II SA/Sz 455/21

II SA/Sz 455/21 - Postanowienie WSA w Szczecinie
Data orzeczenia
2021-07-30
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2021-04-29
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Sędziowie
Katarzyna Grzegorczyk-Meder /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6016 Ochrona przeciwpożarowa
Hasła tematyczne
Odrzucenie skargi
Skarżony organ
Inne
Treść wyniku
Odrzucono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2021 poz 137
art. 1
Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych - t.j.
Dz.U. 2019 poz 2325
art. 3 par. 2 i 3, art. 58 par. 1 pkt 1 i par. 3
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Dz.U. 2021 poz 735
art. 227, art. 229 pkt 7, art. 237 par. 3
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie: Sędzia WSA Katarzyna Grzegorczyk-Meder po rozpoznaniu w dniu 30 lipca 2021 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi M. P. i M. P. na działanie Z. Komendanta Wojewódzkiego Państwowej Straży Pożarnej w S. w przedmiocie ochrony przeciwpożarowej p o s t a n a w i a odrzucić skargę
Uzasadnienie
M. P. i M. P., dalej jako "Skarżące", pismem z dnia 29 marca 2021 r., wniosły do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie skargę (uzupełnioną pismem z dnia 24 czerwca 2021 r.) na działanie Z. Komendanta Wojewódzkiej Państwowej Straży Pożarnej w S., któremu zarzuciły:
"1. - naruszenie w korespondencji organu ze skarżącymi poprzez unikanie odpowiedzi, a nawet unikanie obiektywnego działania, wbrew ogólnych zasad k.p.a., które mają zastosowanie w postępowaniu skargowym i administracyjnym tj. zasady: praworządności (art. 6 k.p.a.), prawdy obiektywnej (art. 7 k.p.a.), pogłębiania zaufania obywateli (art. 8 § 1 k.p.a.), informowania (art. 9 k.p.a.), szybkości i prostoty postępowania (art. 12 k.p.a.) oraz pisemności (art. 14 § 1 k.p.a.);
2. - naruszenie art. 232 §1 k.p.a., a także ignorowanie treści art. 226 k.p.a. w związku z § 11 rozporządzenia Rady Ministrów z 8 stycznia 2002 r. w sprawie organizacji przyjmowania i rozpatrywania skarg i wniosków, poprzez przekazanie rozpatrzenia skargi do organu objętego skargą t.j. Komendanta Miejskiego Państwowej Straży Pożarnej w K. ;
3. - ignorowanie obowiązku wynikającego z art. 237 k.p.a. poprzez nierozpatrzenie i załatwienie skargi wniesionej przez przedsiębiorcę na kierownika organu podległego - Komendanta Miejskiego PSP w K.;
4. - zaniechanie wobec obowiązku wynikającego w art. 233 k.p.a, w sprawie skargi indywidualnej na Komendanta Miejskiego Państwowej Straży Pożarnej w K. i na siłę, mimo wyjaśnień skarżących, wtłaczanie tej skargi indywidualnej do na podstawie art. 234 k.p.a. do postępowania administracyjnego, które de facto zostało zamknięte dwoma zawiadomieniami : - pismem [...] z dn. [...] r. - pismem [...] 2020 z dn. [...] października 2020 r.;
5. - w sprzeczności do art. 26 § 2 i § 3 k.p.a., w związku z art. 25 § 1 pkt 2 k.p.a. podejmuje w zmowie z Komendantem Miejskim PSP w K., działając jednocześnie/równolegle, bezprawnie czynności kontrolne u przedsiębiorcy, w tej samej dacie, w tej samej godzinie, oraz w tym samym przedmiocie kontroli, na które faktycznie sam się nie stawił, gdzie wiadomo, że organ wyższego szczebla podejmuje działanie dopiero po wyłączeniu podległego organu z działania u przedsiębiorcy, gdy podległy organ stał się niezdolny do działania;
6. - w sprzeczności do art. 35 § 1 k.p.a., tolerowanie niezrozumiałego, przewlekłego postępowania administracyjnego w podległym I organie przez Komendanta Miejskiego PSP w K., prowadzonego od dn. [...] kwietnia 2020 r. - pismem [...], zamknięte [...] października 2020 r. - pismem [...] i nadal (7 miesięcy i nadal);
7. - akceptowanie w I organie sytuacji i sprzeczności do art. 24 § 1 i § 3 k.p.a., w związku z art. 26 § 1 i zagrożenia wynikającego z art. 26 § 3 k.p.a. udziału pracowników objętych skargą w I organie w prowadzonym nadal postępowaniu administracyjnym w tym organie;
8. - prowadzenie postępowania przez organ w sposób sprzeczny do art. 15 k.p.a. zapewniającego stronie dwuinstancyjne postępowanie, gdzie organ jako nadrzędny, wbrew temu prawu swoimi pismami poucza, sugeruje, nakazuje, czy wspólnie prowadzić skoordynowane działania przeciwko przedsiębiorcy;
9. - w sprzeczności do art. 223 § 2 k.p.a. nieuzasadnione zaniechanie prowadzenia postępowań skargowych w organie, wprowadzanie kontrolowanych w błąd, oraz celowe unikanie obiektywnego postępowania, budowania zaufania u przedsiębiorcy, czemu dowodzi pismo przedsiębiorcy z dn. 08 marca 2021 r. oraz pobytu w S. w godz. 8:00 - 14:30 w oczekiwaniu na spotkanie i uchwycenie fałszu w organie podległym".
Mając na względzie powyższe zarzuty Skarżące wniosły o:
"a) - wyłączenie tego organu od przeprowadzenia postępowania skargowego i wniosków przedsiębiorcy dotychczas złożonych wobec podległego organowi kierownika I organu t.j. Komendanta Miejskiego Państwowej Straży Pożarnej w K. ze skargi z dn. [...] r. oraz skargi z dn. [...] r. , gdyż ten organ nadrzędny, swoim zaniechaniem wobec pisma pełnomocnika kontrolowanych z dn. [...] r., mimo wielu telefonów, osobistych w organie próśb, oraz wielogodzinnego czekania pod drzwiami organu na przyjęcie, spotkanie, udowodnił / wykazał, że wbrew k.p.a. i innym postanowieniom prawa, nie jest zainteresowany w obiektywnym prowadzeniu postępowania, wyjaśniania czegokolwiek w podległym organie, czym potwierdził swoją stronniczość w sprawie, a przez to utracił zdolność do obiektywnego, niezależnego działania jako organ nadrzędny,
b) - mimo właściwości wynikającej z art. 223 § 1 k.p.a. i struktur organizacyjnych PSP, w porozumieniu z Komendantem Głównym Państwowej Straży Pożarnej w W., ul. ul. [...], [...], wyznaczenie innego organu PSP do przeprowadzenia i zakończenia postępowania administracyjnego u przedsiębiorcy, w związku z utraceniem przez organ zdolności do obiektywnego, bezstronnego działania i kompetencji do udziału w postępowaniu,
c) - na podstawie art. 235 § 1 k.p.a. nakazanie organowi wstrzymanie wszelkich działań administracyjnych i kontrolnych organu u przedsiębiorcy oraz jemu podległych organów, gdyż utraciły zdolność określoną w art. 229 k.p.a. p. 7 wobec przedsiębiorcy;
d) - zobowiązanie Komendanta Głównego PSP w W. do przeprowadzenia kontroli problemowej w organach lokalnych, do wyjaśnienia i odpowiedzi przedsiębiorcy przez ten organ na liczne pytania oraz wnioski skierowane dotychczas do organów PSP na które przedsiębiorca nie uzyskał odpowiedzi, oraz nakazanie z tych wyjaśnień spisania protokołu końcowego zamykającego wyjaśnienia i wnioski ze strony PSP,
e) - zobowiązanie Komendanta Głównego PSP w związku z art. 38 k.p.a. do wyciągnięcia wniosków dyscyplinarnych wobec winnych zaistniałej sytuacji, poprzez zastosowanie art. 223 § 2 k.p.a., w związku z naruszeniem art. 237 §1 k.p.a.".
Z uzasadnienia skargi wynika, że Skarżące zarzucają organowi w szczególności nierozpoznanie złożonych w toku postępowania administracyjnego skarg z dnia [...] r. i [...] lutego 2021 r. dotyczących sposobu wykonywania czynności kontrolnych przez pracowników Komendanta Miejskiego PSP w K., czym całkowicie zlekceważono stronę skarżącą.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o odrzucenie skargi, ewentualnie jej oddalenie jako bezzasadnej. Organ wskazał, że obu ww. skargom nadano bieg zgodnie z procedurą przewidzianą w przepisach Działu VIII k.p.a. dotyczących zasad składania skarg i wniosków do organów państwowych, organów jednostek samorządu terytorialnego, organów samorządowych jednostek organizacyjnych oraz do organizacji i instytucji społecznych. Organ wyjaśnił, że wielokrotnie, szczegółowo odnosił się do podnoszonych w skardze zagadnień.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył, co następuje:
Badanie merytorycznej zasadności skargi poprzedza analiza, czy sprawa będąca jej przedmiotem należy do właściwości sądu administracyjnego. Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2021 r., poz. 137 – j.t.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym zasadą jest, że kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Poddanie w przywołanym przepisie wykonywania administracji publicznej kontroli sądu administracyjnego nie oznacza, że cała działalność administracji publicznej została taką kontrolą objęta. Ograniczenie jej zakresu wynika z treści art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019 r., poz. 2325 – j.t. ze zm.), zwanej dalej "p.p.s.a.", który enumeratywnie wylicza formy działania administracji publicznej podlegające kontroli przez sądy administracyjne.
W myśl art. 3 § 2 p.p.s.a., kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na:
1) decyzje administracyjne;
2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty;
3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie z wyłączeniem postanowień wierzyciela o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu oraz postanowień, przedmiotem których jest stanowisko wierzyciela w sprawie zgłoszonego zarzutu;
4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2018 r., poz. 2096 oraz z 2019 r., poz. 60 z późn. zm.) oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia1997 r. – Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2019 r. poz. 900 z późn. zm.), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. z 2019 r., poz. 768 z późn. zm.) oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw;
4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających;
5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej;
6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej;
7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego;
8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a;
9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia1997 r. – Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw.
Mając zatem na względzie powyższe unormowanie, zważyć należy, że nie każda działalność organów administracji publicznej podlega kontroli sądu administracyjnego. Kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje bowiem orzekanie w sprawach ściśle przez ustawę określonych.
W niniejszej sprawie Skarżące wniosły skargę do Sądu na działanie Z. Komendanta Wojewódzkiego Państwowej Straży Pożarnej w S. w przedmiocie nierozpoznania złożonych w toku postępowania administracyjnego skarg z dnia [...] r. i [...] r., stanowiących wyraz niezadowolenia Skarżących ze sposobu wykonywania czynności przez funkcjonariuszy sekcji ds. kontrolno-rozpoznawczych Komendy Miejskiej PSP w K.. Z treści skargi oraz przedłożonych Sądowi akt sprawy, w tym ww. skarg z dnia [...] r. i [...] r., wynika, że są to w istocie skargi powszechne, uregulowane przepisami działu VIII ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2021 r., poz. 735), zwanej dalej "k.p.a." Jak wynika bowiem z art. 227 k.p.a., przedmiotem skargi może być w szczególności zaniedbanie lub nienależyte wykonywanie zadań przez właściwe organy albo przez ich pracowników, naruszenie praworządności lub interesów skarżących, a także przewlekłe lub biurokratyczne załatwienie spraw.
Podkreślić należy, że skarga wnoszona w trybie art. 227 k.p.a. nie inicjuje postępowania administracyjnego kończącego się wydaniem indywidualnego aktu lub podjęciem czynności rozstrzygających sprawę dotyczącą uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. Rozpoznanie skargi sprowadza się bowiem do oceny działalności danego organu lub jego pracowników i wywiera skutek wyłącznie w odniesieniu do jego stosunków wewnętrznych. Podlega ona rozpoznaniu przez właściwy organ, wskazany w art. 229 k.p.a., a o sposobie jej rozpoznania zawiadamia się stronę skarżącą stosownie do art. 237 § 3 k.p.a.
Postępowanie to ma na celu ustalenie prawidłowości i terminowości działania organów administracyjnych i ich pracowników oraz zbadanie potrzeby podjęcia określonych czynności w celu wyeliminowania ustalonych nieprawidłowości. Skarga ta jest więc odformalizowanym środkiem ochrony różnych interesów jednostki, nie dającym jednak żadnych podstaw do uruchomienia dalszego trybu instancyjnego, tj. postępowania odwoławczego lub postępowania sądowoadministracyjnego.
Oznacza to, że kognicji sądów administracyjnych nie podlega ocena sposobu działania organu, jak i jego pracowników oraz ocena prawidłowości prowadzenia postępowania skargowego w trybie przepisów działu VIII k.p.a., gdyż jest to wewnętrzna sprawa tych organów. Sprawy te nie zostały poddane kontroli Sądu ani na podstawie art. 3 p.p.s.a., ani na podstawie przepisów ustaw szczególnych.
Przekładając powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy wyjaśnić należy, że podniesione w skardze zarzuty odnoszą się do działania organu i jego pracowników, które to działanie zdaniem Skarżących było wadliwe i niezgodne z obowiązującymi przepisami. Do oceny tak sformułowanych zarzutów właściwym jest zatem organ, o którym mowa w art. 229 pkt 7 k.p.a., a nie sąd administracyjny.
Żaden przepis ustawy procesowej, regulującej postępowanie przed sądami administracyjnymi, nie przewiduje bowiem możliwości kontroli przez wojewódzki sąd administracyjny postępowania dotyczącego skargi złożonej w trybie art. 227 k.p.a.
Sąd administracyjny ocenia zasadność zastosowania określonych przepisów prawa oraz dokonuje ich interpretacji wyłącznie w związku z rozpoznawaniem skarg wnoszonych na skonkretyzowane akty, czynności lub bezczynność organów administracji publicznej, mieszczące się w katalogu określonym w art. 3 § 2 i 3 p.p.s.a.
Tym samym wniesiona skarga jako niepodlegająca właściwości sądu administracyjnego podlegać musi odrzuceniu, o czym Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie orzekł na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 i § 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi