II SA/Sz 120/23

Wojewódzki Sąd Administracyjny w SzczecinieSzczecin2023-02-10
NSAAdministracyjneNiskawsa
sądy administracyjnewłaściwość sąduzakład karnyprawa osadzonychodrzucenie skargikognicja sądupostępowanie karne wykonawcze

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie odrzucił skargę osadzonego na działania Dyrektora Zakładu Karnego, uznając sprawę za niedopuszczalną z powodu braku właściwości sądu administracyjnego.

Skarga P.S. dotyczyła działań Dyrektora Zakładu Karnego w zakresie dostępu do mediów, sprzętu sportowego, wyposażenia świetlicy oraz zwrotu wpłaconej kwoty. Sąd administracyjny uznał, że tego typu sprawy nie należą do jego właściwości, powołując się na zamknięty katalog spraw podlegających kontroli sądów administracyjnych. Wskazał, że nadzór nad legalnością wykonywania kary pozbawienia wolności sprawuje sędzia penitencjarny, a sprawy dotyczące działalności jednostek organizacyjnych Służby Więziennej regulują inne przepisy i są rozpoznawane przez sądy powszechne. W konsekwencji, skarga została odrzucona na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie rozpoznał skargę P.S. na działania Dyrektora Zakładu Karnego, dotyczącą m.in. ograniczeń w dostępie do mediów, sprzętu sportowego, świetlicy oraz braku zwrotu wpłaconej kwoty. Sąd, działając na posiedzeniu niejawnym, postanowił odrzucić skargę. W uzasadnieniu Sąd wyjaśnił, że kluczowym elementem jest badanie dopuszczalności skargi i właściwości sądu administracyjnego. Zgodnie z art. 3 § 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (p.p.s.a.), kontrola sądów administracyjnych obejmuje ściśle określony katalog spraw, w tym decyzje i postanowienia administracyjne, akty lub czynności z zakresu administracji publicznej, akty prawa miejscowego, akty nadzoru oraz bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania. Katalog ten jest zamknięty, co oznacza, że sprawy nieujęte w tym wyliczeniu nie podlegają kognicji sądów administracyjnych. Sąd uznał, że kwestie podniesione w skardze, dotyczące zapewnienia osadzonemu dostępu do pomieszczeń sportowych, sprzętu, wyposażenia miejsca odosobnienia oraz zwrotu wpłaconej kwoty, nie mieszczą się w katalogu spraw podlegających kontroli sądu administracyjnego. Wskazano, że nadzór nad legalnością i prawidłowością wykonywania kary pozbawienia wolności sprawuje sędzia penitencjarny, zgodnie z Kodeksem karnym wykonawczym (k.k.w.). Organy postępowania wykonawczego, w tym dyrektor zakładu karnego, działają w ramach tego systemu. Tryb zaskarżania ich działalności regulują przepisy k.k.w. oraz rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości w sprawie załatwiania wniosków, skarg i próśb osób osadzonych. Zgodnie z art. 7 § 1 i 2 k.k.w., skargi na decyzje organów postępowania wykonawczego rozpoznaje właściwy sąd powszechny. Wobec powyższego, Sąd stwierdził brak swojej kognicji do rozpoznania przedmiotowej skargi, co skutkowało jej odrzuceniem na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, skarga taka nie podlega kognicji sądu administracyjnego.

Uzasadnienie

Sądy administracyjne są właściwe do rozpoznawania spraw ściśle określonych w art. 3 § 2 p.p.s.a. Kwestie dotyczące wykonywania kary pozbawienia wolności i działalności zakładów karnych, w tym warunków osadzenia i zwrotu środków, należą do właściwości sądów powszechnych (sędziów penitencjarnych) lub są regulowane przepisami szczególnymi, a nie przepisami podlegającymi kontroli sądów administracyjnych.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odrzucono_skargę

Przepisy (10)

Główne

p.p.s.a. art. 58 § 1 pkt 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 58 § 3

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 3 § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

k.k.w. art. 32

Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. Kodeks karny wykonawczy

k.k.w. art. 2 § pkt 5

Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. Kodeks karny wykonawczy

k.k.w. art. 7 § par. 1

Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. Kodeks karny wykonawczy

k.k.w. art. 7 § par. 2

Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. Kodeks karny wykonawczy

k.k.w. art. 3

Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. Kodeks karny wykonawczy

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 13 sierpnia 2003 r. w sprawie sposobów załatwiania wniosków, skarg i próśb osób osadzonych w zakładach karnych i aresztach śledczych § § 2

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 13 sierpnia 2003 r. w sprawie sposobów załatwiania wniosków, skarg i próśb osób osadzonych w zakładach karnych i aresztach śledczych § § 3 ust. 1

Argumenty

Skuteczne argumenty

Skarga nie mieści się w katalogu spraw podlegających kontroli sądów administracyjnych.

Godne uwagi sformułowania

katalog zawarty w powyższym katalogu ma charakter zamknięty Zaskarżenie aktu lub czynności w nim niewymienionych oznacza, że zainicjowana przez dany podmiot sprawa nie jest objęta właściwością sądu administracyjnego.

Skład orzekający

Katarzyna Sokołowska

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Niska

Powoływalne dla: "Ustalenie braku właściwości sądu administracyjnego w sprawach dotyczących warunków osadzenia w zakładach karnych i innych kwestii związanych z wykonywaniem kary pozbawienia wolności."

Ograniczenia: Dotyczy wyłącznie spraw, w których skarżący próbuje zaskarżyć działania dyrektora zakładu karnego do sądu administracyjnego, podczas gdy właściwy jest sąd powszechny lub inne organy.

Wartość merytoryczna

Ocena: 3/10

Sprawa dotyczy kwestii proceduralnej - braku właściwości sądu, co jest rutynowe dla prawników procesowych, ale mało interesujące dla szerszej publiczności.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Sz 120/23 - Postanowienie WSA w Szczecinie
Data orzeczenia
2023-02-10
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2023-01-30
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Sędziowie
Katarzyna Sokołowska /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
645  Sprawy nieobjęte symbolami podstawowymi 601644 oraz od 646-652
Hasła tematyczne
Odrzucenie skargi
Skarżony organ
Dyrektor Zakładu Karnego
Treść wyniku
Odrzucono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2023 poz 259
art. 58 par. 1 pkt 1, par. 3
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Dz.U. 2013 poz 647
par. 2, par. 3 ust. 1
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 13 sierpnia 2003 r. w sprawie sposobów załatwiania wniosków, skarg i próśb osób osadzonych w  zakładach karnych i aresztach śledczych.
Dz.U. 2021 poz 53
art. 32, art. 2 pkt 5, art. 7 par. 1, par. 2, art. 3
Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. Kodeks karny wykonawczy - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie Przewodniczący sędzia WSA Katarzyna Sokołowska po rozpoznaniu w dniu 10 lutego 2023 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi P. S. na Dyrektora Zakładu Karnego w przedmiocie działania postanawia: odrzucić skargę
Uzasadnienie
Pismem z dnia 21 listopada 2022 r., P. S. złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie skargę na działanie Dyrektora Zakładu Karnego
w G. nie zgadzając się z ograniczeniami m.in. w dostępie do mediów, sprzętu sportowego, siłowni, świetlicy, hali sportowej oraz brakiem zwrotu kwoty pieniężnej wpłaconej przez osobę trzecią na rzecz osadzonego. Podał również, że w świetlicy nie ma stołu do tenisa, zaś telewizor jest uszkodzony. Nie ma też jakichkolwiek gier planszowych, ulotek, czy książek.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej nieuwzględnienie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył, co następuje:
Na wstępie wyjaśnienia wymaga, że w przypadku wniesienia skargi, sąd administracyjny w pierwszej kolejności bada jej dopuszczalność ustalając m.in., czy mieści się w katalogu spraw należących do właściwości sądu administracyjnego.
W przypadku stwierdzenia braku kognicji sądu do rozpoznania sprawy, taka skarga, podlega odrzuceniu stosownie do art. 58 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r., poz. 259
- zwanej dalej "p.p.s.a.").
Zgodnie z art. 3 § 2 p.p.s.a., kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na:
1) decyzje administracyjne;
2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty;
3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, z wyłączeniem postanowień wierzyciela o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu oraz postanowień, przedmiotem których jest stanowisko wierzyciela w sprawie zgłoszonego zarzutu;
4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa,
z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego, postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa, postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej, oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw;
4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających;
5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej;
6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej;
7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego;
8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a;
9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych
w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw.
Sądy administracyjne orzekają także w sprawach sprzeciwów od decyzji wydanych na podstawie art. 138 § 2 Kodeksu postępowania administracyjnego (§ 2a), a także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, i stosują środki określone w tych przepisach (§ 3).
Wyliczenie zawarte w powyższym katalogu ma charakter zamknięty. Zaskarżenie aktu lub czynności w nim niewymienionych oznacza, że zainicjowana przez dany podmiot sprawa nie jest objęta właściwością sądu administracyjnego.
Zdaniem Sądu, zaskarżone niniejszą skargą działanie Dyrektora Zakładu Karnego w przedmiocie zapewnienia prawa dostępu osadzonemu do pomieszczeń sportowych, sprzętu sportowego, uzupełnienia braków lub dostępu do wyposażenia miejsca odosobnienia oraz kwestia zwrotu kwoty pieniężnej wpłaconej przez osobę trzecią na rzecz osadzonego nie mieszczą się w katalogu aktów lub czynności objętych kontrolą sprawowaną przez sąd administracyjny.
Stosownie do art. 32 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. Kodeks karny wykonawczy (Dz. U. z 2021 r., poz. 53 ze zm., zwanej dalej "k.k.w.") nadzór nad legalnością i prawidłowością wykonywania kary pozbawienia wolności, zastępczej kary pozbawienia wolności, kary aresztu wojskowego, kary aresztu lub zastępczej kary aresztu, kary porządkowej, tymczasowego aresztowania, zatrzymania, środka przymusu skutkującego pozbawienie wolności oraz środka zabezpieczającego związanego z umieszczeniem w zakładzie psychiatrycznym sprawuje sędzia penitencjarny. W art. 2 pkt 5 k.k.w. jako organy postępowania wykonawczego wskazano dyrektora zakładu karnego, aresztu śledczego, a także dyrektora okręgowego i Dyrektora Generalnego Służby Więziennej albo osobę kierującą innym zakładem przewidzianym w przepisach prawa karnego wykonawczego oraz komisję penitencjarną.
Z kolei tryb prowadzenia postępowania zaskarżającego działalność jednostek organizacyjnych Służby Więziennej reguluje rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości
z dnia 13 sierpnia 2003 r. w sprawie sposobów załatwiania wniosków, skarg i próśb osób osadzonych w zakładach karnych i aresztach śledczych (Dz. U. z 2013 r., poz. 647 ze zm.). Zgodnie z § 2 tego rozporządzenia prośby i wnioski dotyczące działalności jednostek organizacyjnych Służby Więziennej załatwiają kierownicy tych jednostek w ramach swoich zadań. Natomiast w myśl § 3 ust. 1 rozporządzenia skargi dotyczące działalności jednostek organizacyjnych oraz postępowania funkcjonariusza lub pracownika Służby Więziennej, załatwiają w zależności od treści skargi i zarzutów w niej podniesionych odpowiednio: kierownik danej jednostki organizacyjnej, dyrektor okręgowy Służby Więziennej, Dyrektor Generalny Służby Więziennej i Minister Sprawiedliwości.
Osadzony może, jeżeli k.k.w. nie stanowi inaczej, na podstawie art. 7 § 1 k.k.w. zaskarżyć do sądu decyzje organów postępowania wykonawczego wymienionych
w art. 2 pkt 3 - 6 i 10 ustawy. Skargi rozpoznaje właściwy sąd powszechny (art. 7 § 2
w zw. z art. 3 k.k.w.).
Powyższe prowadzi do wniosku, że sądy administracyjne nie są uprawione do rozpatrywania skarg na działalność dyrektora zakładu karnego w kwestiach związanych z wykonywaniem kary pozbawienia wolności. Oznacza to, że przedmiotowa skarga jest niedopuszczalna i podlega odrzuceniu.
Z tych względów Sąd, działając na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 i § 3 p.p.s.a. orzekł jak na wstępie.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI