II SA/SZ 245/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie oddalił skargę inwestora na decyzję Wojewody utrzymującą w mocy odmowę pozwolenia na budowę z powodu kolizji z gazociągiem wysokiego ciśnienia i niewykonania przez inwestora nałożonych obowiązków.
Inwestor złożył skargę na decyzję Wojewody, która utrzymała w mocy odmowę pozwolenia na budowę zespołu budynków pensjonatowych. Głównym problemem była kolizja planowanej inwestycji z istniejącym gazociągiem wysokiego ciśnienia, co wymagało przebudowy lub zastosowania rozwiązań zamiennych. Inwestor nie wykonał nałożonego przez Starostę obowiązku dostosowania projektu do warunków odstępstwa od przepisów technicznych, co doprowadziło do odmowy wydania pozwolenia. Sąd uznał skargę za niezasadną, podkreślając, że przepisy dotyczące stref kontrolowanych wokół gazociągów mają na celu ochronę bezpieczeństwa i nie mogą być interpretowane jako całkowity zakaz zabudowy, ale wymagają uzgodnień z operatorem sieci.
Sprawa dotyczyła skargi J. J. na decyzję Wojewody Zachodniopomorskiego, która utrzymała w mocy decyzję Starosty G. odmawiającą zatwierdzenia projektu zagospodarowania terenu i udzielenia pozwolenia na budowę zespołu czternastu budynków pensjonatowych. Pierwotnie Starosta wydał pozwolenie na budowę, jednak po odwołaniu Wojewoda uchylił tę decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia. W kolejnym postępowaniu Starosta odmówił wydania pozwolenia, wskazując na niedopełnienie przez inwestora obowiązku dostosowania projektu do warunków odstępstwa od przepisów dotyczących sieci gazowych. Inwestor zarzucał organom naruszenie przepisów proceduralnych i materialnych, w tym prawa własności, argumentując, że nałożone obowiązki są nieprecyzyjne i generują nadmierne koszty. Wojewoda utrzymał w mocy decyzję Starosty, wskazując na konieczność przestrzegania przepisów technicznych, w tym warunków uzgodnionych z Polską Spółką Gazownictwa (PSG) w związku z kolizją z gazociągiem wysokiego ciśnienia. Sąd administracyjny oddalił skargę inwestora. Sąd wyjaśnił, że przepisy dotyczące stref kontrolowanych wokół gazociągów mają na celu zapobieganie działalności mogącej negatywnie wpłynąć na trwałość i użytkowanie sieci, a nie stanowią bezwzględnego zakazu zabudowy. Podkreślono, że inwestor nie wykonał obowiązku dostosowania projektu do warunków odstępstwa, które zostały uzgodnione z gestorem sieci, co było podstawą do odmowy wydania pozwolenia na budowę. Sąd uznał, że organy prawidłowo zastosowały prawo, a inwestor nie dopełnił wymaganych procedur.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Nie, przepisy te nie stanowią bezwzględnego zakazu zabudowy, ale wymagają uzgodnienia sposobu wykonania prac z operatorem sieci gazowej i uwzględnienia jego stanowiska w celu zapobieżenia negatywnemu wpływowi na sieć.
Uzasadnienie
Sąd wyjaśnił, że strefa kontrolowana ma na celu ochronę sieci gazowej i wymaga kontroli działań, ale nie wyklucza zabudowy całkowicie. Kluczowe jest uzgodnienie sposobu wykonania prac z operatorem, a przepisy te nie mogą naruszać istoty prawa własności bez słusznego odszkodowania.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (17)
Główne
P.b. art. 35 § ust.1
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
P.b. art. 35 § ust.4
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
Rozporządzenie Ministra Gospodarki z dnia 26 kwietnia 2013 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać sieci gazowe i ich usytuowanie art. 10 § ust.1-4
Rozporządzenie Ministra Gospodarki z dnia 26 kwietnia 2013 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać sieci gazowe i ich usytuowanie art. 10 § ust.6 pkt 3 lit.a
Rozporządzenie Ministra Gospodarki z dnia 26 kwietnia 2013 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać sieci gazowe i ich usytuowanie art. 110 § pkt 1
P.p.s.a. art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Pomocnicze
Rozporządzenie Ministra Gospodarki z dnia 26 kwietnia 2013 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać sieci gazowe i ich usytuowanie art. 2 § pkt 30
K.p.a. art. 8 § § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
K.p.a. art. 138 § § 1 pkt 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
K.p.a. art. 123
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
P.b. art. 9 § ust.1
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
P.b. art. 9 § ust.2
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
P.b. art. 34 § ust.2
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
Konstytucja RP art. 21 § ust.2
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Konstytucja RP art. 64 § ust.3
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Konstytucja RP art. 64 § ust.1-3
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Ustawa z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko art. 71 § ust.1
Argumenty
Skuteczne argumenty
Niewykonanie przez inwestora obowiązku dostosowania projektu do warunków odstępstwa od przepisów technicznych, uzgodnionych z gestorem sieci gazowej. Prawidłowe zastosowanie przepisów rozporządzenia dotyczących stref kontrolowanych wokół gazociągów, w tym § 110, do gazociągów wybudowanych przed wejściem w życie rozporządzenia.
Odrzucone argumenty
Zarzut naruszenia przepisów proceduralnych (art. 8 K.p.a., art. 11 K.p.a., art. 107 § 3 K.p.a.) poprzez pogorszenie sytuacji inwestora i niewyjaśnienie przyczyn odstępstwa. Zarzut naruszenia przepisów materialnych (art. 35 ust. 3 P.b. w zw. z przepisami rozporządzenia o sieciach gazowych, art. 64 ust. 1-3 Konstytucji RP) poprzez nałożenie nieprecyzyjnych obowiązków i naruszenie prawa własności. Argument o niedopuszczalności stosowania § 110 rozporządzenia z 2013 r. do gazociągów wybudowanych przed jego wejściem w życie.
Godne uwagi sformułowania
przepisy o strefach kontrolowanych nie powinny być interpretowane w kierunku zbyt rygorystycznym brak zabudowy w strefie kontrolowanej jest rozwiązaniem najkorzystniejszym i najprostszym. Nie można jednak przerzucać obowiązku dbałości o właściwą eksploatację sieci z operatora na właścicieli gruntów sąsiednich strefa kontrolowana oznacza również wyznaczenie pewnych bezpiecznych odległości obiektów budowlanych od gazociągu nie można przerzucać obowiązku dbałości o właściwą eksploatację sieci z operatora na właścicieli gruntów sąsiednich, gdyż – jak wskazano w uzasadnieniu wyroku w sprawie VII SA/Wa 1288/04 – 'to ich prawo własności podlegałoby w istocie wywłaszczeniu przez zakaz zabudowy wykraczający poza rzeczywistą potrzebę'.
Skład orzekający
Patrycja Joanna Suwaj
przewodniczący sprawozdawca
Marzena Iwankiewicz
sędzia
Joanna Wojciechowska
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących stref kontrolowanych wokół gazociągów wysokiego ciśnienia, relacji między prawem własności a bezpieczeństwem infrastruktury technicznej, oraz obowiązków inwestora w procesie uzyskiwania pozwolenia na budowę w przypadku kolizji z istniejącą infrastrukturą."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji kolizji z gazociągiem wysokiego ciśnienia i interpretacji przepisów rozporządzenia Ministra Gospodarki z 2013 r. oraz jego stosowania do starszych instalacji. Konieczność indywidualnej oceny każdej sprawy w kontekście konkretnych uzgodnień z gestorem sieci.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy konfliktu między prawem do zabudowy nieruchomości a bezpieczeństwem infrastruktury krytycznej (sieci gazowej), co jest częstym problemem w praktyce. Wyjaśnia zasady dotyczące stref kontrolowanych i ograniczeń prawa własności.
“Czy gazociąg na Twojej działce uniemożliwia budowę? Sąd wyjaśnia granice prawa własności i bezpieczeństwa.”
Sektor
budownictwo
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII SA/Sz 245/23 - Wyrok WSA w Szczecinie Data orzeczenia 2023-05-31 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2023-03-07 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie Sędziowie Joanna Wojciechowska Marzena Iwankiewicz Patrycja Joanna Suwaj /przewodniczący sprawozdawca/ Symbol z opisem 6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części, wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz Hasła tematyczne Budowlane prawo Skarżony organ Wojewoda Treść wyniku Oddalono skargę Powołane przepisy Dz.U. 2021 poz 2351 art.35 ust.1, art. 35 ust.4 Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane - t.j. Dz.U. 2013 poz 640 par.10 ust.1-4, par.10 ust.6 pkt 3 lit.a, par.110, par.2 pkt 30 Rozporządzenie Ministra Gospodarki z dnia 26 kwietnia 2013 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać sieci gazowe i ich usytuowanie Dz.U. 2023 poz 259 art.151 Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j. Dz.U. 1997 nr 78 poz 483 art. 21 ust.2, art. 64 ust.3 Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. uchwalona przez Zgromadzenie Narodowe w dniu 2 kwietnia 1997 r., przyjęta przez Naród w referendum konstytucyjnym w dniu 25 maja 1997 r., podpisana przez Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej w dniu 16 lipca 1997 r. Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Patrycja Joanna Suwaj (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Marzena Iwankiewicz, Sędzia WSA Joanna Wojciechowska po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 31 maja 2023 r. sprawy ze skargi J. J. na decyzję Wojewody z dnia [...] stycznia 2023 r. nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu zagospodarowania terenu oraz projektu architektoniczno - budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę oddala skargę. Uzasadnienie 1. Starosta G. decyzją nr [...] z 16 września 2021 r. znak: [...], zatwierdził projekt budowlany i udzielił J. J. (dalej przywoływany jako: "Inwestor", "Skarżący") pozwolenia na budowę zespołu czternastu budynków (pawilonów) w zabudowie pensjonatowej z infrastrukturą techniczną w M. gm. T., na dz. nr [...], [...], [...] w obrębie [...] (zewnętrzną instalację kanalizacji deszczowej zlokalizowano częściowo również w dz. nr [...]). W decyzji Organ nałożył na Inwestora obowiązek zachowania warunków, wynikających z uzgodnienia Inwestora z Polską Spółką Gazownictwa Sp. z o.o. Oddział Gazowniczy w S. z 14 września 2021 r. znak [...] 2. Od powyższej decyzji odwołanie wniósł Skarżący wskazując, że nie do zaakceptowania są określone przez Organ I instancji warunki realizacji inwestycji, zobowiązujące Inwestora do zaprojektowania i wykonania przebudowy odcinka gazociągu wysokiego ciśnienia DN 100 mm. 3. Wojewoda Zachodniopomorski, po przeprowadzonym postępowaniu odwoławczym, decyzją z 9 listopada 2021 r., znak [...], uchylił decyzję Organu I instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia, z uwagi na konieczność przeprowadzenia postępowania dotyczącego wystąpienia do właściwego Ministra o zgodę na udzielenie odstępstwa. 4. Starosta G., w wyniku ponownie przeprowadzonego postępowania, decyzją z 28 listopada 2022 r., znak [...], odmówił zatwierdzenia projektu zagospodarowania terenu oraz projektu architektoniczno-budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę zespołu czternastu budynków (pawilonów) w zabudowie pensjonatowej z infrastrukturą techniczną w M. gm. T., na dz. nr [...], [...], [...] w obrębie [...] W uzasadnieniu decyzji, Organ I instancji wskazał, iż Inwestor nie dopełnił obowiązku nałożonego postanowieniem z 7 listopada 2022 r., znak [...], zobowiązującego do dostosowania projektu zagospodarowania terenu do warunków zamiennych określonych w postanowieniu Starosty G. z 11 października 2022 r., o udzieleniu odstępstwa od przepisów § 110 pkt 1 rozporządzenia Ministra Gospodarki z 26 kwietnia 2013 r., w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać sieci gazowe i ich usytuowanie (Dz. U. z 2013 r., poz. 640), wynikających z warunków technicznych określonych w uzgodnieniu inwestycji z Polską Spółką Gazownictwa Sp. z o. o. Oddział Gazowniczy w S. z 14 września 2021 r. znak [...] 5. Od tej decyzji odwołanie wniósł Skarżący. Zarzucił naruszenie m. in.: art. 35 ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2021 r. poz. 2351, dalej przywoływana jako: "Prawo budowlane" lub "P.b."), poprzez nałożenie na inwestora nieprecyzyjnych i ogólnikowych obowiązków, bez wskazania konkretnych nieprawidłowości w projekcie zagospodarowania terenu; art. 8 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2022 r. poz. 2000), dalej zwanej k.p.a., poprzez pogorszenie sytuacji inwestora względem decyzji Starosty G. z 16 września 2022 r. znak [...], przy jednoczesnym pominięciu uzasadnienia wydania postanowienia o Odstępstwie od warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać sieci gazowe i ich usytuowanie. Skarżący uznał, iż nałożenie na niego w postanowieniu o odstępstwie obowiązku zastosowania rozwiązań zamiennych narusza jego prawo własności, jednocześnie narażając go na niewspółmierne do zamierzenia inwestycyjnego koszty. 