II SA/Sz 239/25
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła skargi M. D. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Koszalinie, która utrzymała w mocy decyzję Burmistrza D. odmawiającą wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedsięwzięcia polegającego na eksploatacji odkrywkowej kruszywa naturalnego. Organ pierwszej instancji odmówił wydania decyzji, uznając, że planowane przedsięwzięcie narusza ustalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, który dla przedmiotowej działki przewiduje tereny rolnicze. Samorządowe Kolegium Odwoławcze początkowo uchyliło tę decyzję, ale po wyroku WSA z 11 kwietnia 2024 r. (sygn. akt II SA/Sz 141/24), który stwierdził niezgodność inwestycji z planem, Kolegium utrzymało w mocy decyzję odmowną. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie, rozpoznając skargę inwestora, uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji. Sąd wskazał, że organ odwoławczy błędnie zinterpretował wyrok WSA z 11 kwietnia 2024 r. jako wiążący go w kwestii meritum sprawy, podczas gdy postępowanie ze sprzeciwu ma ograniczony zakres kontroli. Ponadto, Sąd stwierdził, że organ odwoławczy nieprawidłowo ustalił stan prawny obowiązujący w sprawie, stosując przepisy po zmianie, podczas gdy zgodnie z przepisami przejściowymi należało zastosować stan prawny sprzed nowelizacji ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku. Sąd podkreślił, że zgodnie z obowiązującym wówczas art. 80 ust. 3 u.i.o.ś., organ powinien badać, czy przedsięwzięcie nie narusza ustaleń planu, a nie czy jest z nim zgodne. Sąd nie przesądził ostatecznego wyniku sprawy, lecz nakazał organowi pierwszej instancji ponowne rozpatrzenie wniosku z uwzględnieniem wskazanych wytycznych.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja przepisów dotyczących postępowania ze sprzeciwu w sądach administracyjnych, zasady stosowania przepisów przejściowych po nowelizacji ustaw, a także wykładnia przepisów o zgodności inwestycji z planem zagospodarowania przestrzennego w kontekście decyzji środowiskowych.
Orzeczenie dotyczy specyfiki postępowania ze sprzeciwu i stosowania przepisów przejściowych, co może ograniczać jego bezpośrednie zastosowanie w innych kontekstach proceduralnych. Kluczowe jest również brzmienie konkretnych przepisów ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku.
Zagadnienia prawne (4)
Czy organ odwoławczy, rozpoznając sprzeciw od decyzji kasacyjnej, jest związany oceną prawną i wskazaniami co do dalszego postępowania wyrażonymi w wyroku WSA wydanym w trybie art. 64e p.p.s.a. w zakresie meritum sprawy?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, organ odwoławczy oraz sąd rozpoznający skargę na decyzję ostateczną nie są związani wyrokiem wydanym w postępowaniu ze sprzeciwu w zakresie, w jakim przesądził on o meritum sprawy, naruszając tym samym prawa stron nieuczestniczących w tym postępowaniu.
Uzasadnienie
Postępowanie ze sprzeciwu ma ograniczony zakres kontroli sądowej (art. 64e p.p.s.a.) i nie może rozstrzygać o istocie sprawy, aby nie naruszyć uprawnień stron nieuczestniczących w tym trybie. Pełna kontrola sądowa możliwa jest dopiero w postępowaniu ze skargi na decyzję ostateczną.
Jaki jest właściwy stan prawny do oceny zgodności lokalizacji przedsięwzięcia z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego w przypadku postępowań wszczętych przed nowelizacją ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
W sprawach wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie ustawy nowelizującej, stosuje się przepisy ustawy w brzmieniu dotychczasowym, z pewnymi wyjątkami dotyczącymi konkretnych przepisów.
Uzasadnienie
Zgodnie z art. 15 ust. 1 ustawy z dnia 13 lipca 2023 r. zmieniającej ustawę o udostępnianiu informacji o środowisku, do spraw wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie nowelizacji stosuje się przepisy w brzmieniu dotychczasowym, z wyjątkiem wskazanych w ustawie przepisów.
Czy dla wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach wystarczające jest stwierdzenie, że przedsięwzięcie nie narusza ustaleń miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, czy też wymagana jest jego zgodność z planem?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
W przypadku działalności określonej Prawem geologicznym i górniczym (innej niż poszukiwanie i rozpoznawanie złóż), kryterium oceny lokalizacji jest nienaruszenie zamierzoną działalnością przeznaczenia nieruchomości określonego w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego (brzmienie art. 80 ust. 3 u.i.o.ś. przed zmianą).
Uzasadnienie
Sąd wskazał na różnicę między badaniem 'zgodności' z planem (wymagającej pozytywnego ustalenia w planie) a badaniem 'nienaruszania' ustaleń planu (wymagającego oceny, czy przeznaczenie terenu nie sprzeciwia się inwestycji). W analizowanej sprawie miał zastosowanie art. 80 ust. 3 u.i.o.ś. w brzmieniu sprzed nowelizacji, który wymagał badania nienaruszania ustaleń planu.
Czy eksploatacja odkrywkowa kruszywa naturalnego na terenie przeznaczonym w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego pod tereny rolnicze (łąki, pastwiska, tereny do zalesień) narusza ustalenia tego planu?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, eksploatacja odkrywkowa kruszywa narusza przeznaczenie terenu pod grunty rolne, ponieważ ingerencja w strukturę nieruchomości gruntowej wyklucza przyjęte przeznaczenie rolne.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że cele rolne nie obejmują prowadzenia eksploatacji odkrywkowej kruszywa. Działalność wydobywcza ze względu na ingerencję w strukturę nieruchomości gruntowej wyklucza przyjęte przeznaczenie pod grunty rolne, co stanowi naruszenie ustaleń planu.
Przepisy (28)
Główne
u.i.o.ś. art. 80 § ust. 3
Ustawa o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko
u.i.o.ś. art. 80 § ust. 2
Ustawa o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko
p.p.s.a. art. 145 § par.1 pkt 1 lit.c
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 135
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Pomocnicze
k.p.a. art. 104 § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
u.i.o.ś. art. 80 § ust. 2a
Ustawa o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko
u.i.o.ś. art. 59a § ust. 2
Ustawa o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko
u.i.o.ś. art. 59a § ust. 3
Ustawa o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko
u.i.o.ś. art. 61 § ust. 1
Ustawa o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko
u.i.o.ś. art. 66 § ust. 1 pkt 5
Ustawa o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko
u.i.o.ś. art. 82 § ust. 1
Ustawa o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko
u.i.o.ś. art. 86f § ust. 2
Ustawa o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko
u.i.o.ś. art. 86f § ust. 4
Ustawa o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko
u.i.o.ś. art. 86f § ust. 1a
Ustawa o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko
u.i.o.ś. art. 86f § ust. 2a
Ustawa o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko
u.i.o.ś. art. 86f § ust. 8
Ustawa o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko
Ustawa o zmianie ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko oraz niektórych innych ustaw art. 15 § ust. 1
p.p.s.a. art. 153
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 64d § par.1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 64e
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 200
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 205 § par.2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
k.p.a. art. 138 § § 2
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 7
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 77 § § 2
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 80
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 136 § § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego
rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych § 14 ust.1 pkt 1 lit.c
Argumenty
Skuteczne argumenty
Organ odwoławczy błędnie zinterpretował wyrok WSA z postępowania ze sprzeciwu jako wiążący w meritum sprawy. • Organ odwoławczy zastosował niewłaściwy stan prawny, ignorując przepisy przejściowe ustawy nowelizującej. • Organ pierwszej instancji błędnie ocenił zgodność inwestycji z planem, zamiast badać jej nienaruszanie ustaleń planu zgodnie z art. 80 ust. 3 u.i.o.ś. w brzmieniu obowiązującym w dacie wszczęcia postępowania.
Odrzucone argumenty
Argumentacja organu odwoławczego, że plan miejscowy powinien wprost ustalać przeznaczenie terenu jako teren eksploatacji kruszyw. • Stanowisko organu odwoławczego, że brak zakazu w planie oznacza dopuszczalność wydobycia kruszywa.
Godne uwagi sformułowania
Sąd nie podzielił stanowiska Kolegium, że skoro obowiązujący miejscowy plan nie wprowadza zakazu wydobycia kopaliny, to dozwolone jest prowadzenie na działce nr [...] działalności polegającej na wydobyciu kruszywa metodą odkrywkową. • W ocenie Sądu, tak przyjęte przeznaczenie sprzeciwia się przeznaczeniu niniejszego terenu pod eksploatację odkrywkową kruszywa naturalnego. • Postępowanie zainicjowane sprzeciwem ma specyficzny charakter. • Ani organ, ani Sąd rozpoznający obecnie sprawę ze skargi inwestora, nie byli i nie są związani stanowiskiem wyrażonym w wyroku z 11 kwietnia 2024 r., sygn. akt II SA/Sz 141/24 w takim zakresie, w jakim wyrok ten przesądził o meritum sprawy.
Skład orzekający
Katarzyna Sokołowska
sprawozdawca
Krzysztof Szydłowski
przewodniczący
Marzena Iwankiewicz
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących postępowania ze sprzeciwu w sądach administracyjnych, zasady stosowania przepisów przejściowych po nowelizacji ustaw, a także wykładnia przepisów o zgodności inwestycji z planem zagospodarowania przestrzennego w kontekście decyzji środowiskowych."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyfiki postępowania ze sprzeciwu i stosowania przepisów przejściowych, co może ograniczać jego bezpośrednie zastosowanie w innych kontekstach proceduralnych. Kluczowe jest również brzmienie konkretnych przepisów ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa pokazuje złożoność procedur administracyjnych i sądowych, błędy popełniane przez organy oraz znaczenie prawidłowej wykładni przepisów przejściowych i specyfiki postępowań sądowych. Jest to przykład, jak niuanse proceduralne mogą wpływać na merytoryczne rozstrzygnięcie.
“Błąd proceduralny uchyla decyzję środowiskową: Sąd wyjaśnia, jak stosować prawo po zmianach i czym jest postępowanie ze sprzeciwu.”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.