II SA/SZ 436/04

Wojewódzki Sąd Administracyjny w SzczecinieSzczecin2005-06-22
NSAbudowlaneŚredniawsa
prawo budowlanepozwolenie na budowępozwolenie na użytkowaniesamowola budowlanadoprowadzenie do stanu zgodnego z prawemdecyzja o warunkach zabudowyunieważnienie decyzjipostępowanie administracyjnekontrola sądowa

Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę sąsiada na decyzję nakazującą inwestorom doprowadzenie samowolnie wybudowanego obiektu do stanu zgodnego z prawem, uznając, że zastosowanie art. 48 Prawa budowlanego (budowa bez pozwolenia) nie jest właściwe, gdyż budynek powstał na podstawie ostatecznej, choć później unieważnionej, decyzji o pozwoleniu na budowę.

Sąsiad zaskarżył decyzję nakazującą inwestorom doprowadzenie samowolnie wybudowanego obiektu do stanu zgodnego z prawem i uzyskania pozwolenia na użytkowanie. Skarżący domagał się zastosowania art. 48 Prawa budowlanego (budowa bez pozwolenia) i nakazu rozbiórki. Sąd oddalił skargę, uznając, że budynek powstał na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę, która została unieważniona dopiero po zakończeniu robót. W związku z tym, właściwe było zastosowanie procedury z art. 51 Prawa budowlanego, a nie art. 48.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie rozpoznał skargę W. S. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, która nakazywała inwestorom H. i F. Ż. doprowadzenie samowolnie wybudowanego obiektu do stanu zgodnego z prawem i uzyskania pozwolenia na jego użytkowanie. Skarżący, właściciel sąsiedniej nieruchomości, domagał się zastosowania art. 48 Prawa budowlanego (budowa obiektu bez wymaganego pozwolenia) i nakazu rozbiórki, argumentując, że pozwolenie na budowę zostało wydane po terminie, a budynek wybudowano na podstawie unieważnionej decyzji. Sąd oddalił skargę. W uzasadnieniu wskazano, że budynek został wybudowany na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę, której nieważność stwierdzono dopiero po zakończeniu robót budowlanych. W związku z tym, zastosowanie art. 48 Prawa budowlanego nie było właściwe. Sąd uznał, że właściwa jest procedura określona w art. 51 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego, która ma na celu doprowadzenie obiektu do stanu zgodnego z prawem i uzyskanie pozwolenia na użytkowanie, co będzie możliwe po zbadaniu przedłożonych dokumentów.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Właściwe jest zastosowanie procedury z art. 51 Prawa budowlanego, ponieważ budynek został wybudowany na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę, a nie bez niego.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że art. 48 Prawa budowlanego dotyczy sytuacji budowy obiektu bez wymaganego pozwolenia. W niniejszej sprawie budynek wybudowano na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę, której nieważność stwierdzono dopiero po zakończeniu robót. W takiej sytuacji właściwe jest postępowanie na podstawie art. 51 Prawa budowlanego, mające na celu doprowadzenie obiektu do stanu zgodnego z prawem.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (5)

Główne

P.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Prawo budowlane art. 51 § 1 pkt 2

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane

Procedura doprowadzenia obiektu do stanu zgodnego z prawem i uzyskania pozwolenia na użytkowanie, gdy budowa rozpoczęła się na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę, która została później unieważniona.

Pomocnicze

Prawo budowlane art. 48

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane

Dotyczy sytuacji budowy obiektu bez wymaganego pozwolenia na budowę, co nie miało miejsca w tej sprawie.

Prawo budowlane art. 57

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane

Konieczność przedłożenia określonych dokumentów w celu doprowadzenia obiektu do stanu zgodnego z prawem.

Ustawa z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych art. 1

Argumenty

Skuteczne argumenty

Zastosowanie procedury z art. 51 Prawa budowlanego jest właściwe, gdy budynek wybudowano na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę, która została unieważniona po zakończeniu robót. Nie zachodzi sytuacja budowy obiektu bez wymaganego pozwolenia na budowę, co wyklucza zastosowanie art. 48 Prawa budowlanego.

Odrzucone argumenty

Zastosowanie art. 48 Prawa budowlanego i nakaz rozbiórki obiektu. Naruszenie prawa przez organy wydające decyzję o warunkach zabudowy, które nie uznały skarżącego za stronę postępowania.

Godne uwagi sformułowania

Przyjęty przez organ powiatowy tryb postępowania w sprawie oparty na treści art. 51 Prawa budowlanego, jest właściwy. Zastosowanie w sprawie art. 48 ustawy, o co wnioskował W.S., w przedmiotowym przypadku nie może mieć miejsca, bowiem artykuł ten dotyczy sytuacji, gdy obiekt wybudowano bez wymaganego pozwolenia na budowę. W tej sytuacji za prawidłowe uznać należy stanowisko organu odwoławczego, że w sprawie nie może mieć zastosowania art. 48 Prawa budowlanego, bowiem nie zachodzi sytuacja, iż budynek wybudowany został bez pozwolenia na budowę.

Skład orzekający

Stefan Kłosowski

przewodniczący sprawozdawca

Barbara Gebel

sędzia

Kazimierz Maczewski

asesor

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów Prawa budowlanego dotyczących samowoli budowlanej, w szczególności rozróżnienie między budową bez pozwolenia (art. 48) a sytuacją, gdy pozwolenie zostało unieważnione po zakończeniu budowy (art. 51)."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji prawnej, gdzie pozwolenie na budowę zostało unieważnione po zakończeniu robót. Może nie mieć bezpośredniego zastosowania w przypadkach budowy od początku bez żadnego pozwolenia.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy złożonej sytuacji prawnej związanej z samowolą budowlaną i unieważnieniem pozwolenia na budowę, co jest częstym problemem w praktyce budowlanej. Rozróżnienie między art. 48 a art. 51 Prawa budowlanego jest kluczowe dla prawników zajmujących się tą dziedziną.

Budowa na podstawie unieważnionego pozwolenia – kiedy rozbiórka, a kiedy legalizacja? Kluczowe rozróżnienie w Prawie budowlanym.

Sektor

budownictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Sz 436/04 - Wyrok WSA w Szczecinie
Data orzeczenia
2005-06-22
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2004-05-28
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Sędziowie
Barbara Gebel
Kazimierz Maczewski
Stefan Kłosowski /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6011 Nałożenie obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę, rozbiórkę lub użytkowanie
Hasła tematyczne
Budowlane prawo
Skarżony organ
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia NSA Stefan Kłosowski /spr./ Sędziowie: Sędzia WSA Barbara Gebel Asesor WSA Kazimierz Maczewski Protokolant st.sekr. sądowy Maria Rosochacka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 czerwca 2004r. sprawy ze skargi W. S na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...]r. Nr [...] w przedmiocie wykonania określonych czynności w celu doprowadzenia robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem i uzyskania pozwolenia na użytkowanie o d d a l a skargę
Uzasadnienie
Zaskarżoną decyzją wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt kpa po rozpatrzeniu odwołania W. S., od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r. znak [...], nakładającej na inwestorów H. i F. Ż., obowiązek wykonania określonych czynności, w celu doprowadzenia robót budowlanych, związanych z budową [...] przy ul. K. w K., do stanu zgodnego z prawem i uzyskania pozwolenia na jego użytkowanie, poprzez przedłożenie, w terminie do dnia [...] r., Powiatowemu Inspektorowi Nadzoru Budowlanego
1/ inwentaryzacji [...]
2/ analizy dotyczącej spełnienia wymogów ustawy Prawo budowlane, ze szczególnym uwzględnieniem ewentualnego przesłaniania budynku przy ul. K.,
3/ oświadczenia o posiadanym prawie [...],
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowanego uchylił decyzję organu I instancji i na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 i ust. 5 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. - Prawo budowlane (w Dz. U. z 2003 r., Nr 207, poz. 2016; ze zm.), nakazał inwestorom H. i F. Ż., przedłożenie w terminie do dnia [...] r. niżej wymienionych dokumentów w celu doprowadzenia do stanu zgodnego z prawem wybudowanego budynku przy ul. K. w K. i uzyskania pozwolenia na jego użytkowanie następujących dokumentów:
1/ inwentaryzacji [...]
2/ inwentaryzacji geodezyjnej powykonawczej,
3/ oświadczenia o braku sprzeciwu lub uwag ze strony organów wymienionych w art. 56 ustawy Prawo budowlane /Inspekcji Ochrony Środowiska, Państwowej Inspekcji Sanitarnej, Państwowej Inspekcji Pracy i Państwowej Straży Pożarnej/, o ile obowiązek zawiadomienia tych organów o zakończeniu budowy przedmiotowego obiektu wynika z przepisów szczególnych,
4/ protokółów badań i sprawdzeń,
5/ oświadczenia o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane.
W uzasadnieniu powyższej decyzji wskazano, iż Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego wszczął postępowanie administracyjne w sprawie wybudowanego na nieruchomości przy ul. K. w K. budynku, gdy została stwierdzona nieważność zarówno decyzji o pozwoleniu na budowę, jak i decyzji o pozwoleniu na użytkowanie tego obiektu. W dniu [...]r., zaskarżoną decyzją, wydaną na podstawie art. art. 51 ust. 1 pkt 2 ustawy Prawo budowlane, organ powiatowy nałożył na inwestora obowiązek przedłożenia określonych dokumentów, w celu doprowadzenia wybudowanego budynku [...] do stanu zgodnego z prawem i uzyskania pozwolenia na jego użytkowanie.
Od decyzji odwołał się W. S. - właściciel sąsiedniej nieruchomości, zarzucając decyzji naruszenie prawa, w szczegó1ności art. 48 ustawy Prawo budowlane. W odwołaniu skarżący podnosi, iż pozwolenie na budowę przedmiotowego obiektu zostało wydane po [...], bez zmiany [...]: z [...] . Ponadto podnosił, że wybudowany obiekt nie jest [...], tylko budynkiem [...], o czym świadczy oferta, podana przez inwestora, do Biura Handlu Nieruchomościami, gdzie, zgodnie ze stanem faktycznym, podał, że jest to [...]. Skarżący uważa, że budynek wybudowany na podstawie unieważnionej decyzji o pozwoleniu na budowę spełnia kryteria budynków
podlegających art. 48 prawa budowlanego i wnosi o uchylenie decyzji oraz wydanie
nakazu rozbiórki tego budynku.
Organ II instancji, nie uznał tych argumentów za trafne albowiem - jak wynika z akt sprawy - przedmiotowy budynek został wybudowany na podstawie ostatecznej decyzji Prezydenta Miasta nr [...] z dnia [...] r. znak [...], zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę [...] na działce nr [...] przy ul. K. w K..
Decyzją z dnia [...] r. znak [...] Starosta udzielił pozwolenia na użytkowanie obiektu.
Na wniosek W. S. o stwierdzenie nieważności w/w decyzji o pozwoleniu na budowę Wojewoda , decyzją z dnia [...] r. znak [...], odmówił stwierdzenia nieważności decyzji.
W postępowaniu odwoławczym, od powyższej decyzji Wojewody , Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego. decyzja z dnia [...] r. znak [...], uchylił decyzję organu I instancji i stwierdził nieważność decyzji Prezydenta Miasta z dnia [...] r. o pozwoleniu na budowę [...]. W uzasadnieniu podjętego rozstrzygnięcia organ stwierdził, że zatwierdzony decyzją Prezydenta Miasta projekt budowlany jest niezgodny z pkt 2, wydanej dla zamierzonej inwestycji - budowy [...], prawomocnej decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu - z dnia [...] r. [...], w którym określono, że "[...]", gdyż budynek zaprojektowano jako wyższy od istniejącego na działce budynku mieszkalnego.
W związku z powyższym decyzją z dnia [...]r. Znak [...] Wojewoda stwierdził też nieważność decyzji Starosty z dnia [...] r. o pozwoleniu na użytkowanie przedmiotowego budynku. W postępowaniu odwoławczym Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego, decyzją z dnia [...] r. znak [...], utrzymał w mocy decyzję organu I instancji.
W związku z tym, że dla wybudowanego budynku przy ul. K. w K. została stwierdzona nieważność zarówno decyzji o pozwoleniu na budowę, jak i decyzji o pozwoleniu na użytkowanie, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego wszczął postępowanie administracyjne, w celu doprowadzenia obiektu do stanu zgodnego z prawem, a następnie zaskarżoną decyzją, wydaną na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 ustawy Prawo budowlane, nałożył na inwestora obowiązek przedłożenia określonych dokumentów, w celu doprowadzenia [...] do stanu zgodnego z prawem i uzyskania pozwolenia na jego użytkowanie.
Przyjęty przez organ powiatowy tryb postępowania w sprawie oparty na treści art. 51 Prawa budowlanego, jest właściwy. Ma zastosowanie w przypadkach innych niż budowa obiektu bez wymaganego pozwolenia na budowę bądź zgłoszenia.
Konieczność przedłożenia, wymienionych w rozstrzygnięciu zaskarżonej decyzji, dokumentów wynika z art. 57 prawa budowlanego. Nałożony obowiązek określenia przeznaczenia obiektu oraz wysokości zabudowy w stosunku do istniejącego na działce budynku mieszkalnego wynika z dokonanych ustaleń faktycznych sprawy.
Zastosowanie w sprawie art. 48 ustawy, o co wnioskował W.S., w odwołaniu, w przedmiotowym przypadku nie może mieć miejsca, bowiem artykuł ten dotyczy sytuacji, gdy obiekt wybudowano bez wymaganego pozwolenia na budowę. Budynek przy ul. K. wybudowano na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę, której nieważność stwierdzono po zakończeniu robót budowlanych.
Powyższą decyzję W. S. zaskarżył skargą do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wnosząc o jej uchylenie, jako niezgodnej z prawem.
W uzasadnieniu skargi podniósł, iż organy wydające inwestorom decyzję o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu naruszyły prawo nie uznając go za stronę postępowania, w wyniku czego decyzje te zostały wydane bez jego wiedzy, mimo iż jest bezpośrednim sąsiadem działki, na której prowadzona miała być inwestycja.
W wyniku podjętych przez niego działań, po rozpoczęciu budowy doszło do wznowienia postępowania w przedmiocie wydania pozwolenia na budowę. W tej sytuacji przyjąć należy, iż inwestorzy rozpoczęli budowę bez ostatecznej i prawomocnej decyzji o pozwoleniu na budowę, wobec czego zastosowanie winien mieć art. 48 Prawa budowlanego.
Niezgodna z prawem decyzja wydana została w wyniku stronniczego prowadzenia tej sprawy przez ówczesnego Kierownika Wydziału Budownictwa Urzędu Miejskiego.
Również zaskarżona decyzja jest efektem takiego podejścia do sprawy.
Odpowiadając na skargę Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny z w a ż y ł, co następuje:
Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych /Dz.U. Nr 153, poz. 1269/ w związku z art. 3 ustawy z 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 153, poz. 1270/ cyt. dalej jako P.p.s.a./ sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem.
W odniesieniu do zaskarżonych decyzji administracyjnych polega to na ocenie jej zgodności z prawem materialnym oraz przepisami dotyczącymi postępowania administracyjnego.
Dokonana pod tym kątem analiza zaskarżonej decyzji nie daje podstaw do uznania, iż wydana ona została z naruszeniem prawa.
Przebieg postępowania w rozpatrywanej sprawie został dokładnie przedstawiony w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji i odpowiada on materiałom oraz dokumentom zgromadzonym w aktach sprawy.
Wynika z nich jednoznacznie i w sposób nie budzący wątpliwości, iż inwestorzy rozpoczęli i zakończyli budowę posiadając ostateczną decyzją o pozwoleniu na budowę decyzja Prezydenta Miasta z dnia [...] r. znak [...].
Decyzja to została unieważniona decyzją Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...]r. z powodu stwierdzonej niezgodności z wydanymi dla tej inwestycji warunkami zabudowy i zagospodarowania. Nie jest więc trafny podnoszony przez skarżącego zarzut, iż zostało wznowione postępowanie w sprawie wydania pozwolenia na budowę. Nie wynika to z akt postępowania.
W tej sytuacji za prawidłowe uznać należy stanowisko organu odwoławczego, że w sprawie nie może mieć zastosowania art. 48 Prawa budowlanego,
bowiem nie zachodzi sytuacja, iż budynek wybudowany został bez pozwolenia na budowę.
W zaistniałej sytuacji znajduje zastosowanie procedura wskazana, w przepisach art. 51 ust.1 pkt 2 Prawa budowlanego co wynika wprost z treści art. 51 ust.5 ustawy.
Należy przy tym nadmienić, iż powyższa decyzja, nakładająca na skarżącego określone obowiązki nie jest decyzją kończącą postępowanie, a ma jedynie na celu doprowadzenie budowy do stanu zgodnego z prawem. Będzie to możliwe po zbadaniu i ocenie dokumentów, do przedłożenia których zostali zobowiązani inwestorzy. Doprowadzenie inwestycji do stanu zgodnego z prawem oznacza bowiem doprowadzenie do zgodności z warunkami zabudowy i zagospodarowania wysokości sposobu użytkowania, zgodności z innymi przepisami, w tym techniczno-budowlanymi.
Od stwierdzenia tej zgodności zależeć będzie wydanie pozwolenia na użytkowanie budynku.
W tym stanie rzeczy uznać należało, iż skarga nie znajduje uzasadnionych podstaw wobec czego podlega oddaleniu zgodnie z art. 151 P.p.s.a.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI