II SA/Sz 423/21
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła skargi Gminy G. G. na decyzję Zarządu Zlewni w G. Państwowe Gospodarstwo Wodne Wody Polskie, która określiła Gminie opłatę stałą za wprowadzanie ścieków do wód lub do ziemi. Gmina zakwestionowała zasadność naliczania opłaty, podnosząc, że planowana oczyszczalnia ścieków nie została jeszcze wybudowana, co uniemożliwia faktyczne wprowadzanie ścieków. W związku z tym, Gmina argumentowała, że nie powstał obowiązek uiszczania opłaty stałej, ponieważ opłata ta jest związana z faktycznym korzystaniem z usług wodnych, a nie z samym posiadaniem pozwolenia wodnoprawnego. Gmina podniosła również zarzuty dotyczące sposobu obliczenia wysokości opłaty. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie uznał skargę za zasadną. Sąd stwierdził, że organ dopuścił się naruszenia przepisów prawa materialnego i procesowego, ponieważ nie wyjaśnił dostatecznie stanu faktycznego sprawy. Sąd podkreślił, że opłata stała za wprowadzanie ścieków do wód lub do ziemi może być naliczana jedynie w przypadku faktycznego wprowadzania ścieków, a nie za samą możliwość ich wprowadzania, zwłaszcza gdy inwestycja, która miałaby umożliwić to wprowadzanie (oczyszczalnia ścieków), nie została jeszcze zrealizowana. Sąd uchylił zaskarżoną decyzję i zasądził od organu na rzecz Gminy zwrot kosztów postępowania sądowego.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUstalenie, że opłata stała za wprowadzanie ścieków jest związana z faktycznym świadczeniem usługi wodnej, a nie tylko z posiadaniem pozwolenia wodnoprawnego, gdy inwestycja nie została zrealizowana.
Dotyczy specyficznej sytuacji braku realizacji inwestycji wodnoprawnej, która miała umożliwić wprowadzanie ścieków.
Zagadnienia prawne (2)
Czy opłata stała za wprowadzanie ścieków do wód lub do ziemi może być naliczana na podstawie samego pozwolenia wodnoprawnego, jeśli planowana inwestycja (np. oczyszczalnia ścieków) nie została jeszcze zrealizowana i nie dochodzi do faktycznego wprowadzania ścieków?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, opłata stała może być naliczana tylko od momentu faktycznego świadczenia usługi wodnej, czyli faktycznego wprowadzania ścieków do wód lub do ziemi. Samo posiadanie pozwolenia wodnoprawnego, bez realizacji inwestycji, nie stanowi podstawy do naliczenia tej opłaty.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że przepisy Prawa wodnego, w tym art. 268 ust. 1 pkt 2 i art. 271 ust. 5, wskazują, że opłata za usługi wodne jest związana z faktycznym wprowadzaniem ścieków. Brak wybudowania urządzenia wodnego (np. oczyszczalni) uniemożliwia realizację usługi wodnej i tym samym nie powstaje obowiązek uiszczania opłaty stałej. Sąd powołał się na zasadę 'zanieczyszczający płaci' oraz orzecznictwo NSA.
Czy organ administracji publicznej prawidłowo ustalił wysokość opłaty stałej za wprowadzanie ścieków, stosując jako podstawę obliczeń maksymalną ilość ścieków określoną w pozwoleniu wodnoprawnym (0,0015 m3/s), zamiast uwzględnić maksymalny zrzut roczny?
Odpowiedź sądu
Sąd nie rozstrzygnął bezpośrednio kwestii wysokości opłaty, ponieważ uznał, że opłata została ustalona nieuprawnienie z uwagi na brak faktycznego wprowadzania ścieków. Jednakże, wskazał na potencjalne wątpliwości interpretacyjne dotyczące sposobu obliczenia opłaty.
Uzasadnienie
Gmina zarzuciła organowi błędne ustalenie wysokości opłaty, sugerując, że należało uwzględnić maksymalny zrzut roczny, a nie parametr 0,0015 m3/s. Sąd uznał, że kwestia ta stała się bezprzedmiotowa w świetle stwierdzenia o nieuprawnionym ustaleniu opłaty.
Przepisy (9)
Główne
u.p.w. art. 271 § ust. 5
Ustawa z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne
Wysokość opłaty stałej za wprowadzanie ścieków do wód lub do ziemi ustala się jako iloczyn jednostkowej stawki opłaty, czasu wyrażonego w dniach i określonej w pozwoleniu wodnoprawnym albo w pozwoleniu zintegrowanym maksymalnej ilości ścieków wprowadzonych do wód lub do ziemi, wyrażonej w m3/s. Sąd interpretuje, że opłata ta jest związana z faktycznym wprowadzaniem ścieków, a nie z samym posiadaniem pozwolenia.
u.p.w. art. 268 § ust. 1 pkt 2
Ustawa z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne
Za usługi wodne pobiera się opłaty za wprowadzanie ścieków do wód lub do ziemi. Sąd podkreśla, że opłata ta jest związana z faktycznym wprowadzaniem, a nie z możliwością lub zamiarem.
P.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. a) i c)
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa do uchylenia decyzji organu w przypadku naruszenia prawa materialnego lub przepisów postępowania.
Pomocnicze
K.p.a. art. 7
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Zasada prawdy obiektywnej i podejmowania wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego.
K.p.a. art. 7a § § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Zasada rozstrzygania wątpliwości prawnych na korzyść strony.
K.p.a. art. 77 § § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Obowiązek wszechstronnego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego.
u.p.w. art. 35 § ust. 3 pkt 5
Ustawa z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne
Definicja usługi wodnej obejmującej wprowadzanie ścieków do wód lub do ziemi.
u.p.w. art. 271 § ust. 5a
Ustawa z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne
Okres ponoszenia opłaty stałej.
Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 22 grudnia 2017 r. w sprawie jednostkowych stawek opłat za usługi wodne art. 10 § ust. 1
Jednostkowa stawka opłaty za usługi wodne za wprowadzanie ścieków do wód lub do ziemi.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Opłata stała za wprowadzanie ścieków może być naliczana tylko od momentu faktycznego świadczenia usługi wodnej, a nie od samego posiadania pozwolenia wodnoprawnego, gdy inwestycja nie została zrealizowana. • Brak wybudowania oczyszczalni ścieków uniemożliwia faktyczne wprowadzanie ścieków, a tym samym nie powstaje obowiązek uiszczania opłaty stałej. • Organ nie zbadał stanu faktycznego sprawy w zakresie realizacji inwestycji i faktycznego wprowadzania ścieków.
Odrzucone argumenty
Organ argumentował, że samo posiadanie ważnego pozwolenia wodnoprawnego jest podstawą do naliczania opłaty stałej, niezależnie od faktycznego wprowadzania ścieków, ponieważ odzwierciedla to gotowość środowiska do udostępnienia zasobów wody.
Godne uwagi sformułowania
opłata stała jest odzwierciedleniem gotowości środowiska wodnego do udostępnienie zasobów wody w ramach usług wodnych przez cały rok • opłata stała jest elementem opłaty za usługi wodne za wprowadzanie ścieków do wód lub do ziemi, co a contrario oznacza, iż brak jest podstaw dla uiszczania tej opłaty, w sytuacji gdy Gmina nie ma w ogóle faktycznej możliwości korzystania z tej usługi wodnej ze względu na nieistnienie obiektu generującego powstawanie ścieków. • nie można przyjąć, że sama potencjalna możliwość korzystania ze środowiska poprzez korzystanie z określonej usługi wodnej, w tym jak w niniejszej sprawie wprowadzanie ścieków do ziemi stanowi, podstawę do wymierzenia opłaty za tę usługę wodną, w sytuacji, gdy brak jest urządzeń, za pomocą których usługa ta miałaby być realizowana, a więc nie istnieje faktyczna możliwość zanieczyszczania środowiska w ten sposób.
Skład orzekający
Ewa Wojtysiak
sprawozdawca
Jolanta Kwiecińska
członek
Marzena Kowalewska
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ustalenie, że opłata stała za wprowadzanie ścieków jest związana z faktycznym świadczeniem usługi wodnej, a nie tylko z posiadaniem pozwolenia wodnoprawnego, gdy inwestycja nie została zrealizowana."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji braku realizacji inwestycji wodnoprawnej, która miała umożliwić wprowadzanie ścieków.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa pokazuje, że samo posiadanie pozwolenia nie wystarczy do nałożenia opłat, jeśli usługa wodna nie jest faktycznie świadczona z powodu niezrealizowanej inwestycji. Jest to ważna lekcja dla przedsiębiorców i samorządów.
“Pozwolenie wodnoprawne to nie wszystko: sąd wyjaśnia, kiedy faktycznie zapłacisz za ścieki.”
Sektor
ochrona środowiska
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.