II SA/Sz 21/05
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzje organów sanepidu dotyczące braku stwierdzenia choroby zawodowej u skarżącego, wskazując na błędy proceduralne i pominięcie istotnych faktów medycznych.
Skarżący A.W. domagał się stwierdzenia choroby zawodowej w postaci przewlekłego zapalenia oskrzeli. Organy sanitarne dwukrotnie odmówiły stwierdzenia choroby, opierając się na orzeczeniach lekarskich wskazujących na brak podstaw lub brak związku przyczynowego z pracą. Sąd administracyjny uchylił te decyzje, stwierdzając naruszenie przepisów proceduralnych, w szczególności pominięcie przez organy faktu stwierdzenia u skarżącego przewlekłego przerostowego zapalenia gardła, które również mogło być uznane za chorobę zawodową.
Sprawa dotyczyła skargi A.W. na decyzje organów inspekcji sanitarnej odmawiające stwierdzenia choroby zawodowej w postaci przewlekłego zapalenia oskrzeli. Organy oparły swoje rozstrzygnięcia na orzeczeniach lekarskich, które nie wykazały związku choroby z warunkami pracy ani niewydolności oddechowej, a także na analizie warunków pracy skarżącego. Skarżący argumentował, że pracował w warunkach szczególnych, narażony na pyły i substancje szkodliwe. Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżone decyzje, wskazując na istotne naruszenia przepisów prawa procesowego. Sąd zauważył, że organy pominęły fakt stwierdzenia u skarżącego przewlekłego przerostowego zapalenia gardła, które zgodnie z przepisami mogło być uznane za chorobę zawodową, niezależnie od stopnia nasilenia. Ponadto, sąd uznał, że rozważania organów dotyczące niewydolności oddechowej były nieuzasadnione w kontekście konkretnych przepisów dotyczących choroby zawodowej z poz. 3 wykazu. Sąd nakazał ponowne rozpatrzenie sprawy z uwzględnieniem wskazanych uchybień.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Nie, organy inspekcji sanitarnej dopuściły się naruszenia przepisów prawa procesowego, nieprawidłowo ustalając rodzaj rozpoznawanej choroby zawodowej i pomijając w swoich rozważaniach stwierdzone u skarżącego przewlekłe przerostowe zapalenie gardła.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że organy pominęły fakt stwierdzenia u skarżącego przewlekłego przerostowego zapalenia gardła, które mogło być uznane za chorobę zawodową, a także błędnie stosowały kryteria dotyczące niewydolności oddechowej w odniesieniu do innych schorzeń.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylono_decyzję
Przepisy (10)
Główne
p.p.s.a. art. 145 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd obowiązany jest wziąć pod uwagę z urzędu wszelkie naruszenia przepisów prawa materialnego i procesowego, jeśli mogły mieć wpływ na treść rozstrzygnięcia.
p.p.s.a. art. 134 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd obowiązany jest wziąć pod uwagę z urzędu wszelkie naruszenia przepisów prawa materialnego i procesowego, jeśli mogły mieć wpływ na treść rozstrzygnięcia.
p.p.s.a. art. 135
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 152
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
u.p.i.s. art. 5 § 4a
Ustawa z dnia 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej
Do zadań inspekcji sanitarnej należy wydawanie decyzji o stwierdzeniu choroby zawodowej lub decyzji o braku podstaw do jej stwierdzenia.
r.ch.z. § § 1
Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 18 listopada 1983 r. w sprawie chorób zawodowych
Za choroby zawodowe uważa się choroby określone w wykazie chorób zawodowych, jeżeli zostały spowodowane działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia, występujących w środowisku pracy.
Pomocnicze
k.p.a. art. 138 § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Organ odwoławczy może utrzymać w mocy zaskarżoną decyzję.
k.p.a. art. 7
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Organy obowiązane są do podejmowania wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy.
k.p.a. art. 77 § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Organ obowiązany jest wyczerpująco zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy.
r.ch.z. § § 10
Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002 r. w sprawie wykazu chorób zawodowych, szczegółowych zasad postępowania w sprawach zgłaszania podejrzenia, rozpoznawania i stwierdzania chorób zawodowych oraz podmiotów właściwych w tych sprawach
Postępowanie w sprawie rozpoznania choroby zawodowej lub jej stwierdzenia, rozpoczęte przed dniem wejścia w życie niniejszego rozporządzenia, jest prowadzone na podstawie dotychczasowych przepisów.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Organy inspekcji sanitarnej pominęły fakt stwierdzenia u skarżącego przewlekłego przerostowego zapalenia gardła, które mogło być uznane za chorobę zawodową. Rozważania organów dotyczące niewydolności oddechowej były nieuzasadnione w kontekście przepisów dotyczących choroby zawodowej z poz. 3 wykazu. Organy naruszyły przepisy postępowania administracyjnego, w szczególności art. 7 i 77 § 1 k.p.a.
Godne uwagi sformułowania
Sąd stwierdził, że pomimo przywołania przez Wojewódzki Ośrodek Medycyny Pracy w [...] w orzeczeniu z dnia [...] r. pkt 3 załącznika do rozporządzenia z dnia 18 listopada 1983 r. w sprawie chorób zawodowych, to w istocie organ ten orzekł o braku podstaw do stwierdzenia choroby określonej jako "przewlekłe zapalenie oskrzeli wywołane działaniem substancji toksycznych, aerozoli drażnionych – w razie stwierdzenia niewydolności narządu oddechowego", tj. choroby zawodowej ujętej pod poz. 4 wykazu. W uzasadnieniu swoich rozstrzygnięć organu obu instancji całkowicie pominęły fakt stwierdzenia u A. W. przewlekłego przerostowego zapalenia gardła. Regulacja ta nie uzależnia uznania stwierdzonej choroby za chorobę zawodową od stopnia jej nasilenia, pomimo, iż takie stanowisko zaprezentowano w orzeczeniu Instytutu Medycyny Morskiej i Tropikalnej w [...] z dnia 14 września 1998 r.
Skład orzekający
Arkadiusz Windak
sprawozdawca
Iwona Tomaszewska
przewodniczący
Katarzyna Grzegorczyk-Meder
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących stwierdzania chorób zawodowych, w szczególności w kontekście pominięcia przez organy administracji schorzeń stwierdzonych przez jednostki medycyny pracy oraz prawidłowego stosowania kryteriów oceny."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji proceduralnej i medycznej, ale stanowi ważny przykład kontroli sądowej nad działaniami organów administracji w sprawach chorób zawodowych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa pokazuje, jak błędy proceduralne organów administracji mogą prowadzić do uchylenia ich decyzji, nawet jeśli wstępne opinie medyczne nie wskazują jednoznacznie na chorobę zawodową. Podkreśla znaczenie dokładności i kompletności postępowania.
“Sąd administracyjny uchylił decyzję sanepidu: organ pominął kluczowe schorzenie skarżącego!”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII SA/Sz 21/05 - Wyrok WSA w Szczecinie Data orzeczenia 2005-10-05 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2005-01-10 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie Sędziowie Arkadiusz Windak /sprawozdawca/ Iwona Tomaszewska /przewodniczący/ Katarzyna Grzegorczyk-Meder Symbol z opisem 6200 Choroby zawodowe Hasła tematyczne Ochrona zdrowia Skarżony organ Inspektor Sanitarny Treść wyniku Uchylono decyzję I i II instancji Powołane przepisy Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270 art. 145 par. 1 pkt 1 lit. c), art. 134, art. 135 art. 152 Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Iwona Tomaszewska, Sędziowie Asesor WSA Katarzyna Grzegorczyk-Meder,, Asesor WSA Arkadiusz Windak /spr./, Protokolant Katarzyna Skrzetuska-Gajos, po rozpoznaniu w dniu 05 października 2005r. sprawy ze skargi A. W. na decyzję Państawowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w [...] z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie choroby zawodowej I. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Państwowego Granicznego Inspektora Sanitarnego w [...] z dnia [...] r. Nr [...], II. nie orzeka w przedmiocie wykonania zaskarżonej decyzji. Uzasadnienie Państwowy Graniczny Inspektor Sanitarny w [...], na podstawie art. 5 pkt 4a ustawy z dnia 4 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej (tekst jednolity: Dz. U. z 1998 r. Nr 90, poz. 575) oraz §10 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002 r. w sprawie wykazu chorób zawodowych, szczegółowych zasad postępowania w sprawach zgłaszania podejrzenia, rozpoznawania i stwierdzania chorób zawodowych oraz podmiotów właściwych w tych sprawach (Dz. U. Nr 132, poz. 1115) i rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18 listopada 1983 r. w sprawie chorób zawodowych (Dz. U. Nr 65, poz. 294), po rozpoznaniu zgłoszenia choroby zawodowej, decyzją z dnia [...] r., nr [...], orzekł o braku podstaw do uznania u A. W. choroby zawodowej określonej jako przewlekła choroba oskrzeli wywołana działaniem substancji powodujących napadowe stany spastyczne oskrzeli i choroba płuc przebiegająca z odczynami zapalno-wytwórczymi w płucach, np. dychawica oskrzelowa, byssinoza, beryloza. Treść dokonanego rozstrzygnięcia organ oparł przede wszystkim na: - orzeczeniu lekarskim Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy Działu Konsultacyjno-Orzeczniczego w [...] z dnia [...] r. o braku podstaw do rozpoznania choroby zawodowej, - wyniku badania specjalistycznego i orzeczenia z dnia [...] r. Instytutu Medycyny Morskiej i Tropikalnej w [...], - dochodzeniu epidemiologicznym z dnia [...] r. przeprowadzonym przez Port Handlowy [...] Spółka z o.o. w [...], - analizie wyników badań i pomiarów zapylenia na stanowiskach pracy na których był zatrudniony A. W. A. W. odwołał się od powyższej decyzji do Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w [...]. W odwołaniu swym wskazał na niewielką wartość dostępnych i uwzględnionych przez organ wyników pomiarów środowiska pracy z uwagi na fakt, że pomiary te były wykonywane w niekorzystnych warunkach klimatycznych i nie obejmowały wszystkich miejsc w których pracował, przez co nie oddają w pełni rzeczywistego wymiaru narażeń na czynniki szkodliwe, którym podlegał. Odwołujący się przedstawił zakres wykonywanych czynności zawodowych wyjaśniając, że realizował je nie tylko w pomieszczeniach, ale również w miejscach bezpośredniego składowania i przeładunków materiałów, przez co był narażony na większe zapylenie. W wyniku rozpatrzenia sprawy na skutek wniesionego odwołania Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w [...], działając w oparciu o art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity: Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.) i rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 18 listopada 1983 r. w sprawie chorób zawodowych (Dz. U. Nr 65, poz. 294 ze zm.) oraz §10 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002 r. w sprawie wykazu chorób zawodowych, szczegółowych zasad postępowania w sprawach zgłaszania podejrzenia, rozpoznawania i stwierdzania chorób zawodowych oraz podmiotów właściwych w tych sprawach (Dz. U. Nr 132, poz. 1115), decyzją z dnia [...] r., nr [...], utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję Państwowego Granicznego Inspektora Sanitarnego w [...]. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy podał, że A. W. został zbadany w kierunku choroby zawodowej w Wojewódzkim Ośrodku Medycyny Pracy w [...] w dniu [...] r. i otrzymał orzeczenie lekarskie nr [...] o braku podstaw do rozpoznania choroby zawodowej w postaci przewlekłego obturacyjnego zapalenia oskrzeli. Z uwagi na zgłoszone w toku postępowania odwołanie od niniejszego orzeczenia A. W. został ponownie zbadany w dniu [...] r. w Przychodni Medycyny Morskiej i Chorób Zawodowych Instytutu Medycyny Morskiej i Tropikalnej w [...], gdzie również otrzymał orzeczenie o braku podstaw do rozpoznania choroby zawodowej. Analizując dane epidemiologiczne oraz dotyczące zatrudnienia odwołującego się Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w [...] ustalił, że A. W. pracował w latach 1956-1957 w [...] jako wydawca materiałów, w latach 1957-1959 w [...] jako ślusarz, w latach 1959-1969 w [...] Zakładach Przemysłowych jako starszy mechanik, następnie w Porcie Handlowym [...] - odpowiednio w latach 1969-1971 jako monter urządzeń przeładunkowych, w latach 1971- 1975 jako pracownik polityczny KW PZPR w [...], w latach 1975- 1978 jako starszy inspektor normowania, w latach 1978-1980 jako kierownik działu ekonomiczno-pracowniczego, w latach 1980-1981 jako dysponent techniczny w wydziale urządzeń przeładunkowych, w latach 1981-1982 jako starszy dysponent zmiany w bazie surowców chemicznych, w latach 1982-1992 jako starszy ekspedytor portowy w bazie przeładunkowo-składowej Chemików i Hutników, w latach 1992-1997 jako ekspedytor portowy w wydziale kolejowym. W toku postępowania nie udało się ustalić wyników pomiarów oraz dokładnych charakterystyk stanowisk, na których A. W. pracował w pierwszym okresie swojej aktywności zawodowej, tj. do roku 1969. Szacunkowa ocena nie wyklucza natomiast przynajmniej okresowych narażeń na czynniki wziewne na stanowiskach ślusarza oraz starszego mechanika. Szczegółowe dane epidemiologiczne obejmują dopiero okres zatrudnienia w Porcie Handlowym [...]. Zakres czynności starszego inspektora ds. normowania oraz kierownika sekcji ekonomicznej obejmował prace umysłowe wykonywane w biurze. W czasie zatrudnienia na stanowisku montera urządzeń przeładunkowych większość tego okresu objęło oddelegowanie na studia oraz praca w Komitecie PZPR. Pracując jako ekspedytor portowy na punkcie legalizacji wagonów, gdzie odbywało się ważenie wagonów z rudą, A. W. zajmował się obsługą komputerowego systemu ważącego, organizował i nadzorował pracę pracowników, prowadził bieżącą dokumentację. Zasadniczym miejscem wykonywania tych czynności był pawilon typu [...]. Pracując jako starszy dysponent organizował, kierował i nadzorował pracę przeładunkową, sporządzał dokumentację dotyczącą przebiegu prac oraz pracowniczą. Analiza specyfiki pracy na stanowiskach ekspedytora, dysponenta dowodzi, że pan A. W. większość czasu spędzał w pomieszczeniu technicznym, gdzie obsługiwał aparaturę, prowadził dokumentację oraz nadzorował, organizował, kontrolował pracę podległych mu pracowników przy pomocy radiowych środków łączności. W razie konieczności opuszczał pomieszczenie, udawał się na inne stanowiska jednak nie zdarzało się to często. Wyniki badań środowiska pracy pochodzą z różnych okresów pracy A. W. i obejmują różne czynności. Dane z 1990 roku z bazy przeładunkowo składowej nab. Chemików dotyczą przeładunku apatytów w relacji magazyn - wagony oraz przeładunku fosforytów w relacji magazyn - barka. W obu przypadkach wartości zapylenia w pomieszczeniu dyspozytora, gdzie pracował A. W. były wielokrotnie niższe od przewidzianych dopuszczalnymi normami. Od [...] zaprzestano w porcie przeładowywania fosforytów i apatytów. Wyniki pomiarów z [...] i [...] r. wykonane na stanowisku ekspedytora w punkcie legalizacji wagonów w wydziale kolejowym również nie wykazały przekroczeń wartości NDS w zakresie pyłu całkowitego, pyłu respirabilnego, żelaza, manganu, podczas przeważania wagonów z rudą żelaza i manganu. Dalej organ odwoławczy zauważył, że w związku ze skargą A. W. złożoną w 1997 r. na warunki pracy na stanowisku ekspedytora w punkcie legalizacji wagonów, Państwowy Portowy Inspektor Sanitarny w [...] oraz Państwowa Inspekcja Pracy przeprowadziły stosowne kontrole, w wyniku których nie stwierdzono zagrożenia dla zdrowia pracowników zatrudnionych na w/w stanowisku - nie stwierdzono bowiem przekroczeń wartości NDS, ani też innych uchybień pracodawcy w zakresie odpowiednich warunków pracy. Jednocześnie organ nadmienił, że w związku z prowadzonym postępowaniem przed Wydziałem Pracy Sądu Okręgowego z powództwa A. W. przeciwko Portowi Handlowemu [...] powołano biegłych z zakresu medycyny przemysłowej i chorób wewnętrznych, chorób płuc oraz bezpieczeństwa i higieny pracy. Opinie wydane przez w/w biegłych po przeprowadzeniu stosownych ekspertyz nie wykazały przekroczenia NDS dla czynników wziewnych, z którymi A. W. mógł mieć zawodowy kontakt. Nie wykazały również związku pomiędzy pracą, a rozpoznanym u powoda przewlekłym obturacyjnym zapaleniem oskrzeli, określając, że choroba ma charakter samoistny. Na podstawie analizy danych zdrowotnych Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w [...] ustalił, że A. W. jest byłym palaczem papierosów i od kilku lat leczy się z powodu duszności i kaszlu. W 1998 r. był hospitalizowany w oddziale chorób płuc z rozpoznaniem przewlekłego obturacyjnego zapalenia oskrzeli i od tego roku pozostaje pod opieką poradni chorób płuc. Na podstawie wykonanych w toku niniejszego postępowania badań i konsultacji specjalistycznych, jednostki medycyny pracy obu instancji rozpoznały przewlekłe obturacyjne zapalenie oskrzeli jednak o niewielkim stopniu zaawansowania, nie uprawniającym do uznania go za chorobę zawodową. Organ wywiódł, że za choroby zawodowe, zgodnie z § 1 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów w sprawie chorób zawodowych, uważa się choroby określone w wykazie chorób zawodowych stanowiącym załącznik do rozporządzenia, jeżeli zostały spowodowane działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia, występujących w środowisku pracy. Z przepisu tego wynika, że o uznaniu schorzenia za chorobę zawodową decydują dwa czynniki: zamieszczenie schorzenia w wykazie chorób zawodowych stanowiącym załącznik do rozporządzenia Rady Ministrów w sprawie chorób zawodowych oraz ustalenie, że schorzenie zostało spowodowane działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia występujących w środowisku pracy. Zgodnie bowiem z wykazem chorób zawodowych, za chorobą zawodową może zostać uznana jedynie ciężka postać przewlekłego obturacyjnego zapalenia oskrzeli przebiegająca z niewydolnością narządu oddechowego. W świetle wytycznych metodologicznych w sprawie rozpoznawania chorób zawodowych opublikowanych przez Departament Inspekcji Sanitarnej Ministerstwa Zdrowia i Opieki Społecznej w 1987 r. za wykładniki niewydolności oddechowej uznaje się odchylenia w badaniu gazometrycznym w postaci obniżenia poziomu tlenu we krwi poniżej 70mmHg, lub znaczne zmniejszenie wartości wentylacyjnych w postaci obniżenia FEV1 poniżej 1200ml u mężczyzn. W niniejszym przypadku nie stwierdzono zaburzeń gazów krwi, a wartość FEV1 jest znacznie wyższa od uznanej za graniczną. Wobec niespełnienia tych kryteriów formalnych brak było podstaw do rozpoznania choroby zawodowej. Dodatkowo organ odwoławczy zauważył, że ocena stanowisk pracy, sposobu wykonywania pracy, analiza narażeń na czynniki szkodliwe wykazuje, że A. W. pracując na określonych w wywiadzie epidemiologicznym stanowiskach nie podlegał ekspozycji zawodowej na pyły i inne substancje wziewne w stopniu mogącym prowadzić do powstania zawodowego przewlekłego obturacyjnego zapalenia oskrzeli. Tym samym warunek pewności lub wysokiego prawdopodobieństwa w istnieniu ewentualnego związku przyczynowo-skutkowego między pracą a chorobą, nie został dopełniony. A. W. złożył na tą decyzję skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w [...] podnosząc, że będąc zatrudniony w porcie przeładunkowym w [...] pracował w warunkach szczególnych, co miało wpływ na wywołanie u niego stanów chorobowych. Z pracą w specjalistycznych bazach tego portu na [...] oraz na wadze portowej związany był przeładunek towarów masowych sypkich, mocno pylących i szkodliwych, takich jak apatyty, fosforyty i różne gatunki rud metali, np. chromu, manganu, itp. Skarżący podkreślił, że podejmując pracę w porcie przeładunkowym w 1969 r. był całkowicie zdrowy. Nadto podniósł, że w dochodzeniu epidemiologicznym pracodawca nie podał wszystkich okresów pracy w warunkach szczególnych. Nie podał wyników analiz pyłowych i toksykologicznych. A. W. wskazał, że wykonując zakres swoich czynności, będąc odpowiedzialny za organizację i jakość przeładunku, 80% czasu pracy spędzał na urządzeniach, magazynach składkowych i statkach, gdzie był narażony na bardzo duże stężenia zapylenia do 528,2 mg/m2 przy apatytach na [...]. Odpowiadając na skargę Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w [...] wniósł o jej oddalenie podtrzymując w całości stanowisko zaprezentowane w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują w zakresie swojej właściwości wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działań organów administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Stosownie do art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), Sąd obowiązany jest wziąć pod uwagę z urzędu wszelkie naruszenia w postępowaniu administracyjnym przepisów prawa materialnego i procesowego, jeśli mogły mieć wpływ na treść zapadłego rozstrzygnięcia. Taka sytuacja, powodująca konieczność wyjścia poza granice skargi z przyczyn w niej nie podniesionych lecz dostrzeżonych przez Sąd z urzędu, zaistniała w niniejszej sprawie. Na podstawie art. 5 pkt 4a ustawy z dnia 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej (tekst jednolity: Dz. U. z 1998 r. Nr 90, poz. 575), do jej zadań należy wydawanie decyzji o stwierdzeniu choroby zawodowej lub decyzji o braku podstaw do jej stwierdzenia. Stosownie do treści art. 12 ust. 2 pkt 1 w/w ustawy, w postępowaniu administracyjnym organami wyższego stopnia w rozumieniu Kodeksu postępowania administracyjnego w stosunku do państwowego granicznego inspektora sanitarnego jest państwowy wojewódzki inspektor sanitarny. Zatem będące przedmiotem badania Sądu decyzje zostały podjęte przez organy do tego ustawowo upoważnione. Postępowanie w sprawie stwierdzenia u A. W. choroby zawodowej wszczęte zostało w wyniku zgłoszenia podejrzenia choroby zawodowej. Pierwsze czynności w tym zakresie zostały podjęte przez Wojewódzki Ośrodek Medycyny Pracy w [...] w maju 1998 r. Oznacza to, że aktem w oparciu o który należy rozpatrywać stwierdzenie lub brak podstawy do rozpoznania choroby zawodowej jest rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 18 listopada 1983 r. w sprawie chorób zawodowych (Dz. U. Nr 65, poz. 294 ze zm.). W myśl bowiem §10 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002 r. w sprawie wykazu chorób zawodowych, szczegółowych zasad postępowania w sprawach zgłaszania podejrzenia, rozpoznawania i stwierdzania chorób zawodowych oraz podmiotów właściwych w tych sprawach (Dz. U. Nr 132, poz. 1115), postępowanie w sprawie rozpoznania choroby zawodowej lub jej stwierdzenia, rozpoczęte przed dniem wejścia w życie tego rozporządzenia, jest prowadzone na podstawie dotychczasowych przepisów. Nowe rozporządzenie weszło w życie z dniem 3 września 2002 r. Niezbędnym warunkiem do stwierdzenia przez organy inspekcji sanitarnej choroby zawodowej jest uprzednie jej lekarskie rozpoznanie przez właściwe medyczne jednostki orzecznicze. Orzeczenie o braku podstaw do rozpoznania choroby zawodowej jest wiążące dla organów inspekcji sanitarnej, prowadzi więc do odmowy stwierdzenia choroby. Jak wynika z przeprowadzonego dochodzenia epidemiologicznego, A. W. został skierowany do Poradni Chorób Zawodowych Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy z podejrzeniem przewlekłego obturacyjnego zapalenia oskrzeli. Pierwsze orzeczenie w sprawie wydał Wojewódzki Ośrodek Medycyny Pracy w [...] w dniu [...] r., uznając brak podstaw do stwierdzenia u A. W. choroby zawodowej – przewlekłego obturacyjnego zapalenia oskrzeli. W wyniku rozpatrzenia wniosku skarżącego o przeprowadzenie ponownego badania, Instytut Medycyny Morskiej i Tropikalnej w [...] ostatecznie, orzeczeniem z dnia [...] r. stwierdził: "Rozpoznano przewlekłe obturacyjne zapalenie oskrzeli oraz przewlekłe przerostowe zapalenie gardła. Brak podstaw do rozpoznania zawodowego tła wyżej wymienionych schorzeń". W uzasadnieniu orzeczenia podano, że stwierdzono u A. W. przewlekłe zapalenie oskrzeli o niezbyt dużym nasileniu (niewielkie obniżenie sprawności wentylacyjnej płuc typu obturacyjnego z prawidłowym wysyceniem gazów krwi). Ponieważ nie stwierdzono niewydolności narządu oddechowego nie ma podstaw do rozpoznania przewlekłego zapalenia oskrzeli jako związanego z warunkami pracy. Również przewlekłe przerostowe zapalenie błony śluzowej gardła okazało się niezbyt nasilone. Sąd stwierdził, że pomimo przywołania przez Wojewódzki Ośrodek Medycyny Pracy w [...] w orzeczeniu z dnia [...] r. pkt 3 załącznika do rozporządzenia z dnia 18 listopada 1983 r. w sprawie chorób zawodowych, określającego wykaz chorób zawodowych, to w istocie organ ten orzekł o braku podstaw do stwierdzenia choroby określonej jako "przewlekłe zapalenie oskrzeli wywołane działaniem substancji toksycznych, aerozoli drażnionych – w razie stwierdzenia niewydolności narządu oddechowego", tj. choroby zawodowej ujętej pod poz. 4 wykazu. W tym przedmiocie orzeczenie swe wydała również jednostka badawcza II instancyjna - Instytut Medycyny Morskiej i Tropikalnej w [...]. Wskazuje na to analiza przyjętych substancji na które był narażony skarżący jak i uzasadnienie odwołujące się do niewydolności oddechowej, stanowiącej niezbędny element do uznania choroby zawodowej wyszczególnionej pod poz. 4 wykazu chorób zawodowych. Dodatkowo Instytut Medycyny Morskiej i Tropikalnej w [...], poza przewlekłym obturacyjnym zapaleniem oskrzeli rozpoznał u A. W. przewlekle przerostowe zapalenie gardła, tj. chorobę zawodową wyszczególnioną pod poz. 6 załącznika do w/w rozporządzenia. O tym co jest przedmiotem decyzji administracyjnej stanowi treść rozstrzygnięcia wyrażająca stanowisko organu w zakresie kształtującym prawa lub obowiązki strony postępowania. W rozpoznawanej sprawie organy Państwowej Inspekcji Sanitarnej w osnowie swych decyzji rozstrzygnęły o braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej, co do której nie zostały wydane orzeczenia uprawnionych jednostek medycyny pracy. Skoro w wykazie chorób zawodowych wyodrębniono poszczególne jednostki chorobowe, to decyzje organów Państwowej Inspekcji Sanitarnej powinny korespondować z ostatecznym orzeczeniem właściwego ośrodka medycyny pracy w przedmiocie stwierdzenia lub braku podstaw do uznania określonej choroby zawodowej. Tymczasem organy Państwowej Inspekcji Sanitarnej orzekły o braku podstaw do stwierdzenia u skarżącego choroby zawodowej nie stanowiącej przedmiotu orzeczeń jednostek badawczych, określonej jako przewlekła choroba oskrzeli wywołana działaniem substancji powodujących napadowe stany spastyczne oskrzeli i choroba płuc przebiegającej z odczynami zapalno-wytwórczymi w płucach, np. dychawica oskrzelowa, byssinoza, beryloza, tj. o chorobie wymienionej pod poz. 3 wykazu chorób zawodowych. W uzasadnieniu swoich rozstrzygnięć organu obu instancji całkowicie pominęły fakt stwierdzenia u A. W. przewlekłego przerostowego zapalenia gardła. W wykazie chorób zawodowych za chorobę zawodową, pod poz. 6 wymienia się "przewlekłe zanikowe, przerostowe i alergicznie nieżyty błon śluzowych nosa, gardła, krtani i tchawicy, wywołane działaniem substancji o silnym działaniu drażnionym lub uczulającym". W tym miejscu należy podkreślić, że regulacja ta nie uzależnia uznania stwierdzonej choroby za chorobę zawodową od stopnia jej nasilenia, pomimo, iż takie stanowisko zaprezentowano w orzeczeniu Instytutu Medycyny Morskiej i Tropikalnej w [...] z dnia 14 września 1998 r. Ustalenie, czy rozpoznana choroba, znajdująca się w wykazie chorób zawodowych, może być uznana za chorobę zawodową, powinno nastąpić w oparciu o dochodzenie epidemiologiczne i uwzględnienie stopnia narażenia skarżącego na czynniki mogące wpłynąć na ujawnienie się choroby w czasie wykonywanej pracy. Dla porządku prawnego należy również zauważyć, że będące przedmiotem decyzji organów orzeczenie o chorobie zawodowej określanej jako przewlekła choroba oskrzeli wywołana działaniem substancji powodujących napadowe stany spastyczne oskrzeli i choroba płuc przebiegająca z odczynami zapalno-wytwórczymi w płucach, np. dychawica oskrzelowa, byssinoza, berylowa, również nie zostało obwarowane przesłanką stopnia jej nasilenia lub wydolnością narządu oddechowego. Prowadzenie zatem rozważań w zakresie stwierdzonego stopnia niewydolności oddechowej w zakresie choroby wymienionej w pkt 3 załącznika do rozporządzenia z dnia 18 listopada 1983 r. w sprawie chorób zawodowych należało uznać za prawnie nieuzasadnione. Ponownie rozpoznając sprawę należy uwzględnić stwierdzone uchybienia, ustosunkować się do potwierdzonego faktu istnienia u skarżącego przewlekłego przerostowego zapalenia gardła i w miarę potrzeby uzupełnić w tym zakresie zgromadzony materiał dowodowy. Nie przesądzając ostatecznego wyniku sprawy, wobec naruszenia przez organy Państwowej Inspekcji Sanitarnej przepisów postępowania administracyjnego polegającego na nieprawidłowym ustaleniu rodzaju rozpoznawanej choroby zawodowej i pominięciu w swych rozważaniach stwierdzonego u skarżącego przerostowego zapalenia gardła (tj. naruszeniu art. 7 k.p.a. i art. 77 § 1 k.p.a.), Wojewódzki Sąd Administracyjny w [...], na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c), art. 134, art. 135 i art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), orzekł jak w sentencji.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI