II SA/Sz 1170/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w SzczecinieSzczecin2007-04-11
NSAbudowlaneWysokawsa
prawo budowlanesamowola budowlanaocena technicznabezstronność biegłegoKodeks postępowania administracyjnegouchylenie decyzjinadzór budowlanyskarżącyorgan administracji

Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzję nakazującą przedłożenie oceny technicznej garażu, uznając, że osoba sporządzająca ocenę była stronnicza.

Sprawa dotyczyła skargi na decyzję nakazującą przedłożenie dokumentów w celu legalizacji samowolnie wybudowanego garażu. Kluczowym zarzutem skarżących było to, że ocena techniczna wykonana przez K.M. była stronnicza, ponieważ K.M. był wcześniej projektantem, inwestorem i wykonawcą garażu. Sąd uznał ten zarzut za zasadny, stwierdzając, że okoliczności te mogły budzić wątpliwości co do bezstronności K.M. w świetle przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie rozpoznał skargę H. i I. Ć. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, która utrzymała w mocy decyzję nakazującą inwestorom przedłożenie dokumentów w celu legalizacji samowolnie wybudowanego garażu. Wśród wymaganych dokumentów była ocena techniczna wykonanych robót. Skarżący podnosili, że osoba sporządzająca tę ocenę, K.M., była stronnicza, ponieważ w przeszłości pełnił różne role w procesie budowlanym garażu (projektant, inwestor, wykonawca, kierownik budowy), a następnie sprzedał nieruchomość obecnym inwestorom. Sąd administracyjny uznał skargę za zasadną. Wskazał, że zgodnie z przepisami Kodeksu postępowania administracyjnego (art. 84 § 2 w zw. z art. 24 § 3 kpa), biegły podlega wyłączeniu, gdy istnieją okoliczności mogące wywołać wątpliwość co do jego bezstronności. Sąd stwierdził, że fakt, iż K.M. był zaangażowany w budowę garażu na różnych etapach, a następnie sporządził jego ocenę techniczną, mógł budzić takie wątpliwości. W związku z tym, ocena techniczna nie powinna była zostać uwzględniona przez organ I instancji. Sąd uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Inspektora Nadzoru Budowlanego, stwierdził, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu i zasądził zwrot kosztów postępowania.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, okoliczności wskazujące na wcześniejsze zaangażowanie w proces budowlany mogą budzić wątpliwości co do bezstronności biegłego i stanowić podstawę do jego wyłączenia.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że fakt, iż K.M. był projektantem, inwestorem i wykonawcą garażu, a następnie sporządził jego ocenę techniczną, mógł wywołać wątpliwości co do jego bezstronności w świetle art. 84 § 2 w zw. z art. 24 § 3 kpa. Takie wątpliwości powinny skutkować nieuwzględnieniem sporządzonej przez niego oceny.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (9)

Główne

u.p.b. art. 51 § 1 pkt 2

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane

u.p.b. art. 51 § 3 pkt 1

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane

k.p.a. art. 84 § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Osoby pełniące samodzielne funkcje techniczne w budownictwie, dysponując wiadomościami specjalnymi, spełniają rolę biegłego.

k.p.a. art. 84 § 2 zd. 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Określa przesłanki negatywne wyłączające biegłego.

k.p.a. art. 24 § 3

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Wyłączenie pracownika od udziału w postępowaniu, gdy istnieją okoliczności mogące wywołać wątpliwość co do jego bezstronności.

p.p.s.a. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 152

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 200

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

u.p.b. art. 83 § 2

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane

Argumenty

Skuteczne argumenty

Stronniczość biegłego (K.M.) sporządzającego ocenę techniczną z uwagi na jego wcześniejsze zaangażowanie w proces budowlany garażu. Naruszenie przepisów k.p.a. dotyczących wyłączenia biegłego z postępowania w sytuacji budzącej wątpliwości co do jego bezstronności.

Godne uwagi sformułowania

Osoby pełniące samodzielne funkcje techniczne w budownictwie, dysponując wiadomościami specjalnymi, w związku z posiadanymi kwalifikacjami, potwierdzonymi przez właściwy organ samorządu zawodowego, w tym zwłaszcza w zakresie uprawnień do oceny i badania stanu technicznego obiektów budowlanych, spełniają w postępowaniu dotyczących wydawanych przez nich opinii i orzeczeń, stanowiących następnie podstawę rozstrzygnięć organów administracji publicznej rolę biegłego w rozumieniu art. 84 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego. Są to bowiem okoliczności, które wywołać mogą wątpliwości co do bezstronności K. M, w zakresie oceny stanu wykonanych robót.

Skład orzekający

Stefan Kłosowski

przewodniczący sprawozdawca

Henryk Dolecki

sędzia

Maria Mysiak

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów k.p.a. dotyczących bezstronności biegłych w postępowaniach administracyjnych, zwłaszcza w kontekście specjalistycznych opinii technicznych w budownictwie."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, gdzie osoba sporządzająca opinię techniczną miała wcześniej powiązania z inwestycją.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje, jak ważne jest zachowanie bezstronności przez biegłych w postępowaniach administracyjnych i jak sąd może interweniować, gdy te zasady są naruszane. Jest to istotne dla praktyków prawa budowlanego i administracyjnego.

Czy projektant garażu może być jego bezstronnym rzeczoznawcą? Sąd administracyjny odpowiada.

Sektor

budownictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Sz 1170/06 - Wyrok WSA w Szczecinie
Data orzeczenia
2007-04-11
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2006-10-19
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Sędziowie
Henryk Dolecki
Maria Mysiak
Stefan Kłosowski /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne
Administracyjne postępowanie
Budowlane prawo
Skarżony organ
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku
Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy
Dz.U. 2003 nr 207 poz 2016
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r.  - Prawo budowlane - tekst jednolity
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Stefan Kłosowski /spr./ Sędziowie Sędzia NSA Henryk Dolecki Sędzia WSA Maria Mysiak Protokolant: Aneta Kukla po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 marca 2007r. sprawy ze skargi H. Ć. i I. Ć. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] dnia [...]. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia wykonania obowiązku nałożonego decyzją I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] z dnia [...] nr [...], II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu, III. zasądza od [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] na rzecz skarżących H. Ć. i I. Ć. kwotę [...] ([...]) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Uzasadnienie
Decyzją z dnia [...] r. Nr [...], wydaną w związku z prowadzonym postępowaniem w sprawie robót związanych z wybudowaniem garażu samochodowego na nieruchomości przy ul. [...] w [...], na które pozwolenie na budowę zostało uchylone, [...] Inspektor Nadzoru Budowlanego [...], na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t.j. Dz. U. z 2003 r. Nr 207, poz. 2016, ze zm.), nakazał M. i A. J, w celu doprowadzenia powyższych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem przedłożenie dokumentów w postaci: 1) oświadczenia o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane; 2) oceny technicznej wykonania robót budowlanych, określającej ich zgodność z przepisami i warunkami technicznymi, wykonanej przez osobę legitymującą się odpowiednimi uprawnieniami i należącą do właściwej izby samorządu zawodowego; 3) inwentaryzacji budowlanej wskazanych wyżej robót budowlanych oraz 4) protokołów badań i sprawozdań.
Pismem z dnia [...]r., H. i I. Ć, będące stroną tego postępowania, wniosły zastrzeżenie do przedłożonego przez pp. J. orzeczenia technicznego, sporządzonego przez K. M, w którym podniosły, że orzeczenie techniczne (ocenę techniczną) powinna wykonywać osoba bezstronna i osobiście niezainteresowana, podczas gdy K. M, jako projektant, adresat pozwolenia na budowę, a w latach [...] także inwestor, i wykonawca robót, w stosunku do przedmiotowego garażu, był osobiście zainteresowany pozytywnym orzeczeniem technicznym, wobec czego nie jest osobą bezstronną. Nieruchomość przy ul. [...] wraz z budową przedmiotowego garażu, K. M. sprzedał M. i A. J. , w wyniku czego stali się oni inwestorami rozpoczętej budowy garażu.
Decyzją z dnia [...] r. Nr [...], wydaną na podstawie art. 51 ust. 3 pkt 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t.j. Dz. U. z 2003 r. Nr 207, poz. 2016, ze zm.), [...] Inspektor Nadzoru Budowlanego [...] stwierdził wykonanie przez M. i A. J. obowiązku wynikającego z wydanej przezeń decyzji z dnia [...]r.
W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że inwestor wykonał obowiązek wynikający z decyzji z dnia [...]r. poprzez przedłożenie wymaganych dokumentów, w tym oceny stanu technicznego (wraz z odpowiedzią na zastrzeżenia I. Ć) wykonanych robót budowlanych, opracowaną w dniu [...]r. przez K. M, posiadającego uprawnienia m. in. do oceniania i badania stanu technicznego w zakresie wszelkich budynków oraz innych budowli i należącego do [...] Okręgowej Izby Inżynierów Budownictwa. Również inwentaryzacja budowlana wykonanych robót sporządzona została przez K. M. Ponadto organ zaznaczył, iż w związku z powyższą dokumentacją w dniu [...]r. przeprowadzone zostały przez pracownika [...] Inspektoratu Nadzoru Budowlanego [...] oględziny robót budowlanych, związanych z wybudowaniem garażu samochodowego na nieruchomości przy
ul. [...] w [...], w sprawie sprawdzenia ich zgodności ze złożoną inwentaryzacją.
Od powyższej decyzji w dniu [...]r. H. i I. Ć. wniosły odwołanie do [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, w którym powołując się na swe pismo z dnia [...] r. podniosły, że powołane orzeczenie techniczne (ocenę techniczną) powinna wykonać osoba bezstronna i osobiście niezainteresowana. Do takich osób nie można zaliczyć K. M. który tę ocenę sporządził. K. M. był bowiem projektantem przedmiotowego garażu, w [...] r. otrzymał pozwolenie na budowę, która to decyzja została następnie uchylona przez Naczelny Sąd Administracyjny, w latach [...] był inwestorem i wykonawcą garażu, a także kierownikiem budowy. Był zatem osobiście zainteresowany pozytywnym orzeczeniem technicznym, bowiem zła ocena techniczna podważałaby jego kompetencje na poszczególnych etapach procesu budowlanego. Poza tym odwołujące się podkreśliły, że K. M, jako były pracownik [...] Inspektoratu Nadzoru Budowlanego ze zwykłej przyzwoitości powinien wstrzymać się od wydania orzeczenia.
Decyzją z dnia [...]r. Nr [...], [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, na podstawie art. 51 ust. 3 pkt 1 oraz art, 83 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t.j. Dz. U. z 2003 r. Nr 207, poz. 2016, ze zm.) utrzymał w mocy decyzję [...]Inspektora Nadzoru Budowlanego [...].
W uzasadnieniu decyzji, [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego zaznaczył, że postępowanie organu I instancji było zgodne z prawem. Wskazał, że inwestor wykonał nałożony na niego decyzją z dnia [...]r. obowiązek przedłożenia wskazanych w tejże decyzji dokumentów. Przedstawione
w odwołaniu argumenty nie zostały uwzględnione, ponieważ wymagana przez organ I instancji ocena techniczna wybudowanego garażu, potwierdzająca prawidłowość wykonanych robót, wykonana została przez osobę uprawnioną. Okoliczność,
że K. M., był w latach [...] inwestorem, projektantem, wykonawcą i kierownikiem budowy tego obiektu nie miała - zdaniem organu odwoławczego - znaczenia, bowiem ustawa Prawo budowlane nie zabrania łączenia tych funkcji. Poza tym [...] Inspektor Nadzoru Budowlanego wskazał, że K. M. nigdy nie był pracownikiem [...] Inspektoratu Nadzoru Budowlanego.
W dniu [...] r. na powyższą decyzję H. i I. Ć. złożyły skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie, wnosząc
o jej uchylenie.
W uzasadnieniu skargi skarżące powtórzyły zarzuty zawarte w odwołaniu
od decyzji [...] Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia
[...]r.
W odpowiedzi na skargę, [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego podtrzymał stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji i wniósł
o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny z w a ż y ł, co następuje:
Skargę należało uznać za zasadną.
W przedmiotowej sprawie organ I instancji, opierając się na art. 51 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego, w decyzji z dnia [...]r., zobowiązał obecnych inwestorów do przedłożenia określonych w tejże decyzji dokumentów, w tym m. in. do złożenia oceny technicznej wykonanych robót budowlanych, określającej ich zgodność z przepisami i warunkami technicznymi, wykonanej przez osobę legitymującą się odpowiednimi uprawnieniami i należącej do właściwej izby samorządu zawodowego.
W wykonaniu nałożonego obowiązku inwestorzy przedstawili organowi I instancji wyszczególnioną w decyzji z dnia [...]r. dokumentację, w tym inwentaryzację wykonanych przy budowie garażu robót oraz ich ocenę techniczną sporządzoną przez K. M., jako osobę uprawnioną do wykonywania samodzielnych funkcji w budownictwie w zakresie m. in. oceny oraz badania stanu technicznego budynków i będącą członkiem [...] Okręgowej Izby Inżynierów Budownictwa.
Pomimo złożonych przez skarżące, będące stroną tego postępowania, zastrzeżeń w przedmiocie bezstronności K. M, [...] Inspektor Nadzoru Budowlanego, wydał w dniu [...]r. decyzję stwierdzającą wykonanie obowiązku, który to akt, w wyniku rozpoznania odwołania, w którym skarżące powtórzyły i rozwinęły argumenty wskazujące na stronniczość rzeczozawcy wykonującego orzeczenie techniczne. [...] Inspektor Nadzoru Budowlanego zaskarżoną decyzją utrzymał w mocy.
W ocenie Sądu w kontekście powołanych przepisów ustawy Prawo budowlane, osoby pełniące samodzielne funkcje techniczne w budownictwie, dysponując wiadomościami specjalnymi, w związku z posiadanymi kwalifikacjami, potwierdzonymi przez właściwy organ samorządu zawodowego, w tym zwłaszcza w zakresie uprawnień do oceny i badania stanu technicznego obiektów budowlanych, spełniają w postępowaniu dotyczących wydawanych przez nich opinii i orzeczeń, stanowiących następnie podstawę rozstrzygnięć organów administracji publicznej rolę biegłego w rozumieniu art. 84 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071, ze zm.), w charakterze biegłego
Z kolei art. 84 § 2 zd. 1 kpa wskazuje na przesłanki negatywne, których wystąpienie pociąga za sobą utratę zdolności działania w charakterze biegłego.
W myśl powołanego przepisu biegły podlega wyłączeniu na zasadach
i w trybie określonym w art. 24 Kodeksu, odnoszącym się do prawnej instytucji wyłączenia pracownika administracji publicznej od udziału w postępowaniu. Art. 24 § 3 kpa stanowi, że bezpośredni przełożony pracownika jest obowiązany na jego żądanie lub na żądanie strony albo z urzędu wyłączyć go od udziału w postępowaniu, jeżeli zostanie uprawdopodobnione istnienie okoliczności nie wymienionych wprost w § 1 wskazanego przepisu, a które mogą wywołać wątpliwość co do bezstronności pracownika.
Zdaniem Sądu, podniesiony przez stronę skarżącą zarzut, że K. M, będący w latach [...] projektantem przedmiotowego garażu, adresatem decyzji o pozwoleniu na budowę, wykonawcą robót, następnie, zbywcą nieruchomości wraz z przedmiotowym garażem na rzecz inwestora, a w końcu sporządzającym ocenę techniczną wykonanych w związku z budową garażu robót, nie był wobec powyższego osobą niezainteresowaną wydaniem pozytywnego orzeczenia, uznać należy za uzasadniony. Są to bowiem okoliczności, które wywołać mogą wątpliwości co do bezstronności K. M, w zakresie oceny stanu wykonanych robót. Okoliczność ta po złożeniu zastrzeżeń w tej materii przez inne strony postępowania w świetle art. 84 § 2 w związku z art. 24 § 3 kpa powinna była zatem skutkować, nie uwzględnieniem sporządzonego przez K. M. orzeczenia technicznego, do którego przedłożenia zobowiązano inwestorów tj. pp. J.
Biorąc powyższe pod uwagę, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy
z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), należało orzec jak w pkt I sentencji.
Orzeczenie o wstrzymaniu wykonania zaskarżonej decyzji do czasu uprawomocnienia wyroku (pkt II) oparte zostało o przepis art. 152 ustawy Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, natomiast w przedmiocie kosztów postępowania sądowego (pkt III), Sąd orzekł na podstawie art. 200 tejże ustawy.