II SA/Sz 452/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w SzczecinieSzczecin2016-08-31
NSAAdministracyjneŚredniawsa
policjauposażenienieobecność w służbieurlop zdrowotnybadania lekarskierozkaz personalnyprawo administracyjnepostępowanie administracyjne

Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił rozkazy personalne dotyczące pozbawienia policjanta prawa do uposażenia z powodu nieusprawiedliwionej nieobecności w służbie, uznając, że organy nieprawidłowo zastosowały przepisy i nie zbadały winy policjanta.

Sprawa dotyczyła skargi policjanta E. G. na rozkazy personalne pozbawiające go prawa do uposażenia za okres nieobecności w służbie po zakończeniu urlopu zdrowotnego. Policjant argumentował, że nie mógł podjąć służby z powodu konieczności wykonania badań lekarskich. Organy administracji uznały nieobecność za nieusprawiedliwioną i potrąciły uposażenie. WSA uchylił zaskarżone rozkazy, stwierdzając, że organy nieprawidłowo zastosowały przepis o potrąceniu uposażenia (art. 126 ust. 1 ustawy o Policji) i nie zbadały, czy niemożność podjęcia służby była zawiniona przez policjanta.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie rozpoznał skargę policjanta E. G. na rozkazy personalne Komendanta Powiatowego Policji i Komendanta Wojewódzkiego Policji, które pozbawiły go prawa do uposażenia za okres od 18 do 24 września 2015 r. z powodu nieusprawiedliwionej nieobecności w służbie. Policjant twierdził, że nie mógł podjąć służby, ponieważ nie miał aktualnych badań lekarskich, a skierowanie do komisji lekarskiej i konieczność wykonania dodatkowych badań opóźniły ten proces. Organy administracji uznały jego nieobecność za samowolną i nieusprawiedliwioną, stosując art. 126 ust. 1 i 2 ustawy o Policji. WSA uchylił oba rozkazy, stwierdzając, że organy nieprawidłowo zastosowały wskazany przepis. Sąd uznał, że nie zachodziły przesłanki samowolnego opuszczenia miejsca służby, pozostawania poza nim lub niepodjęcia służby w rozumieniu art. 126 ust. 1 ustawy, ponieważ policjant nie mógł podjąć służby z powodu braku ważnych badań lekarskich. Sąd wskazał, że w takiej sytuacji zastosowanie mógł mieć art. 126 ust. 3 ustawy, który dotyczy zawinionej niemożności pełnienia obowiązków służbowych, a organy nie zbadały, czy policjant działał zawinionym. Sąd podkreślił również naruszenie przepisów k.p.a. dotyczących gromadzenia materiału dowodowego i uzasadniania decyzji. W związku z tym, sprawa została przekazana do ponownego rozpatrzenia przez organy administracji.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, brak ważnych badań lekarskich sam w sobie nie stanowi podstawy do zastosowania art. 126 ust. 1 ustawy o Policji, który dotyczy samowolnego opuszczenia miejsca służby, pozostawania poza nim lub niepodjęcia służby. W takiej sytuacji zastosowanie może mieć art. 126 ust. 3 ustawy, dotyczący zawinionej niemożności pełnienia obowiązków służbowych, co wymaga zbadania winy policjanta.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że policjant nie mógł podjąć służby z powodu braku ważnych badań lekarskich, co nie jest tożsame z przesłankami z art. 126 ust. 1 ustawy o Policji. Organy nie zbadały, czy niemożność podjęcia służby była zawiniona przez policjanta, co jest konieczne do zastosowania art. 126 ust. 3 ustawy.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (15)

Główne

p.p.s.a. art. 145 § par. 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd uchylił zaskarżony rozkaz i poprzedzający go rozkaz personalny.

u.o. Policji art. 126 § ust. 1

Ustawa z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji

Niewłaściwe zastosowanie przepisu dotyczącego potrącenia uposażenia.

u.o. Policji art. 126 § ust. 2

Ustawa z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji

u.o. Policji art. 126 § ust. 3

Ustawa z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji

Potrzeba zbadania zawinionej niemożności pełnienia obowiązków służbowych.

Pomocnicze

u.p.u.s.a. art. 1

Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych

p.p.s.a. art. 3 § par. 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 134 § par. 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 135

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

k.p.a. art. 7

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Naruszenie zasady praworządności i obowiązku wyjaśnienia stanu faktycznego.

k.p.a. art. 9

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Naruszenie obowiązku informowania strony o okolicznościach prawnych i faktycznych.

k.p.a. art. 77 § par. 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Naruszenie obowiązku zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego.

k.p.a. art. 107 § par. 3

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Brak wskazania faktów, dowodów i przyczyn odmowy wiarygodności dowodom w uzasadnieniu.

u.o. Policji art. 99 § ust. 1

Ustawa z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji

u.o. Policji art. 105 § ust. 1

Ustawa z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji

u.o. Policji art. 105 § ust. 2

Ustawa z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji

Argumenty

Skuteczne argumenty

Niewłaściwe zastosowanie art. 126 ust. 1 ustawy o Policji przez organy administracji. Niezbadanie przez organy winy policjanta w zakresie niemożności podjęcia służby. Naruszenie przez organy przepisów k.p.a. dotyczących postępowania dowodowego i uzasadniania decyzji.

Godne uwagi sformułowania

Sądowa kontrola zaskarżonego rozkazu personalnego oraz rozkazu go poprzedzającego, dokonana w oparciu o wskazane wyżej kryterium wykazała, iż naruszają one prawo w stopniu uzasadniającym ich uchylenie, jednakże z przyczyn innych aniżeli wskazywane w skardze. W ocenie sądu tak określone przesłanki potrącenia skarżącemu uposażenia nie mogą zostać zakwalifikowane jako żadna z przyczyn, o których mowa w art. 126 ust. 1 ustawy o Policji. W tej sytuacji, zdaniem sądu, zastosowanie mógł mieć art. 126 ust. 3 ustawy o Policji, który stanowi, że przepisy ust. 1 i 2 stosuje się odpowiednio w razie zawinionej niemożności pełnienia przez policjanta obowiązków służbowych.

Skład orzekający

Katarzyna Sokołowska

przewodniczący sprawozdawca

Renata Bukowiecka-Kleczaj

sędzia

Arkadiusz Windak

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących potrącenia uposażenia policjanta w przypadku niemożności podjęcia służby z powodu braku badań lekarskich oraz wymogów postępowania administracyjnego w takich sprawach."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji policjanta i przepisów ustawy o Policji. Interpretacja przepisów k.p.a. ma szersze zastosowanie.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje, jak ważne jest prawidłowe stosowanie przepisów prawa przez organy administracji i jak istotne są procedury dowodowe. Pokazuje również, że nawet w sprawach dotyczących służb mundurowych, prawa pracownicze i proceduralne mają znaczenie.

Policjant bez uposażenia? Sąd wyjaśnia, kiedy potrącenie jest legalne.

Sektor

służby mundurowe

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Sz 452/16 - Wyrok WSA w Szczecinie
Data orzeczenia
2016-08-31
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2016-04-29
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Sędziowie
Arkadiusz Windak
Elżbieta Makowska
Katarzyna Sokołowska /przewodniczący sprawozdawca/
Renata Bukowiecka-Kleczaj
Symbol z opisem
6192 Funkcjonariusze Policji
Hasła tematyczne
Policja
Skarżony organ
Komendant Policji
Treść wyniku
Uchylono rozkaz personalny I i II instancji
Powołane przepisy
Dz.U. 2014 poz 1647
art. 1
Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych - tekst jednolity
Dz.U. 2016 poz 718
art. 3 par. 2, art. 134 par. 1, art. 135, art. 145 par. 1 lit. a i c
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity
Dz.U. 2016 poz 23
art. 7, art. 9, art. 77 par. 1, art. 107 par. 3
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
Dz.U. 2015 poz 355
art. 126 ust. 1 i 2,3, art. 99 ust. 1, art. 105 ust. 1 i 2
Ustawa z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji - tekst jednolity.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Katarzyna Sokołowska (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Renata Bukowiecka-Kleczaj,, Sędzia WSA Arkadiusz Windak, Protokolant starszy sekretarz sądowy Katarzyna Skrzetuska-Gajos, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 31 sierpnia 2016 r. sprawy ze skargi E. G. na rozkaz personalny Komendanta Wojewódzkiego Policji w S. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie pozbawienia prawa do uposażenia uchyla zaskarżony rozkaz personalny oraz poprzedzający go rozkaz personalny Komendanta Powiatowego Policji w S. z dnia [...] r., nr [...].
Uzasadnienie
E. G. złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w S. skargę na rozkaz personalny Komendanta Wojewódzkiego Policji w S. z dnia [...]r., nr [...], którym organ ten utrzymał w mocy rozkaz personalny Komendanta Powiatowego Policji w S. z dnia [...] r., nr [...].
W oparciu o akta organu I i II instancji ustalono, że na skutek orzeczenia komisji lekarskiej z dnia [...] r., nr [...], E. G. udzielono kolejnego urlopu zdrowotnego na okres od dnia [...] r., w związku ze stwierdzeniem czasowej niezdolności do służby w Policji.
Wnioskiem z dnia 16 lipca 2015 r. E. G. zwrócił się do Komendanta Powiatowego Policji w S. o udzielenie urlopu wypoczynkowego w okresie od dnia [...]r.
W odpowiedzi na wniosek Komendant Powiatowy Policji w S., pismem z dnia 27 lipca 2015 r. poinformował E. G., że zgodnie z § 6 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia 19 września 2014 r. w sprawie urlopów policjantów, policjantowi nie udziela się urlopu wypoczynkowego w okresie czasowej niezdolności do służby na skutek choroby. Wskazał również, że podstawę do udzielenia urlopu wypoczynkowego stanowi w jego przypadku orzeczenie właściwej komisji lekarskiej, w związku z czym zostanie skierowany do komisji lekarskiej w celu określenia przydatności do służby.
Pismem z dnia 26 sierpnia 2015 r. skarżący poinformował Komendanta Powiatowego Policji w S. o niemożności stawienia się do służby w dniu 26 sierpnia 2015 r. i w dniach następnych z uwagi na niewykonanie całości niezbędnych konsultacji dla potrzeb orzeczniczych, zleconych przez Rejonową Komisję Lekarską MSW w S. Wskazał również, że o powyższym fakcie telefonicznie poinformował dyżurnego Komisariatu Policji w D.
Pismem z dnia 2 października 2015 r. Komendant Powiatowy Policji w S. poinformował skarżącego, że na podstawie art. 126 ust. 1 i 2 ustawy o Policji, w związku z nieobecnościami w okresie od 18 września do 24 września 2015 r., zostanie mu potrącona odpowiednia część uposażenia przy najbliższej wypłacie – za każdy dzień nieobecności 1/30 część uposażenia miesięcznego.
W dniu [...] r. E. G. wystosował do Komendanta Powiatowego Policji w S. wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, żądając wypłaty bezpodstawnie potrąconej z uposażenia kwoty, za okres od 18 do 24 września 2015 r. oraz przesłania indywidualnego aktu administracyjnego, wydanego na podstawie art. 104 § 1 k.p.a., stanowiącego podstawę potrącenia kwoty uposażenia.
Komendant Powiatowy Policji w S., rozkazem personalnym z dnia [...]r., nr [...], działając na podstawie art. 126 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz. U. z 2015 r., poz. 355 ze zm.), pozbawił E. G. prawa do uposażenia za okres od 18 września 2015 r. do dnia 24 września 2015 r.
E. G. złożył do Komendanta Wojewódzkiego Policji w S. odwołanie od powyższego rozkazu personalnego, zarzucając mu naruszenie art. 99 ust. 1, art. 105 ust. 1 i 2 ustawy o Policji oraz naruszenie szeregu przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego polegające na tym, że organ prowadził postępowanie administracyjne z naruszeniem reguł dotyczących gromadzenia materiału dowodowego, zapewnienia stronie czynnego udziału w postępowaniu, nie informował go o wszczęciu postępowania i przysługujących uprawnieniach, a w konsekwencji pozbawił go możliwości udziału w postępowaniu i wypowiedzenia się w sprawie zgromadzonych dowodów, nie rozpatrzył całego materiału dowodowego, w szczególności zaniechał ustalenia stanu faktycznego i bezzasadnie nadał rozkazowi rygor natychmiastowej wykonalności.
W uzasadnieniu odwołania skarżący argumentował, że bezzasadnym było żądanie stawienia się do służby w sytuacji, gdy został on skierowany do komisji lekarskiej, celem ustalenia zdolności do pełnienia tej służby. Zdaniem skarżącego, skoro organ miał wątpliwości co do powyższej okoliczności, to powinien na podstawie art. 37a ustawy o Policji zwolnić go z wykonywania zadań służbowych do czasu uzyskania orzeczenia komisji lekarskiej. Wskazał również, że pismem z dnia 5 sierpnia 2015 r. został wezwany przez przewodniczącego komisji lekarskiej do stawienia się, celem pobrania karty skierowania na badania specjalistyczne w ciągu jednego miesiąca. Dalej skarżący wywodził, że po otrzymaniu wezwania zwrócił się do przełożonego do spraw osobowych o wystawienie delegacji i zaliczkę na pokrycie kosztów podróży po odbiór karty obiegowej.
W dniu 14 września 2015 r. otrzymał skierowanie na dodatkowe badania do specjalisty z zakresu ortopedii, które wykonał w dniu 16 września 2015 r., a w dniu [...] r. Rejonowa Komisja Lekarska MSW w S. wydała orzeczenie nr [...], z którego wynika, że jest on zdolny do służby na ostatnio zajmowanym stanowisku z ograniczeniem.
Komendant Wojewódzki Policji w S., rozkazem personalnym z dnia [...] r., nr [...] utrzymał w mocy zaskarżony rozkaz Komendanta Powiatowego Policji w S. W uzasadnieniu rozkazu organ wyjaśnił, że skarżący od 29 stycznia 2014 r. przebywał na długotrwałym zwolnieniu lekarskim, a następnie korzystał z urlopów zdrowotnych. W związku z orzeczeniem Komisji lekarskiej z dnia 11 czerwca 2015 r., nr [..], E. G. udzielono kolejnego urlopu zdrowotnego na okres od dnia 26 czerwca 2015 r. do dnia 25 sierpnia 2015 r.
Organ wyjaśnił, że po tak długim okresie nieobecności Komendant Powiatowy Policji w S. miał obowiązek skierować policjanta na badania kontrolne, o czym skarżący został poinformowany pismem z dnia 27 lipca 2015 r. Dalej organ wskazał, że w dniu [...] r. E. G. stawił się do służby, jednak nie został do niej dopuszczony, gdyż nie posiadał aktualnego orzeczenia lekarskiego o braku przeciwwskazań do jej pełnienia. W dniu 28 sierpnia 2015 r. pracownik kadr Komendy Powiatowej Policji w S. usiłował wręczyć skarżącemu skierowanie na badania kontrolne, ale skarżący odmówił jego przyjęcia.
Z uzasadnienia zaskarżonego rozkazu wynika ponadto, że w dniu [...] r. Komendant Powiatowy Policji w S. wszczął przeciwko E. G. postępowanie dyscyplinarne, zarzucając mu, iż pomimo zakończenia w dniu 25 sierpnia 2015 r. urlopu zdrowotnego, samowolnie nie zgłosił się do jednostki w celu podjęcia służby oraz nie przedstawił wymaganego przepisami prawa usprawiedliwienia nieobecności w służbie, a także odmówił przyjęcia skierowania na badania profilaktyczne i kontrolne, czym naruszył dyscyplinę służbową.
Organ wyjaśnił również, że w dniu 30 lipca 2015 r. wystawiono E. G. skierowanie na komisję lekarską w celu określenia przydatności do służby w Policji i w dniu [..] r. komisja orzekła o zdolności tego policjanta do służby z ograniczeniem. W dniu 30 września 2015 r. skarżący odebrał skierowanie na badania kontrolne, które wykonał w dniu 5 października 2015 r.
W tych okolicznościach, zdaniem organu, istniały podstawy do pozbawienia skarżącego uposażenia za okres od dnia 26 sierpnia 2015 r. do dnia 17 września 2015 r. oraz od dnia 18 września do dnia 24 września 2015 r., bowiem nie usprawiedliwił on nieobecności w służbie. Jednocześnie organ podał, że w związku z wykazaniem przez skarżącego, iż w dniach 2, 14 i 16 września 2015 r. wykonywał
zlecone badania lekarskie, za te dni zostało mu zwrócone potrącone wcześniej uposażenie.
Organ argumentował, że zgodnie z art. 121c ust. 1 ustawy o Policji, okres przebywania na zwolnieniu lekarskim stwierdza zaświadczenie lekarskie, wystawione zgodnie z przepisami art. 55 ust. 1 i art. 55a ust. 7 ustawy z dnia 25 czerwca 1999 r. o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa, albo wydruk zaświadczenia lekarskiego, o którym mowa w art. 55a ust. 6 tej ustawy. Z kolei art. 121d ust. 5 ustawy o Policji stanowi, że w przypadku niedopełnienia obowiązków, o których mowa w ust. 2-4, nieobecność w służbie w okresie przebywania na zwolnieniu lekarskim uznaje się za nieobecność nieusprawiedliwioną, chyba, że niedostarczenie zaświadczenia lub oświadczenia albo decyzji nastąpił z przyczyn niezależnych od policjanta.
Organ odwołując się do art. 229 Kodeksu pracy wyjaśnił, że skarżący w dacie, gdy powinien się zgłosić do służby po zakończonym urlopie zdrowotnym, nie legitymował się aktualnymi badaniami kontrolnymi, ani też nie usprawiedliwił swojej nieobecności w służbie, co dawało podstawy do zastosowania art. 126 ust. 1 i 2 ustawy o Policji i w konsekwencji uprawniało organ I instancji do potrącenia skarżącemu części uposażenia.
Komendant Wojewódzki Policji w S. nie podzielił podnoszonych przez skarżącego w odwołaniu zarzutów, wyjaśniając, że organ prawidłowo zastosował przepisy prawa w tej sprawie, a nadanie rozkazowi rygoru natychmiastowej wykonalności podyktowane było koniecznością zapewnienia właściwej realizacji bieżących zadań Komendy Powiatowej w S.
E. G. złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w S. skargę na rozkaz personalny Komendanta Wojewódzkiego Policji w S. podnosząc, iż został on wydany z naruszeniem:
- art. 7 w zw. z art. 87 Konstytucji, poprzez prowadzenie postępowania w oparciu o obowiązujące przepisy prawa stosując ich regulacje w całkowicie dowolny sposób, a tym samym powodując ich sprzeczności z podstawowymi prawami i wolnościami skarżącego jako obywatela, o których mowa w w/w przepisach
- art. 2 Konstytucji w zw. z art. 126 ust. 1 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 (Dz.U. z 2015 r., poz. 355) poprzez naruszenie zasady zaufania obywatela do państwa prawa, przez wydanie rozkazu personalnego dotyczącego potrącenia, a tym samym pozbawienia, należnego uposażenia dotyczącej wcześniejszego;
- art. 35 § 3 k.p.a. poprzez prowadzenie postępowania z naruszeniem zasad określonych w art. 36 § 1 k.p.a., a tym samym pozbawienie strony uprawnień wynikających z art. 37 § 2 k.p.a.;
- art. 99 ust. 1, art. 105 ust. 1 - 2 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 roku o 2015 r. o Policji, poprzez bezpodstawne pozbawienie uposażenia bez uprzedniego wydania rozkazu personalnego mającego charakter decyzji administracyjnej.
- art. 6 k.p.a. w zw. z art. 7 Konstytucji Rzeczpospolitej Polskiej poprzez wszczęcie i przeprowadzenie postępowania mającego na celu usankcjonowanie bezprawnego pozbawienia policjanta prawa do uposażenia, oraz wydanie decyzji, której wydania prawo nie dopuszcza;
- art. 7 k.p.a. w zw. z art. 87 Konstytucji RI\ poprzez prowadzenie postępowania w oparciu o obowiązujące przepisy prawa, stosując ich regulacje w całkowicie dowolny
sposób, a tym samym powodując ich sprzeczność z podstawowymi prawami i wolnościami skarżącego, jako obywatela, o których mowa w ww. przepisach;
- art. 8 k.p.a. w zw. z art. 2 Konstytucji RP, poprzez naruszenie zasady zaufania obywatela do państwa prawa, poprzez zaniechanie wszechstronnego wyjaśnienia sprawy przy uwzględnieniu wyłącznie jednego interesu;
- art. 7 i 8 k.p.a. w zw. z art. 77 § 1 k.p.a., poprzez prowadzenie postępowania w sposób bezpośrednio podważający w praworządność tych organów, nie podejmując żadnych kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes skarżącego, a tym samym prowadząc postępowanie w sposób bezpośrednio zmierzający do ograniczenia zaufania obywatela do organów Państwa;
- art. 9 k.p.a. poprzez zaniechanie przez, organ obowiązku do należytego i wyczerpującego informowania strony o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie jego praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania administracyjnego, czuwając nad tym, aby strona w nim uczestnicząca nie poniosła szkody z powodu nieznajomości prawa, i w tym celu udzielając jej niezbędnych wyjaśnień i wskazówek;
- art. 10 § 1 k.p.a. poprzez całkowite pozbawienie strony czynnego udziału w każdym stadium postępowania, a przed wydaniem decyzji umożliwienie jej wypowiedzenia się, co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań;
- art. 61 § 1 k.p.a. poprzez, wszczęcie postępowania na żądanie strony (odwołującego), podczas gdy odwołujący nigdy takiego wniosku nie składał,
- art. 75 § 1 k.p.a. poprzez zaniechanie przeprowadzenia jakichkolwiek dowodów w
Sprawie;
- art. 7 i 77 § 1 k.p.a., poprzez zaniechanie zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego, nie podjęcie kroków niezbędnych do załatwienia sprawy w sposób praworządny i z uwzględnieniem słusznego interesu skarżącego, który wyraża się w
jego uprawnieniu do zgłaszania wszelkich dowodów, które mogą przyczynić się do wyjaśnienia sprawy (art. 75 § 1 k.p.a.);
- art. 79 § 1 i 2 k.p.a. poprzez zaniechanie zawiadomienia skarżącego o miejscu i terminie przeprowadzenia dowodu z dokumentów przynajmniej na siedem dni przed terminem, przez co doszło do naruszenia uprawnienia strony do prawa udziału w przeprowadzeniu dowodu - vi de § 2 cytowanego przepisu, a tym samym oczywistego naruszenia przepisu art. 81 k.p.a.;
- art. 108 § 1 i art. 135 k.p.a., poprzez przyjęcie przez organ, że przesłanką nadania decyzji i rygoru natychmiastowej wykonalności stanowi nie wykazany przez niego interes społeczny tożsamy z interesem służby, z absolutnym pominięciem istotnego interesu strony,
- 107 § 3 k.p.a. poprzez brak wskazania faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu, których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej,
- § 14 ust. 2 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia 17 września 2014 roku w sprawie szczegółowych praw i obowiązków oraz przebiegu służby policjantów w sytuacji gdy skarżący skierował w dniu 16 lipca 2015 roku wniosek o udzielenie zaległego, za rok 2013, urlopu wypoczynkowego począwszy od dnia 26 sierpnia 2015 roku, w odpowiedzi na który to wniosek organ administracji I stopnia skierował do asp. E. G. pismo z dnia 27 lipca 2015 roku informujące o skierowaniu "...na Komisję Lekarską w celu określenia przydatności do służby, a nie skierował asp. E. G. do lekarza o specjalizacji medycyna pracy, który to lekarz specjalista powinien wydać zaświadczenie o niezdolności do pełnienia służby na zajmowanym stanowisku "do czasu orzeczenia Komisji Zdrowia MSW, a Komendant Powiatowy Policji w S. rozkazem personalnym powinien zwolnić skarżącego od zajęć służbowych, z jednoczesną informacją, że policjant skierowany do właściwej komisji lekarskiej celem określenia stanu zdrowia i ustalenia zdolności fizycznej i psychicznej do służby jest obowiązany bez zbędnej zwłoki poddać się badaniom lekarskim.
W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał dotychczasowe stanowisko i wniósł o jej oddalenie.
Na rozprawie w dniu 31 sierpnia 2016 r., sąd przeprowadził dowód z akt postępowania dyscyplinarnego, załączonych do akt sądowych II SA/Sz 719/16.
Z akt postępowania dyscyplinarnego wynika, że E. G.nie stawił się w dniu 26 sierpnia 2015 r. w Komendzie Powiatowej Policji w S. celem odebrania skierowania na badania profilaktyczne. W dniu 25 sierpnia 2015 r. poinformował dyżurnego, iż nie wykonał wszystkich zleconych przez komisję lekarską badań (notatki służbowe sporządzone przez M. C. z dnia 28 sierpnia 2015 r. i Komendanta Powiatowego Policji w D. z dnia 3 września 2015 r.).
Z notatki sporządzonej w dniu 3 września 2015 r. przez Kierownika Ogniwa Prewencji Komisariatu Policji w D. wynika, że w dniu 3 września 2015 r. do komisariatu zgłosił się E. G., który przekazał informację, że w dniu 20 sierpnia 2015 r. pobrał w komisji lekarskiej obiegówkę, celem wykonania badań. Ostatnie ze zleconych badań wykonał w dniu 2 września 2015 r., jednak nie mógł złożyć obiegówki w sekretariacie komisji ponieważ było już po godzinie 13.00 i obsługująca sekretariat osoba nie chciała jej przyjąć. Z notatki wynika, że skarżący pytał o konieczność stawiania się do służby ze względu na to, iż jest ujęty w grafiku, ale otrzymał informację, że w związku z brakiem badań profilaktycznych nie zostanie dopuszczony do służby.
Z kserokopii karty obiegowej wystawionej w dniu 20 sierpnia 2015 r. wynika, że skarżący został skierowany na kolejne konsultacje do lekarzy specjalistów, a pieczęcie widniejące na odwrocie karty wskazują na to, że sukcesywnie odbywał zlecone konsultacje. W aktach postępowania znajduje się ponadto karta skierowania indywidualnego celem odbycia konsultacji ortopedycznej, wystawiona w dniu [..]., oraz pismo skarżącego do Komendanta Powiatowego Policji w S. z dnia 15 września 2015 r., informujące o terminie wykonania zleconego badania, wyznaczonym na dzień 16 września 2015 r.
Skarżący na rozprawie wyjaśnił, że skierowanie do komisji lekarskiej otrzymał koło 20 sierpnia 2015 r. i z tym skierowaniem udał się do komisji, gdzie otrzymał obiegówkę. Początkowo miał został poddany jednemu badaniu, ale okazało się, że konieczne jest wykonanie kolejnych badań.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w S. zważył co następuje:
Na wstępie wyjaśnić należy, iż zgodnie z przepisem art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2014 r., poz. 1647) kontrola sądowa zaskarżonych decyzji, postanowień bądź innych aktów, wymienionych w art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) - dalej: "p.p.s.a.", sprawowana jest przez sądy administracyjne w oparciu o kryterium zgodności z prawem. Zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a., Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną. Na podstawie art. 135 p.p.s.a. Sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia.
Sądowa kontrola zaskarżonego rozkazu personalnego oraz rozkazu go poprzedzającego, dokonana w oparciu o wskazane wyżej kryterium wykazała, iż naruszają one prawo w stopniu uzasadniającym ich uchylenie, jednakże z przyczyn innych aniżeli wskazywane w skardze.
Przedmiotem kontroli jest rozkaz personalny, którym pozbawiono skarżącego prawa do części uposażenia z powodu nieusprawiedliwionej nieobecności w służbie. Organ jako podstawę potrącenia uposażenia za okres od dnia 18 września 2015 r. do dnia 25 września 2015 r. wskazał art. 126 ust. 1 i 2 ustawy o Policji, uznając, że niepodjęcie przez skarżącego służby, po zakończeniu urlopu zdrowotnego, z powodu nieposiadania ważnych badań lekarskich, stanowi jedną z przesłanek, o których mowa w art. 126 ust. 1 ustawy o Policji.
Art. 126 ust. 1 ustawy o Policji stanowi, że policjantowi, który samowolnie opuścił miejsce pełnienia służby albo pozostaje poza nim lub nie podejmuje służby, zawiesza się uposażenie od najbliższego terminu płatności. Jeżeli policjant pobrał już za czas nieusprawiedliwionej nieobecności uposażenie, potrąca mu się odpowiednią część uposażenia przy najbliższej wypłacie.
Dokonując oceny prawidłowości zastosowania przez organ tego przepisu wskazać należy, że statuuje on trzy niezależne przesłanki zawieszenia policjantowi uposażenia od najbliższego terminu płatności:
1) samowolne opuszczenie miejsca pełnienia służby,
2) pozostawanie poza miejscem pełnienia służby,
3) niepodjęcie służby.
Każda ze wskazanych wyżej przesłanek stanowi, w ocenie sądu, samodzielną i odrębną podstawę do zawieszenia policjantowi uposażenia, a zatem zawieszając, a następnie dokonując potrącenia uposażenia na tej podstawie organ powinien wskazać, która z wymienionych w art. 126 ust. 1 ustawy o Policji przesłanek w danej sprawie zachodzi. Nie ulega również wątpliwości, że podjęte rozstrzygnięcie powinno zawierać szczegółowe uzasadnienie w tym zakresie.
W sprawie będącej przedmiotem skargi organ nie wyjaśnił, która z wymienionych w art. 126 ust. 1 ustawy o Policji przesłanek uzasadniała, dokonanie potrącenia skarżącemu uposażenia. Z dość ogólnego uzasadnienia rozkazu organu I instancji wynika, że podstawą potrącenia uposażenia w niniejszej sprawie było niewykonanie przez skarżącego badań lekarskich i nie stawienie się do służby po długotrwałym urlopie zdrowotnym, jak również nieprzedstawienie organowi usprawiedliwienia za okres nieobecności w służbie. Argumentacja ta została powtórzona przez organ II instancji.
W ocenie sądu tak określone przesłanki potrącenia skarżącemu uposażenia nie mogą zostać zakwalifikowane jako żadna z przyczyn, o których mowa w art. 126 ust. 1 ustawy o Policji, zwłaszcza, że ani organ I ani organ II instancji nie dokonały wykładni tego przepisu i nie wyjaśniły, która ze wskazanych wyżej przesłanek ziściła się w niniejszej sprawie.
Brak jest, zdaniem sądu, podstaw do przyjęcia, że skarżący samowolnie opuścił, miejsce pełnienia służby. Skarżący służby tej nie mógł podjąć z powodu braku ważnych badań lekarskich. Skoro zatem nie pełnił obowiązków służbowych to również nie mógł opuścić miejsca pełnienia służby. Z tych samych względów należy przyjąć, że nie zachodzi przesłanka pozostawania poza miejscem pełnienia służby.
W ocenie sądu nie zachodzi również w niniejszej sprawie trzeci przypadek – niepodjęcie służby. Zdaniem sądu o ziszczeniu się tego warunku zawieszenia, a następnie potrącenia uposażenia można byłoby mówić wówczas, gdyby skarżący nie podjął pełnienia służby, pomimo tego, że był do niej zdolny i został do tej służby, zgodnie z obowiązującymi przepisami dopuszczony, a taka okoliczność w niniejszej sprawie nie zachodzi.
Z akt postępowania wynika bowiem jednoznacznie i okoliczności te nie są kwestionowane przez strony, że skarżący nie podjął służby z uwagi na brak ważnych badań lekarskich, które zobligowany był wykonać po powrocie z długotrwałego urlopu zdrowotnego. Bez wykonania badań i potwierdzenia zdolności do pełnienia służby skarżący nie miał możliwości jej podjęcia.
W tej sytuacji, zdaniem sądu, zastosowanie mógł mieć art. 126 ust. 3 ustawy o Policji, który stanowi, że przepisy ust. 1 i 2 stosuje się odpowiednio w razie zawinionej niemożności pełnienia przez policjanta obowiązków służbowych. Rzeczą organu było zatem zbadanie, czy niemożność podjęcia obowiązków służbowych była przez policjanta zawiniona, a więc czy dopełnił on wszelkich starań, aby podjąć służbę po zakończeniu urlopu zdrowotnego. W szczególności, zdaniem sądu, ocenie podlegać powinny okoliczności związane ze skierowaniem skarżącego do komisji lekarskiej i jednoczesne żądanie od skarżącego wykonania badań profilaktycznych, wzajemnych zależności pomiędzy wskazanymi badaniami i możliwości, a przede wszystkim celowości wykonania badań profilaktycznych przez uzyskaniem orzeczenia komisji lekarskiej, która miała ocenić zdolność skarżącego do pełnienia służby w ogóle. Ocena, o której mowa powinna również obejmować konieczność wykonywania zleconych konsultacji i ustalenie, czy skarżący poddawał się im bez zbędnej zwłoki, a także, czy mógł zlecone badania wykonać wcześniej i wcześniej uzyskać orzeczenie komisji lekarskiej.
Dopiero tak zgromadzony materiał dowodowy pozwoli na ocenę, czy w niniejszej sprawie zachodzą przesłanki do zastosowania art. 126 ust. 3 ustawy o Policji.
W związku z powyższym trafne okazały się zarzuty skargi naruszenia art. 7 i 9 k.p.a. w zw. z art. 77 § 1 K.p.a., a także art. 107 § 3 K.p.a., bowiem prowadząc postępowanie administracyjne organ zobligowany jest do przestrzegania jego reguł odnoszących się do wyjaśnienia wszystkich istotnych okoliczności, zgromadzenia pełnego materiału dowodowego i jego wnikliwej analizy, a w końcu sporządzenia uzasadnienia decyzji, które w sposób pełny i wyczerpujący wyjaśni, które fakty organ uznał za udowodnione, a którym wiarygodności odmówił i z jakich przyczyn.
W niniejszej sprawie organy obu instancji nie zadośćuczyniły powyższym obowiązkom, dokonując błędnej subsumpcji ustalonego stanu faktycznego do normy prawa (art. 126 ust. 1 ustawy o Policji), która w tym przypadku nie mogła mieć zastosowania z wyżej wskazanych przyczyn i nie wyjaśniając wszystkich istotnych okoliczności, w szczególności odnoszących się do wykazania winy skarżącego w zakresie niemożności podjęcia służby.
Sąd nie podzielił podnoszonego przez skarżącego zarzutu naruszenia przepisów art. 99 ust. 1, art. 105 ust. 1-2 ustawy o Policji. Przede wszystkim przepisy te nie były stosowane przez organy w sprawie, a zatem nie mogły zostać naruszone.
Wyjaśnić w tym miejscu należy, że jakkolwiek działanie organu polegające na pozbawieniu skarżącego prawa do wynagrodzenia bez wydania w tym zakresie decyzji (rozkazu personalnego) uznać należy za błędne i naruszające przepisy art. 126 ustawy, to jednak nie ma podstaw do przyjęcia, że pozbawienie prawa do uposażenia bez wydania decyzji wyklucza możliwość wydania takiej decyzji post factum. Z przepisu art. 126 ustawy nie wynika, aby decyzja w sprawie pozbawienia wynagrodzenia miała charakter konstytutywny, a zatem możliwe jest jej późniejsze wydanie celem potwierdzenia prawidłowości dokonanego potrącenia wynagrodzenia.
Ponownie rozpatrując sprawę organy zobowiązane będą uzupełnić postępowanie wyjaśniające o materiał dowodowy, niezbędny do ustalenia istnienia lub nie istnienia przesłanek wskazanych w art. 126 ust. 3 ustawy. Następnie, po przeprowadzeniu postępowania, wydać stosowne rozstrzygnięcie zawierające szczegółowe uzasadnienie, sporządzone zgodnie z wymogami, o których mowa w art. 107 § 3 k.p.a.
Z tych względów sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c w związku z art. 135 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł o uchyleniu zaskarżonego rozkazu i poprzedzającego go rozkazu personalnego Komendanta Powiatowego Policji w S.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI