II SA/Sz 419/23

II SA/Sz 419/23 - Wyrok WSA w Szczecinie
Data orzeczenia
2023-08-10
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2023-04-28
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Sędziowie
Joanna Wojciechowska
Katarzyna Sokołowska /sprawozdawca/
Renata Bukowiecka-Kleczaj /przewodniczący/
Symbol z opisem
6329 Inne o symbolu podstawowym 632
Hasła tematyczne
Pomoc społeczna
Sygn. powiązane
I OSK 2835/23 - Wyrok NSA z 2024-11-29
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2020 poz 821
art. 193 ust. 1i ust. 1a,  art.  194 ust. 1, 2 i ust. 3
Ustawa z dnia 9 czerwca 2011 r. o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej - t.j.
Dz.U. 2023 poz 259
art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Renata Bukowiecka-Kleczaj Sędziowie Sędzia WSA Katarzyna Sokołowska (spr.), Sędzia WSA Joanna Wojciechowska po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 10 sierpnia 2023 r. sprawy ze skargi T. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] marca 2023 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia należności z tytułu opłaty za pobyt dzieci w placówce opiekuńczo-wychowawczej wraz z odsetkami oddala skargę
Uzasadnienie
Wnioskiem z dnia 7 sierpnia 2020 r., T. W., dalej jako "wnioskodawca", "strona", "skarżący", zwrócił się do Prezydenta Miasta S. o umorzenie w całości opłaty z pobyt jego trójki dzieci w pieczy zastępczej, w okresie od dnia 5 lutego do 30 listopada 2020 r.
Decyzją z dnia [...] października 2021 r., wydaną na podstawie art. 194 ust. 2 i ust. 3 ustawy z dnia 09 czerwca 2011 r. o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej (Dz. U. z 2020 r. poz. 821 ze zm.), dalej jako "u.w.r." i § 7 ust. 1, § 8 ust. 1 pkt 7 i § 9 uchwały Rady Miasta Szczecin z dnia 11 września 2018 r., Nr XLIV/1287/18 w sprawie określenia szczegółowych warunków umorzenia w całości lub w części, odroczenia terminu płatności, rozłożenia na raty lub odstąpienia od ustalenia opłaty za pobyt dziecka w rodzinie zastępczej spokrewnionej, w rodzinie zastępczej zawodowej, rodzinie zastępczej niezawodowej, rodzinnym domu dziecka, w placówce opiekuńczo-wychowawczej, regionalnej placówce opiekuńczo-terapeutycznej i interwencyjnym ośrodku preadopcyjnym (Dz.Urz.Woj. Zachodniopomorskiego z 2018 r. poz. 4318), dalej jako "uchwała":
1) umorzył w części należność z tytułu opłaty za pobyt dzieci - N., P. i D. W. przebywających w placówce opiekuńczo-wychowawczej za okres od 05 lutego 2020 r. do 30 listopada 2020 r. w kwocie 877,25 zł wraz z ustawowymi odsetkami w wysokości 9,21 zł
2) pozostałą po umorzeniu w części zgodnie z pkt 1 należność z tytułu opłaty za pobyt dzieci - N., P. i D. W. za okres od 05 lutego 2020 r. do 30 listopada 2020 r. w kwocie 1 000,00 zł wraz z ustawowymi odsetkami w wysokości 92,26 zł rozłożył na:
- 19 rat po 50,00 zł należności głównej i 4,61 zł odsetek, razem rata - 54,61 zł,
- 1 ratę po 50,00 zł należności głównej i 4,67 zł odsetek, razem rata - 54,67 zł,
płatnych do 20-go każdego miesiąca, począwszy od listopada 2021 r. na rachunek bankowy Miejskiego Ośrodka Pomocy Rodzinie w S..
W uzasadnieniu decyzji organ I instancji wyjaśnił, że wymienionymi kolejno decyzjami ustalono wnioskodawcy odpłatność za pobyt jego trójki dzieci w pieczy zastępczej. Wniosek skarżącego został rozpoznany wydaniem decyzji z dnia [...] grudnia 2020 r., odmawiającej umorzenia należności. Decyzja ta została następnie uchylona przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze, a sprawę przekazano organowi I instancji do ponownego rozpatrzenia.
Dalej organ wyjaśnił, że w toku postępowania ustalono, że wnioskodawca rozstał się z partnerką ze względów finansowych, prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe, zamieszkuje w użyczonym przez matkę mieszkaniu. Zgodnie z oświadczeniem, strona obecnie przebywa w Polsce. Ze złożonego przez wnioskodawcę oświadczenia wynika, że nie posiada stałego zatrudnienia, podejmuje prace dorywcze, z których uzyskuje dochód ok. 2 000,00 zł miesięcznie. Strona nie zgłasza problemów zdrowotnych. Strona płaci alimenty na trójkę dzieci w kwocie 1 200,00 zł, co oznacza, iż dochód strony wynosi 800 00 zł. Stałe wydatki strony według oświadczenia to opłata za czynsz - 375,23 zł oraz gaz - 26,79 zł. Łącznie stałe miesięczne wydatki wynoszą 402,00 zł.
Organ przywołał przepisy uchwały i wskazał, że stosownie do treści § 7 ust. 1, umorzenie w części należności z tytułu opłaty za pobyt w pieczy zastępczej może nastąpić z urzędu lub na wniosek osób zobowiązanych w sytuacji spełnienia przynajmniej jednej z przesłanek wskazanych w tym przepisie. Zgodnie z pkt 1 cytowanego paragrafu umorzenie w części może nastąpić, jeżeli dochód osób lub dochód na osobę w rodzinie, osób zobowiązanych do ponoszenia opłat wynosi nie więcej niż 400% kryterium dochodowego określonego przepisami ustawy o pomocy społecznej.
Zgodnie zaś z § 8 ust. 1 uchwały, rozłożenie na raty lub odroczenie terminu płatności należności z tytułu opłaty za pobyt w pieczy zastępczej może nastąpić z urzędu lub na wniosek osób zobowiązanych do ponoszenia opłat w przypadku, gdy zastosowanie ulgi rokuje zapłatę należności w całości lub części oraz zostanie spełniona przynajmniej jedna z przesłanek wymienionych w tym przepisie. W pkt 7 § 8 ust. 1 wskazano, że osoby zobowiązane wykorzystują swoje możliwości, zasoby i uprawnienia i aktywnie działają na rzecz poprawy swojej sytuacji życiowej, bytowej i finansowej".
Zgodnie z § 8 ust. 2 uchwały ustalając okres rozłożenia na raty oraz odroczenia terminu płatności uwzględnia się aktualną sytuację dochodową osób zobowiązanych oraz ich zasoby, możliwości i uprawnienia, z zastrzeżeniem ust. 3. Stosownie zaś do ust. 3 tego przepisu, rozłożenie na raty może nastąpić na okres nie dłuższy niż 36 miesięcy, zaś odroczenie terminu płatności na okres nie dłuższy niż 12 miesięcy.
Następnie organ wyjaśnił, że strona posiada zaległość z tytułu opłat za pobyt dzieci - P., N. i D. W. w placówce opiekuńczo-wychowawczej za okres od 05 lutego 2020 r. do 30 listopada 2020 r. w łącznej kwocie 1 877,25 zł wraz z odsetkami w wysokości 101,47 zł.
W ocenie organu, zgromadzony w sprawie materiał dowodowy wskazuje, iż wnioskodawca spełnia przesłanki do umorzenia w części oraz rozłożenia na raty pozostałej należności z tytułu opłaty za pobyt dzieci w pieczy zastępczej, określone w § 7 ust. 1 pkt 1 oraz § 8 ust. I pkt 7 wyżej wymienionej uchwały, bowiem jego dochód nie przekracza 400% kryterium dochodowego dla osoby samotnie gospodarującej, określonego przepisami ustawy o pomocy społecznej. Aktualne kryterium dla osoby samotnie gospodarującej wynosi 701 zł, a zatem 400 % kryterium dochodowego stanowi kwotę 2 804,00 zł. Strona natomiast osiąga łączny dochód w wysokości 2 000,00 zł miesięcznie. Organ uznał, że wnioskodawca nie jest w stanie uregulować całej należności z odsetkami, jednak doszedł do przekonania, że może dokonać spłaty przynajmniej części należności, skoro jest osobą zdrową i zdolną do podjęcia zatrudnienia.
Skarżący wniósł odwołanie od decyzji zaskarżając ją w części dotyczącej punktu 2. Samorządowe Kolegium Odwoławcze, decyzją z dnia [...] grudnia 2021 r. uchyliło zaskarżoną decyzję w całości i przekazało sprawę organowi I instancji do ponownego rozpatrzenia. Następnie Prezydent Miasta S., decyzją z dnia [...] marca 2022 r. odmówił umorzenia należności wraz z ustawowymi odsetkami, a SKO w S. decyzję tę utrzymało w mocy decyzją z dnia [...] maja 2022 r., od której wnioskodawca wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie, wyrokiem z dnia 22 września 2022 r., sygn. akt II SA/Sz 566/22 stwierdził nieważność decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] maja 2022 r., nr [...] oraz poprzedzających ją decyzji Prezydenta Miasta S. z dnia [...] marca 2022 r., nr [...] i decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] grudnia 2021 r., nr [...]
W konsekwencji w obiegu prawnym pozostała decyzja Prezydenta Miasta S. z dnia [...] października 2021 r., a rzeczą Samorządowego Kolegium Odwoławcze było rozpoznanie odwołania skarżącego od tej decyzji.
Decyzją z dnia [...] marca 2023 r., Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ odwoławczy przywołał przepisy ustawy o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej, a także przepisy uchwały i wyjaśnił, że zgodnie z treścią § 6 uchwały umorzenie w całości należności z tytułu opłaty za pobyt w pieczy zastępczej wraz z odsetkami może nastąpić z urzędu lub na wniosek osób zobowiązanych w następujących sytuacjach:
1) zachodzi uzasadnione przypuszczenie, że w postępowaniu egzekucyjnym nie uzyska się kwoty wyższej od kosztów dochodzenia i egzekucji tej należności, postępowanie egzekucyjne okazało się nieskuteczne lub egzekucja została umorzona;
2) pobyt w pieczy zastępczej został zakończony w wyniku odzyskania przez osoby zobowiązane możliwości zapewnienia dziecku opieki i wychowania, a utrzymanie zobowiązania mogłoby prowadzić do ponownej utraty możliwości sprawowania opieki i wychowania oraz ponownego umieszczenia dziecka w pieczy zastępczej;
3) osoba zobowiązana, w wyniku pogorszenia jej sytuacji życiowej, spełnia warunki, o których mowa w § 4;
4) ściągnięcie należności zagraża ważnym interesom osoby zobowiązanej do ponoszenia opłaty, zwłaszcza egzystencji jej lub jej rodziny;
5) gdy osoba zobowiązana zmarła;
6) nie można ustalić miejsca zamieszkania osoby zobowiązanej lub miejsca jej faktycznego pobytu.
W myśl § 7 uchwały, umorzenie w części należności z tytułu opłaty za pobyt w pieczy zastępczej może nastąpić z urzędu lub na wniosek osób zobowiązanych w sytuacji spełnienia przynajmniej jednej z poniższych przesłanek:
1) dochód osób lub dochód na osobę w rodzinie, osób zobowiązanych do ponoszenia opłat wynosi nie więcej niż 400% kryterium dochodowego określonego przepisami ustawy o pomocy społecznej;
2) osoby zobowiązane współpracują z pracownikiem socjalnym lub asystentem rodziny na rzecz powrotu dziecka do domu rodzinnego;
3) osoby zobowiązane realizują ustalenia zawartego kontraktu socjalnego, o którym mowa w ustawie o pomocy społecznej lub planu pracy z rodziną o którym mowa w ustawie o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej;
4) osoby zobowiązane wychowują inne dzieci pozostające pod ich opieką
5) osoby zobowiązane ponoszą odpłatność za pobyt innych członków rodziny w jednostkach pomocy społecznej, innych instytucjach zapewniających całodobową opiekę, leczenie, rehabilitację lub w pieczy zastępczej;
6) osoby zobowiązane przebywają w areszcie śledczym lub zakładzie karnym, gdzie nie uzyskują dochodów, a także w jednostkach pomocy społecznej, zakładzie opiekuńczo-leczniczym lub ośrodku leczenia uzależnień;
7) osoby zobowiązane wykorzystują swoje możliwości, zasoby i uprawnienia i aktywnie działają na rzecz poprawy swojej sytuacji życiowej, bytowej i finansowej;
8) występuje inna uzasadniona okoliczność, w szczególności długotrwała choroba, bezdomność, niepełnosprawność, znaczne straty materialne powstałe w wyniku klęski żywiołowej lub innych zdarzeń losowych.
Kolegium dostrzegło, że w sprawie skarżącego występują dwie przesłanki warunkujące umorzenie ww. należności w części. Mianowicie jego dochód wynosi 2.000 zł, a zatem jest niższy niż 400% ustawowego kryterium dochodowego dla osoby samotnie gospodarującej (776 zł x 400% = 3.104 zł). Ponadto skarżący jest zobowiązany do ponoszenia odpłatności za pobyt trójki dzieci w pieczy zastępczej.
Z kolei, analiza sytuacji życiowej, mieszkaniowej, rodzinnej i dochodowej, wynikającej z zebranego przez organ I instancji materiału dowodowego wskazuje, że w przypadku skarżącego nie występuje żadna z przesłanek z § 6 uchwały, a zatem nie zachodzą podstawy do umorzenia w całości należności z tytułu opłaty za pobyt dzieci w placówce opiekuńczo-wychowawczej za okres od 5 lutego 2020 r. do 30 listopada 2020 r. w kwocie 1.877,25 zł wraz z ustawowymi odsetkami w wysokości 11,67 zł. Do takiego zaś stanu prowadziłoby umorzenie kwoty wymienionej w punkcie 2 decyzji z dnia [...] października 2021 r., pozostałej po częściowym umorzeniu należności z tytułu opłaty za pobyt dzieci za wskazany wyżej okres w placówce opiekuńczo - wychowawczej w kwocie 877,25 zł wraz z ustawowymi odsetkami w wysokości 9,21 zł
Kolegium za zasadną uznało decyzję organu I instancji, o rozłożeniu na raty należności pozostałej po częściowym umorzeniu należności z tytułu opłaty za pobyt dzieci w pieczy zastępczej. Wyjaśniło, że zgodnie z treścią § 8 uchwały, rozłożenie na raty należności z tytułu opłaty za pobyt w pieczy zastępczej może nastąpić z urzędu lub na wniosek osób zobowiązanych do ponoszenia opłat w przypadku, gdy zastosowanie ulgi rokuje zapłatę należności w całości lub części oraz zachodzi co najmniej jedna z poniższych okoliczności:
1) osoby zobowiązane współpracują z pracownikiem socjalnym lub asystentem rodziny;
2) na rzecz powrotu dziecka do domu rodzinnego;
3) osoby zobowiązane realizują ustalenia zawartego kontraktu socjalnego, o którym mowa w ustawie o pomocy społecznej lub planu pracy z rodziną o którym mowa w ustawie o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej;
4) osoby zobowiązane wychowują inne dzieci pozostające pod ich opieką
5) osoby zobowiązane ponoszą odpłatność za pobyt innych członków rodziny w jednostkach pomocy społecznej, innych instytucjach zapewniających całodobową opiekę, leczenie, rehabilitację lub w pieczy zastępczej;
6) osoby zobowiązane przebywają w areszcie śledczym lub zakładzie karnym, gdzie nie uzyskują dochodów, a także w jednostkach pomocy społecznej, zakładzie opiekuńczo-leczniczym lub ośrodku leczenia uzależnień;
7) osoby zobowiązane wykorzystują swoje możliwości, zasoby i uprawnienia i aktywnie działają na rzecz poprawy swojej sytuacji życiowej, bytowej i finansowej;
8) występuje inna uzasadniona okoliczność, w szczególności długotrwała choroba, bezdomność, niepełnosprawność, znaczne straty materialne powstałe w wyniku klęski żywiołowej lub innych zdarzeń losowych (ust. 2). Ustalając okres rozłożenia na raty oraz odroczenia terminu płatności uwzględnia się aktualną sytuację dochodową osób zobowiązanych oraz ich zasoby, możliwości i uprawnienia, z zastrzeżeniem ust. 3. Rozłożenie na raty może nastąpić na okres nie dłuższy niż 36 miesięcy, zaś odroczenie terminu płatności na okres nie dłuższy niż 12 miesięcy (ust. 3).
W ocenie organu, skarżący spełnia przesłankę rozłożenia na raty powstałej należności wymienioną w § 8 ust. 1 pkt 7 ww. uchwały, bowiem jego dochód nie przekracza 400% kryterium dochodowego dla osoby samotnie gospodarującej, gdyż wynosi 2.000 zł miesięcznie. Bez wątpienia przy takich zarobkach skarżący nie byłby zdolny do jednorazowej spłaty pozostałej do uiszczenia zaległości, a jednocześnie w ocenie Kolegium strona jest w stanie uregulować pozostałą część należności po jej rozłożeniu na raty, z których każda wynosi niecałe 55 zł miesięcznie.
T. W. wystąpił do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie ze skargą na decyzję SKO w S. podnosząc, że prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe, mieszka w mieszkaniu użyczonym przez matkę i nie ponosi żadnych opłat z tego tytułu. Wskazał, że pracuje dorywczo na terenie kraju i zarabia 1900 zł miesięcznie, z czego opłaca alimenty na trójkę dzieci. Po opłaceniu alimentów pozostaje mu niewielka kwota na utrzymanie i spłata należności nawet w tak niskich ratach będzie stanowiła dla niego nadmierne obciążenie. Podkreślił, że należność za lata 2021 r. i 2022 została umorzona w całości.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył co następuje:
Na podstawie art. 119 pkt 2 i art. 120 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postepowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r. poz. 1634 – j.t.), dalej jako "p.p.s.a.", sprawa niniejsza została rozpoznana w trybie uproszczonym, na posiedzeniu niejawnym.
Skarga okazała się niezasadna, bowiem przeprowadzona przez Sąd na podstawie art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2022 r. poz. 2492), kontrola zaskarżonej decyzji, wykazała, że akt ten nie narusza prawa.
Przedmiotem skargi uczyniono decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, utrzymującą w mocy decyzję organu I instancji w zaskarżonej części, to jest w przedmiocie rozłożenia na raty części należności z tytułu opłaty za pobyt trójki małoletnich dzieci skarżącego w placówce opiekuńczo – wychowawczej.
Decyzją organu I instancji należność na którą składała się opłata w wysokości 1877,25 zł oraz odsetki w wysokości 9,21 zł, została częściowo umorzona (kwota 877,25 zł i odsetki – 9,21 zł) i w tej części decyzja stała się ostateczna. Pozostałą część należności wraz z odsetkami organ rozłożył na 19 rat w wysokości 54,61 zł i jedną ratę w wysokości 54,67 zł. Skarżący kwestionuje rozstrzygnięcie organu w tej części wywodząc, że ze względu na niskie dochody i konieczność uiszczania alimentów nie będzie w stanie spłacić zadłużenia nawet w ratach.
W ocenie Sądu wywody skarżącego nie zasługiwały na uwzględnienie.
Na wstępie należy wyjaśnić, że zgodnie z art. 193 ust. 1 u.w.r. za pobyt dziecka w pieczy zastępczej rodzice ponoszą miesięczną opłatę w wysokości:
1) przyznanych świadczeń oraz dodatków, o których mowa w art. 80 ust. 1 i art. 81 - w przypadku umieszczenia dziecka w rodzinie zastępczej spokrewnionej, rodzinie zastępczej zawodowej, rodzinie zastępczej niezawodowej lub rodzinnym domu dziecka;
2) średnich miesięcznych wydatków przeznaczonych na utrzymanie dziecka w placówce opiekuńczo-wychowawczej, regionalnej placówce opiekuńczo-terapeutycznej oraz interwencyjnym ośrodku preadopcyjnym - w przypadku umieszczenia dziecka w placówce opiekuńczo-wychowawczej, regionalnej placówce opiekuńczo-terapeutycznej oraz interwencyjnym ośrodku preadopcyjnym;
Na podstawie art. 193 ust. 1a przywołanej ustawy opłatę, o której mowa w ust. 1, rodzice ponoszą od dnia umieszczenia dziecka w pieczy zastępczej, a za jej ponoszenie rodzice odpowiadają solidarnie (ust. 2).
Stosownie do art. 194 ust. 1 u.w.r. opłatę, o której mowa w art. 193 ust. 1, ustala, w drodze decyzji, starosta właściwy ze względu na miejsce zamieszkania dziecka przed umieszczeniem w rodzinie zastępczej, rodzinnym domu dziecka, placówce opiekuńczo-wychowawczej, regionalnej placówce opiekuńczo-terapeutycznej albo interwencyjnym ośrodku preadopcyjnym. Art. 194 ust. 2 u.w.r. stanowi, że rada powiatu określa, w drodze uchwały, szczegółowe warunki umorzenia w całości lub w części, łącznie z odsetkami, odroczenia terminu płatności, rozłożenia na raty lub odstępowania od ustalenia opłaty, o której mowa w art. 193 ust. 1.
Starosta na wniosek lub z urzędu, uwzględniając uchwałę, o której mowa w ust. 2, może umorzyć w całości lub w części łącznie z odsetkami, odroczyć termin płatności, rozłożyć na raty lub odstąpić od ustalenia opłaty, o której mowa w art. 193 ust. 1 (ust. 3).
Aktem, o którym mowa w art. 194 ust. 2 u.w.r. na terenie powiatu szczecińskiego jest uchwała Rady Miasta Szczecin z dnia 11 września 2018 r., Nr XLIV/1287/18 w sprawie określenia szczegółowych warunków umorzenia w całości lub w części, odroczenia terminu płatności, rozłożenia na raty lub odstąpienia od ustalenia opłaty za pobyt dziecka w rodzinie zastępczej spokrewnionej, w rodzinie zastępczej zawodowej, rodzinie zastępczej niezawodowej, rodzinnym domu dziecka, w placówce opiekuńczo-wychowawczej, regionalnej placówce opiekuńczo-terapeutycznej i interwencyjnym ośrodku preadopcyjnym (Dz. Urz. Woj. Zachodniopomorskiego z 2018 r. poz. 4318).
W przypadku umorzenia należności z tytułu pobytu dziecka w wymienionych w uchwale formach pieczy zastępczej prawodawca lokalny przewidział dwie możliwości – umorzenie częściowe lub całkowite, przy czym w każdym przypadku wymienił przesłanki, które muszą zostać spełnione, aby ulga w spłacie należności mogła zostać udzielona.
Zgodnie z treścią § 6 uchwały umorzenie w całości należności z tytułu opłaty za pobyt w pieczy zastępczej wraz z odsetkami może nastąpić z urzędu lub na wniosek osób zobowiązanych w następujących sytuacjach:
1) zachodzi uzasadnione przypuszczenie, że w postępowaniu egzekucyjnym nie uzyska się kwoty wyższej od kosztów dochodzenia i egzekucji tej należności, postępowanie egzekucyjne okazało się nieskuteczne lub egzekucja została umorzona;
2) pobyt w pieczy zastępczej został zakończony w wyniku odzyskania przez osoby zobowiązane możliwości zapewnienia dziecku opieki i wychowania, a utrzymanie zobowiązania mogłoby prowadzić do ponownej utraty możliwości sprawowania opieki i wychowania oraz ponownego umieszczenia dziecka w pieczy zastępczej;
3) osoba zobowiązana, w wyniku pogorszenia jej sytuacji życiowej, spełnia warunki, o których mowa w § 4;
4) ściągnięcie należności zagraża ważnym interesom osoby zobowiązanej do ponoszenia opłaty, zwłaszcza egzystencji jej lub jej rodziny;
5) gdy osoba zobowiązana zmarła;
6) nie można ustalić miejsca zamieszkania osoby zobowiązanej lub miejsca jej faktycznego pobytu.
W myśl § 7 uchwały, umorzenie w części należności z tytułu opłaty za pobyt w pieczy zastępczej może nastąpić z urzędu lub na wniosek osób zobowiązanych w sytuacji spełnienia przynajmniej jednej z poniższych przesłanek:
1) dochód osób lub dochód na osobę w rodzinie, osób zobowiązanych do ponoszenia opłat wynosi nie więcej niż 400% kryterium dochodowego określonego przepisami ustawy o pomocy społecznej;
2) osoby zobowiązane współpracują z pracownikiem socjalnym lub asystentem rodziny na rzecz powrotu dziecka do domu rodzinnego;
3) osoby zobowiązane realizują ustalenia zawartego kontraktu socjalnego, o którym mowa w ustawie o pomocy społecznej lub planu pracy z rodziną o którym mowa w ustawie o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej;
4) osoby zobowiązane wychowują inne dzieci pozostające pod ich opieką
5) osoby zobowiązane ponoszą odpłatność za pobyt innych członków rodziny w jednostkach pomocy społecznej, innych instytucjach zapewniających całodobową opiekę, leczenie, rehabilitację lub w pieczy zastępczej;
6) osoby zobowiązane przebywają w areszcie śledczym lub zakładzie karnym, gdzie nie uzyskują dochodów, a także w jednostkach pomocy społecznej, zakładzie opiekuńczo-leczniczym lub ośrodku leczenia uzależnień;
7) osoby zobowiązane wykorzystują swoje możliwości, zasoby i uprawnienia i aktywnie działają na rzecz poprawy swojej sytuacji życiowej, bytowej i finansowej;
8) występuje inna uzasadniona okoliczność, w szczególności długotrwała choroba, bezdomność, niepełnosprawność, znaczne straty materialne powstałe w wyniku klęski żywiołowej lub innych zdarzeń losowych.
Dodatkowo zaznaczyć należy, że w myśl przepisów ustawy z dnia 25 lutego 1964 r. Kodeks rodzinny i opiekuńczy (Dz. U. z 2020 r. poz. 1359 – j.t.), m.in. art. 133 § 1 nie ulega wątpliwości, że obowiązek wychowania i utrzymania dziecka spoczywa na jego rodzicach, również wówczas, gdy rodzic z różnych względów nie chce bądź nie może osobiście wychowywać dziecka i zaspokajać jego potrzeb.
Umieszczenie dziecka w placówce opiekuńczo – wychowawczej bądź innej formie pieczy zastępczej nie zwalnia rodzica z obowiązku alimentacyjnego i generuje dodatkowo obowiązek pokrycia kosztów utrzymania dziecka wynikających z pobytu w tych placówkach.
Ustawodawca przewidział jednak, w określonych wypadkach, możliwość odstąpienia od ustalenia opłaty, bądź umorzenia należności w całości lub w części pozostawiając prawodawcy lokalnemu określenie szczegółowych warunków zastosowania ulg.
Na gruncie badanej sprawy trafnie organ odwoławczy uznał, że w przypadku skarżącego, któremu częściowo umorzono należność, umorzenie pozostałej części, której spłatę rozłożono na raty, oznaczałoby jej całkowite umorzenie, wobec czego powinny zostać spełnione warunki, o których mowa w § 6 uchwały. Zasadnie również organ uznał, że w odniesieniu do skarżącego warunki te nie zachodzą.
Nie ulega bowiem wątpliwości, że skarżący pracuje i osiąga dochody. Jak wynika z akt postępowania skarżący nie jest osobą niepełnosprawną i nie ma ograniczeń w wykonywaniu pracy zarobkowej. Skarżący nie ponosi również kosztów utrzymania mieszkania, co niewątpliwie ma wpływ na ocenę jego sytuacji. Okoliczność, że skarżący uiszcza regularnie alimenty nie zmienia tej oceny, jest to bowiem jego obowiązek wynikający z przepisów prawa.
Zasadnie zatem organ I instancji uznał, że w przypadku skarżącego zachodzą wyłącznie przesłanki do częściowego umorzenia należności i taka ulga została w stosunku do skarżącego zastosowana.
Jednocześnie, trafnie zdaniem Sądu przyjęto, że skarżący przy osiąganych dochodach i wydatkach nie jest w stanie uiścić pozostałej kwoty jednorazowo i stąd rozłożono ją na raty. Organ wziął przy tym pod uwagę wysokość deklarowanych dochodów skarżącego i ustalił raty na poziomie około 55 zł miesięcznie, co nie powinno stanowić nadmiernego obciążenia budżetu skarżącego. Podnoszona przez skarżącego okoliczność, iż osiąga niskie dochody, co uniemożliwia mu uregulowanie należności nawet w takiej wysokości powinna skłonić go do zmiany pracy bądź podjęcia dodatkowego zatrudnienia, nie może natomiast stanowić wystarczającej podstawy do całkowitego umorzenia należności, zwłaszcza, że argumenty odwołania odnoszące się do braku możliwości podjęcia dodatkowego zatrudnienia z powodu pandemii straciły obecnie na znaczeniu. Skarżący nie podniósł natomiast ani w odwołaniu, ani w skardze takich okoliczności, z których wynikałoby, że nie ma możliwości podjęcia lepiej płatnej pracy.
Z powyższych względów Sąd, na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł o oddaleniu skargi.