6. Wojewoda Zachodniopomorski decyzją z dnia 16 stycznia 2023 r., Znak: [...], działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2022 r. poz. 2000, dalej przywoływana jako; "K.p.a.") po rozpatrzeniu odwołania utrzymał w mocy decyzję Starosty G. z 28 listopada 2022 r. W uzasadnieniu Organ odwoławczy wskazał, że w razie spełnienia wymagań z art. 35 ust. 1 P.b. oraz warunków wynikających z art. 32 ust. 4 (Inwestor złożył wniosek o pozwolenie na budowę w okresie ważności decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, jeżeli jest ona wymagana zgodnie z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oraz złożył oświadczenie pod rygorem odpowiedzialności karnej o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane), właściwy organ nie może odmówić wydania decyzji o pozwoleniu na budowę (art. 35 ust. 4 ustawy Prawo budowlane). Organ przypomniał, że przedmiotem inwestycji objętej wnioskiem jest budowa zespołu czternastu budynków (pawilonów) w zabudowie pensjonatowej z infrastrukturą techniczną w M. gm. T., na dz. nr [...], [...], [...] w obrębie [...] z zewnętrzną instalacją kanalizacji deszczowej zlokalizowaną częściowo również w dz. nr [...]. Działki inwestycyjne nr [...], [...] i [...] obręb M. objęte są zapisami uchwały nr [...] Rady Miejskiej w T. z dnia 27 listopada 2003 r. (Dz. U. Woj. Zachodniopomorskiego z 2004 r., poz. [...]), w sprawie zmiany "Miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego miejscowości M.", na terenie elementarnym PW.99, określonym jako tereny zabudowy pensjonatowej. Z zapisów szczegółowych § 139 dotyczących kształtowania zabudowy wynika, że na tym terenie obowiązuje m.in.: zabudowa lokalizowana zgodnie z liniami regulacyjnymi, wkomponowana w otoczenie; preferowana zabudowa w formie obiektów wolnostojących lub szeregowych; zaleca się stosowanie dachów symetrycznych, o kącie nachylenia połaci dachowej 45°, krytych dachówką ceramiczną; zalecana kolorystyka: stonowana, pastelowa, nawiązująca do barw otoczenia naturalnego; zalecane materiały: drewno, szkło, cegła licowa. W zasadach dotyczących zagospodarowania terenu określono: dopuszczalny maksymalny wskaźnik powierzchni zabudowy PZ = 0,2; dopuszczalny maksymalny wskaźnik intensywności zabudowy IZ = 0,3; dopuszczalna maksymalna wysokość zabudowy - do 2 kondygnacji, lecz nie więcej niż HZ = 9,0 m n.p.t.; minimalny wskaźnik powierzchni zielonych i nieutwardzonych TZ = 0,6. W ustaleniach dotyczących obsługi inżynieryjnej terenu określono m.in. miejsca parkingowe dla własnych potrzeb na własnej działce. Zamiarem Inwestora jest budowa zespołu 13 powtarzalnych pawilonów w zabudowie pensjonatowej oznaczonych jako "A" oraz 1 przeznaczonego dla osoby niepełnosprawnej oznaczonego jako "B". Budynki dwukondygnacyjne z dwuspadowym dachem głównym o kącie nachylenia 45°. Budynki zaplanowano w układzie kalenicowym do obowiązujących linii zabudowy. Projekt zakłada szerokość elewacji frontowej budynków - 4,2 m, budynki o wysokości 6,83 m. Na terenie dz. nr [...] zaprojektowano miejsce na śmietnik w odległości ponad 10 m od budynków. Na terenie działek inwestycyjnych zaplanowano 14 miejsc postojowych w tym 1 dla osoby niepełnosprawnej. Powierzchnia zabudowy, jak określił projektant, wynosi 411,60 m2, co stanowi 17,15 % powierzchni działki, wskaźnik intensywności zabudowy wynosi 0,343. Powierzchnia biologicznie czynna to 1452,80 m2, co stanowi 60,53 % powierzchni działki. Projekt przewiduje wykonanie instalacji elektrycznej, wodociągowej, kanalizacji sanitarnej i deszczowej - odprowadzenie wód deszczowych poprzez system składający się z rur spustowych z dachów, przykanalików, studni rewizyjnych z osadnikiem, studni rewizyjnych przelotowych i kierunkowych, wylotu do rowu i rurociągów kanalizacji deszczowej. Tym samym, planowana inwestycja nie narusza zapisów miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. W opisie technicznym projektant wskazał, że na terenie działek występuje sieć gazowa, która nie wchodzi w zakres inwestycji. Jednakże pomimo, że projekt nie zakłada wykonania robót budowlanych dotyczących istniejącej sieci gazowej wysokiego ciśnienia, objęte zakresem przedmiotowego opracowania instalacje zewnętrzne m.in. zewnętrzne instalacje wody, kanalizacji sanitarnej, kanalizacji deszczowej i zewnętrznej instalacji elektrycznej, kolidują z istniejącą siecią gazową wysokiego ciśnienia DN 100 mm stal. Inwestor uzyskał uzgodnienie z PSG Sp. z o.o. z 14 września 2021 r. znak [...], z którego wynika, iż analizując projekt zagospodarowania terenu dla przedmiotowego zamierzenia budowlanego, stwierdzono kolizję projektowanej zabudowy pensjonatowej z istniejącym gazociągiem wysokiego ciśnienia DN 100 mm stal. Projektowana zabudowa została zlokalizowana w strefie kontrolowanej ww. gazociągu. W związku z powyższym PSG Sp. z o.o. wydała warunki techniczne przebudowy gazociągu wysokiego ciśnienia. W ww. uzgodnieniu określono następujące wymagania: zaprojektować i wykonać przebudowę odcinka gazociągu wysokiego ciśnienia DN 100 mm stal. Zgodnie z zakresem rzeczowym podanym w warunkach technicznych nr [...] [...], w trakcie realizacji przebudowy gazociągu wysokiego ciśnienia DN 100 mm stal, należy ułożyć rury osłonowe o długości min. 5 m (po 2,5 m w każda stronę licząc od osi gazociągu) - pełniące funkcje przepustów pod projektowane uzbrojenie podziemne krzyżujące się z planowanym do przebudowy gazociągiem. W strefie kontrolnej o szerokości 4 m, (po 2 m w każdą stronę licząc od osi gazociągu) nie wyraża się zgody na występowanie skrzyżowań między sobą projektowanego uzbrojenia terenu (dot. kanalizacji sanitarnej, kanalizacji deszczowej, wodociągu, instalacji elektrycznych). Wszystkie projektowane przepusty powinny być równoległe do siebie (bez przecinania się w strefie kontrolnej gazociągu), przecięcie się projektowanego uzbrojenia podziemnego z istniejącym gazociągiem powinno być zaprojektowane pod kątem zbliżonym do 90 stopni, lecz nie mniejszym niż 60 stopni, odległość pionowa od zewnętrznej ścianki gazociągu do zewnętrznej ścianki przepustu powinna wynosić nie mniej niż 0,2 m (zalecane 0,5m), zlokalizowana w strefie kontrolowanej o szerokości 4 m instalacja elektryczna wraz z szafką ZK (ułożona wzdłuż gazociągu w odległości ok 1,0 m od osi gazociągu) znajduje się w kolizji z istniejącym gazociągiem wysokiego ciśnienia DN 100 mm stal. Instalację elektryczną wraz z szafką ZK należy przebudować i zlokalizować poza strefą kontrolowaną o szerokości 4 m planowanego do przebudowy gazociągu, należy zmienić/ przeprojektować przedstawione na planie sytuacyjnym (na załączniku nr 1 do WT) trasy projektowanego uzbrojenia podziemnego (dot. kanalizacji sanitarnej, kanalizacji deszczowej, wodociągu, instalacji elektrycznych) i zaprojektować je zgodnie z uwagami umieszczonymi w pkt b,c,d,e, w strefie kontrolowanej o szerokości 4 m istniejącego w rejonie opracowania gazociągu wysokiego ciśnienia DNI00 mm stal, nie należy wznosić nawet tymczasowych obiektów budowlanych, sadzić drzew, składować ziemi pochodzącej z wykopów materiałów budowlanych oraz podejmować działań mogących spowodować uszkodzenie gazociągu, wszelkie prace budowlano - montażowe w tej strefie należy prowadzić ręcznie z zachowaniem szczególnej ostrożności. Roboty ziemne należy wykonywać ręcznie pod nadzorem służb PSG sp. z o.o. Oddział Zakład Gazowniczy w S., na min 14 dni przed planowanym rozpoczęciem robót należy powiadomić PSG sp. z o.o. Oddział Zakład Gazowniczy w S. - Dział Stacji i Sieci Gazowych (...) o planowanym terminie ich rozpoczęcia celem zabezpieczenia nadzoru (...) przed planowanym rozpoczęciem robót należy wykonać przekopy próbne w celu ustalenia głębokości posadowienia i zgodności przebiegu posadowienia i zgodności przebiegu sieci gazowych naniesionych na mapach ze stanem faktycznym, PSG sp. z o.o. zastrzega sobie, że w przypadku wizji lokalnej lub nadzoru i stwierdzenia zagrożenia bezpieczeństwa użytkowania istniejącego gazociągu wysokiego ciśnienia może wnieść dodatkowe uwagi lub zalecenia do niniejszego uzgodnienia. Organ wskazał, że powyższe uzgodnienie nie zwalnia Inwestora z obowiązku realizowania inwestycji zgodnie z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi, w myśl art. 34 ust. 2 Prawa budowalnego. Takimi przepisami są również ww. warunki techniczne sieci gazowych. Zgodnie z § 10 ust. 1 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać sieci gazowe i ich usytuowanie, dla gazociągu DN 100 określono tzw. strefy kontrolowane, których szerokość uzależniona jest od maksymalnego ciśnienia roboczego oraz średnicy gazociągu. Strefa kontrolowana, o jakiej mowa powyżej, to zgodnie z § 2 pkt 30 ww. rozporządzenia obszar wyznaczony po obu stronach osi gazociągu, którego linia środkowa pokrywa się z osią gazociągu, w którym przedsiębiorstwo energetyczne zajmujące się transportem gazu ziemnego podejmuje czynności w celu zapobieżenia działalności mogącej mieć negatywny wpływ na trwałość i prawidłowe użytkowanie gazociągu. Zgodnie zaś z § 10 ust. 6 pkt 3 lit. a ww. rozporządzenia szerokość strefy kontrolowanej dla gazociągów o maksymalnym ciśnieniu roboczym powyżej 1,6 MPa oraz o średnicy do DN 150 włącznie winna wynosić 4,0 m. Należy przy tym jednak wskazać, że przepisy ww. rozporządzenia dotyczą realizowanych na ich podstawie gazociągów. Dla gazociągów zrealizowanych przed dniem 12 grudnia 2001 r. lub dla których przed tym dniem wydano pozwolenie na budowę, przepisy rozporządzenia z 26 kwietnia 2013 r. przewidują inną szerokość stref kontrolowanych niż określona w § 10 ust. 6. Stosownie do § 110 pkt 1 oraz w związku z załącznikiem nr 2 do ww. rozporządzenia, dla inwestycji o ciśnieniu nominalnym powyżej 2,5 MPa do 10,0 MPa i średnicy gazociągu do 300 mm, szerokość strefy kontrolowanej gazociągów wobec budynków użyteczności publicznej i zamieszkania zbiorowego wynosi 70 m, tj. po 35 m od osi gazociągu w każdą stronę (tabela Nr 1). W dniu 4 listopada 2021 r. pełnomocnik Inwestora wniósł na podstawie art. 9 ust. 1 ustawy Prawo budowlane wniosek o odstępstwo od przepisów techniczno-budowlanych, § 110 w zw. z § 10 ust. 1 - 5 rozporządzenia Ministra Gospodarki z 26 kwietnia 2013 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać sieci gazowe i ich sytuowanie i umożliwienie zrealizowania inwestycji zgodnie z odległościami stref kontrolowanych określonymi w § 10 ust. 6 rozporządzenia, ze względu na szczególnie uzasadniony przypadek. Inwestor przedstawił trzy możliwe rozwiązania zamienne: Założenie na istniejący gazociąg wysokiego ciśnienia DN 100 mm stal rury ochronnej DN 200 na płozach dystansowych, dwudzielnej i spawanej, kończącej się od obrysu projektowanych obiektów terenowych w odległości w odległości min. 15 m, przy czym długość takiej rury nie może przekraczać 100 m, zaś strefa kontrolowana zmniejsza się do 20 m, po 10 m od osi. Przebudowa istniejącego gazociągu zgodnie z warunkami określonymi w uzgodnieniu PSG Sp. z o.o. z 14 września 2021 r. znak [...], co zmniejszy strefę kontrolowaną do 4 m, po 2 m od osi. Przeliczenie wytrzymałości istniejącej rury na podstawie grubości jej ścianki i zastosowanego gatunku stali, a następnie poddanie gazociągu próbie stresowej zgodnie z rozporządzeniem w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać sieci gazowe i ich usytuowanie. Starosta G., postanowieniem z 11 października 2022 r. znak: [...], na podstawie art. 9 ust. 2 Prawa budowlanego oraz art. 123 k.p.a., po uzyskaniu upoważnienia Ministra Klimatu i Środowiska w piśmie z dnia 5 października 2022 r. znak: [...], udzielił Skarżącemu odstępstwa od przepisów § 110 pkt 1 z zw. z załącznikiem nr 2, tabela 1 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać sieci gazowe i ich usytuowanie. Jako warunek zgodny wskazano zastosowanie szczegółowych warunków technicznych określonymi w uzgodnieniu PSG Sp. z o.o. z 14 września 2021 r. znak [...] Organ jednocześnie podkreślił, iż jedynie rozwiązania zamienne uzgodnione z gestorem sieci, mogą stanowić o uzyskaniu odstępstwa przez inwestora. Pomimo, iż Skarżący preferował pozostałe dwa rozwiązania zamienne, to pierwsze z nich, nie pozwalało na zmniejszenie strefy kontrolowanej w sposób wystarczający dla realizacji planowanej inwestycji, zaś drugi narażał istniejącą sieć na potencjalne uszkodzenia, w związku z koniecznością przeprowadzenia próby stresowej, na co gestor sieci nie wyrażał zgody. W związku z uzyskanym odstępstwem, Starosta G. prawidłowo, postanowieniem z 7 listopada 2022 r., zobowiązał Inwestora do dostosowania projektu zagospodarowania terenu, stosownie do warunków określonych w odstępstwie, którego Inwestor nie wykonał ww. obowiązku w wyznaczonym terminie. Tym samym, Organ I instancji na podstawie art. 35 ust 3. Prawa budowlanego, odmówił zatwierdzenia projektu zagospodarowania terenu oraz projektu architektoniczno-budowlanego i udzielenia pozwolenie na budowę dla przedmiotowej inwestycji. Odnosząc się do zarzutów odwołującego, iż w wyniku decyzji Starosty G. z 28 listopada 2022 r., znak: [...], Inwestor utracił prawa nabyte wraz z decyzją nr [...] z 16 września 2021 r. znak [...], co jest mniej korzystnym rozstrzygnięciem, Organ odwoławczy podkreślił, iż decyzja Starosty G. z 28 listopada 2022 r., znak: [...], w wyniku kontroli w postępowaniu odwoławczym zakończonym decyzją z 9 listopada 2021 r., znak [...], uznana została za wydaną z naruszeniem prawa, tj. przepisów techniczno-budowlanych. Ponadto Organ zaznaczył, iż zgodnie z art. 4 Prawa budowlanego, każdy ma prawo zabudowy nieruchomości gruntowej, jeżeli wykaże prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, pod warunkiem zgodności zamierzenia budowlanego z przepisami. Zatem ograniczenie to wynika z naruszenia przepisów, m. in. art. 35 ust. 2 Prawa budowalnego. Jednocześnie za niezasadny Organ uznał zarzut, iż Organ I instancji w sposób niedostateczny określił, w jakim zakresie Inwestor winien dostosować projekt zagospodarowania terenu, gdyż jako adresat uzgodnienia z PGS Sp. z o. o., oraz postanowienia o udzieleniu odstępstwa, Inwestor miał wiedzę, w jakim zakresie powinien dostosować projekt zagospodarowania terenu. Wskazał, iż Organ administracji architektoniczno-budowlanej nie może w sposób dowolny określić warunków udzielenia zgody na odstępstwo od przepisów techniczno- budowlanych. Kompetencje organów architektoniczno-budowlanych, są w tym zakresie ograniczone i wymagają uwzględnienia stanowiska właściciela i gestora sieci, który określił jedyne możliwe rozwiązanie zamienne dla przedmiotowej inwestycji. 7. Niezadowolony w treści powyższej decyzji Skarżący złożył skargę do tut. Sądu. Powielił zarzuty odwołania podnosząc, że naruszono m. in.: 1) art. 35 ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. P.b., poprzez nałożenie na Inwestora nieprecyzyjnych i ogólnikowych obowiązków, bez wskazania konkretnych nieprawidłowości w projekcie zagospodarowania terenu; 2) art. 8 § K.p.a., poprzez pogorszenie sytuacji Inwestora względem decyzji Starosty G. z 16 września 2022 r. znak [...], w której Organ nie wymagał skorygowania projektu zagospodarowania terenu, lecz nałożył stosowne warunki przed realizacją przedsięwzięcia zatwierdzając projekt i udzielając pozwolenia na budowę; 3) art. 8 § 1, art. 11, art. 107 § 3 K.p.a. w zw. z art. 36 ust. 1 pkt 1 P.b., poprzez niewyjaśnienie przyczyn odstępstwa od korzystniejszego dla Inwestora rozwiązania z decyzji z 16 września 2021 r.; 4) art. 7, art. 11, art. 77 § 1, art. 80, art. 107 § 3 K.p.a., poprzez nieprzedstawienie w uzasadnieniu, w jaki sposób projekt zagospodarowania terenu jest wadliwy, a w szczególności, poprzez niewykazanie, które z obligatoryjnych wymagań z art. 35 ust. 1 P.b. nie zostały przez Inwestora spełnione. Skarżący uznał, iż nałożenie na niego w postanowieniu o odstępstwie obowiązku zastosowania rozwiązań zamiennych narusza jego prawo własności, jednocześnie narażając go na niewspółmierne do zamierzenia inwestycyjnego koszty i w związku z tym zarzucił naruszenie art. 35 ust. 3 w zw. z § 10 i § 110 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać sieci gazowe i ich usytuowanie w zw. z art. 64 ust. 1-3 w zw. z art. 31 ust. 3 Konstytucji RP. Skarżący podkreślił, że Organ nie wykazał, że planowana inwestycja w jakimkolwiek stopniu może spowodować uszkodzenie znajdującego się na jej terenie gazociągu lub mieć inny negatywny wpływ na jego użytkowanie i funkcjonowanie, jak również poprzez niepodjęcie próby ustalenia, że wystarczającym i proporcjonalnym w tej sprawie byłoby przestrzeganie stref kontrolowanych właściwych dla gazociągów wybudowanych po dniu 12 grudnia 2001 r. W uzasadnieniu rozwinął argumentację skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył, co następuje Skarga nie jest zasadna. 8. Na wstępie wywodu należy nakreślić ramy prawne sprawy. Zgodnie z art. 35 ust. 1 Prawa budowlanego przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę organ administracji architektoniczno-budowlanej sprawdza: zgodność projektu zagospodarowania działki lub terenu oraz projektu architektoniczno- budowlanego z: ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego i innymi aktami prawa miejscowego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu; wymaganiami ochrony środowiska, w szczególności określonymi w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, o której mowa w art. 71 ust. 1 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko; ustaleniami uchwały o ustaleniu lokalizacji inwestycji mieszkaniowej; zgodność projektu zagospodarowania działki lub terenu z przepisami, w tym techniczno- budowlanymi; kompletność projektu zagospodarowania działki lub terenu oraz projektu architektoniczno- budowlanego, w tym dołączenie: kopii zaświadczenia, o którym mowa w art. 12 ust. 7, dotyczącego projektanta i projektanta sprawdzającego; 3a) dołączenie: wymaganych opinii, uzgodnień, pozwoleń i sprawdzeń; oświadczeń, o których mowa w art. 33 ust. 2 pkt 9 i 10; posiadanie przez projektanta i projektanta sprawdzającego odpowiednich uprawnień budowlanych na podstawie: kopii dokumentów, o których mowa w art. 34 ust. 3d pkt 1 w przypadku uprawnień niewpisanych do centralnego rejestru osób posiadających uprawnienia budowlane; danych w centralnym rejestrze osób posiadających uprawnienia budowlane w przypadku uprawnień wpisanych do tego rejestru; 4a) przynależność projektanta i projektanta sprawdzającego do właściwej izby samorządu zawodowego na podstawie: zaświadczenia, o którym mowa w art. 12 ust. 7 - w przypadku osób niewpisanych do centralnego rejestru osób posiadających uprawnienia budowlane; danych w centralnym rejestrze osób posiadających uprawnienia budowlane - w przypadku osób wpisanych do tego rejestru. 9. W razie spełnienia wymagań z art. 35 ust. 1 P.b. oraz warunków wynikających z art. 32 ust. 4 (inwestor złożył wniosek o pozwolenie na budowę w okresie ważności decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, jeżeli jest ona wymagana zgodnie z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oraz złożył oświadczenie pod rygorem odpowiedzialności karnej o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane), właściwy organ nie może odmówić wydania decyzji o pozwoleniu na budowę (art. 35 ust. 4 ustawy Prawo budowlane). Zgodnie z § 10 ust. 1 rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 26 kwietnia 2013 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać sieci gazowe i ich usytuowanie (Dz. U. z 2013 r., poz. 640), dla gazociągu DN 100 określono tzw. strefy kontrolowane, których szerokość uzależniona jest od maksymalnego ciśnienia roboczego oraz średnicy gazociągu. Strefą kontrolowaną zgodnie z § 2 pkt 30 ww. rozporządzenia jest obszar wyznaczony po obu stronach osi gazociągu, którego linia środkowa pokrywa się z osią gazociągu, w którym przedsiębiorstwo energetyczne zajmujące się transportem gazu ziemnego podejmuje czynności w celu zapobieżenia działalności mogącej mieć negatywny wpływ na trwałość i prawidłowe użytkowanie gazociągu. Zgodnie zaś z § 10 ust. 6 pkt 3 lit. a ww. rozporządzenia szerokość strefy kontrolowanej dla gazociągów o maksymalnym ciśnieniu roboczym powyżej 1,6 MPa oraz o średnicy do DN 150 włącznie winna wynosić 4,0 m. Dla gazociągów zrealizowanych przed dniem 12 grudnia 2001 r. lub dla których przed tym dniem wydano pozwolenie na budowę, przepisy rozporządzenia z 26 kwietnia 2013 r. przewidują inną szerokość stref kontrolowanych niż określona w § 10 ust. 6. Stosownie do § 110 pkt 1 oraz w związku z załącznikiem nr 2 do ww. rozporządzenia, dla inwestycji o ciśnieniu nominalnym powyżej 2,5 MPa do 10,0 MPa i średnicy gazociągu do 300 mm, szerokość strefy kontrolowanej gazociągów wobec budynków użyteczności publicznej i zamieszkania zbiorowego wynosi 70 m, tj. po 35 m od osi gazociągu w każdą stronę. 9. W pierwszej kolejności Sąd odniesie się do najdalej idącego zarzutu Skarżącego zmierzającego do odstąpienia od zastosowania przepisów rozporządzenia w sprawie, zdaniem bowiem Skarżącego ingerują one w prawo własności w sposób niewspółmierny. Sąd orzekający w sprawie, podzielając pogląd WSA w Białymstoku z dnia 20 grudnia 2018 r. (sygn. akt II SA/Bk 541/18), nie podziela jednocześnie twierdzeń skargi zmierzających do zupełnego wykluczenia zastosowania w sprawie § 110 rozporządzenia z 2013 r. Pogląd, na który Skarżący powołał się w tym zakresie (o niedopuszczalności stosowania tego przepisu do obiektów obecnie lokalizowanych w pobliżu sieci gazowych), został sformułowany w uzasadnieniu wyroku z dnia 19 października 2005 r. w sprawie o sygn. VII SA/Wa 1288/04. Pogląd ten nie dotyczy jednak przepisu § 110 rozporządzenia z 2013 r., ale regulacji § 89 poprzednio obowiązującego rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 30 lipca 2001 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać sieci gazowe (Dz. U. nr 97, poz. 1055), dalej: rozporządzenie z 2001 r. Zgodnie z przepisem § 89, przepisów rozporządzenia z 2001 r. nie stosuje się do gazociągów, stacji gazowych, punktów redukcyjnych, tłoczni i magazynów gazu wybudowanych przed dniem wejścia w życie rozporządzenia i dla których przed tym dniem wydano pozwolenie na budowę. Istotnie zatem wykluczał on stosowanie wsteczne przepisów rozporządzenia z 2001 r., jednak takiej regulacji rozporządzenie z 2013 r. nie zawiera, zaś przepis § 110 wprost reguluje szerokość stref kontrolowanych obowiązujących dla gazociągów wybudowanych na podstawie pozwolenia na budowę wydanego przed dniem 12 grudnia 2001 r. Treść przepisu § 110 jest jasna i znajduje on, jak trafnie wskazał organ, zastosowanie do obiektów budowlanych mających się znaleźć w strefie kontrolowanej gazociągu wysokiego ciśnienia wybudowanego na podstawie pozwolenia wydanego przed 12 grudnia 2001 r. Taki zaś gazociąg przebiega przez działkę Skarżącego. Nie ulega natomiast wątpliwości, że przepis § 110 wprowadza obowiązywanie szerokości stref kontrolowanych dla gazociągów "starszych" niż rozporządzenie z 2013 r. Okoliczność ta nie ma jednak kluczowego znaczenia dla rozpoznawanego przypadku, bowiem przepis § 110 nie został w sprawie niniejszej zastosowany wstecznie czyli z naruszeniem zasady lex retro non agit. Takie zastosowanie miałoby miejsce, gdyby ograniczenia wynikające ze strefy kontrolowanej ustanowionej w § 110 w związku z treścią załącznika nr 2 odniesiono przykładowo do niereglamentowanego prawnie (niewymagającego zgłoszenia ani pozwolenia na budowę) obiektu budowlanego wzniesionego przed wejściem w życie rozporządzenia z 2013 r. Taka sytuacja miała miejsce np. w stanie faktycznym sprawy II SA/Rz 719/15 rozpoznanej wyrokiem z dnia 27 marca 2018 r. (wyrok dostępny w CBOSA). Nie ma ona jednak miejsca w sprawie tej. 10. W sprawie niniejszej kluczowe natomiast pozostaje pojęcie "strefy kontrolowanej" i wynikające z niego konsekwencje dla operatorów sieci gazowych i właścicieli nieruchomości, przez które sieci przebiegają. Zgodnie z § 2 pkt 30 rozporządzenia z 2013 r., strefą kontrolowaną jest obszar wyznaczony po obu stronach osi gazociągu, którego linia środkowa pokrywa się z osią gazociągu, w którym przedsiębiorstwo energetyczne zajmujące się transportem gazu ziemnego podejmuje czynności w celu zapobieżenia działalności mogącej mieć negatywny wpływ na trwałość i prawidłowe użytkowanie gazociągu. Stosownie do treści kolejnych ustępów § 10 rozporządzenia z 2013 r.: - dla gazociągów należy wyznaczyć, na okres ich użytkowania, strefy kontrolowane (ust. 1); - w strefach kontrolowanych należy kontrolować wszelkie działania, które mogłyby spowodować uszkodzenie gazociągu lub mieć inny negatywny wpływ na jego użytkowanie i funkcjonowanie (ust. 2); - w strefach kontrolowanych nie należy wznosić obiektów budowlanych, urządzać stałych składów i magazynów oraz podejmować działań mogących spowodować uszkodzenia gazociągu podczas jego użytkowania (ust. 3); - w strefach kontrolowanych nie mogą rosnąć drzewa w odległości mniejszej niż 2,0 m od gazociągów o średnicy do DN 300 włącznie i 3,0 m od gazociągów o średnicy większej niż DN 300, licząc od osi gazociągu do pni drzew. Wszelkie prace w strefach kontrolowanych mogą być prowadzone tylko po wcześniejszym uzgodnieniu sposobu ich wykonania z właściwym operatorem sieci gazowej (ust. 4). Zdaniem Sądu, treść definicji pojęcia "strefa kontrolowana" oraz wskazane wyżej ograniczenia obowiązujące w strefie, jak też wykładnia historyczna przepisów rozporządzeń o warunkach technicznych dla sieci gazowych, uprawniają do wniosków, że pierwszym i bezpośrednim adresatem zasad obowiązujących w strefie kontrolowanej jest operator sieci gazowej (to też wynika z § 1 ust. 1 rozporządzenia z 2013 r., zgodnie z którym przepisy rozporządzenia stosuje się przy projektowaniu, budowie, przebudowie sieci gazowej służącej do transportu gazu ziemnego), jak też, że ograniczenia podejmowania robót budowlanych w strefie kontrolowanej nie są równoznaczne z istnieniem bezwzględnego zakazu zabudowy, także w sytuacji sprzeciwiania się robotom budowlanym przez operatora sieci gazowej. Zależy to od okoliczności sprawy, charakteru obiektu, wyjaśnień operatora sieci gazowej. Zdaniem Sądu, wykładnia historyczna przepisów kolejnych rozporządzeń o warunkach technicznych dla sieci gazowych, a w szczególności ustanawianych w nich ograniczeń obowiązujących w sąsiedztwie sieci gazowych wskazują na coraz mniej rygorystyczne ukierunkowanie prawa w tym zakresie. W wyroku z dnia 19 października 2005 r. w sprawie VII SA/Wa 1288/04 WSA w Warszawie wyraził pogląd, zgodnie z którym w odróżnieniu od przepisów rozporządzenia Ministra Przemysłu z dnia 24 czerwca 1989 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać sieci gazowe (Dz. U. nr 45, poz. 243) i przepisów rozporządzenia z 1995 r., w rozporządzeniu z 2001 r. (bezpośrednio poprzedzającym rozporządzenie z 2013 r.) prawodawca zrezygnował ze stosowanego wcześniej sposobu określania odległości gazociągu od innych obiektów budowlanych i wprowadził pojęcie "strefy kontrolowanej". O ile wcześniej obowiązywały tzw. odległości minimalne sieci gazowej od obiektów terenowych (§ 5 i załącznik do rozporządzenia z 1989 r.) oraz odległości podstawowe gazociągu od obiektów terenowych (§ 6 ust. 1 oraz załącznik nr 1 i 2 rozporządzenia z 1995 r.), o tyle od 2001 r. obowiązuje pojęcie tzw. stref kontrolowanych. Zgodzić się należy z WSA w Warszawie, że stref kontrolowanych nie należy rozumieć jako obszaru, w którym obowiązują bezwzględne odległości dla sytuowania obiektów budowlanych od sieci gazowej (będące de facto zakazem zabudowy). Strefa kontrolowana powinna być rozumiana jako obszar, w którym na operatora sieci nałożono obowiązek kontrolowania wszelkich działań mogących spowodować uszkodzenie gazociągu. Istotą stref kontrolowanych jest umożliwienie operatorowi sieci gazowej sprawowanie właściwej ochrony należących do niego urządzeń i z tego przede wszystkim powodu wyznaczana jest strefa kontrolowana (dla celów ochrony eksploatacji gazociągu). Nie ulega przy tym dla Sądu wątpliwości, i w tym zakresie rację ma Organ, że strefa kontrolowana oznacza również wyznaczenie pewnych bezpiecznych odległości obiektów budowlanych od gazociągu. W tym więc sensie konieczność zachowania tych bezpiecznych odległości kierowana jest również jako wytyczna dla inwestorów realizujących obiekty budowlane w pobliżu gazociągów (vide np. wyrok NSA w sprawie II OSK 332/14 z dnia 29 września 2015 r., CBOSA). Należycie jednak trzeba wyważyć z jednej strony uprawnienie operatora sieci do ochrony eksploatacji gazociągu oraz z drugiej strony uprawnienie właściciela nieruchomości, przez którą przebiega gazociąg, do wykonywania jego prawa własności. Nie może ujść uwadze, co podkreśla Skarżący a na co również zwrócił uwagę WSA w Warszawie w sprawie VII SA/Wa 1288/04, że przepisy o strefach kontrolowanych w istocie ograniczają prawo własności osób będących właścicielami gruntów w strefie kontrolowanej, przy czym odbywać się to może faktycznie bez wykupienia tych gruntów, ich wywłaszczenia sensu stricte (decyzja o odjęciu prawa) lub sensu largo (decyzja o ograniczeniu sposobu korzystania z prawa własności), a także bez ustanowienia właściwej służebności w drodze cywilnej. 11. O ile świadomość Skarżącego co do przebiegu gazociągu przez jego działkę nie ma znaczenia dla wyniku kontroli legalności zaskarżonej decyzji, o tyle jednak okoliczności te wskazują, że za każdym razem wyinterpretowanie z pojęcia strefy kontrolowanej faktycznego zakazu zabudowy stanowi znaczną ingerencję w prawo własności gruntów, przez które przebiega gazociąg, przy tym ingerencję odpowiadającą faktycznie wywłaszczeniu. Zauważyć w związku z powyższym należy, że w sytuacji, gdy operator sieci gazowej odmawiałby zgody na "uzgodnienie sposobu wykonania prac" bez szerszego wyjaśnienia i ustalenia rzeczywistego zagrożenia, o faktycznym wywłaszczeniu decydowałby operator sieci gazowej (§ 10 ust. 4 rozporządzenia z 2013 r.). Tymczasem w § 10 ust. 3 i 4 rozporządzenia z 2013 r. postanowiono, że "nie należy wznosić obiektów budowlanych" i podejmować innych działań mogących spowodować uszkodzenie gazociągu, ale nie bezwzględnie, tylko "po wcześniejszym uzgodnieniu sposobu ich wykonania z właściwym operatorem sieci gazowej". A zatem prawodawca wskazał na możliwość uzgodnienia sposobu wykonania prac dopuszczając tym samym ograniczoną, ale jednak ewentualność zabudowy stref kontrolowanych, pod pewnymi warunkami. Stąd też, zdaniem Sądu, przepisy o strefach kontrolowanych nie powinny być interpretowane w kierunku zbyt rygorystycznym, zważywszy także i na to, że przepisy wprowadzające strefy kontrolowane nie są przepisami ustawowymi ale wykonawczymi do ustawy. Zgodnie z art. 21 ust. 2 Konstytucji RP, wywłaszczenie jest dopuszczalne jedynie wówczas, gdy jest dokonywane na cele publiczne i za słusznym odszkodowaniem. Stosownie zaś do treści art. 64 ust. 3 Konstytucji RP, własność może być ograniczona tylko w drodze ustawy i tylko w zakresie, w jakim nie narusza ona istoty prawa własności. Reasumując, brak jest podstaw, aby z pojęcia stref kontrolowanych wyprowadzać zakaz jakiejkolwiek zabudowy warunkowany brakiem formalnej zgody operatora sieci. Oczywiste jest, że dla operatora sieci brak zabudowy w strefie kontrolowanej jest rozwiązaniem najkorzystniejszym i najprostszym. Nie można jednak przerzucać obowiązku dbałości o właściwą eksploatację sieci z operatora na właścicieli gruntów sąsiednich, gdyż – jak wskazano w uzasadnieniu wyroku w sprawie VII SA/Wa 1288/04 – "to ich prawo własności podlegałoby w istocie wywłaszczeniu przez zakaz zabudowy wykraczający poza rzeczywistą potrzebę". Pogląd ten skład orzekający w sprawie niniejszej w całości podziela. W rozpoznawanej sprawie jednak nie mamy do czynienia z zakazem zabudowy, Sąd zaś nie dopatrzył się podstaw do eliminowania z obiegu prawnego (na potrzeby badanej sprawy), wskazywanych norm rozporządzenia. 12. Przedmiotem inwestycji objętej wnioskiem Skarżącego jest budowa zespołu czternastu budynków (pawilonów) w zabudowie pensjonatowej z infrastrukturą techniczną w M. gm. T., na dz. nr [...], [...], [...] w obrębie [...] z zewnętrzną instalację kanalizacji deszczowej zlokalizowano częściowo również w dz. nr [...]. W opisie technicznym projektu inwestycji, o której mowa powyżej, projektant wskazał, że na terenie działek występuje sieć gazowa, która nie wchodzi w zakres inwestycji. Jednakże pomimo, że projekt nie zakłada wykonania robót budowlanych dotyczących istniejącej sieci gazowej wysokiego ciśnienia, objęte zakresem przedmiotowego opracowania instalacje zewnętrzne m.in. zewnętrzne instalacje wody, kanalizacji sanitarnej, kanalizacji deszczowej i zewnętrznej instalacji elektrycznej, kolidują z istniejącą siecią gazową wysokiego ciśnienia DN 100 mm stal. Jak wynika z akt sprawy, Skarżący uzyskał uzgodnienie z PSG Sp. z o.o. z 14 września 2021 r. znak [...], z którego wynika, iż analizując projekt zagospodarowania terenu dla przedmiotowego zamierzenia budowlanego, stwierdzono kolizję projektowanej zabudowy pensjonatowej z istniejącym gazociągiem wysokiego ciśnienia DN 100 mm stal. Projektowana zabudowa została zlokalizowana w strefie kontrolowanej ww. gazociągu. W związku z powyższym PSG Sp. z o.o. wydała warunki techniczne przebudowy gazociągu wysokiego ciśnienia. W ww. uzgodnieniu określono następujące wymagania: zaprojektować i wykonać przebudowę odcinka gazociągu wysokiego ciśnienia DN 100 mm stal. Zgodnie z zakresem rzeczowym podanym w warunkach technicznych nr [...] [...], w trakcie realizacji przebudowy gazociągu wysokiego ciśnienia DN 100 mm stal, należy ułożyć rury osłonowe o długości min. 5 m (po 2,5 m w każda stronę licząc od osi gazociągu) - pełniące funkcje przepustów pod projektowane uzbrojenie podziemne krzyżujące się z planowanym do przebudowy gazociągiem. W strefie kontrolnej o szerokości 4 m, (po 2 m w każdą stronę licząc od osi gazociągu) nie wyraża się zgody na występowanie skrzyżowań między sobą projektowanego uzbrojenia terenu (dot. kanalizacji sanitarnej, kanalizacji deszczowej, wodociągu, instalacji elektrycznych). Wszystkie projektowane przepusty powinny być równoległe do siebie (bez przecinania się w strefie kontrolnej gazociągu), przecięcie się projektowanego uzbrojenia podziemnego z istniejącym gazociągiem powinno być zaprojektowane pod kątem zbliżonym do 90 stopni, lecz nie mniejszym niż 60 stopni, odległość pionowa od zewnętrznej ścianki gazociągu do zewnętrznej ścianki przepustu powinna wynosić nie mniej niż 0,2 m (zalecane 0,5m), zlokalizowana w strefie kontrolowanej o szerokości 4 m instalacja elektryczna wraz z szafką ZK (ułożona wzdłuż gazociągu w odległości ok 1,0 m od osi gazociągu) znajduje się w kolizji z istniejącym gazociągiem wysokiego ciśnienia DN 100 mm stal. Instalację elektryczną wraz z szafką ZK należy przebudować i zlokalizować poza strefą kontrolowaną o szerokości 4 m planowanego do przebudowy gazociągu, należy zmienić/ przeprojektować przedstawione na planie sytuacyjnym (na załączniku nr 1 do WT) trasy projektowanego uzbrojenia podziemnego (dot. kanalizacji sanitarnej, kanalizacji deszczowej, wodociągu, instalacji elektrycznych) i zaprojektować je zgodnie z uwagami umieszczonymi w pkt b,c,d,e, w strefie kontrolowanej o szerokości 4 m istniejącego w rejonie opracowania gazociągu wysokiego ciśnienia DNI00 mm stal, nie należy wznosić nawet tymczasowych obiektów budowlanych, sadzić drzew, składować ziemi pochodzącej z wykopów materiałów budowlanych oraz podejmować działań mogących spowodować uszkodzenie gazociągu, wszelkie prace budowlano - montażowe w tej strefie należy prowadzić ręcznie z zachowaniem szczególnej ostrożności. Roboty ziemne należy wykonywać ręcznie pod nadzorem służb PSG sp. z o.o. Oddział Zakład Gazowniczy w S., na min 14 dni przed planowanym rozpoczęciem robót należy powiadomić PSG sp. z o.o. Oddział Zakład Gazowniczy w S. - Dział Stacji i Sieci Gazowych (...) o planowanym terminie ich rozpoczęcia celem zabezpieczenia nadzoru (...) przed planowanym rozpoczęciem robót należy wykonać przekopy próbne w celu ustalenia głębokości posadowienia i zgodności przebiegu posadowienia i zgodności przebiegu sieci gazowych naniesionych na mapach ze stanem faktycznym, PSG sp. z o.o. zastrzega sobie, że w przypadku wizji lokalnej lub nadzoru i stwierdzenia zagrożenia bezpieczeństwa użytkowania istniejącego gazociągu wysokiego ciśnienia może wnieść dodatkowe uwagi lub zalecenia do niniejszego uzgodnienia. W tym miejscu Sąd podkreśla, że z treści odstępstwa wyraźnie wynika z jednej strony obowiązek wykonania określonych prac, z drugiej zaś ustalenie dla istniejącego w rejonie opracowania gazociągu wysokiego ciśnienia DNI00 mm stal strefy kontrolowanej na 4 m (zamiast odległości 70 m wynikającej z rozporządzenia), czego przecież domaga się w skardze Skarżący. 13. W istocie zaś rzeczy, sprawa sprowadza się do niewykonania obowiązku nałożonego przez Organ postanowieniem z dnia 7 listopada 2022 r. dostosowania projektu zagospodarowania terenu stosownie do warunków określonych w odstępstwie z dnia 5 października 2022 r., gdzie jako warunek zgodny wskazano zastosowanie szczegółowych warunków technicznych określonych w uzgodnieniu PSG Sp. z o.o. z 14 września 2021, które były Skarżącemu doskonale znane. Nie wymaga szczegółowego wyjaśniania natomiast, że tylko rozwiązania zamienne uzgodnione z gestorem sieci mogą stanowić o uzyskaniu odstępstwa, nawet jeśli inwestor wybrałby inne rozwiązania. Podsumowując, wobec niewykonania obowiązku w wyznaczonym terminie, prawidłowo Organ odmówił zatwierdzenia projektu zagospodarowania terenu oraz projektu architektoniczno-budowlanego i udzielenie pozwolenia na budowę dla przedmiotowej inwestycji. 14. Biorąc powyższe pod uwagę Sąd, działając na podstawie art. 151 P.p.s.a. skargę oddalił.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI