II SA/SZ 402/22

II SA/Sz 402/22 - Wyrok WSA w Szczecinie
Data orzeczenia
2022-09-21
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2022-05-02
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Sędziowie
Joanna Wojciechowska
Jolanta Kwiecińska /przewodniczący/
Nadzieja Karczmarczyk-Gawęcka /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6099 Inne o symbolu podstawowym 609
Hasła tematyczne
Wodne prawo
Skarżony organ
Inne
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2021 poz 2233
art.271 ust.4 opkt 1, ar.271 ust.6
Ustawa z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne - t.j.
Dz.U. 2022 poz 329
art.151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi  - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jolanta Kwiecińska Sędziowie Sędzia WSA Nadzieja Karczmarczyk-Gawęcka (spr.), Sędzia WSA Joanna Wojciechowska po rozpoznaniu w Wydziale II na posiedzeniu niejawnym w dniu 21 września 2022 r. sprawy ze skargi M. W. i K. S. z ograniczoną odpowiedzialnością w K. na decyzję Inne z dnia [...] marca 2022 r. nr [...] w przedmiocie określenia opłaty stałej za odprowadzanie do wód - wód opadowych lub roztopowych oddala skargę.
Uzasadnienie
W dniu 22 lutego 2019 r. Dyrektor Zarządu Zlewni w K. Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie (dalej jako: "organ I instancji") ustalił w formie informacji rocznej spółce M. Sp. z o.o. z siedzibą w K. (dalej jako: "spółka") opłatę stałą za okres od 1 stycznia 2019 r. do 31 grudnia 2019 r. w wysokości 689 zł, za odprowadzanie do wód - wód opadowych lub roztopowych, w związku z udzielonym spółce pozwoleniem wodnoprawnym z dnia 16 października 2018 r., nr : SZ.ZUZ.2.421.355.2018.WP.
W treści informacji rocznej wskazano, że przedmiotową opłatę należy uiścić na rachunek Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie w czterech kwartalnych ratach, płatnych w następujących terminach: za I kwartał - w terminie do 30 kwietnia 2019 r. w wysokości 172,25 zł, za II kwartał - w terminie do 31 lipca 2019 r. w wysokości 172,25 zł, za III kwartał - w terminie do 31 października 2019 r. w wysokości 172,25 zł, za IV kwartał - w terminie do 31 stycznia 2019 r. w wysokości 172,25 zł.
W dniu 25 kwietnia 2019 r. spółka dokonała zapłaty rat za I, II, III i IV kwartał 2019 r.
W dniu 27 października 2020 r., organ I instancji zawiadomił spółkę o wszczęciu z urzędu, na podstawie art. 21 § 3 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2020r., poz.1325 ze zm., zw. dalej: "O.p."), postępowania w przedmiocie określenia dla spółki wysokości opłaty stałej za okres od 1 stycznia 2019 r. do 31 grudnia 2019 r. za wskazaną wyżej usługę wodną. Organ I instancji ustalił bowiem, iż opłata stała za odprowadzanie do wód - wód opadowych lub roztopowych za okres od 1 stycznia 2019 r. do 31 grudnia 2019 r. została ustalona z uwzględnieniem ilości "dni z opadem", wskazanych w ww. pozwoleniu wodnoprawnym, co nie odpowiada wysokości opłaty stałej, określonej według zasady wynikającej z zapisów art. 271 ust. 4 pkt 1 oraz art. 271 ust. 6 ustawy z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne ( Dz.U. z 2021 r., poz. 2233 ze zm., zw. dalej: "P.w.").
Decyzją z dnia 7 grudnia 2020 r., nr : SZ.ZUO.2.470.270.2019.WC organ I instancji określił spółce, opłatę stałą za okres od 1 stycznia 2019 r. do 31 grudnia 2019 r. w wysokości 1.571 zł za odprowadzanie do wód - wód opadowych lub roztopowych na podstawie pozwolenia wodnoprawnego, udzielonego przez Dyrektora Zarządu Zlewni w K. decyzją z dnia 16 października 2018 r., nr: SZ.ZUZ.2.421.355.2018.WP.
Opłata za przedmiotową usługę wodną została obliczona przez organ I instancji zgodnie z art. 272 ust. 1 pkt 4 P.w. oraz § 6 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 22 grudnia 2017 r. w sprawie jednostkowych stawek opłat za usługi wodne ( dalej jako: "rozporządzenie w sprawie j.s.o.") jako iloczyn: jednostkowej stawki opłaty (2,50 zł), czasu wyrażonego w dniach (365) i określonej w pozwoleniu wodnoprawnym maksymalnej ilości wód, wyrażonej w m3/s, odprowadzanych do wód ([...] m3/s). W punkcie II decyzji, organ I instancji wskazał, że spółka dokonała wpłaty tytułem opłaty stałej za odprowadzanie do wód - wód opadowych lub roztopowych w dniu 25 kwietnia 2019 r. w wysokości 689 zł, zaś w punkcie III decyzji, określił wysokość dopłaty w opłacie stałej za przedmiotową usługę wodną w kwocie: 882 zł w terminie 14 dni od dnia doręczenia decyzji.
Na decyzję Dyrektora Zarządu Zlewni w K. z dnia 7 grudnia 2020 r., spółka złożyła odwołanie, zarzucając naruszenie zarówno przepisów postępowania jak i prawa materialnego oraz domagając się uchylenia zaskarżonej decyzji i umorzenia postępowania. Ponadto, spółka wniosła o wstrzymanie wykonalności decyzji objętej odwołaniem.
Po rozpatrzeniu odwołania, Dyrektor Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w S. Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie (dalej "organ odwoławczy") wydał decyzję z dnia 1 marca 2022 r. nr SZ.RUO.4700.1.2.2021.MW w której orzekł o uchyleniu zaskarżonej decyzji organu I instancji z dnia 7 grudnia 2020 r., w części tj. w zakresie: punktu II decyzji, punktu III decyzji i umorzył postępowanie w I instancji w tym zakresie, utrzymał decyzję w mocy w pozostałym zakresie oraz oddalił wniosek spółki o wstrzymanie natychmiastowej wykonalności wydanej decyzji.
Na wstępie organ odwoławczy wyjaśnił, iż w doktrynie i orzecznictwie za utrwalony należy uznać pogląd, iż istotą postępowania odwoławczego jest ponowne rozpoznanie i rozstrzygnięcie tożsamej przedmiotowo i podmiotowo sprawy administracyjnej w granicach wyznaczonych rozstrzygnięciem organu I instancji. Utrwalony jest także pogląd o niezwiązaniu organu odwoławczego zarzutami i podstawami odwołania.
Wobec powyższego, organ odwoławczy wskazał, że nie ograniczył się jedynie do zarzutów podniesionych przez odwołującą się, ale zbadał decyzję Dyrektora Zarządu Zlewni w K. z dnia 7 grudnia 2020 r., w sposób kompleksowy pod kątem zgodności z prawem materialnym i proceduralnym.
Organ odwoławczy nakreślił ramy prawne sprawy, powołując treść art. 35 ust. 3 pkt 7 i art. 268 ust. 1 pkt 3 lit. a, art. 270 ust. 11, art. 271 ust. 4, art. 272 ust. 5 P.w.
Organ odwoławczy wskazał, że ustawodawca różnicując dwie składowe ogólnej opłaty za odprowadzanie do wód - wód opadowych i roztopowych (opłata stała i zmienna), zróżnicował również metody ustalania wysokości tych składowych. Opłata stała stanowi ustalany abstrakcyjnie, według określonego wzoru, ekwiwalent za gotowość środowiska do świadczenia usługi określonej w pozwoleniu wodnoprawnym. Opłata naliczana jest w taki sam sposób w stosunku do wszystkich podmiotów korzystających z określonych usług wodnych, a jej wysokość jest zróżnicowana w zależności od treści pozwolenia wodnoprawnego. Z kolei opłata zmienna, stanowi zindywidualizowany ekwiwalent za korzystanie ze środowiska, uzależniony od parametrów wymiernych (mierzalnych). O ile zatem wysokość opłaty zmiennej jest uzależniona od faktycznej ingerencji w środowisko naturalne, o tyle wysokość opłaty stałej, kształtują te same czynniki, a jej wysokość zależy, jak w przypadku usługi wodnej za odprowadzanie do wód - wód opadowych lub roztopowych, wyłącznie od wskaźnika maksymalnej ilości przepływu wód, wyrażonego w m3/s, wynikającego z pozwolenia wodnoprawnego na określoną w nim usługę wodną - w rozpatrywanym przypadku za odprowadzanie wód opadowych i roztopowych wylotem W 13 do wód płynących rzeki D. w km 8+995 jej biegu w m. K., pochodzących z odwodnienia powierzchni utwardzonych z rejonu ul. [...] w K..
W ocenie organu odwoławczego, już z samego sformułowania, że opłata ma być uiszczona w równych (czterech) ratach kwartalnych, wynika założenie ustawodawcy, że roczny wymiar opłaty ma charakter stały i jest ustalony od początku roku z góry ze względu na brak znaczenia rzeczywistej ilości wykorzystanych wód w ciągu roku, w przeciwnym przypadku, ustawodawca nie mógłby przyjąć, że za każdy z czterech kwartałów wysokość opłaty będzie równa, skoro w każdym kwartale ilość wykorzystanych wód (odprowadzonych wód opadowych lub roztopowych) mogłaby być inna. Przedstawiony przez spółkę sposób interpretacji art. 271 ust. 4 pkt 1 P.w. nawiązuje do charakteru opłaty zmiennej za odprowadzanie do wód - wód opadowych lub roztopowych ujętych w otwarte lub zamknięte systemy kanalizacji deszczowej służące do odprowadzania opadów atmosferycznych albo systemy kanalizacji zbiorczej w granicach administracyjnych miast, która jest zależna od istnienia urządzeń do retencjonowania wody z terenów uszczelnionych (art. 270 ust. 11 P.w.).
W przypadku zaś spornej opłaty stałej, ustawodawca nie przewidział możliwości pomiaru faktycznej ilości wód odprowadzanych. Wskazany w przepisie art. 271 ust. 4 pkt 1 P.w.- czynnik iloczynu w postaci "określonej w pozwoleniu wodnoprawnym albo w pozwoleniu zintegrowanym maksymalnej ilości wód, wyrażonej w m3/s" nawiązuje wprost do wartości niezależnej od faktycznej (realnej) ilości wód odprowadzanych (ilość maksymalna określona we właściwym pozwoleniu). Również czynnik czasu odprowadzania wód (czas wyrażony w dniach) ma charakter stały i jest niezależny od faktycznej (realnej) ilości dni odprowadzania. Skoro opłata ma charakter roczny i jest niezależna od faktycznej ilości dni odprowadzania, to niewątpliwie czynnik czasowy iloczynu musi obejmować wszystkie dni kalendarzowe roku w liczbie co do zasady 365 (z wyjątkiem lat przestępnych - 366).
Organ podkreślił, iż zaprezentowane wyżej stanowisko zostało ugruntowane w orzecznictwie sądów administracyjnych.
Biorąc powyższe rozważania pod uwagę, organ odwoławczy uznał, że organ I instancji słusznie określił spółce wysokość opłaty stałej za usługi wodne za okres od 1 stycznia 2019 r. do 31 grudnia 2019 r. za odprowadzanie do wód - wód opadowych lub roztopowych, z uwzględnieniem "czasu wyrażonego w dniach" w liczbie 365 dni. Organ I instancji właściwie także określił spółce wysokość opłaty stałej za ww. usługę wodną w kwocie 1.571 zł wskazując, że opłata ta, została określona jako iloczyn jednostkowej stawki opłaty, wynoszącej 2,50 zł, maksymalnego zrzutu określonego w pozwoleniu wodnoprawnym w ilości [...] m3/s (rozumianego jako maksymalna ilość wód odprowadzanych do wód) oraz czasu wyrażonego w dniach, wynoszącego 365 dni.
Odnosząc się zaś do pozostałych zarzutów podniesionych przez spółkę w odwołaniu, organ odwoławczy wskazał, że Prawo wodne w art. 300 ust. 1 zawiera odesłanie do odpowiedniego stosowania przepisów działu III Ordynacji podatkowej do ponoszenia opłat za usługi wodne, a także w przepisie tym stanowi, że uprawnienia organów podatkowych przysługują m.in. Wodom [...]. Powołując treść art. 21 § 3 O.p., organ odwoławczy wskazał, że odpowiednie stosowanie przepisu art. 21 § 3 O.p. do opłat za usługi wodne, wymaga uwzględnienia różnicy i przyjęcia, że jeżeli właściwy dyrektor zarządu zlewni Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody [...], po przeprowadzaniu postępowania wyjaśniającego stwierdzi, że wysokość opłaty za usługi wodne jest inna niż ustalona w informacji rocznej, to obowiązany jest do wydania decyzji określającej wysokość opłaty za usługi wodne.
W rozpoznawanej sprawie zaistniała przesłanka obligująca organ I instancji do wydania decyzji określającej spółce wysokość opłaty stałej za okres od 1 stycznia 2019 r. do 31 grudnia 2019 r. za odprowadzanie do wód - wód opadowych lub roztopowych, bowiem opłata ta została ustalona w informacji rocznej z uwzględnieniem ilości "dni z opadem", wskazanych w pozwoleniu wodnoprawnym (tj. 160 dni), co nie odpowiadało wysokości opłaty stałej, określonej według zasady wynikającej z zapisów art. 271 ust. 4 pkt 1 oraz art. 271 ust. 6 P.w., a obligującej do przyjęcia wartości 365 dni.
Organ odwoławczy nie podzielił zarzutów naruszenia przepisów art. 6 i 7 k.p.a. W ocenie organu, brak było konieczności prowadzenia postępowania wyjaśniającego w oczekiwanym przez spółkę zakresie, dotyczącym przyjętej do obliczenia opłaty stałej, ilości "dni deszczowych".
Organ odwoławczy wskazał, iż z uwagi na fakt, że organowi I Instancji przyznano uprawnienia organu podatkowego, może wydać on decyzję, w której określi podmiotowi obowiązanemu do ponoszenia opłaty za usługi wodne - wysokość opłaty w prawidłowej wysokości. Wydana w takiej sytuacji decyzja winna zawierać wyłącznie rozstrzygnięcie w postaci określenia wysokości należnej opłaty. Okoliczność, że wcześniej spółka dokonała wpłaty tytułem opłaty stałej na podstawie informacji rocznej z dnia 22 lutego 2019 r., bezsprzecznie wpływa na wysokość pozostającej do zapłaty opłaty, jednak nie powinna zostać powołana w treści rozstrzygnięcia. Podobnie brak było podstaw, by w rozstrzygnięciu decyzji wskazywać wysokość kwoty pozostałej podmiotowi do zapłaty, tj. 882 zł.
W ocenie organu odwoławczego, punkty: II i III sentencji zaskarżonej decyzji dotyczące faktu wniesienia przez spółkę części opłaty oraz określenia wysokości dopłaty, winny zostać wyeliminowane z sentencji decyzji, stąd konieczność uchylenia decyzji w części dotyczącej punktów: II i III z konsekwencją w postaci umorzenia postępowania I instancji w tym zakresie, jako bezprzedmiotowego.
W punkcie III decyzji, organ odwoławczy postanowił również oddalić wniosek skarżącej o wstrzymanie natychmiastowego wykonania zaskarżonej decyzji, z uwagi na fakt, że decyzja organu I instancji nie została opatrzona rygorem natychmiastowej wykonalności, jak również nie podlegała natychmiastowemu wykonaniu z mocy ustawy. Nadto organ dodał, iż zgodnie z zapisami art. 130 § 1 k.p.a., wniesienie odwołania w terminie, co miało miejsce w niniejszej sprawie, wstrzymuje wykonanie decyzji. Z tego powodu, organ uznał wniosek spółki w tym przedmiocie, za bezzasadny.
Strona wniosła skargę na ww. decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie, zarzucając naruszenie:
1. art. 6 k.p.a., art. 7 k.p.a. w zw. z art. 21 § 3 O.p. w zw. art. 300 ust. 1 P.w., poprzez jego zastosowanie w sytuacji gdy należność za okres wskazany w decyzji została ustalona pierwotnie w formie informacji rocznej przez organ w 2019r., spółka nie wnosiła reklamacji od doręczonej jej wówczas informacji rocznej, a ponadto uiściła w całości wskazaną przez organ regulacyjny w informacji rocznej należność w 2019 r., a organ w sposób nieuprawniony wszczął postępowanie administracyjne w sprawie ustalenia wysokości opłaty za ten sam okres, ustalając ją w wyższej wysokości niż uprzednio wysokość opłaty ustalona przez ten sam organ w informacji rocznej skierowanej do skarżącej, czym doszło również do naruszenia zasady legalizmu w działaniach organu II instancji (powielającego uchybienia organu I instancji) oraz zasady prawdy obiektywnej, jak i zasady uwzględniania interesu społecznego i słusznego interesu obywateli.
2. art. 138 ust. 1 pkt 1 k.p.a., poprzez jego zastosowanie, co skutkowało utrzymaniem w mocy zaskarżonej decyzji organu I instancji w sytuacji, gdy decyzja winna podlegać uchyleniu w całości wskutek naruszenia prawa, a nie tylko w części.
Skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i poprzedzającej jej decyzji organu I instancji oraz umorzenie postępowania administracyjnego. Nadto, skarżąca wniosła o zwrot kosztów postępowania sądowego.
W odpowiedzi na skargę, organ wniósł o jej oddalenie jako bezzasadnej.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył, co następuje:
Istota sporu w niniejszej sprawie sprowadza się do oceny zasadności naliczenia
skarżącej, opłaty stałej za okres od 1 stycznia 2019 r. do 31 grudnia 2019 r. za odprowadzanie do wód- wód opadowych lub roztopowych, w sytuacji gdy należność za wskazany okres, została ustalona już (wcześniej) przez organ w informacji rocznej z 29 lutego 2019 r., a skarżąca nie wnosiła reklamacji i uiściła w całości wskazaną przez organ należność.
W ocenie skarżącej, organ w sposób nieuprawniony wszczął postępowanie administracyjne w sprawie ustalenia wysokości opłaty za ten sam okres, ustalając ją w wyższej wysokości niż uprzednio ustalona, czym naruszył przepisy postępowania i prawa materialnego.
Zdaniem organu, na podstawie odpowiedniego stosowania art. 21 § 3 O.p. w zw. z art. 300 P.w., był on uprawniony do wszczęcia postępowania i obliczenia opłaty stałej za okres od 1 stycznia 2019 r. do 31 grudnia 2019 r. za wskazaną usługę wodną, albowiem opłata ta, została ustalona w informacji rocznej z uwzględnieniem ilości "dni z opadem", wskazanych w pozwoleniu wodnoprawnym, co nie odpowiadało wysokości opłaty stałej, określonej według zasady wynikającej z zapisów art. 271 ust. 4 pkt 1 oraz art. 271 ust. 6 P.w.
Sąd w zaistniałym sporze rację przyznaje organowi.
Zgodnie z art. 268 ust. 1 pkt 3 lit. a) P.w. opłaty za usługi wodne uiszcza się m.in. za odprowadzanie do wód – wód opadowych lub roztopowych ujętych w otwarte lub zamknięte systemy kanalizacji deszczowej służące do odprowadzania opadów atmosferycznych albo systemy kanalizacji zbiorczej w granicach administracyjnych miast.
Zgodnie natomiast z art. 270 ust. 11 P.w., opłata za usługi wodne za odprowadzanie do wód - wód opadowych lub roztopowych ujętych w otwarte lub zamknięte systemy kanalizacji deszczowej służące do odprowadzania opadów atmosferycznych albo systemy kanalizacji zbiorczej w granicach administracyjnych miast składa się z opłaty stałej oraz opłaty zmiennej zależnej od istnienia urządzeń do retencjonowania wody z terenów uszczelnionych.
Z kolejnych ustępów art. 270 P.w., jak słusznie organ zauważył, wynika, że ustawodawca wprowadzając podział opłat za usługi wodne na opłaty stałe i opłaty zmienne, wyraźnie zmierzał do ustanowienia odmiennego celu i charakteru tych opłat. O ile opłaty stałe mają charakter ryczałtowy i uniezależniony od realnej i efektywnej ilości wód będących przedmiotem korzystania, o tyle opłaty zmienne są uzależnione od faktycznej ilości wód wykorzystanych, mierzonej w określonych sposób. Taki sposób wykładni potwierdza jasne i niebudzące wątpliwości zestawienie językowe treści rozważanych przepisów (np. art. 270 ust. 1 P.w. – "Opłata za usługi wodne za pobór wód składa się z opłaty stałej oraz opłaty zmiennej uzależnionej od ilości wód pobranych"; art. 270 ust. 11 P.w. – "Opłata za usługi wodne za odprowadzanie do wód - wód opadowych lub roztopowych (...) składa się z opłaty stałej oraz opłaty zmiennej zależnej od istnienia urządzeń do retencjonowania wody z terenów uszczelnionych").
Opłata stała, o której mowa w art. 270 ust. 11 P.w., jest opłatą roczną uiszczaną co do zasady za pełny okres roczny (rozumiany jako rok kalendarzowy), w 4 równych kwartalnych ratach (art. 271 ust. 6 P.w.), zgodnie z informacją roczną (art. 271 ust. 1 P.w.). Trafnie organ zauważył, że już z samego sformułowania, że opłata ma być uiszczona w równych (czterech) ratach kwartalnych, wynika założenie ustawodawcy, że roczny wymiar opłaty ma charakter stały i od początku roku z góry ustalony ze względu na brak znaczenia rzeczywistej ilości wykorzystanych wód w ciągu roku. Jeśli założenie to byłoby przeciwne, ustawodawca nie mógłby przyjąć, że za każdy z czterech kwartałów wysokość opłaty będzie równa, skoro w każdym kwartale ilość wykorzystanych wód (odprowadzonych wód opadowych lub roztopowych) mogłaby być inna (np. w miesiącach intensywnych opadów lub roztopów).
W przypadku spornej opłaty stałej, ustawodawca nie przewidział możliwości pomiaru faktycznej ilości wód odprowadzanych.
Zgodnie z art. 271 ust. 4 pkt 1 P.w. wysokość opłaty stałej za odprowadzanie do wód – wód opadowych lub roztopowych ujętych w otwarte lub zamknięte systemy kanalizacji deszczowej służące do odprowadzania opadów atmosferycznych albo systemy kanalizacji zbiorczej w granicach administracyjnych miast, ustala się jako iloczyn jednostkowej stawki opłaty, czasu wyrażonego w dniach i określonej w pozwoleniu wodnoprawnym albo w pozwoleniu zintegrowanym maksymalnej ilości wód, wyrażonej w m3/s, odprowadzanych do wód.
Czynnik powyższego iloczynu w postaci "określonej w pozwoleniu wodnoprawnym albo w pozwoleniu zintegrowanym maksymalnej ilości wód, wyrażonej w m3/s" nawiązuje wprost do wartości niezależnej od faktycznej (realnej) ilości wód odprowadzanych (ilość maksymalna określona we właściwym pozwoleniu). Również czynnik czasu odprowadzania wód ("czas wyrażony w dniach") ma charakter stały i niezależny od faktycznej (realnej) ilości dni odprowadzania. Skoro opłata – jak już wyżej stwierdzono – ma charakter roczny i uniezależniony od faktycznej ilości dni odprowadzania, to niewątpliwie czynnik czasowy iloczynu ("czas wyrażony w dniach") musi obejmować wszystkie dni kalendarzowe roku w liczbie co do zasady 365.
Natomiast z przepisu § 6 rozporządzenie w sprawie j.s.o." wynika, że jednostkowa stawka opłaty za usługi wodne za odprowadzenie do wód - wód opadowych lub roztopowych w formie opłaty stałej wynosi 2,50 zł na dobę za 1 mł/s za określoną w pozwoleniu wodnoprawnym albo w pozwoleniu zintegrowanym maksymalną ilość wód opadowych lub roztopowych odprowadzonych do wód z otwartych lub zamkniętych systemów kanalizacji deszczowej służących do odprowadzenia opadów atmosferycznych.
Organ wyjaśnił w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, że opłata za odprowadzenie do wód - wód opadowych lub roztopowych została określona jako iloczyn jednostkowej stawki opłaty, wynoszącej 2,50 zł, maksymalnego zrzutu określonego w pozwoleniu wodnoprawnym w ilości [...] m3/s oraz czasu wyrażonego w dniach, wynoszącego 365 dni.
Skoro treść przepisu art. 271 ust. 4 pkt 1 P.w. nie budzi wątpliwości interpretacyjnych, to nie można podzielić zarzutu naruszenia art. 6 i 7 k.p.a. Nie ulega wątpliwości, że organ orzekający w tej sprawie działał na podstawie i w granicach prawa. Organ szczegółowo przedstawił podstawę faktyczną i prawną rozstrzygnięcia oraz przytoczył przepisy, które w sprawie miały zastosowanie. Także sposób procedowania przez organy w sprawie nie naruszał zasady zaufania do władzy publicznej, czy też utrwalonych praktyk rozstrzygania spraw.
Odnosząc się do kolejnych zarzutów skarżącej, wskazać należy, że Prawo wodne w art. 300 ust. 1 zawiera odesłanie do odpowiedniego stosowania przepisów działu III Ordynacji podatkowej do ponoszenia opłat za usługi wodne, a także w przepisie tym stanowi, że uprawnienia organów podatkowych przysługują m.in. Wodom Polskim. Zgodnie natomiast z art. 21 § 3 O.p., jeżeli w postępowaniu podatkowym organ podatkowy stwierdzi, że podatnik, mimo ciążącego na nim obowiązku, nie zapłacił w całości lub w części podatku, nie złożył deklaracji albo że wysokość zobowiązania podatkowego jest inna niż wykazana w deklaracji, albo powstałego zobowiązania nie wykazano, organ podatkowy wydaje decyzję, w której określa wysokość zobowiązania podatkowego. W sprawach opłat za usługi wodne podmioty obowiązane do ich ponoszenia nie składają deklaracji, a wysokość tych opłat ustala PGW WP w formie informacji. Trafnie organ zauważył, że odpowiednie stosowanie przepisu art. 21 § 3 O.p. do opłat za usługi wodne wymaga uwzględnienia tej różnicy i przyjęcia, że jeżeli właściwy dyrektor zarządu zlewni PGW WP, po przeprowadzaniu postępowania wyjaśniającego stwierdzi, że wysokość opłaty za usługi wodne jest inna niż ustalona w informacji rocznej lub informacji, to obowiązany jest do wydania decyzji określającej wysokość opłaty za usługi wodne. W rozpoznawanej sprawie zaistniała przesłanka obligująca Dyrektora Zarządu Zlewni w K., do wydania decyzji określającej dla skarżącej wysokość opłaty stałej za okres od 1 stycznia 2019 r. do 31 grudnia 2019 r. za odprowadzanie do wód - wód opadowych lub roztopowych, bowiem jak to ustalono, opłata ta została ustalona w informacji rocznej z uwzględnieniem ilości "dni z opadem", wskazanych w pozwoleniu wodnoprawnym (tj. 160 dni), co nie odpowiadało wysokości opłaty stałej, określonej według zasady wynikającej z zapisów art. 271 ust. 4 pkt 1 oraz art. 271 ust. 6 P.w.
W orzecznictwie sądów administracyjnych prezentuje się stanowisko, że informacja roczna ustalająca wysokość opłaty za usługi wodne jest aktem o szczególnym charakterze prawnym, specyficznym dla ustawy P.w., która weszła w życie 1 stycznia 2018 r. Jest faktem, że ustawodawca nie przewidział wprost możliwości kwestionowania informacji rocznej po bezskutecznym terminie do wniesienia reklamacji. Nie można jednak przyjąć, że informacja roczna, od której nie wniesiono reklamacji i która została przez stronę wykonania jest całkowicie niewzruszalna. Poszukując właściwego trybu w tym zakresie należy mieć na względzie wykładnię systemową i celowościową. Na mocy art. 300 P.w. - w regulacjach Ordynacji podatkowej należy poszukiwać trybu właściwego do kwestionowania tej informacji, w przypadku gdy po dacie jej wydania zaistnieją okoliczności wskazane w Ordynacji podatkowej, a nieuwzględnione w ustawie Prawo wodne. Z możliwości tej mogą korzystać obie strony postępowania zarówno w sytuacji np. zaległości podatkowej czy też nadpłaty zobowiązania (zob. wyrok WSA w Białymstoku z 17 lutego 2021 r. sygn. akt II SA/Bk 923/21).
W wyroku z dnia 27 listopada 2019 r. WSA w Krakowie w sprawie o sygn. akt II SA/Kr 1188/19, uchylając postanowienia organów obu instancji w sprawie odmowy wszczęcia postępowania w przedmiocie nadpłaty z tytułu ponoszonych opłat wodnoprawnych podkreślił, iż "informacja roczna, wprowadzona ustawą z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne, jest sui generis formą działania administracji publicznej, jednakże nie sposób przyznać jej tak daleko posuniętej trwałości. Zarówno Kodeks postępowania administracyjnego, jak i Ordynacja podatkowa przewidują wyjątki od zasady trwałości decyzji administracyjnej w postaci postępowań nadzwyczajnych. Również procedury sądowe (kodeks postępowania cywilnego, kodeks postępowania karnego, ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi) zawierają instytucję wznowienia postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem. Nie sposób dopatrzeć się jakichkolwiek przyczyn, dla których informacja roczna miałaby być – w przeciwieństwie do wyroków sądowych i decyzji administracyjnych - aktem całkowicie niewzruszalnym. (...) Innymi słowy odpowiednie stosowanie przepisów Ordynacji podatkowej w ocenie organów rozstrzygających niniejszą sprawę (odmawiając wszczęcia postępowania w sprawie ustalenia nadpłaty) sprowadza się do zastosowania przepisów niekorzystnych dla strony (brak możliwości prowadzenia postępowania w sprawie nadpłaty wobec istnienia aktu ustalającego wysokość zobowiązania pieniężnego) i odmowy stosowania tych przepisów, które mogłyby być dla strony korzystne, tj. tych, które umożliwiałyby wyeliminowanie z obrotu prawnego takiego właśnie aktu. Jest faktem, że ustawodawca nie przewidział wprost możliwości kwestionowania informacji rocznej po bezskutecznym terminie do wniesienia reklamacji. Nie można przyjąć, że informacja roczna, od której nie wniesiono reklamacji i która została przez stronę wykonania jest całkowicie niewzruszalna. Poszukując właściwego trybu w tym zakresie należy mieć na względzie wykładnię systemową i celowościową".
Sąd orzekający w niniejszej sprawie podziela pogląd wyrażony w tym wyroku.
W konsekwencji uznać należy, że informacja określona w art. 272 ust. 17 P.w. nie stanowi aktu o charakterze konstytutywnym a wypowiadające się w sprawie organy administracji dysponowały możliwością uruchomienia przedmiotowego postępowania i ustalenia nowej wysokości opłaty stałej za pobór wody (por. wyrok WSA w Bydgoszczy z 22.02.2022 r., sygn. akt II SA/Bk 929/21).
Za bezzasadny uznać należy także zarzut naruszenia art.138 ust.1 pkt.1 k.p.a.
Organ odwoławczy wydaje bowiem decyzję o utrzymaniu w mocy zaskarżonej decyzji wówczas, gdy stwierdzi, że decyzja organu pierwszej instancji jest prawidłowa, co w niniejszej sprawie nie miało miejsca.
Mając na uwadze fakt, że zdaniem składu orzekającego nie doszło do naruszenia przepisów prawa procesowego oraz materialnego, Sąd na podstawie art. 151 P.p.s.a. oddalił skargę, uznając ją za bezzasadną.
Wyroki przywołane w sprawie dostępne są na stronie internetowej: www.orzeczenia.nsa.gov.pl.