II SA/Sz 1266/06

II SA/Sz 1266/06 - Wyrok WSA w Szczecinie
Data orzeczenia
2007-03-08
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2006-11-20
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Sędziowie
Arkadiusz Windak /sprawozdawca/
Barbara Gebel /przewodniczący/
Katarzyna Grzegorczyk-Meder
Symbol z opisem
6120 Ewidencja gruntów i budynków
Hasła tematyczne
Geodezja i kartografia
Sygn. powiązane
I OSK 845/07 - Wyrok NSA z 2008-06-06
Skarżony organ
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego I Kartograficznego
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2000 nr 100 poz 1086
Ustawa z dnia 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne - tekst jednolity
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Barbara Gebel Sędziowie: Asesor WSA Katarzyna Grzegorczyk - Meder Asesor WSA Arkadiusz Windak /spr./ Protokolant Katarzyna Skrzetuska - Gajos po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 marca 2007 r. sprawy ze skargi Zarządu Infrastruktury na decyzję Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia [...]. Nr [...] w przedmiocie ujawnienia w operacie ewidencji gruntów i budynków zmian granic i powierzchni użytku gruntowego o d d a l a skargę
Uzasadnienie
U z a s a d n i e n i e :
Decyzją z dnia [...] r., nr [...], Starosta [...], na podstawie art. 7d pkt 1, art. 20 ust. 3a ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (tekst jednolity: Dz. U. z 2005 r. Nr 240, poz. 2027 ze zm.) w zw. z art. 20 ust. 2 ustawy z dnia 28 września 1991 r. o lasach (tekst jednolity: Dz. U. z 2005 r. Nr 45, poz. 435 ze zm.) oraz §46 ust. 2 pkt 2 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz. U. Nr 38, poz. 454), odmówił ujawnienia w ewidencji gruntów i budynków obrębu ewidencyjnego [...] granic i powierzchni użytku gruntowego "las" zawartych w operacie pomiarowym [...] w działkach o nr [...] – kontur nr [...], i działka nr [...] – kontur nr [...].
W uzasadnieniu decyzji Starosta wskazał, że przedmiotem wniosku było dokonanie zmian danych ewidencji gruntów i budynków dot. działek o nr: [...] jak również części gruntów w działkach nr [...] oraz [...], polegającej na zmianie terenów różnych ([...]) na las ([...]).
Z danych zawartych w przedmiotowym operacie wynika, ze w planie urządzenia lasu Nadleśnictwa [...] zatwierdzonego decyzją Ministra Środowiska z dnia [...]r., nr [...], kontur numer [...]-las w działce numer [...] zawiera się w pododdziale "[...]", podobnie jak kontur numer [...]-las w działce numer [...], który zawiera się w pododdziale "[...]". Wymienione pododdziały w planie urządzenia lasu wykazane są w gruntach nieleśnych i stanowią wrzosowiska zadrzewione, dla których brak jest jakichkolwiek wskazań gospodarczych. W związku z tym, że w wymienione kontury znajdują się powierzchni gruntów nieleśnych planu urządzenia lasu, zdaniem organu, należało odmówić ich ujawnienia w ewidencji gruntów obrębu [...], bowiem ustalenie granic i powierzchni użytku gruntowego "las" nastąpiłoby wbrew ustaleniom planu urządzenia lasu. W tym zakresie byłoby to sprzeczne z powołanymi w podstawie prawnej decyzji przepisami ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne i ustawy o lasach.
Odwołanie od tej decyzji do Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w [...] wniósł w imieniu Skarbu Państwa – Ministra Obrony Narodowej – Zarząd Infrastruktury w [...] podnosząc zarzut błędnej interpretacji art. 20 ust. 3a ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne w związku z art. 20 ust. 2 ustawy o lasach i pominięcie przepisu art. 21 ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne. Wadliwa wykładnia wskazanych przepisów, zdaniem odwołującego, wynika z nieprawidłowego przyznania pierwszeństwa i nadrzędnego znaczenia dla art. 20 ust. 3a ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne, wskazującego jedynie na potrzebę uwzględnienia planu, pomijając przy tym przepisy nakazujące prowadzenie aktualnej ewidencji dającej rękojmię odzwierciedlenia stanu rzeczywistego w urzędowych rejestrach.
W wyniku rozpatrzenia sprawy na skutek wniesionego odwołania Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w [...], decyzją z dnia [...] r., nr [...], w oparciu o art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity: Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.), art. 7b ust. 2 pkt 2, art. 20 ust. 3a ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne w związku z art. 20 ust. 2 ustawy z dnia 28 września 1991 r. o lasach, utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji.
Uzasadniając dokonane rozstrzygnięcie organ odwoławczy przywołał treść przepisów stanowiących podstawę swojej decyzji i stwierdził, że w obowiązującym planie urządzenia lasu zatwierdzonym decyzją Ministra Środowiska z dnia [...] r., nr [...], będące przedmiotem sprawy grunty wykazane są jako grunty nieleśne – wrzosowisko – bez wskazań gospodarczych. Żądanie ujawnienia w ewidencji gruntów i budynków nowego zasięgu użytku "las" jest zatem niezgodne z ustaleniami planu urządzenia lasu i w związku z tym z wymogami wynikającymi z treści art. 20 ust. 3a ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne oraz art. 20 ust. 2 ustawy o lasach.
Zdaniem organu odwoławczego, w świetle aktualnych przepisów, staje się oczywiste, że najpierw musi zaistnieć plan urządzenia lasu, aby ustalenia w nim zawarte mogły być uwzględnione w ewidencji gruntów.
W ocenie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego, dopóki ustalenia planu urządzenia lasu dla spornych gruntów nie będą zmienione lub uzupełnione, wniosek o ujawnienie zmiany danych ewidencyjnych dotyczących granic i powierzchni lasu, nie może być uwzględniony.
Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie wniósł w imieniu Skarbu Państwa – Ministra Obrony Narodowej –Zarząd Infrastruktury w [...] żądając uchylenie tej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji ze względu na naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik postępowania, a polegające na:
1) nie zastosowaniu art. 2 pkt 8 w związku z art. 20 ust. 1 ustawy - Prawo geodezyjne i kartograficzne poprzez przyjęcie, iż Starosta [...] jako organ prowadzący ewidencję gruntów i budynków nie miał obowiązku ujawnienia zgłoszonych mu zmian danych w tej ewidencji w ramach systematycznej aktualizacji zbioru danych o gruntach;
2) niewłaściwym zastosowaniu art. 20 ust. 3a oraz art. 20 ust. 1 pkt l ustawy - Prawo geodezyjne i kartograficzne w związku z art. 20 ust. 2 ustawy o lasach, poprzez przyjęcie, iż przepisy te uniemożliwiały Staroście [...] ujawnienie zgłoszonych mu zmian danych w ewidencji gruntów i budynków;
3) nie zastosowaniu art. 3 ustawy o lasach wskutek przyjęcia, iż prawidłowe było działanie Starosty [...] polegające na odmowie ujawnienia w ewidencji gruntów i budynków zgłoszonej przez skarżącego zmiany użytków gruntowych polegające na przekwalifikowaniu przedmiotowej działki z kategorii użytków gruntowych [...] "tereny różne" do kategorii użytków gruntowych [...] "las"
Skarżący podważył trafność stanowiska organów, jakoby ewidencję gruntów i budynków w części dotyczącej lasów prowadzi się z uwzględnieniem przepisów o lasach w związku z art. 20 ust. 2 ustawy o lasach.
W ocenie Zarządu Infrastruktury, o przypisaniu danemu gruntowi statusu "lasu" w ewidencji gruntów i budynków decyduje okoliczność, czy stan faktyczny istniejący na gruncie umożliwia uznanie go za las z punktu widzenia definicji lasu zawartej w art. 3 ustawy o lasach, a nie to czy grunt ten określany jest jako leśny w planie urządzenia lasu.
Skarżący podniósł, iż zgodnie z art. 20 ust. 1 pkt 1 ustawy - Prawo geodezyjne i kartograficzne w przypadku gruntów ewidencja gruntów i budynków obejmuje informacje dotyczące ich położenia, granic, powierzchni, rodzajów użytków gruntowych oraz ich klas gleboznawczych, oznaczenia ksiąg wieczystych lub zbiorów dokumentów, jeżeli zostały założone dla nieruchomości, w skład której wchodzą grunty. Natomiast powoływany przez organ art. 20 ust. 2 ustawy o lasach stanowi, że w ewidencji gruntów i budynków uwzględnia się jedynie ustalenia planów urządzenia lasu i uproszczonych planów urządzenia lasu dotyczące granic i powierzchni lasu. Zatem ustalenia planu urządzenia lasu są uwzględniane w ewidencji, ale jedynie co do niektórych z informacji w niej ujawnianych, a mianowicie tylko co do granic oraz powierzchni i to jedynie w odniesieniu do lasu, a nie w odniesieniu do całego gruntu, na którym znajduje się ten las. Natomiast nie uwzględnia się ustaleń planu urządzenia lasu m.in. co do rodzaju użytków gruntowych, stąd też ustalenie w planie urządzenia lasu, że dany grunt jest gruntem leśnym lub nieleśnym nie ma znaczenia dla zapisów w ewidencji gruntów i budynków.
W ocenie skarżącego, przepis art. 20 ust. 2 ustawy o lasach ma znaczenie jedynie o tyle, iż w przypadku gdy dany grunt jest gruntem leśnym w rozumieniu art. 3 ustawy o lasach, co za tym idzie jest gruntem leśnym w rozumieniu § 67 pkt 2 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz. U. Nr 38, poz. 454 ze zm.) i jako taki jest oznaczony w ewidencji jako "las" (Ls), wówczas w ewidencji uwzględnia się dane dotyczące granic i powierzchni tegoż lasu zawarte w planie urządzenia lasu. Natomiast sam plan urządzenia lasu nie przesądza w żadnym razie, do której z kategorii użytków gruntowych należy zaliczyć dany grunt.
Starosta [...] jako organ prowadzący ewidencję gruntów i budynków, zgodnie z art. 20 ust. 1 ustawy - Prawo geodezyjne i kartograficzne, zobowiązany jest do jej systematycznej aktualizacji. Odmowa ujawnienia w ewidencji gruntów i budynków aktualnych danych dotyczących gruntów jest nie do pogodzenia z wymogiem systematycznej aktualizacji tych danych.
Skarżący zauważył, iż gdyby zgodzić się z poglądem organu, iż w sytuacjach takich jak w niniejszej sprawie, o tym jaka informacja ujawniana jest w ewidencji gruntów i budynków przesądza plan urządzenia lasu, należałoby liczyć się z długotrwałym stanem utrzymywania świadomej niezgodności pomiędzy treścią ewidencji, a rzeczywistym stanem gruntów, ponieważ zgodnie z art. 18 ust. 1 ustawy o lasach, plan urządzenia lasu sporządza się, co do zasady, na okres 10 lat. Zatem w skrajnych przypadkach przez taki właśnie czas świadomie utrzymywana byłaby rozbieżność pomiędzy treścią zapisów w ewidencji, a rzeczywistym stanem gruntów.
Konsekwencja utrzymywania w ewidencji gruntów i budynków zapisów sprzecznych z rzeczywistym stanem gruntów rodzi niekorzystne dla skarżącego skutki finansowe z uwagi na konieczność ponoszenia znacznie większych ciężarów podatkowych z tytułu podatków lokalnych.
Odpowiadając na skargę Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w [...] wniósł o jej oddalenie podtrzymując swoje stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie, zważył co następuje:
W myśl art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), Sąd właściwy jest do kontroli działalności administracji publicznej w oparciu o kryterium zgodności z prawem. Na podstawie art. 3 § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), kontrola działalności administracji publicznej obejmuje orzekanie w sprawach skarg na decyzje organów administracyjnych. Tak więc uchylenie decyzji administracyjnych przez Sąd następuje w przypadku naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu, które mogły mieć wpływ na wynik sprawy.
W niniejszej sprawie Sąd nie znalazł podstaw do uchylenia zaskarżonej decyzji.
Generalnym aktem regulującym sprawy ewidencji gruntów i budynków jest ustawa z dnia 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. z 2000 r. Nr 100, poz.1086 ze zm.).
Art. 20 ust. 3a tej ustawy stanowi, że ewidencję gruntów i budynków, w części dotyczącej lasów, prowadzi się z uwzględnieniem przepisów o lasach.
Jak trafnie zauważył Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego art. 20 ust. 2 ustawy z dnia 28 września 1991 r. o lasach (Dz. U. z 2005 r. Nr 45, poz. 435) zawiera w swej treści zasadę, wedle której, dla powszechnej ewidencji gruntów i budynków, przy ustalaniu zasięgu użytku gruntowego pod nazwą "las", wiążące znaczenie mają ustalenia planów urządzenia lasów dotyczące ich granic i powierzchni. A contrario, nie jest możliwe uwzględnienie w powszechnej ewidencji gruntów i budynków granic i powierzchni lasu, które to nie wynikają z planu urządzenia danego lasu.
Powołany wyżej art. 20 ust. 2, w ocenie Sądu, stanowi lex specialis w stosunku do ogólnych zasad dotyczących sposobu uwzględniania i wprowadzania zmian w powszechnej ewidencji gruntów i budynków. Przepis ten, jak już wskazano, ma ustawowe umocowanie wynikające wprost z art. 20 ust. 3a ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne.
Według treści art. 20 ust. 2 ustawy o lasach nie jest możliwe przeprowadzenie zmian w zakresie ustalenia granic i powierzchni lasu, które byłyby niezgodne z obowiązującym planem urządzenia lasu. Stanowisko takie zajął również Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie w wyroku z dnia 8 lutego 2007 r., sygn. akt I OSK 454/06, w tożsamej przedmiotowo sprawie.
Zgodzić się należy z tymi wywodami skargi, które wskazują na obowiązek zgłaszania odpowiednim organom wszelkich zmian danych objętych ewidencją gruntów i budynków, zgodnie z przepisami dotyczącymi powszechnej ewidencji gruntów i budynków, tj. z ustawą Prawo geodezyjne i kartograficzne oraz z rozporządzeniem Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz. U. Nr 38, poz. 454). Zasada ta ulega jednak ograniczeniu w stosunku do zmian dotyczących ustalenia granic i powierzchni lasu, które muszą być skorelowane z planem urządzenia lasu.
Zmiany związane ze zmianą granic i powierzchni lasów powinny wynikać z planu urządzenia lasu. Zgodnie z przepisami rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia [...]r. w sprawie szczegółowych zasad i trybu sporządzania planu urządzenia lasu, uproszczonego planu urządzenia lasu oraz inwentaryzacji stanu lasu (Dz. U. Nr 256, poz. 2151), właśnie w części planistycznej planu urządzenia lasu określa się m.in. grunty przeznaczone do objęcia gospodarką leśną.
Zgodnie z art. 2 pkt 8 ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne, ewidencja gruntów to jednolity dla kraju, systematycznie aktualizowany zbiór informacji o gruntach, budynkach i lokalach, ich właścicielach oraz innych osobach fizycznych lub prawnych władających tymi gruntami, budynkami i lokalami. Ewidencja gruntów odzwierciedla więc stan nieruchomości w oparciu o określone dokumenty.
W rozpatrywanym przypadku dokumentem stanowiącym podstawę zmian wpisu do ewidencji gruntów i budynków granic i powierzchni lasu jest obowiązujący plan urządzenia lasu sporządzony dla Nadleśnictwa [...], zatwierdzony decyzją Ministra Środowiska z dnia [...]r.
Reasumując, Sąd nie podzielając zarzutów skargi oraz nie dostrzegając z urzędu uchybień w działaniach organu uznał, że wydając zaskarżoną decyzję Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego prawidłowo dokonał interpretacji obowiązujących przepisów prawa a swoje stanowisko w sposób jasny i wyczerpujący przedstawił w uzasadnieniu decyzji spełniającym wymogi określone przez art. 107 § 3 k.p.a.
W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł jak w sentencji.