II SA/Sz 374/05

Wojewódzki Sąd Administracyjny w SzczecinieSzczecin2005-11-24
NSAnieruchomościŚredniawsa
ewidencja gruntównieruchomościprawo geodezyjnebłąd pisarskiczynność materialno-technicznadecyzja administracyjnapostępowanie administracyjneWSAskarżący

Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę na decyzję o umorzeniu postępowania w sprawie sprostowania błędu w operacie ewidencji gruntów, uznając, że zmiana miała charakter materialno-techniczny, a nie wymagała formy decyzji administracyjnej.

Sprawa dotyczyła skargi W. K. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego, która uchyliła decyzję Starosty o sprostowaniu błędu w operacie ewidencji gruntów i budynków, umarzając postępowanie organu pierwszej instancji. Sąd administracyjny uznał, że błąd w powierzchni działki miał charakter omyłki pisarskiej i powinien zostać wprowadzony jako czynność materialno-techniczna, a nie w formie decyzji administracyjnej. W związku z tym, postępowanie organu pierwszej instancji było bezprzedmiotowe, a decyzja organu odwoławczego była zgodna z prawem. Sąd oddalił skargę.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie rozpoznał sprawę ze skargi W. K. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego, która uchyliła decyzję Starosty o sprostowaniu błędu w operacie ewidencji gruntów i budynków, umarzając postępowanie organu pierwszej instancji. Starosta pierwotnie wprowadził zmianę w operacie, prostując błędny zapis powierzchni działki nr [...] z [...] ha na [...] ha, opierając się na akcie notarialnym wskazującym na powierzchnię [...] ha. W. K. wniosła odwołanie, zarzucając naruszenie przepisów postępowania administracyjnego. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego uchylił decyzję Starosty i umorzył postępowanie, uznając, że zmiana powierzchni działki miała charakter sprostowania błędu pisarskiego lub omyłki i powinna być dokonana w formie czynności materialno-technicznej, a nie decyzji administracyjnej, zgodnie z przepisami Prawa geodezyjnego i kartograficznego oraz rozporządzenia w sprawie ewidencji gruntów i budynków. Sąd administracyjny, kontrolując legalność decyzji organu odwoławczego, zgodził się z jego stanowiskiem. Sąd podkreślił, że ewidencja gruntów ma charakter informacyjny, a zmiany powinny być wprowadzane niezwłocznie po uzyskaniu dokumentów. W przypadku błędu pisarskiego lub omyłki, jeśli nie wymaga to wyjaśnień ani dodatkowych dowodów, zmiana powinna nastąpić w drodze czynności materialno-technicznej. Ponieważ organ pierwszej instancji dysponował wystarczającymi dowodami do sprostowania błędu, wszczęcie postępowania administracyjnego było bezprzedmiotowe. W związku z tym, decyzja organu odwoławczego o uchyleniu decyzji i umorzeniu postępowania była zgodna z prawem. Sąd oddalił skargę W. K., wskazując jednocześnie, że kwestia przebiegu granic między działkami nie była przedmiotem tej sprawy.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Sprostowanie błędu w zapisie powierzchni działki w operacie ewidencji gruntów i budynków, wynikającego z omyłki pisarskiej, powinno nastąpić w formie czynności materialno-technicznej, a nie decyzji administracyjnej, jeśli nie wymaga wyjaśnień ani dodatkowych dowodów.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że zmiana mająca charakter sprostowania błędu pisarskiego lub omyłki w operacie ewidencji gruntów i budynków, jeśli jest oparta na wystarczających dowodach (np. akcie notarialnym, dzienniku obliczeń), powinna być wprowadzona jako czynność materialno-techniczna. Wszczęcie postępowania administracyjnego w takiej sytuacji jest bezprzedmiotowe.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (18)

Główne

P.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.g.k. art. 22 § ust. 1

Ustawa z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne

Określa kompetencje starosty do prowadzenia ewidencji gruntów i budynków oraz utrzymania jej aktualności, ale nie przesądza o decyzyjnej formie załatwienia sprawy sprostowania błędu.

Pomocnicze

P.g.k. art. 22 § ust. 3

Ustawa z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne

Dotyczy obowiązku dostarczenia dokumentów geodezyjnych na żądanie starosty.

Rozporządzenie Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków art. 44 § pkt 2

Określa zadania starosty związane z prowadzeniem ewidencji, w tym utrzymanie jej aktualności.

Rozporządzenie Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków art. 45 § ust. 1 i 2

Reguluje sposób aktualizacji operatu ewidencyjnego poprzez wprowadzanie udokumentowanych zmian do bazy danych.

Rozporządzenie Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków art. 46

Określa, że dane zawarte w ewidencji podlegają aktualizacji z urzędu lub na wniosek, wymieniając przyczyny aktualizacji z urzędu.

Rozporządzenie Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków art. 47 § ust. 1 i 3

Wskazuje, że starosta przeprowadza postępowanie administracyjne w przypadku, gdy aktualizacja operatu wymaga wyjaśnień zainteresowanych lub uzyskania dodatkowych dowodów. Ust. 3 stanowi, że jeśli te przesłanki nie zachodzą, brak jest podstaw do orzekania w formie decyzji.

Kpa art. 104 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Kpa art. 138 § § 1 pkt 2

Kodeks postępowania administracyjnego

Kpa art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

Kpa art. 77 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Kpa art. 107 § § 3

Kodeks postępowania administracyjnego

Kpa art. 217

Kodeks postępowania administracyjnego

Kpa art. 220

Kodeks postępowania administracyjnego

Kpa art. 105 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych art. 1

P.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 i 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 134 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Zmiana w operacie ewidencji gruntów mająca charakter sprostowania błędu pisarskiego lub omyłki powinna być dokonana w formie czynności materialno-technicznej, a nie decyzji administracyjnej. Wszczęcie postępowania administracyjnego przez Starostę było bezprzedmiotowe, ponieważ dysponował on wystarczającymi dowodami do wprowadzenia zmiany w drodze czynności materialno-technicznej.

Odrzucone argumenty

Zarzuty skarżącej dotyczące naruszenia przepisów postępowania administracyjnego (art. 7, 77 § 1, 107 § 3 Kpa) przez organ pierwszej instancji. Zarzut naruszenia prawa materialnego przez błędną wykładnię art. 22 ust. 1 P.g.k. i zastosowanie formy materialno-technicznej zamiast decyzyjnej.

Godne uwagi sformułowania

zmiana ta miała polegać na sprostowaniu błędnie wykazanej wartości powierzchni tej działki w operacie ewidencji gruntów, a nie rzeczywistej zmianie powierzchni działki. zmiany w ewidencji gruntów i budynków mają charakter deklaratoryjny, bowiem organ ją prowadzący rejestruje jedynie stany prawne ustalone w innym trybie lub przez inne organy orzekające. brak jest prawnych podstaw do orzekania o zmianach w ewidencji w formie decyzji, a wszelkie wpisy do tego rejestru winny przybrać formę czynności materialno-technicznych. Sąd administracyjny nie zastępuje właściwych dla danego przedmiotu sprawy organów administracyjnych w merytorycznym rozstrzyganiu, a z uwagi na swą formę kontrolną nie jest też uprawniony do rozstrzygania w kwestiach nie należących do przedmiotu sprawy rozstrzygniętej zaskarżoną decyzją ostateczną.

Skład orzekający

Elżbieta Makowska

przewodniczący-sprawozdawca

Barbara Gebel

członek

Stefan Kłosowski

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Uzasadnienie trybu wprowadzania zmian do operatu ewidencji gruntów i budynków, rozróżnienie między czynnością materialno-techniczną a decyzją administracyjną w kontekście sprostowania omyłki."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji sprostowania błędu w operacie ewidencji gruntów, a nie ogólnych zasad prowadzenia ewidencji czy rozgraniczenia nieruchomości.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy istotnej kwestii proceduralnej w administracji dotyczącej sposobu korygowania błędów w rejestrach publicznych, co jest ważne dla prawników procesualistów i praktyków prawa administracyjnego.

Błąd w ewidencji gruntów: decyzja czy czynność materialno-techniczna? WSA wyjaśnia.

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Sz 374/05 - Wyrok WSA w Szczecinie
Data orzeczenia
2005-11-24
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2005-03-31
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Sędziowie
Barbara Gebel
Elżbieta Makowska /przewodniczący sprawozdawca/
Stefan Kłosowski
Symbol z opisem
6120 Ewidencja gruntów i budynków
Hasła tematyczne
Ewidencja gruntów
Skarżony organ
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego I Kartograficznego
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Elżbieta Makowska (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Barbara Gebel, Sędzia NSA Stefan Kłosowski, Protokolant Maria Rosochacka, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 3 listopada 2005 r. sprawy ze skargi W. K. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w [...] z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie zmiany w operacie ewidencji gruntów i budynków o d d a l a skargę
Uzasadnienie
Starosta Powiatu [...] decyzją z dnia [...] r. Nr [...] wydaną na podstawie art. 104 § 1 Kpa i art. 22 ust. 1 ustawy z dnia 17 maja 1989 Prawo geodezyjne i kartograficzne ( tekst jedn. Dz. U. z 2000r. Nr 100, poz. 1086 z późn. zm. ) w związku z § 44 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków ( Dz. U. z 2001 r. Nr 38, poz. 454) - wprowadził zmianę w operacie ewidencji gruntów i budynków obrębu nr [...] miasta [...], polegającą na sprostowaniu błędnego zapisu powierzchni działki nr [...] z [...]ha na [...] ha, dla której urządzona jest księga wieczysta nr [...].
Z uzasadnienia decyzji wynika, że wnioskiem z dnia [...] r. W. K. wystąpiła o wydanie wypisu i wyrysu z operatu ewidencji gruntów co do działki nr [...], położonej w obrębie nr [...] miasta [...], która stanowi jej własność. Powiatowy Ośrodek Geodezji i Kartografii w [...], przed wydaniem wyrysu i wypisu z rejestru gruntów zwrócił się do Starosty [...] o sprostowanie błędnej powierzchni w/w działki w drodze decyzji w związku z błędnie odczytaną powierzchnią wykazaną w dzienniku obliczenia powierzchni nieruchomości sporządzonym w 1982 r. w ramach prac związanych z aktualizacją ewidencji gruntów w mieście [...] jako wartość [...] ha, a odczytaną jako [...] ha.
Starosta ustalił, że aktem notarialnym Rep. A nr [...] z [...] r. W. K. nabyła w użytkowanie wieczyste działkę nr [...] ( obecny nr działki [...]) o powierzchni [...] ha, a nie jak widnieje w rejestrze gruntów [...] ha. W dzienniku obliczeń powierzchni działek, sporządzonym w związku z prowadzoną aktualizacją gruntów, przy działce nr [...] widnieje zapis [...]."
Organ wyjaśnił, że błędna powierzchnia pojawia się przy sporządzaniu dokumentacji geodezyjnej do ujawnienia zmian w ewidencji gruntów i księgach wieczystych w związku z wykonaną aktualizacją ewidencji gruntów. Wadliwie sporządzone dokumenty: wykaz zmian gruntowych oraz opis i mapa z dnia [...]r. zostały zarejestrowane w księdze wieczystej nr [...] i w operacie ewidencji gruntów i budynków.
W związku z powyższym Starosta uznał, że należy wprowadzić opisaną w decyzji zmianę w operacie ewidencji gruntów i budynków.
Dalsza część uzasadnienia decyzji odnosi się do wniosków dowodowych i twierdzeń zawartych w pismach W. K. z dnia [...]r. i z dnia [...]r. Starosta nie dopatrzył się co do sąsiedniej działki nr [...], zarówno w wykazie zmian gruntowych z dnia [...]r. jak i w opisie i mapie z dnia [...]r. takich błędów, z których wynikałoby, że powierzchnia działki nr [...] wynosi [...] ha. Okoliczności uzasadniających takie ustalenie nie znalazł po analizie protokołu wznowienia z dnia [...]r. w związku z podziałem działki [...] przylegającej do działki Nr [...] na odcinku wyznaczonym przez punkty graniczne [...] oraz w zeznaniach biegłego geodety zawartych w protokole rozprawy apelacyjnej Sądu Okręgowego w [...] z dnia [...] r. w sprawie o sygn. akt II Ca [...].
Odwołanie od tej decyzji wniosła W. K. podnosząc zarzut naruszenia przepisów postępowania administracyjnego (art. 7, 77 § 1, 107§ 3 kodeksu postępowania administracyjnego) i wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i ewentualne przekazanie sprawy organowi I instancji do ponownego rozpoznania. Strona w 13 punktach uzasadnienia odwołania wyeksponowała okoliczności, które jej zdaniem wskazują na to, że w aktach nie ma dowodów uzasadniających przyjęcie poglądu, reprezentowanego przez organ I instancji.
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego decyzją z dnia [...]r. Nr [...] działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 kpa w związku z art. 17 pkt 1 tejże ustawy oraz art. 6a ust. 2 i art. 7b ust. 2 pkt 2 w związku z art.7d pkt 1 i 22 ust. 1 ustawy z dnia 17 maja 1989r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (tekst jedno z 2000r. nr 100 poz. 1086 z późno zm.) oraz § 46 ust. 2 i § 47 ust. 1 i 3 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa w sprawie ewidencji gruntów i budynków z dnia 29 marca 2001 r. (Dz. U. nr 38, poz. 454), po rozpatrzeniu odwołania, uchylił zaskarżoną decyzję i umorzył postępowanie organu pierwszej instancji.
Z uzasadnienia decyzji wynika, że organ II instancji ustalił następujący stan faktyczny.
Wnioskiem z dnia [...] r. Z-ca Kierownika Powiatowego Ośrodka Dokumentacji Geodezyjnej i Kartograficznej w [...], zwrócił się do Starosty [...] o wydanie decyzji administracyjnej wprowadzającej faktyczną powierzchnię działki nr [...] równą [...] m2, określoną w akcie notarialnym umowy użytkowania wieczystego Rep.A. Nr [...] z dnia [...]. Wniosek ten uzasadniono potrzebą sprostowania powierzchni działki nr [...], obręb [...] miasto [...] w związku z błędnie odczytaną powierzchnią wykazaną w dzienniku obliczenia powierzchni nieruchomości sporządzonym w 1982r. w ramach prac związanych z aktualizacją ewidencji gruntów w mieście [...].
Do wniosku dołączono:
- kopię aktu notarialnego Rep.A. Nr [...] z dnia [...]r., o oddaniu w użytkowanie wieczyste W. K. działki nr [...] (obecny nr działki - [...]) o powierzchni [...] ha,
- kopię z dziennika obliczenia powierzchni działki nr [...] wykonanego w ramach prowadzonych prac geodezyjnych mających na celu aktualizację ewidencji gruntów dla obszaru nr [...] miasta [...] zakończonych w [...] r.,
- kopię wykazu zmian gruntowych z dnia [...] r., wykonanego dla działki nr [...] obręb [...],
- kopię opisu nieruchomości z dnia [...] f., wykonanego dla działki
nr [...] obręb [...],
- kopię wniosku Kierownika Zarządu Gospodarki Terenami w [...] z dnia
[...] r., znak [...] o wprowadzenie zmian w księgach
wieczystych,
- kopię zawiadomienia Sądu Rejonowego Wydział Ksiąg Wieczystych z dnia
[...] r., dla [...] nr [...].
Przedmiotowe postępowanie toczące się przed organem I instancji zakończono w dniu [...] r. wydaniem decyzji.
W ocenie organu odwoławczego, z akt sprawy wynika, iż organ już pierwszego dnia toczącego się postępowania zgromadził wystarczające dokumenty do wprowadzenia zmiany w operacie ewidencji gruntów i budynków. Zmiana ta miała polegać na sprostowaniu błędu powstałego w wyniku przepisywania liczby określającej powierzchnię działki nr [...] z dziennika obliczeń do wykazu zmian gruntowych, poprzez wpisanie powierzchni działki nr [...] , obręb nr [...] jako [...] ha w miejsce powierzchni' [...]ha. Jednakże należy podkreślić, iż zmiana ta miała polegać na sprostowaniu błędnie wykazanej wartości powierzchni tej działki w operacie ewidencji gruntów, a nie rzeczywistej zmianie powierzchni działki. Tak więc przed i po wprowadzeniu tej zmiany rzeczywista wartość powierzchni działki zostanie ta sama. Nie ustalano bowiem nowego przebiegu granic, zmianie podlega wyłącznie zapis w rejestrze ewidencji gruntów.
Mając na uwadze wyżej opisane fakty, Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego wskazał na potrzebę ustalenia w postępowaniu odwoławczym właściwego, zgodnego z przepisami prawa trybu postępowania w przypadku wprowadzania zmian do ewidencji gruntów mających charakter błędu pisarskiego lub omyłki.
Podkreślił zatem, że słusznie Starosta [...] zwrócił uwagę w uzasadnieniu swojej decyzji, iż zgodnie z art. 22 ust 1 ustawy z dnia 17 maja 1989r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (tekst jedno z 2000r. nr 100 poz. 1086 z późno zm. ) ewidencję gruntów i budynków prowadzą starostowie, a także iż na podstawie § 44 pkt 2 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa w sprawie ewidencji gruntów i budynków do zadań starosty związanych z prowadzeniem ewidencji należy utrzymanie operatu w stanie aktualności tj. zgodności z dostępnymi dla organu dokumentami i materiałami źródłowymi. Jednakże wskazał, że szczegółowy tryb prowadzenia aktualizacji operatu ewidencji gruntów i budynków regulują przepisy § 45 - § 49 przywołanego rozporządzenia. Wynika z nich m.in., iż dane zawarte w ewidencji podlegają aktualizacji z urzędu lub na wniosek osób, organów i właściwych jednostek organizacyjnych. Aktualizację operatu ewidencyjnego dokonuje się niezwłocznie po uzyskaniu przez starostę odpowiednich dokumentów określających zmiany danych ewidencyjnych. Przy czym należy podkreślić, iż zmiany w ewidencji gruntów i budynków mają charakter deklaratoryjny, bowiem organ ją prowadzący rejestruje jedynie stany prawne ustalone w innym trybie lub przez inne organy orzekające. Możliwość zastosowania decyzyjnej formy załatwienia sprawy związanej z aktualizacją operatu ewidencji gruntów i budynków wskazuje jedynie przepis § 47 ust. 3 rozporządzenia. Wynika z niego, iż starosta przeprowadza postępowanie administracyjne w przypadku gdy aktualizacja operatu ewidencyjnego wymaga wyjaśnień zainteresowanych lub uzyskania dodatkowych dowodów. Jeśli więc przesłanki wskazane w przywołanym przepisie nie ziszczą się - tak jak to miało miejsce w przedmiotowej sprawie - brak jest prawnych podstaw do orzekania o zmianach w ewidencji w formie decyzji, a wszelkie wpisy do tego rejestru winny przybrać formę czynności materialno-technicznych. Powołany bowiem w podstawie prawnej zaskarżonej decyzji przepis art. 22 ust. 1 ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne określa kompetencje organu do podejmowania określonych czynności i zadań z zakresu tego prawa, natomiast nie przesądza o decyzyjnej formie załatwienia sprawy. Stanowisko takie zaprezentował również Naczelny Sąd Administracyjny, w swoim wyroku NSA w Warszawie Ośrodek Zamiejscowy w [...]: Sygn. akt [...] (niepublikowany).
Wobec powyższego, organ odwoławczy uznał, iż organ I instancji nie miał podstaw do wszczęcia postępowania administracyjnego. Zmiana mająca charakter usunięcia błędu pisarskiego lub omyłki winna być wprowadzona przez organ niezwłocznie po powzięciu informacji o istnieniu takiego błędu, oczywiście potwierdzonego dowodami. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego doszedł do przekonania, iż w tym przypadku, dokumenty będące w posiadaniu Starosty tj. dokumenty znajdujące się w zasobie geodezyjno-kartograficznym, a wskazane we wniosku z dnia [...] r., są wystarczające do wprowadzenia zmiany mającej charakter materialno-techniczny.
O wprowadzonej zmianie zainteresowani winni zostać powiadomieni.
Odnosząc się do zarzutów odwołanie organ stwierdził, że nawet gdyby były prawdziwe, to pozostają bez znaczenia w postępowaniu organu odwoławczego, bowiem postępowanie I instancji z przyczyn proceduralnych było bezprzedmiotowe. Jednakże w przypadku gdy odwołująca posiada wiarygodne dowody mogące być podstawą wprowadzenia zmiany w ewidencji gruntów i budynków, należy zgodnie z art. 22 ust.2 ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne złożyć wniosek o wprowadzenie takiej zmiany.
W konkluzji organ II instancji, powołując się na art. 138 § 1 kpa wyjaśnił podstawę prawną rozstrzygnięcia.
W. K. wniosła do sądu administracyjnego skargę na wyżej opisaną decyzję ostateczną domagając się stwierdzenia jej nieważności i zasądzenia od organu kosztów postępowania odwoławczego według norm przypisanych.
Skarga oparta została na zarzutach:
1/ naruszenia prawa materialnego przez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie przepisu art. 22 ust.1 ustawy z dnia 17 maja 1989r. Prawo geodezyjne i kartograficzne /tekst. jedn. Dz.U. z 2000r. Nr 100, poz. 1086 ze zm./ przez przyjęcie, że spełnione zostały przesłanki do wprowadzenia zmiany w operacie ewidencji gruntów i budynków obrębu nr [...] miasta [...] polegającej na rzekomym sprostowaniu błędnego zapisu powierzchni działki nr [...] z [...] ha na [...]ha w formie materialno-technicznej, a nie zgodnie z zapisem § 47 ust.3 zastosowanie formy decyzyjnej załatwienia sprawy;
2/ naruszenie prawa procesowego, a w szczególności przepisów art. 7 i art. 9 kpa, a ponadto art. 77 i art. 107 § 3 kpa.
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego odpowiadając na skargę wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko zajęte w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny z w a ż y ł, co następuje:
W myśl art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych /Dz.U. Nr 153, poz. 1269/ sądy sprawują w zakresie swojej właściwości wymiar sprawiedliwości - między innymi - przez kontrolę administracji publicznej pod względem zgodności z prawem.
Takie określenie kompetencji sądu administracyjnego skutkuje tym, że w przypadku stwierdzenia, iż zaskarżona decyzja dotknięta jest istotnymi wadami prawnymi (istotnie narusza przepisy prawa materialnego lub postępowania administracyjnego), sąd eliminuje z obrotu prawnego taką wadliwą decyzję - w zależności od rodzaju stwierdzonego uchybienia - poprzez jej uchylenie lub stwierdzenie jej nieważności na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 153, poz. 1270/ dalej określonej jako P.p.s.a.
Wyjaśnić też trzeba, że zgodnie z art. 134 § 1 P.p.s.a. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Powyższe uregulowanie wskazuje, że Sąd administracyjny nie zastępuje właściwych dla danego przedmiotu sprawy organów administracyjnych w merytorycznym rozstrzyganiu, a z uwagi na swą formę kontrolną nie jest też uprawniony do rozstrzygania w kwestiach nie należących do przedmiotu sprawy rozstrzygniętej zaskarżoną decyzją ostateczną, zaś rozstrzygając w granicach danej sprawy bierze pod uwagę stan faktyczny i prawny istniejący w dniu wydania zaskarżonej decyzji.
Poczynienie powyższych uwag wstępnych stało się nieodzowne, bowiem - jak się wydaje - z treści skargi, pisma procesowego strony skarżącej datowanego na [...]r. /[...] akt sądowych/, jak i z oświadczenia skarżącej do protokołu rozprawy /k. [...]/ wynika mylne przeświadczenie skarżącej co do przedmiotu sprawy administracyjnej , w której toczyło się postępowanie administracyjne przed organami obu instancji zakończone wydaniem zaskarżonej decyzji ostatecznej.
Podkreślenia zatem wymaga, że przepisy ustawy z dnia [...]r. Prawo geodezyjne i kartograficzne /tekst jedn. Dz.U. z 2000r. Nr 100, poz. 1086 ze zm./ wyraźnie odróżniają regulacje prawne powiązane z ewidencją gruntów i budynków /Rozdział 4, art. 20.26/ od problematyki rozgraniczenia nieruchomości /Rozdział 6 , art. 29-39/.
W pierwszym wypadku chodzi o naniesienie do ewidencji bezspornych danych o gruntach, budynkach i lokalach, co ma charakter informacyjny. Rozgraniczenie nieruchomości służy natomiast ustaleniu przebiegu granic między innymi przez określenie położenia gruntów i linii granicznych, utrwalenie tych gruntów znakami granicznymi na gruncie i sporządzenie odpowiednich dokumentów /por. wyrok NSA z 19.11.1999r. sygn. akt II SA 1384/99, LEX nr 46228/.
Ewidencja gruntów jest specjalnie prowadzonym i wywierającym określone skutki prawne zbiorem informacji o gruntach (por. między innymi art. 20, 22 i 24 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne - t. j. Dz. U. z 2000 r. Nr 100, poz. 1086).
Powinna być ona utrzymywana w stałej aktualności nie tylko co do stanu faktycznego, ale także prawnego.
Zgodnie z § 45 ust. 1 i 2 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz. U. Nr 38, poz. 454), wydanego na podstawie delegacji ustawowej zawartej w art. 26 ust. 2 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. z 2000 r. Nr 100, poz. 1086 i Nr 120, poz. 1268), aktualizacja operatu ewidencyjnego następuje poprzez wprowadzanie udokumentowanych zmian do bazy danych ewidencyjnych, a podstawą do jej dokonania są:
1) materiały i informacje zgromadzone w państwowym zasobie geodezyjnym i kartograficznym,
2) wyniki pomiarów fotogrametrycznych,
3) wyniki terenowych pomiarów geodezyjnych,
4) dane zawarte w innych ewidencjach i rejestrach, prowadzonych na podstawie odrębnych przepisów przez: sądy, organy administracji publicznej oraz państwowe i samorządowe jednostki organizacyjne,
5) dane zawarte w dokumentach udostępnionych przez zainteresowane osoby, organy i jednostki organizacyjne,
6) dane zawarte w dokumentacji architektoniczno-budowlanej gromadzonej i przechowywanej przez organy administracji publicznej,
7) wyniki oględzin.
Zgodnie natomiast z § 46 ww. rozporządzenia, dane zawarte w ewidencji podlegają aktualizacji z urzędu lub na wniosek osób, organów i właściwych jednostek organizacyjnych.
Z urzędu wprowadza się zmiany wynikające z:
1) prawomocnych orzeczeń sądowych, aktów notarialnych, ostatecznych decyzji administracyjnych, aktów normatywnych,
2) opracowań geodezyjnych i kartograficznych, przyjętych do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego, zawierających wykazy zmian danych ewidencyjnych,
3) dokumentacji architektoniczno-budowlanej gromadzonej i przechowywanej przez organy administracji publicznej,
4) ewidencji publicznych prowadzonych na podstawie innych przepisów.
Aktualizacji operatu ewidencyjnego dokonuje się niezwłocznie po uzyskaniu przez starostę odpowiednich dokumentów określających zmiany danych ewidencyjnych. W przypadku natomiast, gdy aktualizacja operatu ewidencyjnego wymaga wyjaśnień zainteresowanych lub uzyskania dodatkowych dowodów, starosta przeprowadza w tej sprawie postępowanie administracyjne lub stosuje art. 22 ust. 3 ustawy, zgodnie z którym na żądanie starosty właściciele lub inne uprawnione osoby, zgłaszające zmiany, są obowiązane dostarczyć dokumenty geodezyjne, kartograficzne i inne niezbędne do wprowadzenia zmian w ewidencji gruntów i budynków.
Rozgraniczenie nieruchomości natomiast dokonują wójtowie /burmistrzowie, prezydenci miast/ oraz - w wypadkach określonych w ustawie sądy /art. 29 ust.2 Prawa geodezyjnego i Kartograficznego/, przy czym - stosownie do art. 30 ust.1 tej ustawy wskazane wyżej organy administracji publicznej przeprowadzają rozgraniczenie nieruchomości z urzędu lub na wniosek strony.
Z urzędu postępowanie o rozgraniczenie nieruchomości przeprowadza się wyłącznie przy scalaniu gruntów, a także jeżeli jest brak wniosku strony, a potrzeby gospodarki narodowej lub interes społeczny uzasadniają przeprowadzenie rozgraniczenia /art. 30 ust.2 w/w ustawy/.
Z powyższego wynika, że dla oceny zgodności z prawem zaskarżonej decyzji pierwszoplanowe znaczenie posiada wyjaśnienie przedmiotu postępowania jakie toczyło się w niniejszej sprawie oraz ustalenie z czyjej inicjatywy zostało ono wszczęte, co trafnie wychwycił organ odwoławczy, dając temu wyraz w uzasadnieniu swojej decyzji.
Z akt administracyjnych wynika, że W. K. wnioskiem z dnia [...]r. zwróciła się do Powiatowego Ośrodka Dokumentacji Geodezyjnej i Kartograficznej w [...] o wydanie wypisu i wyrysu z operatu ewidencji gruntów co do stanowiącej Jej własność działki Nr [...] w obrębie Nr [...] w [...].
Zgodzić się trzeba ze stanowiskiem organu odwoławczego, że wniosek taki załatwiony powinien być w trybie przewidzianym dla postępowania w przedmiocie wydania zaświadczenia, uregulowanym w Dziale VII, art. 217-220 kpa. Jednocześnie jednak należy zaakceptować, że taki wniosek nie wszczyna i nie wszczął w niniejszej sprawie ani postępowania w przedmiocie zmiany w ewidencji gruntów i budynków ani w przedmiocie rozgraniczenia nieruchomości nawet przy uwzględnieniu faktu, że złożenie tego wniosku stanowiło przyczynę do ujawnienia przez kompetentne osoby błędu w operacie ewidencyjnym i w konsekwencji do wszczęcia postępowania z urzędu "w sprawie wydania decyzji wprowadzającej zmianę w operacie ewidencji gruntów i budynków, która powstała w wyniku błędnego odczytania powierzchni podczas wykonywania prac związanych z modernizacją ewidencji gruntów i budynków obrębu nr [...], miasta [...]" - jak to określił organ I instancji w skierowanym do skarżącej zawiadomieniu z dnia [...]r. /k.9 akt adm./.
Analiza akt administracyjnych dokonana w toku kontroli zgodności z prawem zaskarżonej decyzji nie dostarczyła podstaw do stwierdzenia niezgodności z prawem decyzji organu odwoławczego wydanej - w takim jak zostało to wyżej przedstawione - przedmiocie sprawy administracyjnej wszczętej z urzędu.
Jest bowiem poza sporem, skoro wnika to z aktu notarialnego z dnia 23 lutego 1976r. Rep.A. Nr [...] PBN w [...], że skarżąca nabyła w użytkowanie wieczyste nieruchomość oznaczoną jako działka nr [...] /obecnie nr [...]/ o powierzchni [...] m2, co stanowi [...] ha /k.11 akt adm./.
Taką też powierzchnię tej działki dla stanu dotychczasowego /vide k.14verte akt adm./ wpisano w wykazie zmian gruntowych, co koresponduje z powierzchnią działki /[...]m2/ wskazaną na str. 3 dziennika obliczenia powierzchni /k.13 akt adm./ sporządzonego w 1982r. w ramach prac związanych z aktualizacją ewidencji gruntów w [...] .
Wskazany wyżej wykaz zmian gruntowych /k.14-15 akt administracyjnych/ w odniesieniu do przedmiotowej nieruchomości sporządzony został przez geodetę z OPGK ZT w [...] w dniu [...]r. lewa strona tego wykazu -/k.14v/ dotyczy stanu dotychczasowego i wskazuje powierzchnię [...] ha, a słownie "pięć arów dwadzieścia dziewięć metrów kwadratowych", a strona prawa /k-15/ odzwierciedla stan nowy i tutaj widnieje zapis "[...] ha" - słownie: "pięć arów osiemdziesiąt dziewięć metrów kwadratowych" i ten stan rzeczy służył, za podstawę wpisu do księgi wieczystej /vide k.17 i 18 akt adm./.
Z powyższych dowodów wynika, że dają one pełne podstawy faktyczne do uznania za logiczny wniosek organów orzekających w sprawie, że doszło do omyłki pisarskiej będącej następstwem błędnego odczytania powierzchni spornej działki gruntu.
W takiej zaś sytuacji , za zgodne z prawem uznać trzeba stanowisko organu II instancji, który nie dopatrzył się podstaw do decyzyjnego załatwienia sprawy polegającej na sprostowaniu takiego błędnego zapisu w operacie ewidencji gruntów i budynków.
Organ I instancji już przed wszczęciem postępowania dysponował bowiem niezbędnymi dowodami do sprostowania wykrytego błędu. Zmian w ewidencji gruntów i budynków dokonuje się bowiem - co od zasady - w drodze czynności materialno-technicznej /vide wyrok NSA z dnia 28 października 2003r. sygn. akt [...] niepubl./, zgodnie z przepisami § 44 - 49 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków /Dz.U. Nr 36, poz. 454 ze zm./. W sprawie, jak to zostało wyżej wykazane, nie wystąpiły w omawianym przedmiocie okoliczności uzasadniające uzyskanie wyjaśnień zainteresowanych lub dodatkowych dowodów, co uzasadniałby wszczęcie przez starostę postępowania administracyjnego w sprawie aktualizacji operatu ewidencyjnego na podstawie § 47 ust. 3 powyższego rozporządzenia lub zastosowanie art. 22 ust.3 ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne.
Dlatego konkluzja organu II instancji sprowadzająca się do stwierdzenia, że "brak było podstaw do załatwienia sprawy w formie decyzji administracyjnej", co przemawiało za przyjęciem bezprzedmiotowości postępowania organu i instancji w rozumieniu art. 105 § 1 Kpa okazała się - w odniesieniu do przedmiotu postępowania wszczętego w rozpatrywanej sprawie z urzędu - zgodna z prawem.
W konsekwencji, wydanie decyzji ostatecznej na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 kpa nie narusza prawa.
Kwestią niezależną od powyższego i otwartą jest natomiast stanowisko strony skarżącej co do nie wyjaśnienia sprawy przebiegu granic pomiędzy działką Nr [...] stanowiącą jej własność, a działką nr [...]4, co starał się wyjaśnić stronie organ odwoławczy w uzasadnieniu swojej decyzji. Postępowanie w tym zakresie nie było przedmiotem niniejszej sprawy, a zatem nie może być przedmiotem rozważań sądu przy kontroli zgodności z prawem zaskarżonej decyzji.
Z tych wszystkich powodów należało oddalić skargę na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI