II SA/Sz 276/04

Wojewódzki Sąd Administracyjny w SzczecinieSzczecin2004-10-06
NSAbudowlaneWysokawsa
pozwolenie na budowęwspólnota mieszkaniowawłasność lokalizarządca nieruchomościstrona postępowaniainteres prawnybudowaadaptacja strychupostępowanie administracyjne

Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzję Wojewody o umorzeniu postępowania odwoławczego w sprawie pozwolenia na budowę, uznając, że właściciele lokali we wspólnocie mieszkaniowej są stronami postępowania.

Sprawa dotyczyła skargi M. S. na decyzję Wojewody umarzającą postępowanie odwoławcze w sprawie pozwolenia na budowę, polegającej na przebudowie strychu na mieszkanie. Wojewoda uznał, że właściciele lokali nie są stronami postępowania, ponieważ zarządcą nieruchomości jest Zarząd Budynków i Lokali Mieszkalnych. WSA uchylił tę decyzję, stwierdzając, że właściciele lokali mają interes prawny i powinni być uznani za strony postępowania, zwłaszcza gdy decyzja dotyczy ich praw własności i udziałów w częściach wspólnych budynku.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie rozpoznał skargę M. S. na decyzję Wojewody, która umorzyła postępowanie odwoławcze w sprawie pozwolenia na budowę. Postępowanie odwoławcze zostało wszczęte w związku z odwołaniem M. S. od decyzji Prezydenta odmawiającej uchylenia pozwolenia na budowę, udzielonego J. P. na przebudowę strychu na mieszkanie. Wojewoda umorzył postępowanie, argumentując, że zarządcą nieruchomości jest Zarząd Budynków i Lokali Mieszkalnych, który reprezentuje wspólnotę na zewnątrz i podejmuje czynności zwykłego zarządu, a poszczególni właściciele lokali nie są stronami postępowania administracyjnego zgodnie z art. 28 k.p.a. Skarżący M. S. zarzucił naruszenie prawa, w tym przekroczenie kompetencji zarządcy i błędną interpretację przepisów ustawy o własności lokali. Kwestionował również stanowisko organu odwoławczego co do braku statusu strony dla członków wspólnoty, wskazując na naruszenie ich prawa własności i udziałów w częściach wspólnych. WSA uznał argumenty skarżącego za uzasadnione. Sąd podkreślił, że choć zarządca reprezentuje wspólnotę, to nie wyklucza to działania członków wspólnoty w obronie własnych praw. Decyzja o pozwoleniu na zabudowę strychu dotyka praw wszystkich członków wspólnoty, co uzasadnia ich udział w postępowaniu jako stron. Sąd powołał się na orzecznictwo NSA, zgodnie z którym prawo cywilne może stanowić źródło interesu prawnego w postępowaniu administracyjnym. W konsekwencji, WSA uchylił zaskarżoną decyzję Wojewody.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, właściciele lokali są stronami postępowania, ponieważ decyzja o pozwoleniu na zabudowę strychu dotyka swymi skutkami prawnymi wszystkich członków wspólnoty i uzasadnia ich udział w postępowaniu administracyjnym jako strony.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że choć zarządca reprezentuje wspólnotę, to nie wyklucza to działania członków wspólnoty w obronie własnych praw. Decyzja o pozwoleniu na zabudowę strychu dotyka praw wszystkich członków wspólnoty, co uzasadnia ich udział w postępowaniu jako strony, ponieważ prawo cywilne (prawo własności lokalu i udziałów w częściach wspólnych) może stanowić źródło interesu prawnego.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (9)

Główne

k.p.a. art. 28

Kodeks postępowania administracyjnego

u.w.l. art. 21 § ust. 1

Ustawa o własności lokali

Pomocnicze

k.p.a. art. 138 § § 1 pkt 3

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 105 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

u.w.l. art. 22 § ust. 1

Ustawa o własności lokali

u.w.l. art. 22 § ust. 3

Ustawa o własności lokali

u.w.l. art. 3 § pkt 1, 2, 3 i 4

Ustawa o własności lokali

Prawo o ustroju sądów administracyjnych art. 97 § § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi art. 145 § § 1 pkt 1 lit.a

Argumenty

Skuteczne argumenty

Właściciele lokali we wspólnocie mieszkaniowej posiadają interes prawny w postępowaniu dotyczącym pozwolenia na budowę adaptacji strychu, co czyni ich stronami postępowania. Decyzja o pozwoleniu na zabudowę strychu dotyka praw wszystkich członków wspólnoty, w tym ich prawa własności i udziałów w częściach wspólnych.

Odrzucone argumenty

Argument Wojewody, że zarządca nieruchomości reprezentuje wspólnotę i tylko on jest stroną postępowania, został odrzucony.

Godne uwagi sformułowania

Decyzja o pozwoleniu na zabudowę strychu w przedmiotowym budynku dotyka swymi skutkami praw wszystkich członków wspólnoty. Uzasadnia to, zdaniem Sądu ich udział w postępowaniu administracyjnym jako strony. Jednym ze źródeł interesu prawnego, o którym stanowi art. 28 k.p.a. może być prawo cywilne.

Skład orzekający

Henryk Dolecki

przewodniczący sprawozdawca

Katarzyna Grzegorczyk-Meder

członek

Maria Mysiak

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Uzasadnienie statusu strony dla członków wspólnoty mieszkaniowej w postępowaniach dotyczących inwestycji w częściach wspólnych budynku."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji wspólnoty mieszkaniowej i adaptacji części wspólnych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy powszechnego problemu zarządzania nieruchomościami we wspólnotach mieszkaniowych i praw właścicieli lokali w kontekście inwestycji w częściach wspólnych.

Wspólnota mieszkaniowa walczy o swoje prawa: czy właściciel lokalu zawsze jest stroną w sprawie budowy na strychu?

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Sz 276/04 - Wyrok WSA w Szczecinie
Data orzeczenia
2004-10-06
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2004-04-01
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Sędziowie
Henryk Dolecki /przewodniczący sprawozdawca/
Katarzyna Grzegorczyk-Meder
Maria Mysiak
Symbol z opisem
6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne
Nieruchomości
Sygn. powiązane
II OSK 224/05 - Wyrok NSA z 2005-11-22
Skarżony organ
Wojewoda
Treść wyniku
Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy
Dz.U. 2000 nr 80 poz 903
Ustawa z dnia 24 czerwca 1994 r. o własności lokali - tekst jedn.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Henryk Dolecki /spr/ Sędziowie: Sędzia WSA Maria Mysiak Asesor WSA Katarzyna Grzegorczyk-Meder Protokolant st.sekr.sąd. Małgorzata Frej po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 października 2004r. sprawy ze skargi M. S. na decyzję Wojewody z dnia [...]r. Nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego w sprawie pozwolenia na budowę I. u c h y l a zaskarżoną decyzję II. nie orzeka w przedmiocie wykonania zaskarżonej decyzji
Uzasadnienie
Decyzją z dnia [...]r. Wojewoda działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 3 k.p.a. w związku z art. 105 § 1 i art. 28 k.p.a. - umorzył postępowanie odwoławcze - wszczęte z odwołania M. S. od decyzji Prezydenta z dnia [...]r. odmawiającej uchylenia decyzji tego organu z dnia [...]r. udzielającej J. P. pozwolenia na budowę inwestycji obejmującej przebudowę strychu na drugi pokój mieszkania nr [...], w budynku mieszkalnym wielorodzinnym znajdującym się przy ul. [...].
W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, że organ I instancji wydał w dniu [...]r. decyzję o odmowie uchylenia decyzji z dnia [...]r. o pozwoleniu na budowę inwestycji polegającej na przebudowie strychu na mieszkanie. Od tej decyzji odwołanie złożył M. S. działając w imieniu własnym i członków Wspólnoty Mieszkaniowej, zarzucając rażące naruszenie prawa, w szczególności art. 7 i 10 k.p.a., art. 106, 145 § 1 ust. 1, 4 i 8 k.p.a.
Zdaniem organu odwoławczego z akt sprawy wynika, że zarządcą nieruchomości przy ul. [...] jest Zarząd Budynków i Lokali Mieszkalnych [...]. Zgodnie z art. 21 ust. 1 ustawy z dnia 24 czerwca 1994r. o własności lokali (Dz. U. Nr 85, poz. 388) reprezentuje on wspólnotę na zewnątrz oraz podejmuje samodzielnie czynności zwykłego zarządu. Z uwagi na to, poszczególni właściciele lokali nie są stroną w postępowaniu administracyjnym. Zgodnie z art. 28 k.p.a. stroną jest każdy czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. W orzecznictwie dominuje pogląd, że tylko przepis prawa materialnego, stanowiąc podstawę interesu prawnego, stwarza dla określonego podmiotu legitymację procesową strony. Jak wskazano stroną w postępowaniu jest Zarząd Wspólnoty, a nie właściciele poszczególnych lokali, którzy nie mogą skutecznie wnieść odwołania.
Od powyższej decyzji skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodek Zamiejscowy złożył M. S. zarzucając, że jest oparta na błędnych ustaleniach i wydana z rażącym naruszeniem prawa. W związku z tym zaskarżona decyzja winna zostać uchylona.
Skarżący zarzucił, że przed wydaniem pozwolenia na rozbudowę budynku (adaptację strychu) nie uzyskano zgody członków wspólnoty mieszkaniowej, która liczy 75% udziału w całości i częściach wspólnych budynku. Zarządca nieruchomości przekroczył swoje kompetencje wydając zgodę na rozbudowę lokalu. Naruszył tym samym art. 22 pkt 3 ust. 5 ustawy o własności lokali. Mylna jest również interpretacja organu, ponieważ udzielenie zgody nie jest "samodzielną czynnością zwykłego zarządu".
Zdaniem skarżącego mylne jest także stanowisko organu, że członkom wspólnoty nie przysługuje status strony w postępowaniu administracyjnym. Planowana rozbudowa narusza ich prawo własności i wiąże się z zabraniem im części udziałów w gruncie i częściach wspólnych budynku. Ponadto zarządca przed wydaniem zgody na rozbudowę budynku nie dopełnił formalności wynikających z art. 3 pkt. 1, 2, 3 i 4 ustawy o własności lokali, w myśl których każdemu właścicielowi lokalu należy się udział w nieruchomości wspólnej odpowiadający stosunkowi do powierzchni użytkowej jego lokalu i niezbędne jest określenie tego stosunku dla każdego samodzielnego lokalu. Chcąc prowadzić racjonalną gospodarkę mieszkaniową zarządca zobowiązany był do przeprowadzenia zmiany wielkości udziałów, ponieważ zaniedbał wypełnienia tych obowiązków, to działał na szkodę wspólnoty.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie nie znajdując podstaw do zmiany swego stanowiska.
Wojewódzki Sąd Administracyjny z w a ż y ł, co następuje:
Stosownie do art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271), sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy z 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270).
Odnosząc się do zarzutów podniesionych w skardze należy stwierdzić, że są one uzasadnione.
Stosownie do treści art. 21 ust. 1 ustawy z dnia 24 czerwca 1994r. o własności lokali (t.jedn. Dz. U. z 2000r. Nr 80, poz. 903 ze zm.) sprawami wspólnoty mieszkaniowej kieruje zarząd i reprezentuje ją na zewnątrz. Jednak art. 22 ust. 1 cyt. ustawy ogranicza działanie zarządu do kwestii zarządu zwykłego, przy czym ust. 3 tego przepisu wymienia przykładowo wiele czynności przekraczających zwykły zarząd. Uregulowanie to nie daje jednoznacznej odpowiedzi jak należy rozumieć sformułowanie, iż zarząd reprezentuje wspólnotę na zewnątrz, w każdym razie uregulowanie to nie wyklucza działania członków wspólnoty mieszkaniowej na zewnątrz w obronie własnych praw mieszkaniowych (zob. wyrok NSA z dnia 13 XII 1999r., IVSA 1997/97).
Stanowisko sformułowane w powołanym wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego należy podzielić, daje bowiem właściwą ochronę osobom wchodzącym w skład wspólnoty (zob. A.Doliwa: Prawo mieszkaniowe. Komentarz, Warszawa 2003, s. 742.
Skarżący wskazuje, że posiada interes prawny wynikający z własności lokalu i udziałów w części wspólnej. Podnosi również okoliczności wskazujące na inne nieprawidłowości w działaniach zarządcy.
Decyzja o pozwoleniu na zabudowę strychu w przedmiotowym budynku dotyka swymi skutkami praw wszystkich członków wspólnoty. Uzasadnia to, zdaniem Sądu ich udział w postępowaniu administracyjnym jako strony. Zgodnie z poglądami doktryny i orzecznictwa NSA, jednym ze źródeł interesu prawnego, o którym stanowi art. 28 k.p.a. może być prawo cywilne (zob. wyrok NSA z dnia 2 VII 1998r., IV SA 1306/96, a także B.Adamiak, J.Borkowski: Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Warszawa 1996, s. 199).
Mając na uwadze powyższe rozważania Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit.a powołanej ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI