II SA/SZ 380/25

II SA/Sz 380/25 - Wyrok WSA w Szczecinie
Data orzeczenia
2025-07-17
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2025-06-04
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Sędziowie
Joanna Świerzko-Bukowska /sprawozdawca/
Katarzyna Sokołowska /przewodniczący/
Wiesław Drabik
Symbol z opisem
6016 Ochrona przeciwpożarowa
Hasła tematyczne
Inne
Skarżony organ
Zarząd Województwa
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 572
art. 138  par. 1 pkt 2, art. 7, art. 77  par. 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j.)
Dz.U. 2024 poz 935
art. 145  par. 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Katarzyna Sokołowska Sędziowie Sędzia WSA Wiesław Drabik Asesor WSA Joanna Świerzko-Bukowska (spr.) Protokolant Sekretarz sądowy Emilia Szeliga-Rydzewska po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 17 lipca 2025 r. sprawy ze skargi S. w S. na decyzję Zachodniopomorskiego Komendanta Wojewódzkiego Państwowej Straży Pożarnej w Szczecinie z dnia 28 marca 2025 r. nr WPZ.5290.27.6.2024 w przedmiocie nakazania wykonania obowiązków z zakresu ochrony przeciwpożarowej oddala skargę.
Uzasadnienie
Decyzją z dnia 31 października 2024 r., nr PRiZ.52802.2.26.2023/2024 Komendant Powiatowy Państwowej Straży Pożarnej w S. (dalej: "organ I instancji", "Komendant Powiatowy"), w oparciu o ustalenia protokołu kontroli w budynku mieszkalnym wielorodzinnym [...] położonym na Os. Z. w S. , nakazał Spółdzielni Mieszkaniowej w S. wykonanie w terminie do dnia 31 grudnia 2027 r. następujących obowiązków:
1. oddzielić w ww. budynku wszystkie klatki schodowe od poziomych dróg komunikacji ogólnej oraz pomieszczeń przedsionkami przeciwpożarowymi (podstawa prawna: art. 4 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 24 sierpnia 1991 r. o ochronie przeciwpożarowej, t.j. Dz.U. z 2024 r., poz. 275, dalej: "ustawa o ochronie przeciwpożarowej"; § 16 ust. 1, ust. 2 pkt 5 i ust. 3 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 7 czerwca 2010 r. w sprawie ochrony przeciwpożarowej budynków, innych obiektów budowlanych i terenów, t.j. Dz.U. z 2023 r. poz. 822 ze zm., dalej: "rozporządzenie MSWiA"; § 207 ust. 2, § 232 ust. 3 oraz § 246 ust. 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, t.j. Dz.U. z 2022 r., poz. 1225 ze zm., dalej: "rozporządzenie WT");
2. wyposażyć ww. budynek w instalację wodociągową przeciwpożarową z punktami poboru wody w postaci hydrantów wewnętrznych DN 25 z wężami półsztywnymi, ze wskazaniem, że obowiązek ten należy wykonać zgodnie z projektem uzgodnionym z rzeczoznawcą ds. zabezpieczeń przeciwpożarowych, a warunkiem dopuszczenia do użytkowania jest przeprowadzenie prób i badań, potwierdzających prawidłowość działania (podstawa prawna: art. 4 ust. 1 pkt 1, 2 i 5 ustawy o ochronie przeciwpożarowej, § 3 ust. 1 i § 19 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia MSWiA);
3. doprowadzić instalację zaworów 52 w ww. budynku do stanu zgodnego z przepisami przeciwpożarowymi przez połączenie ich ze sobą na najwyższej kondygnacji przewodem o średnicy nominalnej co najmniej DN 80 (podstawa prawna: art. 4 ust. 1 pkt 1, 2 i 5 ustawy o ochronie przeciwpożarowej, § 3 ust. 1 i § 25 ust. 2 rozporządzenia MSWiA).
Zobowiązana Spółdzielnia Mieszkaniowa złożyła odwołanie od ww. decyzji zarzucając jej naruszenie art. 7, 10 § 1, 77 § 1, 80, 107 § 1 pkt 6 k.p.a. poprzez nałożenie obowiązku wyposażenia budynku w hydranty wewnętrzne 25 pomimo, że zebrany materiał dowodowy nie pozwalał na stwierdzenie, że budynek stanowi jedną strefę pożarową; § 4 ust. 1 pkt 1, 2, 4 i 5 ustawy o ochronie przeciwpożarowej, § 16 ust. 1 i 2 rozporządzenia MSWiA oraz § 330 i § 207 ust. 2 rozporządzenia WT poprzez niezastosowanie ww. przepisów jako przepisów przejściowych, w których uregulowano kwestie związane ze stosowaniem przepisów w stosunku do budynków istniejących i użytkowanych w dacie jego wejścia w życie.
Decyzją z dnia 28 marca 2025 r., nr WPZ.5290.27.6.2024 wydaną w oparciu o przepis art. 138 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2024 r., poz. 572, dalej: "k.p.a."), art. 27 ustawy z dnia 24 sierpnia 1991 r. o Państwowej Straży Pożarnej (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 1443 ze zm., dalej: "ustawa o PSP") oraz art. 4 ust. 1 pkt 1, 2, 4 i 5 ustawy o ochronie przeciwpożarowej Zachodniopomorski Komendant Wojewódzki Państwowej Straży Pożarnej w Szczecinie (dalej: "organ odwoławczy", "Komendant Wojewódzki") uchylił pkt 1 decyzji organu I instancji i umorzył postępowanie w tej części (pkt 1), w pozostałej zaś części utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy (pkt 2).
Zdaniem Komendanta Wojewódzkiego w przedmiotowym budynku mieszkalnym nie występują okoliczności pozwalające uznać go za zagrażający życiu ludzi, dające podstawę do egzekwowania w nim aktualnych warunków techniczno-budowlanych w trybie przewidzianym w § 207 ust. 2 rozporządzenia WT, zgodnie z którym przepisy rozporządzenia dotyczące bezpieczeństwa pożarowego, wymiarów schodów, o których mowa w § 68 ust. 1 i 2 a także oświetlenia awaryjnego, o którym mowa w § 181, stosuje się z uwzględnieniem § 2 ust. 2, również do użytkowanych budynków istniejących, które na podstawie przepisów odrębnych uznaje się za zagrażające życiu ludzi.
Odnosząc się do stwierdzonego przez organ I instancji zagrożenia życia ludzi wynikającego z niespełnienia wymagania z § 246 ust. 1 rozporządzenia WT tj. braku oddzielenia przedsionkami przeciwpożarowymi 8 klatek schodowych służących celom ewakuacji od poziomych dróg komunikacji ogólnej oraz od przyległych do tych klatek pomieszczeń i przywołania jako podstawy prawnej w zakresie uznania budynku za zagrażający życiu ludzi § 16 ust. 2 pkt 5 rozporządzenia MSWiA, organ odwoławczy wskazał, że przedsionki przeciwpożarowe w budynkach wysokich stanowią w pierwszej kolejności element wydzielenia ewakuacyjnych klatek schodowych, przy czym § 16 ust. 2 pkt 4 rozporządzenia MSWiA wskazuje wprost, że niewydzielenie ewakuacyjnych klatek schodowych budynku wysokiego może być podstawą do uznania go za zagrażający życiu ludzi, ale tylko w odniesieniu do budynków innych niż mieszkalne. Organ zaznaczył, że uwzględnił występowanie na parterze budynku [...] pojedynczych, niewydzielonych pożarowo lokali użytkowych zakwalifikowanych do kategorii zagrożenia ludzi ZL III, przy czym ich liczba i lokalizacja nie wpływa negatywnie na kwestie ewakuacji z części mieszkalnej skutkiem czego przesłanka pozwalająca uznać obiekt za zagrażający życiu ludzi nie została spełniona.
Za zasadny organ II instancji uznał zarzut Spółdzielni Mieszkaniowej dotyczący niewykazania przez organ I instancji powodów uznania budynku [...] za zagrażający życiu ludzi. W tym zakresie Komendant Powiatowy ograniczył się jedynie do porównania stanu faktycznego do podstawy prawnej dotyczącej przedsionków przeciwpożarowych, bez wymaganej analizy tego stanu uzasadniającej uznanie budynku za zagrażający życiu ludzi. Przy czym niezależnie od powyższego Komendant Wojewódzki wskazał, iż organ I instancji niewłaściwie zastosował tryb przewidziany w § 207 ust. 2 rozporządzenia WT.
Za prawidłowy natomiast organ odwoławczy uznał nałożony obowiązek wyposażenia budynku [...] w hydranty wewnętrzne 25, wyjaśniając w tym zakresie, że z akt sprawy jednoznacznie wynika, że lokale usługowe na parterze budynku, które ze względu na sposób użytkowania należy zakwalifikować do kategorii zagrożenia ludzi ZL III znajdują się w jednej strefie pożarowej z pozostałą częścią budynku zakwalifikowaną do kategorii ZL IV. Z protokołu kontroli z dnia 23 października 2024 r. wynika bowiem, że trzy lokale posiadają wyjścia na spoczniki klatek schodowych, a w budynku nie stwierdzono występowania drzwi przeciwpożarowych, które posiadałyby klasę odporności ogniowej wymaganą dla elementu oddzielenia przeciwpożarowego (§ 232 ust. 4 rozporządzenia WT). Ponadto z protokołu kontroli wynika, że ściany zewnętrzne budynku do wysokości 7 kondygnacji nadziemnej ocieplone zostały styropianem będącym materiałem łatwopalnym, przy czym ściany zewnętrzne będące elementami oddzielenia przeciwpożarowego pomiędzy lokalami usługowymi a częścią mieszkalną lub stanowiące pionowe pasy pomiędzy tymi częściami powinny być wykonane w całości z materiału niepalnego (§ 232 ust. 1 i § 235 ust. 2 rozporządzenia WT).
Zgodnie z § 19 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia MSWiA hydranty wewnętrzne 25 muszą być stosowane na każdej kondygnacji budynku wysokiego i wysokościowego, z wyjątkiem kondygnacji obejmującej wyłącznie strefę pożarową zakwalifikowaną do kategorii zagrożenia ludzi ZL IV. Tym samym w związku z tym, że budynek stanowi jedną strefę pożarową zakwalifikowaną nie tylko do kategorii zagrożenia ludzi ZL IV ale też do kategorii zagrożenia ludzi ZL III, to zgodnie z ww. przepisem budynek powinien być wyposażony w opisane hydranty, co prawidłowo uwzględnił organ I instancji. Dodatkowo organ II instancji zaznaczył, że co do zasady przepisy przeciwpożarowe nie przewidują wyposażania części mieszkalnych w hydranty wewnętrzne, jednakże fakt, że obiekt stanowi jedną strefę pożarową powoduje, że część obejmująca lokale mieszkalne powinna zostać w te hydranty wyposażona.
Organ odwoławczy podzielił również stanowisko organu I instancji w zakresie nałożenia na skarżącą obowiązku dotyczącego doprowadzenia instalacji zaworów 52 w budynku do stanu zgodnego z przepisami przeciwpożarowymi poprzez połączenie ich ze sobą na najwyższej kondygnacji przewodem o średnicy nominalnej co najmniej DN 80. Powyższy wymóg wynika wprost z przepisu określonego w § 25 ust. 2 rozporządzenia MSWiA, przy czym organ wskazał, iż z akt sprawy wynika, że stanowiący jedną strefę pożarową budynek [...] posiada więcej niż jedną klatkę schodową a poszczególne piony instalacji zaworów 52 nie są ze sobą połączone na najwyższej kondygnacji.
Dodatkowo odnosząc się do utrzymanych w mocy obowiązków nałożonych w pkt 2 i 3 decyzji organu I instancji i zarzutu Spółdzielni Mieszkaniowej, że na podstawie § 330 pkt 1 rozporządzenia WT nie mogą one mieć zastosowania do budynku [...], organ odwoławczy wyjaśnił, że obowiązki te nałożono na podstawie przepisów rozporządzenia MSWiA, które od dnia wejścia w życie tego rozporządzenia stosuje się do wszystkich budynków, niezależnie od tego kiedy zostały wybudowane, a rozporządzenie nakazuje oceniać kwestie podziału na strefy pożarowe wg aktualnego rozporządzenia WT.
Za zasadny organ odwoławczy uznał zarzut niezawiadomienia skarżącej przed wydaniem decyzji o zakończeniu postępowania, nie zgadzając się jednocześnie z zarzutem naruszenia art. 8, 9 i 10 § 1 k.p.a., który może mieć znaczenie w sytuacji, gdy strona wykaże, że zarzucane uchybienie uniemożliwiło jej dokonanie konkretnych czynności procesowych. W niniejszej sprawie, zdaniem organu odwoławczego, skarżąca nie wykazała jakich czynności nie podjęła w wyniku postępowania organu I instancji, które skutkowałyby niewydaniem zaskarżonej decyzji. Za pozbawiony podstaw organ uznał również zarzut dotyczący wyznaczenia terminu wykonania obowiązku, który ustalony na dzień 31 grudnia 2027 r. jest zdaniem organu odwoławczego wystarczający do realizacji nałożonych i utrzymanych w mocy obowiązków. Organ odwoławczy wskazał przy tym, że podnoszony przez skarżącą argument posiadania ograniczonych środków finansowych nie ma wpływu na treść nakładanych obowiązków z zakresu ochrony przeciwpożarowej. Z punktu widzenia nałożonych obowiązków bezzasadny jest również zarzut braku lustracji przez kontrolowanych lokali usługowych. Brak wydzielenia tych lokali jako odrębnych stref pożarowych wynika bowiem z czynników, które nie wymagały sprawdzenia tych lokali (drzwi na klatkach schodowych, ocena wymaganych pasów na ścianach zewnętrznych, uwzględniając ich ocieplenie).
Powyższą decyzję Spółdzielnia Mieszkaniowa w S. zaskarżyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie, w części dotyczącej jej pkt 2, zarzucając jej naruszenie:
1. art. 7 i 77 k.p.a. przez zaniechanie wyjaśnienia w sposób wyczerpujący okoliczności dotyczących konkretnych lokali, których decyzja dotyczy, zaniechanie dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i wskazania, na których faktach organ się oparł i które uznał za udowodnione, w szczególności nie przeprowadzenie postępowania dowodowego ustalającego faktyczne niebezpieczeństwo w budynku;
2. art. 4 ust. 1 pkt 1, 2, 3, 4 i 5 ustawy o ochronie przeciwpożarowej oraz § 3, § 4, § 16 ust. 1 i 2, § 19 i § 20 ust. 1 i 2, § 24 i § 25 ust. 2 rozporządzenia MSWiA przez ich błędną wykładnię i przyjęcie, że przepisy podane jako podstawa nałożenia obowiązków mają charakter absolutny i determinują nałożenie na skarżącą obowiązków określonych w decyzji z całkowitym pominięciem przepisów techniczno-budowlanych;
3. § 16 ust. 1 i 2 w zw. z § 45 rozporządzenia MSWiA przez ich niezastosowanie, a tym samym błędne niedostrzeżenie faktu istnienia przepisów przejściowych regulujących kwestie związane ze stosowaniem przepisów w stosunku do budynków już istniejących i użytkowanych w dacie wejścia w życie rozporządzenia – ale i lata wcześniej;
4. § 4 ust. 2 rozporządzenia MSWiA oraz § 330 i § 207 ust. 2 rozporządzenia WT przez ich niezastosowanie jako przepisów przejściowych, w których uregulowano kwestie związane ze stosowaniem przepisów w stosunku do budynków już istniejących i użytkowanych w dacie wejścia w życie rozporządzenia;
5. § 225 rozporządzenia WT przez pominięcie, że wymagania dotyczące stref pożarowych nie nakładają wprost obowiązku wydzielenia stref pożarowych, jeśli nie przekroczono konkretnych parametrów (powierzchnia, przeznaczenie czy obciążenie ogniowe);
6. wewnętrzną sprzeczność uzasadnienia decyzji, przez uznanie z jednej strony, że obiekt nie spełnia przesłanek pozwalających uznać go za zagrażający życiu ludzi, a jednocześnie nałożenie obowiązków, jakby w świetle obowiązujących przepisów takim pozostawał.
W oparciu o tak postawione zarzuty skarżąca wniosła o zmianę zaskarżonej decyzji w zakresie pkt 2 przez jej uchylenie i umorzenie postępowania administracyjnego, zasądzenie kosztów postępowania sądowego według norm przepisanych i rozpoznanie sprawy na rozprawie.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył co następuje.
Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz.U. z 2024 r., poz. 1267) w związku z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2024 r., poz. 935 ze zm., dalej: "p.p.s.a."), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem.
Stosownie do art. 145 § 1 p.p.s.a. sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie: 1) uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, jeżeli stwierdzi: naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (lit. a), naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (lit. b), inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (lit. c); 2) stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 k.p.a. lub w innych przepisach; 3) stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w k.p.a. lub innych przepisach. W przypadku zaś gdy nie zachodzą okoliczności wskazane w art. 145 § 1 p.p.s.a. skarga, zgodnie z art. 151 p.p.s.a., podlega oddaleniu. Ponadto zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd wydaje rozstrzygnięcie w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Wskazać przy tym należy, że Sąd orzekając o legalności zaskarżonej decyzji, związany był zakresem jej zaskarżenia przez skarżącą, obejmującym rozstrzygnięcie utrzymujące w mocy nałożone na nią obowiązki.
Przeprowadzona przez Sąd w niniejszej sprawie kontrola według powyższych kryteriów nie wykazała, aby doszło do naruszenia przepisów prawa uzasadniającym uwzględnienie skargi.
Istotą sporu jest kwestia zasadności nałożenia na skarżącą obowiązków z zakresu ochrony przeciwpożarowej.
Wskazać zatem należy, że zgodnie z art. 26 ust. 1 pkt 1 ustawy o PSP komendant powiatowy (miejski) Państwowej Straży Pożarnej, w razie stwierdzenia naruszenia przepisów przeciwpożarowych, uprawniony jest w drodze decyzji administracyjnej do nakazania usunięcia stwierdzonych uchybień w ustalonym terminie.
Odpowiedzialność za naruszenie przepisów przeciwpożarowych ponoszą właściciel, zarządca lub użytkownik, a także osoba fizyczna, osoba prawna, organizacja lub instytucja korzystająca ze środowiska, budynku, obiektu lub terenu (art. 3 ust. 2 ustawy o ochronie przeciwpożarowej).
Zgodnie z art. 4 ust. 1 pkt 1, 2 i 5 ustawy o ochronie przeciwpożarowej właściciel budynku, obiektu budowlanego lub terenu, zapewniając ich ochronę przeciwpożarową, jest obowiązany: przestrzegać przeciwpożarowych wymagań techniczno-budowlanych, instalacyjnych i technologicznych (pkt 1), wyposażyć budynek, obiekt budowlany lub teren w wymagane urządzenia przeciwpożarowe i gaśnice (pkt 2), przygotować budynek, obiekt budowlany lub teren do prowadzenia akcji ratowniczej (pkt 5).
Zgodnie zaś z art. 4 ust. 1a ustawy o ochronie przeciwpożarowej odpowiedzialność za realizację obowiązków z zakresu ochrony przeciwpożarowej, o których mowa w ust. 1, stosownie do obowiązków i zadań powierzonych w odniesieniu do budynku, obiektu budowlanego lub terenu, przejmuje - w całości lub w części - ich zarządca lub użytkownik, na podstawie zawartej umowy cywilnoprawnej ustanawiającej zarząd lub użytkowanie. W przypadku gdy umowa taka nie została zawarta, odpowiedzialność za realizację obowiązków z zakresu ochrony przeciwpożarowej spoczywa na faktycznie władającym budynkiem, obiektem budowlanym lub terenem.
Bezspornie skarżąca jest zarządcą przedmiotowego budynku. W następstwie powyższego na skarżącej ciąży obowiązek wyposażenia budynku w stosowne urządzenia przeciwpożarowe jak i przygotowania go do prowadzenia akcji ratowniczej.
Sposoby i warunki ochrony przeciwpożarowej budynków, innych obiektów budowlanych i terenów zostały określone w rozporządzeniu MSWiA, wydanym na podstawie art. 13 ust. 1 i 2 ustawy o ochronie przeciwpożarowej.
Stosownie do § 19 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia MSWiA hydranty 25 muszą być stosowane w strefach pożarowych zakwalifikowanych do kategorii zagrożenia ludzi ZL: na każdej kondygnacji budynku wysokiego i wysokościowego, z wyjątkiem kondygnacji obejmującej wyłącznie strefę pożarową zakwalifikowaną do kategorii zagrożenia ludzi ZL IV.
Z kolei jak wynika z § 25 ust. 2 rozporządzenia MSWiA w budynkach wysokich i wysokościowych o dwu lub więcej klatkach schodowych nawodnione piony powinny być połączone ze sobą na najwyższej kondygnacji przewodem o średnicy nominalnej (DN) co najmniej DN 80.
W toku czynności kontrolno-rozpoznawczych, udokumentowanych protokołem z dnia 23 października 2024 r., ustalono, że budynek, którego dotyczą nałożone obowiązki, jest wysokim budynkiem mieszkalnym wielorodzinnym, zakwalifikowanym do kategorii zagrożenia ludzi ZL IV, w którym na parterze zlokalizowano 6 niewydzielonych pożarowo lokali użytkowych (usługowych) zakwalifikowanych do kategorii zagrożenia ludzi ZL III. Z treści protokołu wynika, że w budynku znajduje się 8 klatek schodowych, 3 lokale usługowe posiadają wyjścia na spoczniki klatek schodowych, brak jest drzwi przeciwpożarowych posiadających klasę odporności ogniowej wymaganą dla elementu oddzielenia przeciwpożarowego, ściany zewnętrzne budynku do wysokości 7 kondygnacji nadziemnej ocieplone są styropianem. Poczynione ustalenia nie były przez skarżącą kwestionowane.
W świetle powyższego zasadne było nałożenie na skarżącą obowiązku wyposażenia rzeczonego budynku w hydranty wewnętrzne DN 25 oraz połączenia nawodnionych pionów na najwyższej kondygnacji.
Zdaniem skarżącej w sytuacji, gdy budynek został wybudowany przed wejściem w życie rozporządzenia WT i spełniał wymogi w zakresie bezpieczeństwa pożarowego, skuteczne nałożenie obowiązków z zakresu ochrony przeciwpożarowej jest dopuszczalne wyłącznie w przypadku gdy zostanie on uznany za zagrażający życiu ludzi.
Podkreślić zatem należy, że utrzymane w mocy zaskarżoną decyzją obowiązki zostały nałożone na skarżącą na podstawie § 19 ust. 1 pkt 1 oraz § 25 ust. 2 rozporządzenia MSWiA, nie zaś przepisów rozporządzenia WT. Wymagania rozporządzenia WT stosowano tylko, gdy przepisy rozporządzenia MSWiA wymagały odniesienia się do warunków techniczno-budowlanych. W szczególności wskazać należy, że w § 2 ust. 2 rozporządzenia MSWiA przyjęto, że w przypadku m.in. grup wysokości, kategorii zagrożenia ludzi, stref pożarowych należy odwoływać się do przepisów techniczno-budowlanych. Wbrew stanowisku skarżącej przepisy § 19 ust. 1 pkt 1 oraz § 25 ust. 2 rozporządzenia MSWiA mogły i stanowiły samoistną podstawę nałożenia obowiązków na skarżącą. Słuszne jest przy tym stanowisko Komendanta Wojewódzkiego, że przepisy rozporządzenia MSWiA od dnia jego wejścia w życie stosuje się do wszystkich budynków, niezależnie od tego kiedy zostały wybudowane. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym ugruntowane jest stanowisko, które to Sąd w składzie orzekającym podziela, co do retrospektywnego działania przepisów dotyczących ochrony przeciwpożarowej (por. wyroki NSA: z dnia 24 sierpnia 2007 r., sygn. akt II OSK 1144/06; z dnia 14 stycznia 2010 r., sygn. akt II OSK 50/09; z dnia 4 października 2012 r., sygn. akt II OSK 1055/11; z dnia 10 kwietnia 2019 r., sygn. akt II OSK 1335/17; wyrok WSA w Warszawie z dnia 18 grudnia 2020 r., sygn. akt VII SA/Wa 432/20). Z retrospektywnością prawa mamy do czynienia wtedy, gdy przepisy nowego prawa regulują zdarzenia bądź stosunki prawne o charakterze "otwartym", ciągłym, takie, które nie znalazły jeszcze swojego zakończenia ("stosunki w toku"), które rozpoczęły się, powstały pod rządami dawnego prawa i trwają dalej, po wejściu w życie nowych przepisów (por. uchwała NSA z dnia 10 kwietnia 2006 r., sygn. akt I OPS 1/06). Istnienie budynku, który wprawdzie został wybudowany pod rządami "starego" prawa, ale istnieje i jest użytkowany pod rządami "nowego" prawa jest zdarzeniem "ciągłym", sytuacją trwającą także po wejściu w życie nowych przepisów. Wprowadzenie nowych wymogów ochrony przeciwpożarowej dla takich budynków jest działaniem retrospektywnym prawa. Realizacja obowiązków w zakresie ochrony przeciwpożarowej nie kończy się zatem z chwilą zakończenia budowy, ale trwa nadal przez cały okres użytkowania budynku.
W świetle powyższego nie są uzasadnione zarzuty dotyczące stosowania przepisów przejściowych rozporządzenia WT – § 330 rozporządzenia WT. Przepis § 207 ust. 2 rozporządzenia WT nie stanowił podstawy wydania zaskarżonej decyzji. W odniesieniu do utrzymanych w mocy obowiązków nie został także zastosowany § 16 ust. 2 rozporządzenia MSWiA, zatem nie mogło dojść do naruszenia § 45 tego rozporządzenia.
Jednocześnie wbrew zarzutom skarżącej nałożenie utrzymanych zaskarżoną decyzją obowiązków nie jest uzależnione od uznania budynku za zagrażający życiu ludzi. W przypadku obowiązku wyposażenia w hydranty wewnętrzne DN 25 istotne były ustalenia do jakiej grupy wysokości budynek został zaliczony oraz jaka jest klasyfikacja strefy pożarowej zakresie kategorii zagrożenia ludzi (gdy chodzi o § 19 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia MSWiA) i dodatkowo jaka jest powierzchnia strefy pożarowej (w przypadku § 19 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia MSWiA). Zaś w odniesieniu do obowiązku połączenia instalacji zaworów hydrantowych 52 na najwyższej kondygnacji budynku istotne były ustalenia grupy wysokości budynku i ilości klatek schodowych w budynku. Tym samym, nie można również podzielić zarzutu skarżącej, że uzasadnienie zaskarżonej decyzji jest wewnętrznie sprzeczne.
Ponadto wbrew stanowisku skarżącej nie został na nią nałożony obowiązek dotyczący podziału budynku na strefy pożarowe. Zarówno organ I instancji jak i organ odwoławczy wskazywały, że wydzielenie lokali usługowych jako odrębnej strefy pożarowej może być jednym ze sposobów w jaki skarżąca może zrealizować nałożony obowiązek dotyczący wyposażenia budynku w hydranty wewnętrzne 25. Sposób wykonania tego obowiązku pozostaje w gestii skarżącej. Jednocześnie podkreślić należy, że z jednoznacznych ustaleń czynności kontrolno-rozpoznawczych wynika, że rzeczony budynek jest budynkiem wysokim, który stanowi jedną strefę pożarową zakwalifikowaną do kategorii zagrożenia ludzi ZL III i ZL IV. Stosownie zaś do cytowanego już powyżej § 19 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia MSWiA hydranty wewnętrzne 25 muszą być stosowane na każdej kondygnacji budynku wysokiego, z wyjątkiem kondygnacji obejmującej wyłącznie strefę pożarową zakwalifikowaną do kategorii zagrożenia ludzi ZL IV. Jak wynika z powyższych ustaleń cały budynek stanowi jedną strefę pożarową zakwalifikowaną do kategorii zagrożenia ludzi ZL III i ZL IV i brak w nim części zaliczonej wyłącznie do kategorii ZL IV.
Kwestia poniesienia ewentualnych kosztów finansowych związanych z realizacją nałożonych na skarżącą obowiązków nie ma wpływu na rozpoznanie sprawy. W decyzji Komendanta Powiatowego z dnia 31 października 2024 r. termin wykonania nałożonych obowiązków został określony do dnia 31 grudnia 2027 r. Zdaniem Sądu termin ten jest wystarczający i obiektywnie umożliwia wywiązanie się z nałożonych obowiązków. Wskazać również należy, że co do zasady istnieje możliwość zmiany decyzji ostatecznej w części dotyczącej terminu wykonania nałożonych na skarżącą obowiązków przy spełnieniu przesłanek określonych w art. 155 k.p.a. – na co również zwrócił uwagę organ odwoławczy.
Reasumując, Sąd doszedł do przekonania, że skarga nie zasługiwała na uwzględnienie. W tym stanie sprawy, nie dostrzegając naruszenia przepisów prawa procesowego lub materialnego, które mogłyby mieć wpływ na wynik sprawy, Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę.
Przywołane orzeczenia sądów administracyjnych dostępne są na www.orzeczenia.nsa.gov.pl.