II SA/Sz 142/23

Wojewódzki Sąd Administracyjny w SzczecinieSzczecin2023-05-25
NSAbudowlaneWysokawsa
koncesjawydobyciekruszywo naturalneprawo geologiczne i górniczestudium uwarunkowańplanowanie przestrzenneuzgodnienieWSAadministracja publiczna

WSA w Szczecinie uchylił postanowienie odmawiające uzgodnienia koncesji na wydobycie kruszywa, uznając, że organy wadliwie zinterpretowały studium uwarunkowań przestrzennych.

Skarżący R.K. zaskarżył postanowienie odmawiające uzgodnienia koncesji na wydobycie kruszywa naturalnego, argumentując, że zarządzenie zastępcze wojewody zmieniające studium powinno być uwzględnione. Organy administracji utrzymały w mocy decyzję negatywnie uzgadniającą, uznając niezgodność z przeznaczeniem terenu rolniczego w studium. WSA uchylił obie decyzje, stwierdzając, że organy nie dokonały pełnej analizy studium, które dopuszcza rozszerzenie eksploatacji złóż, a jedynie lakonicznie powołały się na jego fragmenty.

Sprawa dotyczyła skargi R.K. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego, które utrzymało w mocy postanowienie Burmistrza G. o negatywnym uzgodnieniu projektu koncesji na wydobywanie kruszywa naturalnego. Organy administracji uznały, że planowana działalność narusza zapisy Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy, które przewidują teren pod użytkowanie rolnicze. Skarżący podnosił, że zarządzenie zastępcze Wojewody, wprowadzające udokumentowane złoża do studium, powinno być uwzględnione i że nie narusza ono sposobu wykorzystania nieruchomości. WSA w Szczecinie uchylił zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie Burmistrza. Sąd uznał, że organy administracji nie dokonały prawidłowej analizy wszystkich zapisów Studium, w tym tych dopuszczających rozszerzenie eksploatacji istniejących złóż. Stwierdzono, że zarządzenie zastępcze Wojewody miało na celu jedynie formalne ujawnienie złoża, a nie zmianę polityki przestrzennej gminy, jednakże organy powinny zbadać całość studium pod kątem zgodności planowanej działalności. Sąd podkreślił, że sformułowanie "sposób wykorzystywania nieruchomości ustalonego w studium" wymaga oceny całego dokumentu, a nie tylko jego wybranych fragmentów. W związku z tym, orzeczono uchylenie decyzji i zasądzenie kosztów postępowania.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Nie, zarządzenie zastępcze wojewody ma na celu jedynie formalne ujawnienie istnienia złóż w studium, a nie zmianę polityki przestrzennej gminy czy przeznaczenia terenu. Organy administracji nadal muszą badać zgodność planowanej działalności z całością studium.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że zarządzenie zastępcze wojewody, zgodnie z przepisami Prawa geologicznego i górniczego, służy jedynie ujawnieniu złóż w studium, a nie zmianie jego polityki przestrzennej. W związku z tym, nie przesądza ono o możliwości wydobycia kopalin, jeśli studium w całości nadal przewiduje inny sposób wykorzystania nieruchomości.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (15)

Główne

p.p.s.a. art. 134 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 200

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 205 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

k.p.a. art. 7

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 77

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 80

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

p.g.g. art. 7 § 2

Ustawa z dnia 9 czerwca 2011 r. Prawo geologiczne i górnicze

p.g.g. art. 23 § 2a

Ustawa z dnia 9 czerwca 2011 r. Prawo geologiczne i górnicze

Pomocnicze

p.u.s.a. art. 1

Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych

p.p.s.a. art. 119 § 3

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

k.p.a. art. 28

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 138 § 1 pkt 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

p.g.g. art. 208 § 2

Ustawa z dnia 9 czerwca 2011 r. Prawo geologiczne i górnicze

p.g.g. art. 95 § 1

Ustawa z dnia 9 czerwca 2011 r. Prawo geologiczne i górnicze

Argumenty

Skuteczne argumenty

Organy nie dokonały pełnej analizy Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego, pomijając zapisy dopuszczające rozszerzenie eksploatacji złóż. Zarzządzenie zastępcze wojewody, choć formalnie wprowadza złoże do studium, nie zmienia polityki przestrzennej gminy ani przeznaczenia terenu w sposób pozwalający na wydobycie wbrew innym zapisom studium.

Odrzucone argumenty

Argumentacja organów oparta na lakonicznym stwierdzeniu o przeznaczeniu terenu pod użytkowanie rolnicze, bez uwzględnienia wszystkich zapisów studium. Uznanie, że zarządzenie zastępcze wojewody automatycznie pozwala na wydobycie, mimo braku analizy całości studium.

Godne uwagi sformułowania

sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną zmiana przez wojewodę studium jest dokonywana w celu formalnego ujawnienia w studium istnienia określonych złóż geologicznych na terenie gminy, a nie w celu zmiany polityki przestrzennej gminy sformułowanie "sposobu wykorzystywania nieruchomości ustalonego w studium", w ocenie Sądu, nakazuje dokonanie stosownej oceny w tym zakresie w odniesieniu do całego studium, a nie jedynie jego wybranych fragmentów

Skład orzekający

Renata Bukowiecka-Kleczaj

przewodniczący sprawozdawca

Katarzyna Sokołowska

sędzia

Krzysztof Szydłowski

asesor

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących uzgadniania koncesji na wydobycie kopalin w kontekście studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego, zwłaszcza w przypadku braku planu miejscowego oraz roli zarządzeń zastępczych wojewody."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji braku planu miejscowego i konieczności analizy całego studium, a nie tylko jego części graficznej czy pojedynczych zapisów.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa pokazuje, jak ważne jest dokładne analizowanie dokumentów planistycznych (studium) i jak organy mogą popełniać błędy proceduralne, ignorując istotne zapisy. Jest to przykład praktycznego zastosowania prawa w kontekście inwestycji wydobywczych.

Czy złoże kruszywa naturalnego może być wydobywane, gdy studium przewiduje teren rolniczy? WSA wyjaśnia.

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Sz 142/23 - Wyrok WSA w Szczecinie
Data orzeczenia
2023-05-25
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2023-02-01
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Sędziowie
Katarzyna Sokołowska
Krzysztof Szydłowski
Renata Bukowiecka-Kleczaj /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6060 Poszukiwanie, rozpoznawanie i wydobywanie kopalin
Hasła tematyczne
Inne
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Uchylono zaskarżone postanowienie i poprzedzające je postanowienie
Powołane przepisy
Dz.U. 2022 poz 2492
art. 1
Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych - t.j.
Dz.U. 2023 poz 259
art. 134 par. 1, art. 145 par. 1pkt 1 lit. a i c, art. 200, art. 205 par. 1, art. 119 pkt 3
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Dz.U. 2022 poz 1072
art. 7 ust. 2, art. 23 ust. 2a
Ustawa z dnia 9 czerwca 2011 r. Prawo geologiczne i górnicze - t.j.
Dz.U. 2021 poz 735
art. 7, art. 77, art. 80
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Renata Bukowiecka-Kleczaj (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Katarzyna Sokołowska, Asesor WSA Krzysztof Szydłowski po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 25 maja 2023 r. sprawy ze skargi R. K. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie uzgodnienia projektu koncesji na wydobywanie kruszywa naturalnego I. uchyla zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie Burmistrza G. z dnia [...] r., nr [...], II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącego R. K. kwotę [...]([...] złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Uzasadnienie
Postanowieniem z dnia [...] czerwca 2022 r. nr [...], Burmistrz G., na podstawie art. 106 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego oraz art. 7 ust. 2 i 23 ust. 2a) ustawy z dnia 9 czerwca 2011 r. Prawo geologiczne i górnicze (Dz.U. z 2022 r., poz. 1072), negatywnie uzgodnił projekt koncesji na wydobywanie kopaliny ze złoża kruszywa naturalnego "W. " na terenie działek nr [...] z obrębu W. , gmina G., powiat k. , województwo [...].
W uzasadnieniu postanowienia organ wskazał, że przedmiotowy teren nie jest objęty miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. Wobec tego, z uwagi na treść art. 7 ust. 2 ustawy Prawo geologiczne i górnicze, podejmowanie i wykonywanie działalności określonej ustawą jest dopuszczalne tylko wówczas, jeżeli nie naruszy ona sposobu wykorzystywania nieruchomości ustalonego w studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy oraz w odrębnych przepisach. Organ zaznaczył, że zgodnie z zapisami Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego Gminy G., uchwalonym uchwałą nr [...] Rady Miejskiej w G. z dnia 18 lipca 2002 r., teren działek wymienionych we wniosku przewidywany jest pod użytkowanie rolnicze, w związku z czym zamierzona działalność polegająca na wydobywaniu kopaliny naruszy ww. zapisy wspomnianego art. 7 ust. 2 Prawa geologicznego i górniczego.
Zażalenie na to postanowienie złożył R. K.. Zaskarżonemu postanowieniu zarzucił naruszenie przepisów postępowania, mające wpływ na treść rozstrzygnięcia, tj.:
1. art. 7 k.p.a. w zw. z art. 77 k.p.a. poprzez dokonanie pobieżnej nie zaś rzetelnej i pogłębionej oceny dowodów zgromadzonych w sprawie, a to z uwagi na przyjęcie przez organ I instancji, że wnioskodawca lub sam teren nie spełniają wymogów umożliwiających wydanie spornej koncesji, podczas gdy przeprowadzone dotychczas czynności wskazywały, że podjęcie owego rozstrzygnięcia było przynajmniej przedwczesne,
2. art. 28 k.p.a. poprzez jego niewłaściwą wykładnię i przyjęcie, że R. K. nie jest stroną w przedmiotowym postępowaniu, podczas gdy działki mające stanowić podstawę wnioskowanej koncesji należą właśnie do niego, a ponadto to on planuje (po uzyskaniu koncesji) prowadzić tam swoją działalność, co skutkowało niesłusznym przyjęciem, że przedmiotowa przesłanka nie ziściła się w niniejszej sprawie, wykluczając go z postępowania.
Postanowieniem z dnia [...] grudnia 2022 r., nr [...], Samorządowe Kolegium Odwoławcze, na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a oraz art. 7 ust. 2 i art. 23 ust. 2a) ustawy z dnia 9 czerwca 2011 r. Prawo geologiczne i górnicze utrzymało zaskarżone postanowienie w mocy.
Organ odwoławczy wyjaśnił, że zgodnie z ustaleniami Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego Gminy G. przyjętego uchwałą nr [...] Rady Miejskiej w G. z dnia 18 lipca 2002 r. działki nr [...], na których znajdują się udokumentowane złoża kruszywa naturalnego położone są na terenie oznaczonym jako tereny rolnicze. Tym samym planowana przez skarżącego działalność polegająca na wydobywaniu kruszywa naturalnego ze złoża "W. [...]", na terenie działek nr [...] jest niezgodna ze sposobem wykorzystywania nieruchomości ustalonym w studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy. Niezgodność ta skutkuje brakiem podstaw do pozytywnego uzgodnienia zamierzonej działalności skarżącego.
W ocenie Kolegium, bez wpływu na rozstrzygnięcie pozostaje zarządzenie zastępcze nr [...] Wojewody Z. z dnia [...] stycznia 2022 r. w sprawie wprowadzenia udokumentowanych złóż kruszywa naturalnego W. [...] oraz W. [...] do studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy G.. Wspomniane zarządzenie, wydane na podstawie art. 208 ust. 2 i art. 95 ust. 2 ustawy Prawo geologiczne i górnicze, miało na celu ochronę tychże elementów środowiska wyłącznie poprzez ujawnienie istnienia konkretnych obszarów, na których te elementy zostały rozpoznane i udokumentowane przez właściwe organy. Zmiana przez wojewodę w drodze zarządzenia zastępczego studium jest dokonywana w celu formalnego ujawnienia w studium istnienia określonych złóż geologicznych na terenie gminy, a nie w celu zmiany polityki przestrzennej gminy.
Brak jest zatem podstaw do wywiedzenia, że wprowadzenie do studium złoża kruszywa naturalnego powoduje, że obszar, na którym się ono znajduje ma być przeznaczony na działalność wydobywczą.
Zdaniem organu, bez wpływu na rozstrzygnięcie pozostaje także fakt, że skarżący uzyskał decyzję ustalającą środowiskowe uwarunkowania dla realizacji przedsięwzięcia polegającego na wydobywaniu kopaliny na terenie działek nr [...] Decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach, wydawana jest na podstawie przepisów ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko i ma na celu określenie środowiskowych uwarunkowań realizacji przedsięwzięcia. Właściwy organ wydaje decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach po stwierdzeniu zgodności lokalizacji przedsięwzięcia z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, jeżeli plan ten został uchwalony. Przy wydawaniu tejże decyzji nie ma obowiązku uwzględnienia przepisów Prawa geologicznego i górniczego. Sama okoliczność, że skarżący dysponuje decyzją o środowiskowych uwarunkowaniach i wskazuje, że przedsięwzięcie nie wpłynie negatywnie na środowisko nie oznacza automatycznie, iż uzyska on dalsze decyzje administracyjne czy też wymagane uzgodnienia zmierzające do realizacji zamierzonego przedsięwzięcia.
W skardze na powyższą decyzję wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie, R. K. zarzucił jej:
- błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych przez organ za podstawę wydania decyzji, poprzez przyjęcie, że wprowadzone zmiany studium w trybie zarządzenia zastępczego nie wywołują skutków prawnych,
- błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych przez organ za podstawę wydania postanowienia, poprzez przyjęcie, że ww. przedsięwzięcie ma być zgodne ze studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania.
W uzasadnieniu skargi, strona wskazała, że zmiana studium sporządzona w trybie zarządzenia zastępczego wojewody, wywołuje skutki prawne takie jak studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy. Oznacza to w praktyce, że postanowienia zarządzenia zastępczego wojewody, zastępują te postanowienia studium, których nie da się pogodzić z aktem wydanym przez wojewodę. Dlatego wójt, burmistrz lub prezydent miasta, uzgadniając projekt koncesji zobowiązany jest uwzględnić treść zarządzenia zastępczego.
Zdaniem skarżącego, studium nie ogranicza na terenie działki nr [...] obręb W. możliwości prowadzenia działalności polegającej na wydobywaniu kopalin ze złóż. Powołując się na treść art. 7 ustawy Prawo geologiczne i górnicze, strona wskazała, że w przypadku braku planu miejscowego, podejmowanie i wykonywanie działalności określonej ustawą jest dopuszczalne tylko wówczas jeżeli nie naruszy ona sposobu wykorzystywania nieruchomości ustalonego w studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy oraz w odrębnych przepisach. Określenie "nienaruszenie" nie jest jednak tożsame z pojęciem "zgodności". Powołując się na interpretacje zamieszczone na stronie internetowej Państwowego Instytutu Geologicznego, skarżący wskazał, że udzielenie koncesji nie narusza sposobu wykorzystania nieruchomości, przedstawionego w Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego Gminy G. wraz ze zmianą Studium, sporządzoną w trybie zarządzenia zastępczego Wojewody Z. z dnia [...] stycznia 2022 r.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie z w a ż y ł, co następuje:
Stosownie do art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2022 r., poz. 2492) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz.U. z 2023 r., poz. 259 - dalej "p.p.s.a.").
Oceniając zasadność skargi w świetle wskazanych wyżej kryteriów Sąd stwierdził, że zasługuje ona na uwzględnienie chociaż nie wszystkie argumenty w niej podnoszone są trafne.
Kontroli Sądu podlega postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego utrzymujące w mocy postanowienie Burmistrza G. o "negatywnym uzgodnieniu projektu koncesji na wydobywanie kopaliny ze złoża kruszywa naturalnego "W. [...]" na terenie działek nr [...] z obrębu W., gmina G., powiat k. , województwo [...]".
Wskazane wyżej rozstrzygnięcia wydane zostały na podstawie przepisów ustawy z dnia 9 czerwca 2011 r. Prawo geologiczne i górnicze (Dz.U. z 2023 r., poz. 633), która określa zasady i warunki podejmowania, wykonywania oraz zakończenia działalności w zakresie m.in. wydobywania kopalin ze złóż.
Zgodnie art. 7 ust. 2 tej ustawy, w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego podejmowanie i wykonywanie działalności określonej ustawą jest dopuszczalne tylko wówczas, jeżeli nie naruszy ona sposobu wykorzystywania nieruchomości ustalonego w studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy oraz w odrębnych przepisach.
Natomiast w myśl art. 23 ust. 2a) ww. ustawy, w odniesieniu do działalności prowadzonej poza granicami obszarów morskich Rzeczypospolitej Polskiej:
1) udzielenie koncesji na wydobywanie kopalin ze złóż, podziemne bezzbiornikowe magazynowanie substancji, podziemne składowanie odpadów albo podziemne składowanie dwutlenku węgla,
2) wydanie decyzji inwestycyjnej, o której mowa w art. 49z ust. 1
- wymaga uzgodnienia z wójtem (burmistrzem, prezydentem miasta) właściwym ze względu na miejsce wykonywania zamierzonej działalności; kryterium uzgodnienia jest nienaruszanie zamierzoną działalnością przeznaczenia lub sposobu korzystania z nieruchomości określonego w sposób przewidziany w art. 7.
W sprawie bezspornym jest przy tym, że strona dysponuje decyzją Burmistrza G. z dnia [...] lutego 2019 r. nr [...], ustalającą uwarunkowania zgody na realizację przedsięwzięcia polegającego na wydobywaniu kopalin – piasku ze złoża "W. " metodą odkrywkową z obszaru górniczego o powierzchni większej niż 2 ha i wydobywaniu większym niż 20000 m3 na rok na terenie działek nr [...], obręb ewidencyjny – [...] W., gmina G., powiat k. , województwo [...].
Poza sporem pozostaje także i to, że teren działek nr [...], których dotyczy wniosek skarżącego o udzielenie koncesji na wydobywanie kopaliny ze złoża kruszywa naturalnego nie jest objęty miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, natomiast zgodnie z założeniami Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy G., uchwalonego uchwałą nr [...] Rady Miejskiej w G. z dnia 18 lipca 2022 r. (zmienioną uchwałą nr [...] z 27 października 2017 r.) wskazany on został jako tereny rolnicze.
Nie ulega też wątpliwości, że zarządzeniem zastępczym Wojewody Z. nr [...] z dnia [...] stycznia 2022 r., w części opisowej Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy G., stanowiącej załącznik nr [...] do uchwały nr [...] Rady Miejskiej w G. z dnia 27 października 2017 r. w sprawie uchwalenia studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy G., w rozdziale 2 "Środowisko przyrodnicze", pkt 2.6 "Surowce" na stronie 21 w spisie występujących na ternie gminy kruszyw naturalnych wprowadzono m.in. złoże kruszywa naturalnego W. udokumentowane na terenie działek nr [...] w miejscowości W., gmina G..
Zdaniem skarżącego, z uwagi na wydanie przez Wojewodę opisanego wyżej zarządzenia zastępczego, planowane przedsięwzięcie nie narusza zapisów Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy G.. Złoża kopalin udokumentowane na terenie działek nr [...] w miejscowości W. K. znalazły się bowiem w zapisach tego Studium.
W ocenie Sądu, z powyższą argumentacją strony nie sposób się zgodzić. Co prawda słusznie wskazuje skarżący, że "zmiana studium sporządzona w trybie zarządzenia zastępczego wojewody, wywołuje skutki prawne takie jak studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy" (co wprost wynika z art. 208 ust. 2 ustawy Prawo geologiczne i górnicze), jednak nie można zgodzić się z poglądem, że powyższe w realiach niniejszej sprawy przesądza o "nienaruszeniu" sposobu wykorzystywania nieruchomości ustalonego w Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy G. przez podejmowanie i wykonywanie działalności polegającej na eksploatacji kopaliny ze złoża znajdującego się na terenie wspomnianych wyżej działek.
Jak trafnie wskazało Kolegium, opisane wyżej zarządzenie zastępcze miało na celu jedynie ujawnienie złoża kopalin w myśl art. 95 ust. 1 w zw. z art. 208 ust. 2 ustawy Prawo geologiczne i górnicze.
Podzielając pogląd zawarty w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 października 2019 r., sygn. akt II OSK 2623/19, wskazać należy, że na podstawie art. 208 ust. 2 Prawa geologicznego i górniczego organ nadzoru ma jedynie obowiązek wprowadzenia do studium obszarów konkretnych złóż kopalin, które zostały rozpoznane i udokumentowane przez właściwe organy administracji geologicznej. Zmiana przez wojewodę studium jest dokonywana w celu formalnego ujawnienia w studium istnienia określonych złóż geologicznych na terenie gminy (zatwierdzonych wcześniej przez właściwe organy administracji geologicznej), a nie w celu zmiany polityki przestrzennej gminy.
Powyższe znajduje swoje odzwierciedlenie także w treści uzasadnienia zarządzenia zastępczego Wojewody z dnia 20 stycznia 2022 r., w którym wskazano, że "w ustawie Prawo geologiczne i górnicze brak jest odesłania do przepisów ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, stąd też wniosek, że zmianie wynikającej z zarządzenia zastępczego, podlegają wyłącznie uwarunkowania studium, bez zmiany kierunków zagospodarowania, które w razie potrzeby zmieni gmina po przeprowadzeniu właściwej procedury planistycznej".
Nie ulega zatem wątpliwości, że Wojewoda ujawniając wskazane wyżej złoża, w żaden sposób nie wypowiedział się co do przeznaczenia działek, na których te złoża występują. Słusznie zatem wskazało Kolegium, że zarządzenie to pozostaje bez wpływu na rozstrzygnięcie.
Pomimo to, zdaniem Sądu postanowienie "negatywnie uzgadniające projekt koncesji na wydobywanie kopaliny ze złoża kruszywa naturalnego "W. " na terenie działek nr [...] z obrębu W. K." z przyczyn o których będzie mowa poniżej, wydane zostało przedwcześnie.
Analiza części graficznej Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego Gminy G. wskazuje, że teren, na którym położone są działki nr [...] – oznaczony kolorem żółtym i zielonym – przeznaczono na tereny rolnicze. Także w załączonym do akt administracyjnych zaświadczeniu Burmistrza G. z dnia 28 listopada 2022 r. wskazano, że zgodnie z założeniami wspomnianego Studium, teren działek przewidywany jest pod tereny rolnicze. Na działkach występują udokumentowane złoża kruszyw naturalnych.
Przyjmując takie przeznaczenie terenu organy powołały się ogólnie na ustalenia Studium bez wskazania, jakie to konkretnie zapisy tego Studium brały pod uwagę. Jednocześnie szczegółowa analiza pełnego tekstu Studium wskazuje, że dopuszcza ono rozszerzenie eksploatacji istniejących złóż. W rozdziale II "Uwarunkowania i kierunki zagospodarowania przestrzennego gminy, w pkt 5 – "Kształtowanie struktur przestrzennych" znalazł się podpunkt 5.1 – "Funkcje gospodarcze", w którym zamieszczono zapisy dotyczące przemysłu wydobywczego. Przewidziano tam m.in. "eksploatację złoża kruszywa naturalnego "W." udokumentowaną w kat. C1, wyłącznie po uzyskaniu koncesji na wydobycie". (...) "Dopuszcza się rozszerzenie eksploatacji w przypadku udokumentowania złoża na obszarach sąsiednich, po uzyskaniu koncesji na podstawie przepisów ustawy prawo geologiczne i górnicze. Ustala się rekreacyjno - wodny kierunek rekultywacji".
Do powyższych zapisów organy w żaden sposób nie odniosły się, biorąc pod uwagę wyłącznie przeznaczenie terenu wynikające z załącznika graficznego do Studium oraz wskazań zaświadczenia Burmistrza G. z 28 listopada 2022 r.
Tymczasem art. 7 ust. 2 ustawy Prawo geologiczne i górnicze jednoznacznie dopuszcza (w wypadku nieobowiązywania na danym terenie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego) możliwość podejmowania i wykonywania działalności polegającej m.in. na wydobywaniu kopalin ze złóż wówczas gdy nie narusza ono sposobu wykorzystywania nieruchomości ustalonego w studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy oraz w odrębnych przepisach.
Sformułowanie "sposobu wykorzystywania nieruchomości ustalonego w studium", w ocenie Sądu, nakazuje dokonanie stosownej oceny w tym zakresie w odniesieniu do całego studium, a nie jedynie jego wybranych fragmentów (w tym wypadku załącznika graficznego).
Organ, analizując, czy inwestycja nie naruszy sposobu wykorzystania przedmiotowego terenu ustalonego w studium, obowiązany jest do szczegółowej analizy wszystkich postanowień studium mających zastosowanie do konkretnej inwestycji, co oznacza, że nie jest wystarczające lakoniczne stwierdzenie, że takie naruszenie ma miejsce w sprawie.
W załączniku graficznym do wspomnianego Studium nie oznaczono terenu, na którym znajduje się złoże kruszywa naturalnego "W.", jednak w sąsiedztwie działek nr [...] zaznaczono teren górniczy, wobec czego wyjaśnienia wymaga jakie złoże na nim udokumentowano i czy zachodzi w tym wypadku możliwość rozszerzenia eksploatacji złoża, o której mowa w Studium.
Organy nie dokonały zatem prawidłowej analizy postanowień Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy G. określających sposób wykorzystywania wymienionych wyżej działek, pomijając istotne z tego punktu widzenia przepisy z ustaleń ogólnych, przez co dokonały wadliwej wykładni i przedwcześnie uznały, że brak jest podstaw do pozytywnego uzgodnienia projektu koncesji w niniejszej sprawie.
Rację też należy przyznać skarżącemu, że Kolegium wadliwie dokonywało ustaleń co zgodności planowanego zamierzenia ze sposobem wykorzystywania nieruchomości ustalonym w Studium, podczas gdy (z uwagi na treść przepisów art. 7 ust. 2 i art. 23 ust. 2a) ustawy Prawo geologiczne i górnicze) powinno zbadać czy przedsięwzięcie naruszy sposób wykorzystywania przedmiotowych działek ustalony w Studium.
Tym samym w sprawie doszło do naruszenia wymienionych wyżej przepisów ustawy Prawo geologiczne i górnicze, jak również do naruszenia art. 7, art. 77 i art. 80 k.p.a., które niewątpliwie mogło mieć wpływ na wynik sprawy.
Powyższe skutkowało uchyleniem zaskarżonego oraz poprzedzającego go postanowienia na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) p.p.s.a. O kosztach Sąd orzekł na podstawie art. 200 w związku z art. 205 § 1 p.p.s.a.
Rozpatrując ponownie sprawę organ winien uwzględnić przedstawioną powyżej ocenę Sądu, w tym przede wszystkim przeanalizować wszystkie (a nie tylko wybrane) zapisy Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy G., które mogą w niniejszej sprawie mieć zastosowanie, a następnie dokonać oceny, czy w świetle tych uregulowań planowane przedsięwzięcie naruszy sposób wykorzystywania działek nr [...] obręb W..
Sprawa została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym, na podstawie art. 119 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U. z 2022 r. poz. 329 z późn. zm. - dalej: p.p.s.a.), zgodnie z którym sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI