II SA/SZ 1346/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w SzczecinieSzczecin2007-05-31
NSAbudowlaneWysokawsa
prawo budowlanesamowola budowlanalikwidacja obiektupozwolenie na budowęnadzór budowlanyterminypostępowanie administracyjneTrybunał Konstytucyjnyzbiornik wodny

Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzję nakazującą likwidację ziemnego zbiornika wodnego z powodu naruszenia przepisów postępowania przez organy niższych instancji.

Sprawa dotyczyła skargi R. K. na decyzję nakazującą likwidację ziemnego zbiornika wodnego, wybudowanego bez pozwolenia na budowę. Organy nadzoru budowlanego utrzymały w mocy decyzję o likwidacji, uznając budowę za samowolną i nieprawidłowo wykonaną. Sąd uchylił zaskarżoną decyzję, wskazując na naruszenie przepisów postępowania przez organy obu instancji, w szczególności w zakresie prawidłowego ustalenia daty budowy zbiornika oraz nieuwzględnienia wyroku Trybunału Konstytucyjnego dotyczącego legalizacji samowoli budowlanych.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie rozpoznał skargę R. K. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, która utrzymała w mocy nakaz likwidacji ziemnego zbiornika wodnego. Organ nadzoru uznał budowę za samowolną, wykonaną bez wymaganego pozwolenia na budowę, i nie wykonał obowiązków wynikających z postanowienia o doprowadzeniu obiektu do stanu zgodnego z prawem. Kluczowym elementem sporu była data budowy zbiornika – organy przyjęły rok [...] r. na podstawie dokumentów, odrzucając oświadczenia świadków wskazujące na rok [...] r. Sąd administracyjny uznał, że organy obu instancji naruszyły przepisy postępowania, w tym art. 7, 75 § 1 i 77 § 1 k.p.a., poprzez niewłaściwe ustalenie stanu faktycznego. W szczególności sąd wskazał na konieczność przesłuchania świadków wskazanych przez skarżącego oraz na potrzebę uwzględnienia wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 18 października 2006 r. (Sygn. akt P 27/05), który dotyczył niezgodności z Konstytucją przepisów wyłączających stosowanie art. 49 ust. 1 Prawa budowlanego (w brzmieniu do 10 lipca 2003 r.) do budów, których pięcioletni okres od zakończenia upłynął. Z tych powodów sąd uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Inspektora Nadzoru Budowlanego i stwierdził, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu. Zasądzono również zwrot kosztów sądowych.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, organy naruszyły przepisy postępowania, nie podejmując wszelkich kroków zmierzających do wyjaśnienia tej okoliczności, w tym poprzez przesłuchanie wskazanych świadków.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że ustalenie daty budowy jest kluczowe dla zastosowania właściwych przepisów prawa budowlanego. Niewłaściwe przeprowadzenie postępowania dowodowego, w tym brak przesłuchania świadków, mogło skutkować błędnym ustaleniem stanu faktycznego.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (21)

Główne

k.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 77 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 75 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 145 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

p.u.s.a. art. 1

Ustawa - Prawo o ustroju sądów administracyjnych

p.p.s.a. art. 3 § 1

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 3 § 2

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 134

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 145 § 1

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 152

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 200

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

p.b. art. 48 § 1

Prawo budowlane

p.b. art. 48 § 4

Prawo budowlane

p.b. art. 83 § 2

Prawo budowlane

p.b. art. 3 § 2

Prawo budowlane

p.b. art. 49 § 1

Prawo budowlane

k.p.a. art. 83 § 3

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 152

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 200

Kodeks postępowania administracyjnego

Ustawa o zmianie ustawy - Prawo budowlane oraz o zmianie niektórych ustaw art. 7 § 2

Ustawa o zmianie ustawy - Prawo budowlane art. 2 § 1

Argumenty

Skuteczne argumenty

Organy obu instancji naruszyły przepisy postępowania poprzez niewłaściwe ustalenie daty budowy zbiornika. Organy nie uwzględniły wyroku Trybunału Konstytucyjnego dotyczącego legalizacji samowoli budowlanych.

Godne uwagi sformułowania

organy administracji, w toku postępowania administracyjnego, nie naruszyły przepisów postępowania, które mogłyby mieć wpływ na wynik sprawy organ II instancji stosownie do art. 7 i 77 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (...) powinien był podjąć wszelkie kroki zmierzające do wyjaśnienia powołanej okoliczności, w tym także mające na celu weryfikację oświadczeń wskazanych przez skarżącego (...) poprzez ich przesłuchanie w trybie at. 83 § 3 k.p.a. Trybunał Konstytucyjny w wyroku z dnia 18 października 2006 r. (Sygn. akt P 27/05) orzekł o niezgodności z art. 32 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej art. 7 ust. 2 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o zmianie ustawy - Prawo budowlane oraz o zmianie niektórych ustaw (...) w zakresie, w jakim wyłączają one stosowanie art. 49 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane, w brzmieniu obowiązującym do dnia 10 lipca 2003 r., do budowy obiektu budowlanego lub jego części, jeśli pięcioletni okres od zakończenia budowy upłynął do dnia [...] r.

Skład orzekający

Stefan Kłosowski

przewodniczący sprawozdawca

Henryk Dolecki

członek

Danuta Strzelecka-Kuligowska

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów postępowania administracyjnego w kontekście ustalania stanu faktycznego, znaczenie wyroków Trybunału Konstytucyjnego dla postępowań administracyjnych, zasady dotyczące samowoli budowlanej i legalizacji obiektów."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji budowy ziemnego zbiornika wodnego i konkretnych przepisów prawa budowlanego obowiązujących w danym okresie. Konieczność uwzględnienia wyroku TK zależy od daty zakończenia budowy.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa pokazuje, jak błędy proceduralne organów administracji mogą prowadzić do uchylenia decyzji, nawet w przypadku samowoli budowlanej. Podkreśla znaczenie prawidłowego ustalenia stanu faktycznego i uwzględniania orzecznictwa Trybunału Konstytucyjnego.

Błąd proceduralny organów zniweczył nakaz likwidacji samowolnie wybudowanego zbiornika wodnego.

Sektor

budownictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Sz 1346/06 - Wyrok WSA w Szczecinie
Data orzeczenia
2007-05-31
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2006-12-12
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Sędziowie
Danuta Strzelecka-Kuligowska
Henryk Dolecki
Stefan Kłosowski /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne
Budowlane prawo
Skarżony organ
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku
Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy
Dz.U. 2003 nr 207 poz 2016
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r.  - Prawo budowlane - tekst jednolity
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Stefan Kłosowski /spr./ Sędziowie Sędzia NSA Henryk Dolecki Sędzia NSA Danuta Strzelecka-Kuligowska Protokolant Katarzyna Skrzetuska - Gajos po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 31 maja 2007r. sprawy ze skargi R. K. na decyzję Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...]r. nr [...] w przedmiocie nakazania likwidacji ziemnego zbiornika wodnego I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...]r. [...] stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu, II. zasądza od Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz R. K. kwotę [...] złotych tytułem zwrotu kosztów sądowych.
Uzasadnienie
Decyzją z dnia [...] r. Nr [...] wydaną na podstawie art. 48 ust. 1 w związku z art. 48 ust. 4 oraz art 83 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t.j. Dz. U. z 2003 r. Nr 207, poz. 2016, ze zm.) Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego [...] utrzymał w mocy decyzję nspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] r. w przedmiocie wydanego R. K. nakazu likwidacji [...], o wymiarach
[...] m, wykonanego w [...] r. na rowie [...], na działce nr [...] położonej w [...], poprzez [...], z powodu nie wykonania obowiązku określonego
w postanowieniu Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] z dnia [...]r., polegającego na dostarczeniu temu organowi w terminie do dnia [...] r. projektu budowlanego i innych dokumentów w celu doprowadzenia wybudowanego samowolnie [...] do stanu zgodnego z prawem i uzyskania decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego.
Organ II instancji zaznaczył, że przedmiotowy [...] R. K. wybudował bez wymaganej prawem decyzji o pozwoleniu na budowę, jak również nie wykonał obowiązków wynikających z postanowienia Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [....]r. Organ odmówił wiarygodności oświadczeniom wskazanych przez R. K. świadków, co do okoliczności wybudowania [...]r., uznając, że organ I instancji,
na podstawie zebranego materiału dowodowego zasadnie przyjął, że budowa
ta miała miejsce w [...] r.
Na powyższą decyzję R. K. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie wnosząc o jej uchylenie.
W uzasadnieniu podkreślił, że organy obu instancji nie wzięły pod uwagę oświadczeń osób będących [...] mieszkańcami [...] , ograniczając się w przedmiocie ustalenia daty budowy zbiornika do pisma Agencji Własności Rolnej Skarbu Państwa z [...] r. Wskazał także na okoliczność wydania przez Trybunał Konstytucyjny w dniu 1 października 2006 r. wyroku, w którym uznał on za niezgodne z Konstytucją przepisy dotyczące nakładania opłat legalizacyjnych wobec osób, które przed 11 lipca 2003 r. spełniały przesłanki uzyskania pozwolenia na użytkowanie obiektu. Zaznaczył, że nie mógł wcześniej wystąpić z wnioskiem
o legalizację przedmiotowej budowli, bowiem od [....] r. do [...] r. prowadzone było przez Wójta Gminy [...] postępowanie w sprawie naruszenia stosunków wodnych, a od [...] roku toczy się postępowanie w sprawie samowoli budowlanej.
W odpowiedzi na skargę Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego [...] podtrzymał stanowisko zajęte w zaskarżonej decyzji
i wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny z w a ż y ł, co następuje:
Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz.1269) oraz art. 3 § 1 i § 2 pkt 1 ustawy z dnia
30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U.
Nr 153, poz. 1271 ze zm. dalej P.p.s.a.) sądy administracyjne dokonują kontroli decyzji pod względem zgodności z prawem. Sąd administracyjny, rozpoznając skargę na decyzję ostateczną dokonuje oceny zgodności zaskarżonego aktu
z przepisami prawa materialnego, jak również bada, czy organy administracji, w toku postępowania administracyjnego, nie naruszyły przepisów postępowania, które mogłyby mieć wpływ na wynik sprawy.
Kontrola zaskarżonej decyzji dokonana według wskazanego wyżej kryterium oraz w granicach rozstrzygania sądu zakreślonych w art. 134 P.p.s.a. doprowadziła do uznania, że decyzja ta wydana została z naruszeniem prawa.
W przedmiotowej sprawie Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] swą decyzją z dnia [...] r. utrzymał w mocy wydaną na podstawie art. art. 48 ust. 1 w związku z art. 48 ust. 4 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane decyzję Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...]r. orzekającą nakaz likwidacji [...], poprzez jego [...] w wyznaczonym terminie, z uwagi na okoliczność, że skarżący wybudował tenże [...] bez wymaganej prawem decyzji o pozwoleniu na budowę oraz nie wykonał obowiązków wynikających z postanowienia Inspektora Nadzoru Budowlanego [...]z dnia [...]r. wydanego w celu doprowadzenia obiektu do stanu zgodnego z prawem. W zakresie daty budowy zbiornika, organ II instancji uznał, że zasadnie Inspektor Nadzoru Budowlanego [...] przyjął, że zbiornik wybudowany został w [...] r. Data ta bowiem figurowała w aktach wcześniej prowadzonych przez inne organy administracyjne postępowań. Okoliczność
tę potwierdzało również pismo Agencji Własności Rolnej Skarbu Państwa
z [...]r. W związku z powyższym, pisemne oświadczenia [...] przedłożone przez skarżącego, wskazujące na rok [...] r., jako rok wybudowania [....] i złożone w [...] r. były zdaniem organu niewiarygodne.
Ustalenie daty wybudowania przedmiotowego [...] ma istotne znaczenie z punktu widzenia regulacji prawnej obowiązującej w tejże dacie, tj. bądź ustawy prawo budowlane z 1974 r. bądź jej odpowiednika z 1994 r. W związku
z powyższym, organ II instancji stosownie do art. 7 i 77 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz.1071, ze zm., dalej zwanej k.p.a.), powinien był podjąć wszelkie kroki zmierzające do wyjaśnienia powołanej okoliczności, w tym także mające na celu weryfikację oświadczeń wskazanych przez skarżącego [...] poprzez
ich przesłuchanie w trybie at. 83 § 3 k.p.a. Wskazane zaniedbanie organu w zakresie należytego przeprowadzenia czynności dowodowych mogło bowiem skutkować niewłaściwym ustaleniem okoliczności faktycznych sprawy.
Poza tym za trafny należy uznać zarzut skargi, że organ II instancji rozstrzygając sprawę w oparciu o powołaną w zaskarżonej decyzji podstawę prawną, a mianowicie art. 48 ust. 1 w związku z art. 48 ust. 4 oraz art 3 ust. 2 ustawy z dnia
7 lipca 1994 r. Prawo budowlane, nie uwzględnił okoliczności, że Trybunał Konstytucyjny w wyroku z dnia 18 października 2006 r. (Sygn. akt P 27/05) orzekł
o niezgodności z art. 32 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej art. 7 ust. 2 ustawy
z dnia 27 marca 2003 r. o zmianie ustawy - Prawo budowlane oraz o zmianie niektórych ustaw (Dz. U. Nr 80, poz. 718), jak również art. 2 ust. 1 ustawy z dnia
16 kwietnia 2004 r. o zmianie ustawy - Prawo budowlane (Dz. U. Nr 93, poz. 888)
w zakresie, w jakim wyłączają one stosowanie art. 49 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane, w brzmieniu obowiązującym do dnia 10 lipca 2003 r.,
do budowy obiektu budowlanego lub jego części, jeśli pięcioletni okres
od zakończenia budowy upłynął do dnia [...] r.,
Reasumując - organy obu instancji poprzez wskazane powyżej uchybienia naruszyły przepisy postępowania (art. 7, art. 75 § 1 i 77 § 1 k.p.a.), które mogły mieć wpływ na wynik sprawy. Od powyższych ustaleń zależy też ocena, czy w sprawie nie zachodzi przesłanka mogąca skutkować wznowieniem postępowania, określona
w art. 145a k.p.a. W związku z powyższym, przy ponownym rozpatrzeniu sprawy, organ I instancji powinien dokładnie ustalić okoliczność, kiedy przedmiotowy zbiornik wodny został wybudowany, w tym w szczególności poprzez przesłuchanie wskazanych przez skarżącego [...] i w zależności od przyjętych w tym zakresie ustaleń, w razie stosownej konieczności uwzględnić również przy rozstrzyganiu powołany wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 18 października 2006 r.
Biorąc powyższe pod uwagę, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. b i c P.p.s.a., należało orzec jak w pkt 1 sentencji.
Orzeczenie o wstrzymaniu wykonania zaskarżonej decyzji do czasu uprawomocnienia wyroku (pkt II) oparte zostało o przepis art. 152 P.p.s.a.
W przedmiocie kosztów postępowania sądowego (pkt III), sąd orzekł na podstawie art. 200 P.p.s.a.