II SA/Sz 1190/21

II SA/Sz 1190/21 - Wyrok WSA w Szczecinie
Data orzeczenia
2022-07-28
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2021-11-18
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Sędziowie
Katarzyna Grzegorczyk-Meder
Krzysztof Szydłowski
Renata Bukowiecka-Kleczaj /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6031 Uprawnienia do kierowania pojazdami
Hasła tematyczne
Ruch drogowy
Administracyjne postępowanie
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2011 nr 30 poz 151
art. 99 ust. 1 pkt 1, pkt 2a,
Ustawa z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami.
Dz.U. 2022 poz 329
art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi  - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Renata Bukowiecka-Kleczaj (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Katarzyna Grzegorczyk-Meder, Asesor WSA Krzysztof Szydłowski po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 28 lipca 2022 r. sprawy ze skargi B. R. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie skierowania na badania lekarskie oddala skargę.
Uzasadnienie
Decyzją z dnia [...] czerwca 2021 r., nr [...], wydaną na podstawie art. 99 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami (Dz.U. nr 30, poz. 151 ze zm.), Prezydent Miasta S. skierował na badanie lekarskie przeprowadzane w celu ustalenia istnienia lub braku przeciwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami B. R., posiadającego uprawnienia do kierowania w zakresie prawa jazdy kategorii A i B.
Z uzasadnienia tego rozstrzygnięcia wynika, że zostało ono wydane z uwagi na uzyskanie od administratora centralnej ewidencji kierowców informacji potwierdzającej, że kierowca kierował pojazdem w stanie nietrzeźwości, w stanie po użyciu alkoholu lub środka działającego podobnie do alkoholu. Organ przedstawił dotychczasowy przebieg postępowania i wyjaśnił, z jakich względów Samorządowe Kolegium Odwoławcze, decyzją z dnia [...] lipca 2020 r. nr [...], uchyliło poprzednio wydaną decyzję Prezydenta Miasta S. z dnia [...] czerwca 2020 r., nr [...] o skierowaniu B. R. na badania lekarskie (niezawiadomienie strony o wszczęciu postępowania, braki w ustaleniach stanu faktycznego w zakresie posiadania przez stronę uprawnień do kierowania pojazdami).
Ponownie rozpoznając sprawę organ I instancji uzupełnił akta sprawy o odpis decyzji ostatecznej Prezydenta Miasta S. z dnia [...] października 2002 r. o wydaniu B. R. prawa jazdy kategorii AB o numerze [...] serii "[...] ważnego bezterminowo. Następnie zawiadomił stronę o wszczęciu postępowania administracyjnego w przedmiocie skierowania jej na badania lekarskie. W odpowiedzi na powyższe, strona zwróciła się w dniu 5 października 2020 r. z pisemną prośbą o odstąpienie od skierowania jej na badanie lekarskie (oraz od skierowania na badanie psychologiczne i kurs reedukacyjny) motywując to swoimi niskimi zarobkami i spłacanymi wysokimi kredytami długoterminowymi. Skarżący podał, że nie ma środków finansowych na pokrycie kosztów badania lekarskiego, badania psychologicznego i kursu reedukacyjnego.
Zdaniem organu, stan faktyczny sprawy dowodzi, że B. R. kierował w dniu 1 grudnia 2019 r. pojazdem marki H. w ruchu drogowym, tj. na ul. [...] w S., będąc w stanie po użyciu alkoholu wyrażającym się stężeniem 0,14 mg/l alkoholu w wydychanym powietrzu.
Z uwagi na powyższe, wystąpiła przesłanka do skierowania wymienionego na badanie lekarskie w trybie art. 99 ust. 1 pkt 2a ustawy o kierujących pojazdami.
W odwołaniu od powyższej decyzji, B. R. podniósł, że skierowanie go na badania lekarskie w związku z wyrokiem Sądu z dnia [...] lutego 2020 r. wydanym w sprawie o sygn. akt [...] jest dla niego jako obywatela Unii Europejskiej krzywdzące. Odbyta kara "zatrzymania prawa jazdy uprawnień nabytych [...] września 1982 r. i [...] sierpnia 1982 r. przez sześć miesięcy" spowodowała u niego nieodwracalne skutki zdrowotne, a kara finansowa i wszelkie opłaty z tym związane skutkowały zaciągnięciem kredytu do istniejących już kredytów hipotecznych i długoterminowych.
W jego ocenie, organ nie uwzględnił okoliczności, o których skarżący wspomniał w piśmie z dnia 5 października 2020 r.
Skarżący dodał, że podczas wydania wyroku skazującego, nie wzięto pod uwagę, dowodów wskazujących na to, że pomiary zawartości alkoholu w wydychanym powietrzu miały tendencję spadkową. Powyższe świadczyło, że nie spożywał "przed prowadzeniem samochodu żadnego środka".
Zaznaczył, że rok 2020 był rokiem panującej pandemii COVID-19 i wszelkie sądy były nieczynne, "nie można się było do nikogo odwołać ani odnieść, nie były na czas przesyłane pisma sądowe, praca zdalna sądów nie była spójna z datami wyroków sądowych".
Samorządowe Kolegium Odwoławcze, decyzją z dnia [...] września 2021 r., nr [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego, art. 99 ust. 1 pkt 2 lit. a) ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami (Dz.U. z 2021 r., poz. 1212), utrzymało zaskarżoną decyzję w mocy.
W uzasadnieniu rozstrzygnięcia, organ odwoławczy wskazał, że decyzja wydawana na podstawie art. 99 ust. 1 pkt 2 lit. a) ustawy o kierujących pojazdami ma tzw. charakter związany. Oznacza to, że jej wydanie, gdy dana osoba kierowała pojazdem w stanie nietrzeźwości nie zależy od uznania organu administracji publicznej, który w sytuacji zaistnienia ustawowych przesłanek ma obowiązek wydania decyzji o treści określonej przepisami prawa. Przepis ten nie wskazuje i nie upoważnia organu do badania żadnych innych przesłanek skierowania kierowcy na badanie lekarskie niż sam fakt kierowania pojazdem w stanie nietrzeźwości. Z uwagi na kategoryczne brzmienie wskazanego wyżej przepisu – organ I instancji był zobowiązany do wydania kwestionowanej decyzji administracyjnej bowiem w wyroku Sądu z dnia [...] lutego 2020 r. orzeczono wobec strony środek karny w postaci zakazu prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych na okres 6 miesięcy, za prowadzenie w ruchu lądowym pojazdu marki H. – "będąc w stanie po spożyciu alkoholu".
B. R. wniósł skargę na powyższe rozstrzygnięcie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie.
Oprócz argumentów podnoszonych w odwołaniu od decyzji z dnia [...] czerwca 2021 r., skarżący wskazał także na dodatkowe koszty, które musiał ponieść w związku z zatrzymaniem prawa jazdy (tj. m.in. naprawy samochodu, który stał bezużytecznie oraz zakupu akumulatora, który uległ uszkodzeniu).
Zdaniem strony, "większość obywateli Unii Europejskiej, w której jesteśmy już ponad 17 lat nie jest tak okrutnie karana przez urzędników jak w Polsce. W bardzo wielu krajach granicą dopuszczalną jest 0,25 mg/l". Do tej granicy w razie kontroli nic nikomu nie grozi, nie jest nękany i gnębiony i nie jest sosowany wobec takiego obywatela "mobbing administracyjny" jak w przypadku skarżącego.
Strona wniosła o "zwolnienie od skierowania na badania psychologiczne, lekarskie i kurs reedukacyjny".
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie z w a ż y ł, co następuje:
Stosownie do treści art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2021 r., poz. 137) w zw. z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2022 r., poz. 329 - dalej jako "p.p.s.a."), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej. Wspomniana kontrola sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
Dokonana w oparciu o wskazane wyżej kryterium kontrola zaskarżonej decyzji prowadzi do uznania, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego utrzymująca w mocy decyzję Prezydenta Miasta S. orzekającą o skierowaniu B. R. na badania lekarskie w celu ustalenia istnienia lub braku przeciwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami, nie narusza przepisów prawa w stopniu, który uzasadniałby konieczność jej wyeliminowania z porządku prawnego.
Niniejsza sprawa została rozpoznana w trybie art. 15zzs4 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz.U. z 2021 r. poz. 2095 ze zm.) – na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów, w związku z wystąpieniem przesłanek wymienionych w tym przepisie.
W niniejszej sprawie, poza sporem pozostaje okoliczność, że wyrokiem nakazowym Sądu Rejonowego S. Wydział Karny – z dnia [...] lutego 2020 r. (wydanym w sprawie o sygn. akt [...]), B. R. został uznany za winnego, tego, że w dniu [...] grudnia 2019 r., na drodze publicznej ul. [...] w S., w ruchu lądowym kierował pojazdem marki H. o nr rej. [...], znajdując się w stanie po użyciu alkoholu, wyrażającym się stężeniem 0,14 mg/l alkoholu w wydychanym powietrzu, tj. czynu z art. 87 § 1 k.w. Za ten czyn wymierzono wymienionemu karę grzywny w wymiarze [...] zł oraz orzeczono zakaz prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych w ruchu lądowym na okres 6 miesięcy, zaliczając na poczet wspomnianego zakazu okres zatrzymania prawa jazdy od dnia [...] grudnia 2019 r. Jak wynika z adnotacji na odpisie wskazanego wyżej wyroku, uprawomocnił się on w dniu [...] marca 2020 r.
Jako podstawę skierowania na badania lekarskie organ wskazał art. 99 ust. 1 pkt 2a ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami (Dz.U. z 2021 r., poz. 1212 ze zm.).
Zgodnie ze wspomnianym wyżej przepisem, w brzmieniu aktualnym w dacie wydania zaskarżonej decyzji (tj. przed zmianą wprowadzoną z dniem 5 grudnia 2021 r., na podstawie art. 4 pkt 30 ustawy z dnia 14 października 2021 r. o zmianie ustawy o transporcie drogowym oraz niektórych innych ustaw), starosta wydaje decyzję administracyjną o skierowaniu kierowcy lub osoby posiadającej pozwolenie na kierowanie tramwajem na badanie lekarskie, jeżeli kierowała pojazdem w stanie nietrzeźwości, w stanie po użyciu alkoholu lub środka działającego podobnie do alkoholu.
Podzielając w pełni stanowisko wyrażone w uzasadnieniu wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 marca 2022 r. (sygn. akt II GSK 102/22), należy wskazać, że decyzja wydawana na podstawie art. 99 ust. 1 pkt 2 lit. a ustawy z 2011 r. o kierujących pojazdami ma tzw. charakter związany. Oznacza to, że jej wydanie, gdy dana osoba kierowała pojazdem w stanie nietrzeźwości, nie zależy od uznania organu administracji publicznej, który w sytuacji zaistnienia ustawowych przesłanek ma obowiązek wydania decyzji o treści określonej przepisami prawa. Przepis ten nie upoważnia organu do badania żadnych innych przesłanek skierowania kierowcy na badanie lekarskie niż sam fakt kierowania pojazdem w stanie nietrzeźwości. Nie mają więc znaczenia żadne dodatkowe okoliczności, w jakich doszło do zdarzenia, takie jak stopień nietrzeźwości, dotychczasowe zachowanie kierowcy na drodze czy stan jego zdrowia fizycznego i psychicznego, jak również to, czy dana osoba ma w chwili kierowania na badania faktyczną lub prawną możliwość prowadzenia pojazdów.
W razie stwierdzenia, że dana osoba prowadziła pojazd w stanie nietrzeźwości, starosta ma obowiązek wydania decyzji na podstawie art. 99 ust. 1 pkt 2 lit. a) ustawy o kierujących pojazdami.
Powyższe oznacza, że w niniejszej sprawie otrzymanie odpisu prawomocnego wyroku karnego Sądu Rejonowego S. Wydział Karny – z dnia [...] lutego 2020 r. wydanego w sprawie o sygn. akt [...], uznającego skarżącego za winnego popełnienia wykroczenia z art. 87 § 1 Kodeksu wykroczeń, obligowało starostę do wydania decyzji o skierowaniu skarżącego na badanie lekarskie. Nie miał on zatem żadnej możliwości analizowania wskazywanych przez skarżącego okoliczności związanych z dokonanymi u niego w dniu [...] grudnia 2019 r. pomiarami zawartości alkoholu w wydychanym powietrzu, ewentualnie uprawomocnieniem się tego wyroku czy też z jego sytuacją majątkową bądź zdrowotną.
Skoro przesłany organowi odpis wyroku z dnia [...] lutego 2020 r., zawiera poświadczenie jego prawomocności - z dniem [...] marca 2020 r., zatem organ zobligowany był taką właśnie datę przyjąć.
W tym miejscu należy zwrócić uwagę, że organ odwoławczy w swoim rozstrzygnięciu z dnia [...] września 2021 r. opisał zaskarżoną decyzję jako orzekającą o skierowaniu na badania lekarskie w celu ustalenia istnienia lub braku "przeciwskazań psychologicznych" do kierowania pojazdami, podczas gdy decyzja ta wydana została na podstawie art. 99 ust. 1 pkt 2 lit. a) ustawy o kierujących pojazdami - nie dotyczącego przeciwskazań psychologicznych lecz przeciwskazań lekarskich - do kierowania pojazdami. Powyższy błąd nie miał jednak, w ocenie Sądu, wpływu na wynik sprawy bowiem z uzasadnienia decyzji Kolegium wynika jednoznacznie, że dotyczy ona rozstrzygnięcia z dnia [...] czerwca 2021 r. o skierowaniu na badania lekarskie (nie zaś psychologiczne) w celu ustalenia istnienia lub braku przeciwskazań zdrowotnych (nie zaś psychologicznych) do kierowania pojazdami.
Mając na względzie wszystkie przedstawione powyżej okoliczności Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie, na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, oddalił skargę.