II SA/Sz 1158/04

II SA/Sz 1158/04 - Wyrok WSA w Szczecinie
Data orzeczenia
2005-09-07
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2004-11-17
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Sędziowie
Joanna Wojciechowska
Kazimierz Maczewski /sprawozdawca/
Mirosława Włodarczak-Siuda /przewodniczący/
Symbol z opisem
6332 Należności  przedemerytalne
Hasła tematyczne
Zatrudnienie
Sygn. powiązane
I OSK 1306/05 - Wyrok NSA z 2006-04-26
Skarżony organ
Wojewoda
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Mirosława Włodarczak-Siuda Sędziowie Asesor WSA Kazimierz Maczewski /spr./ Asesor WSA Joanna Wojciechowska Protokolant st. sekr. sąd. Agnieszka Klimek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 września 2005 r. sprawy ze skargi J. S. na decyzję Wojewody z dnia [...]r. Nr [...] w przedmiocie świadczenia przedemerytalnego oddala skargę
Uzasadnienie
Decyzją z dnia [...] r. Nr [...] Starosta działając na podstawie art. 104 Kodeksu postępowania administracyjnego oraz art. 30 ustawy z dnia 30 kwietnia 2004 r. o świadczeniach przedemerytalnych (Dz. U. Nr 120, poz. 1252), art. 9 ust. 1 pkt 14 lit. b ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz. U. Nr 99, poz. 1001), art. 37 l ust. 1 i 2 w związku z art. 37 k ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 grudnia 1994 r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu (Dz. U. z 2003 r. Nr 58, poz. 514 ze. zm.) orzekł o odmowie przyznania prawa do świadczenia przedemerytalnego dla J. S. Organ I instancji uznał bowiem, że wnioskodawca nie spełnił wszystkich warunków wymaganych do przyznania świadczenia emerytalnego, gdyż do dnia rozwiązania umowy o pracę (tj. do dnia [...]
r.) nie ukończył 55 lat, a ponadto stosunek pracy nie został rozwiązany z przyczyn dotyczących zakładu pracy.
W odwołaniu od tej decyzji J. S. zarzucił, iż organ I instancji nie uwzględnił dołączonej przez wnioskodawcę opinii prawnej, że rozwiązanie stosunku pracy nastąpiło z przyczyn dotyczących zakładu pracy oraz ogłoszenia jego upadłości. Ponadto wnioskodawca podniósł, że przepisy o świadczeniach przedemerytalnych miały obowiązywać do [...] r., a wobec tego w [...] r. i tak nie kwalifikował się do takiego świadczenia, wobec czego rozwiązał w tym miesiącu umowę o pracę w trybie art. 55 § 11 Kodeksu pracy, bowiem pracodawca nie wypłacał terminowo wynagrodzeń. Wnioskodawca wyjaśnił, że gdyby w [...] r. wiedział, że ustawa będzie obowiązywać dłużej, to nie rozwiązywałby umowy o pracę, (tj. pracowałby dalej bez otrzymywania w terminie wynagrodzenia) do czasu spełnienia warunków ustawowych do otrzymania świadczenia, czyli do ukończenia 55 lat w momencie upadłości firmy - co nastąpiło w [...] r.
Po rozpatrzeniu sprawy na skutek wniesionego odwołania, decyzją z dnia [...] r. nr [...], wydaną na podstawie art. 6 c ust. 2 pkt 1, art. 37 k ust. 1 i art. 37 l ust. 1 ustawy z dnia 14 grudnia 1994 r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu ( Dz. U. Nr 58 z 2003 r. poz. 514 ze zm.) w związku z art. 29 ust. 3 i art. 30 ust. 1 ustawy z dnia 30 kwietnia 2004 r. o świadczeniach przedemerytalnych (Dz. U. Nr 120, poz. 1252) oraz art. 138 1 pkt 1 K.p.a, Wojewoda orzekł o utrzymaniu w mocy decyzji organu I instancji.
W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy stwierdził, że J. S. zarejestrował się w Powiatowym Urzędzie Pracy w dniu [...] r. w charakterze osoby bezrobotnej. W tym samym dniu złożył on wniosek o przyznanie prawa do świadczenia przedemerytalnego. Organ odwoławczy wyjaśnił dalej, że w myśl art. 30 ustawy z dnia 30 kwietnia 2004 r. o świadczeniach przedemerytalnych, dotyczącego m.in. przyznawania dla bezrobotnych świadczeń przedemerytalnych "do spraw wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia niniejszej ustawy stosuje się przepisy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu". Zgodnie z treścią art. 37 k ust. 1 powołanej ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu świadczenie przedemerytalne przysługuje, z zastrzeżeniem art. 9, osobie spełniającej określone w ustawie warunki do uzyskania statusu bezrobotnego i prawa do zasiłku, jeżeli do dnia rozwiązania stosunku pracy lub stosunku służbowego z przyczyn dotyczących zakładu pracy, w którym była zatrudniona przez okres nie krótszy niż 6 miesięcy, ukończyła co najmniej 50 lat kobieta i 55 lat mężczyzna oraz osiągnęła okres uprawniający do emerytury wynoszący co najmniej 30 lat dla kobiet i 35 lat dla mężczyzn (pkt 2).
Organ odwoławczy stwierdził w związku z tym, że wnioskodawca w ostatnim zakładzie pracy był zatrudniony co najmniej 6 miesięcy ([...] lat, [...] miesiące i [...] dni), udokumentował [...] lat, [...] miesięcy i [...] dni okresu uprawniającego do emerytury, jednak do dnia rozwiązania stosunku pracy tj. do dnia [...] r. nie ukończył 55 lat (ur. [...] r.). Tym samym J. S. nie spełniał warunków, o których mowa w art. 37 k ust. 1 pkt 2 omawianej ustawy, natomiast warunki wymienione w pkt 1, 3, 4 i 5 wymienionego artykułu wobec dokonanych ustaleń - zdaniem organu II instancji - nie mają w stosunku do wnioskodawcy w ogóle zastosowania.
Skarżąc do Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego w Szczecinie decyzję organu odwoławczego J. S. wniósł o zmianę tej decyzji i przyznanie świadczenia przedemerytalnego. Uzasadniając skargę J. S. powtórzył zarzuty podniesione w odwołaniu oraz wskazał, że w zaskarżonej decyzji nie uwzględniono faktu, iż w związku z rozwiązaniem umowy o pracę w trybie art. 55 § 11 Kodeksu pracy, a więc z przyczyn dotyczących zakładu pracy - ponieważ pracodawca nie wypłacał w terminie wynagrodzenia - przysługuje mu odszkodowanie w wysokości wynagrodzenia za 3 miesiące, czyli za okres do [...] r., a w tym właśnie okresie (tj. [...] r.) spełnił drugi warunek do otrzymania świadczenia przedemerytalnego, czyli ukończył 55 lat. Ponadto zdaniem skarżącego ustawodawca wprowadził go w błąd, nie informując wcześniej o kontynuacji do [...] r. obowiązywania ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu, gdyby bowiem znał termin zmiany przepisów, pracowałby dalej nawet bez otrzymywania wynagrodzenia i spełniłby warunki otrzymania świadczenia przedemerytalnego (skończyłby 55 lat w momencie upadłości firmy).
Odpowiadając na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie u z n a ł, co następuje:
W myśl art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sądy te sprawują w zakresie swojej właściwości wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Takie określenie kompetencji Sądu skutkuje tym, że w przypadku stwierdzenia, że decyzja dotknięta jest istotnymi wadami prawnymi, mającymi postać naruszenia przepisów prawa materialnego lub postępowania administracyjnego, Sąd eliminuje z obrotu prawnego taką wadliwą decyzję - w zależności od rodzaju stwierdzonego uchybienia - poprzez jej uchylenie lub stwierdzenie jej nieważności.
Stosownie do art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Sądowa kontrola zaskarżonej decyzji dokonana według kryterium zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego doprowadziła do stwierdzenia, że decyzja ta jest zgodna z obowiązującymi przepisami prawa, a skarga nie jest zasadna.
W myśl art. 37 k ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 grudnia 1994 r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu (Dz. U. Nr 58 z 2003 r. poz. 514 ze zm.) świadczenie przedemerytalne przysługuje, z zastrzeżeniem art. 9, osobie spełniającej określone w ustawie warunki do uzyskania statusu bezrobotnego i prawa do zasiłku, jeżeli do dnia rozwiązania stosunku pracy lub stosunku służbowego z przyczyn dotyczących zakładu pracy, w którym była zatrudniona przez okres nie krótszy niż 6 miesięcy, ukończyła co najmniej 50 lat kobieta i 55 lat mężczyzna oraz osiągnęła okres uprawniający do emerytury wynoszący co najmniej 30 lat dla kobiet i 35 lat dla mężczyzn. Pozostałe przypadki, w których ustawa przewidziała możliwość przyznania świadczenia przedemerytalnego, wymienione w art. 37 k ust. 1 pkt 1, 3, 4 i 5 nie mają znaczenia w niniejszej sprawie, bezsporne jest bowiem, że skarżący nie spełnił określonych w nich warunków.
Ponadto zgodnie z art. 30 ust. 1 zdanie pierwsze ustawy z dnia 30 kwietnia 2004 r. o świadczeniach przedemerytalnych (Dz. U. Nr 120, poz. 1252), która w omawianym zakresie weszła w życie z dniem 1 czerwca 2004 r.: "do spraw wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy stosuje się przepisy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu".
Zważywszy na fakt, że skarżący zarejestrował się w Powiatowym Urzędzie Pracy w dniu [...] r. w charakterze osoby bezrobotnej i w tym samym dniu złożył wniosek o przyznanie prawa do świadczenia przedemerytalnego, przy ustalaniu prawa skarżącego do tego świadczenia należy więc stosować przepisy ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu, a w szczególności cytowany wyżej przepis art. 37 k ust. 1 pkt 2.
Z ustalonego w niniejszej sprawie stanu faktycznego w sposób jednoznaczny wynika, że skarżący w dniu [...] r. rozwiązał umowę w trybie art. 55 § 11 Kodeksu pracy, bowiem pracodawca nie wypłacał terminowo wynagrodzeń. W dniu rozwiązania umowy o pracę skarżący w ostatnim zakładzie pracy był zatrudniony co najmniej 6 miesięcy ([...] lat, [...] miesiące i [...] dni) oraz osiągnął wynoszący [...] lat, [...] miesięcy i [...] dni okres uprawniający do ememrytury. Fakty te są bezsporne, podobnie jak fakt, iż skarżący w dniu rozwiązania umowy o pracę nie ukończył 55 lat, bowiem urodził się w dniu [...] r. W związku z tym stwierdzić należy, że skarżący nie spełnił ustawowych warunków uprawniających do przyznania świadczenia przedemerytalnego, zarówno co do sposobu rozwiązania umowy o pracę jak i wymaganego wieku.
Odnosząc się do podniesionego w skardze argumentu, iż dokonane przez skarżącego rozwiązanie umowy o pracę (bez wypowiedzenia) na podstawie art. 55 § 11 Kodeksu pracy z powodu nieterminowego wypłacania wynagrodzenia przez pracodawcę należy uznać za rozwiązanie stosunku pracy z przyczyn dotyczących zakładu pracy, stwierdzić należy, że argument ten nie znajduje oparcia w obowiązującym prawie. Zgodnie bowiem z art. 55 § 3 Kodeksu pracy, takie rozwiązanie umowy o pracę "pociąga za sobą skutki, jakie przepisy prawa wiążą z rozwiązaniem umowy przez pracodawcę za wypowiedzeniem". Ustawodawca nie użył więc zwrotu, iż takie rozwiązanie umowy pociąga za sobą skutki, jakie przepisy prawa wiążą z rozwiązaniem umowy o pracę z przyczyn dotyczących zakładu pracy (od 01.01.2004 r. - "z przyczyn niedotyczących pracownika" - zgodnie z ustawą z dnia 13 marca 2003 r. o szczególnych zasadach rozwiązywania z pracownikami stosunków pracy z przyczyn niedotyczących pracowników, Dz. U. Nr 90, poz. 844), a więc brak podstaw prawnych do uznania, że rozwiązanie stosunku pracy przez skarżącego nastąpiło z przyczyn dotyczących zakładu pracy. Podobny pogląd wyrażono w doktrynie prawa, w komentarzu do art. 55 i art. 231 Kodeksu pracy (M.Gersdorf, K.Rączka, J.Skoczyński: "Kodeks pracy. Komentarz" Wydawnictwo Prawnicze, Warszawa 2004).
Należy też stwierdzić, że okres za który pracownikowi wypłacono odszkodowanie na podstawie art. 551 Kodeksu pracy nie zmienia terminu rozwiązania stosunku pracy skarżącego ([...] r.), niezależnie od tego, iż zgodnie z art. 7 ust. 1 pkt 3 w zw. z art. 5 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz. U. Nr 162, poz.1118 ze zm.) okres niewykonywania pracy po ustaniu zatrudnienia, za który na podstawie przepisów Kodeksu pracy, zostało wypłacone odszkodowanie, zalicza się do okresów nieskładkowych - uwzględnianych przy ustalaniu prawa do emerytury i renty i obliczaniu ich wysokości.
W związku z powyższym uznać należy, iż w dniu rozwiązania przez skarżącego stosunku pracy nie spełnił on wymaganego przepisem art. 37 k ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu warunku ukończenia 55 lat, jak również rozwiązanie tego stosunku nie nastąpiło z przyczyn dotyczących zakładu pracy. Faktów tych nie mogą podważyć podnoszone prze skarżącego argumenty, niczym nie udowodnione, o wprowadzeniu go w błąd przez ustawodawcę co do okresu obowiązywania ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu. Należy przy tym wskazać, że organy orzekające w niniejszej sprawie obowiązane były dokonać rozstrzygnięć na podstawie obowiązujących przepisów i w oparciu o przedłożone przez skarżącego dokumenty, a nie na podstawie twierdzeń skarżącego o jego planach i zamierzeniach oraz motywów jakimi się kierował przy rozwiązywaniu stosunku pracy. Należy też zauważyć, że przedłożona przez skarżącego opinia prawna nie zawiera stwierdzeń, na które skarżący się powołuje.
Uznając zatem, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa, skargę należało oddalić (art. 151 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi).