II SA/SZ 1125/22

Wojewódzki Sąd Administracyjny w SzczecinieSzczecin2023-05-11
NSAAdministracyjneŚredniawsa
oświataprzedszkolezezwolenieprawo oświatowegminapotrzeby edukacyjnesieć szkół

Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę spółki na decyzję odmawiającą zezwolenia na założenie publicznego przedszkola, uznając, że gmina zapewnia wystarczającą liczbę miejsc i nie ma potrzeby tworzenia nowej placówki.

Spółka złożyła skargę na decyzję Kuratora Oświaty utrzymującą w mocy odmowę zezwolenia na założenie publicznego przedszkola. Skarżąca argumentowała, że istnieje potrzeba utworzenia nowej placówki, zwłaszcza dla dzieci ze specjalnymi potrzebami edukacyjnymi, oraz wskazywała na braki w istniejącej infrastrukturze gminnej. Sąd uznał jednak, że gmina zapewnia wystarczającą liczbę miejsc w przedszkolach publicznych i niepublicznych, a także ofertę dla dzieci ze specjalnymi potrzebami. W związku z tym, uznał, że utworzenie kolejnego przedszkola nie jest konieczne dla poprawy warunków kształcenia ani korzystnego uzupełnienia sieci placówek.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie rozpoznał skargę spółki "O." Sp. z o.o. na decyzję Kuratora Oświaty, która utrzymała w mocy decyzję Burmistrza Miasta i Gminy G. odmawiającą zezwolenia na założenie publicznego przedszkola. Podstawą odmowy było stwierdzenie, że istniejąca sieć przedszkoli publicznych w gminie w pełni zaspokaja potrzeby mieszkańców, zapewniając miejsca dla wszystkich zgłoszonych dzieci, w tym również dla dzieci z orzeczeniami o potrzebie kształcenia specjalnego. Skarżąca spółka argumentowała, że istnieje zapotrzebowanie na nowe przedszkole, szczególnie integracyjne, wskazując na braki w ofercie dla dzieci ze specjalnymi potrzebami oraz problemy z infrastrukturą istniejących placówek gminnych. Sąd, analizując przepisy Prawa oświatowego i rozporządzenia w sprawie zasad udzielania zezwoleń, uznał, że organy administracji prawidłowo oceniły stan faktyczny. Stwierdzono, że gmina zapewnia wystarczającą liczbę miejsc, a utworzenie kolejnego przedszkola nie jest konieczne dla poprawy warunków kształcenia ani korzystnego uzupełnienia sieci placówek. Sąd podkreślił, że zapewnienie wychowania przedszkolnego jest zadaniem własnym gminy, która ma prawo decydować o tworzeniu nowych placówek w oparciu o analizę potrzeb lokalnej społeczności. W związku z tym skarga została oddalona.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, jeśli gmina zapewnia wystarczającą liczbę miejsc w istniejących placówkach i ofertę dla dzieci ze specjalnymi potrzebami edukacyjnymi.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że organy administracji prawidłowo oceniły, iż gmina zapewnia wystarczającą liczbę miejsc w przedszkolach publicznych i niepublicznych, a także ofertę dla dzieci ze specjalnymi potrzebami. W związku z tym utworzenie nowego przedszkola nie jest konieczne dla poprawy warunków kształcenia ani korzystnego uzupełnienia sieci placówek.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (24)

Główne

Prawo oświatowe art. 88 § ust. 4 pkt 1

Ustawa z dnia 14 grudnia 2016 r. Prawo oświatowe

Prawo oświatowe art. 31 § ust. 1, ust. 4, ust. 8 i 9

Ustawa z dnia 14 grudnia 2016 r. Prawo oświatowe

Prawo oświatowe art. 32 § ust. 3

Ustawa z dnia 14 grudnia 2016 r. Prawo oświatowe

rozporządzenie MEN art. 4 § ust. 1 pkt 6

Rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej z dnia 18 sierpnia 2017 r. w sprawie szczegółowych zasad i warunków udzielania i cofania zezwolenia na założenie przez osobę prawną lub osobę fizyczną szkoły lub placówki publicznej

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 3 § par. 2 pkt 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 134 § par. 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Prawo oświatowe art. 51 § ust. 1 pkt 4 lit. a

Ustawa z dnia 14 grudnia 2016 r. Prawo oświatowe

Prawo oświatowe art. 55

Ustawa z dnia 14 grudnia 2016 r. Prawo oświatowe

u.f.z.o. art. 17 § ust. 1

Ustawa z dnia 27 października 2017 r. o finansowaniu zadań oświatowych

u.f.z.o. art. 19 § ust. 1

Ustawa z dnia 27 października 2017 r. o finansowaniu zadań oświatowych

u.f.z.o. art. 21 § ust. 1

Ustawa z dnia 27 października 2017 r. o finansowaniu zadań oświatowych

k.p.a. art. 138 § par. 1 ust. 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 7

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 77 § par. 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 80

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 107 § par. 1 i par. 3

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 11

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 136 § par. 2

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

rozporządzenie MEN art. 4 § ust. 2

Rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej z dnia 18 sierpnia 2017 r. w sprawie szczegółowych zasad i warunków udzielania i cofania zezwolenia na założenie przez osobę prawną lub osobę fizyczną szkoły lub placówki publicznej

rozporządzenie MEN art. 4 § ust. 5

Rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej z dnia 18 sierpnia 2017 r. w sprawie szczegółowych zasad i warunków udzielania i cofania zezwolenia na założenie przez osobę prawną lub osobę fizyczną szkoły lub placówki publicznej

rozporządzenie MEN art. 3 § ust. 1-2

Rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej z dnia 18 sierpnia 2017 r. w sprawie szczegółowych zasad i warunków udzielania i cofania zezwolenia na założenie przez osobę prawną lub osobę fizyczną szkoły lub placówki publicznej

Prawo o ustroju sądów administracyjnych art. 1

Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych

Argumenty

Skuteczne argumenty

Gmina zapewnia wystarczającą liczbę miejsc w przedszkolach publicznych i niepublicznych. Gmina zapewnia ofertę edukacyjną dla dzieci ze specjalnymi potrzebami. Utworzenie kolejnego przedszkola nie jest konieczne dla poprawy warunków kształcenia ani korzystnego uzupełnienia sieci placówek. Pozytywna opinia kuratora oświaty nie jest wystarczająca do wydania zezwolenia, jeśli nie są spełnione inne przesłanki.

Odrzucone argumenty

Istnieje potrzeba utworzenia nowego przedszkola integracyjnego ze względu na braki w ofercie dla dzieci ze specjalnymi potrzebami. Istniejące placówki gminne mają braki infrastrukturalne i nie spełniają wymogów. Gmina nie zapewnia wystarczającej liczby miejsc dla wszystkich dzieci. Dane dotyczące liczby dzieci i miejsc są nieprawidłowe.

Godne uwagi sformułowania

utworzenie szkoły w miejscowości wskazanej przez założyciela będzie sprzyjać poprawie warunków kształcenia, a także korzystnie uzupełniać sieć szkół publicznych pozytywna opinia kuratora oświaty nie przesądza o spełnieniu przesłanek warunkujących wydanie zezwolenia na założenie szkoły publicznej sieć szkół danego rodzaju ma zaspokajać potrzeby edukacyjne miejscowej wspólnoty samorządowej zaspokajanie zbiorowych potrzeb wspólnoty samorządowej w zakresie edukacji publicznej należy do zadań własnych jednostek samorządu terytorialnego

Skład orzekający

Marzena Iwankiewicz

przewodniczący sprawozdawca

Katarzyna Grzegorczyk-Meder

przewodniczący

Patrycja Joanna Suwaj

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących zakładania publicznych przedszkoli przez osoby prawne, ocena potrzeb edukacyjnych gminy, rola kuratora oświaty w postępowaniu."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji gminy i oceny potrzeb w zakresie wychowania przedszkolnego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnego aspektu edukacji publicznej – procesu zakładania nowych placówek i oceny potrzeb lokalnych. Jest interesująca dla prawników zajmujących się prawem oświatowym i administracyjnym.

Czy gmina musi tworzyć nowe przedszkole, jeśli zapewnia wystarczająco miejsc? WSA wyjaśnia.

Sektor

edukacja

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Sz 1125/22 - Wyrok WSA w Szczecinie
Data orzeczenia
2023-05-11
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2022-12-22
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Sędziowie
Marzena Iwankiewicz /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6144 Szkoły i placówki oświatowo-wychowawcze
Hasła tematyczne
Oświata
Skarżony organ
Kurator Oświaty
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2023 poz 259
art. 3 par. 2 pkt 1, art. 134 par. 1, art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Dz.U. 2021 poz 1082
art. 88 ust. 4 pkt 1, art. 31 ust. 1, ust. 4, ust. 8 i 9, art. 32 ust. 3, art. 55, art. 51
Ustawa z dnia 14 grudnia 2016 r. Prawo oświatowe - t.j.
Dz.U. 2022 poz 2082
art. 19 ust. 1, art. 17 ust. 1
Ustawa z dnia 27 października 2017 r. o finansowaniu zadań oświatowych - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Katarzyna Grzegorczyk-Meder Sędziowie Sędzia WSA Marzena Iwankiewicz (spr.), Sędzia WSA Patrycja Joanna Suwaj Protokolant starszy inspektor sądowy Katarzyna Skrzetuska-Gajos po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 20 kwietnia 2023 r. sprawy ze skargi Spółki A na decyzję Kurator Oświaty z dnia [...] października 2022 r. nr [...] w przedmiocie zezwolenia na założenie przedszkola publicznego oddala skargę.
Uzasadnienie
Burmistrz Miasta i Gminy G. decyzją z dnia [...] sierpnia 2022 r. nr [...] na podstawie art. 88 ust. 4 pkt 1 ustawy z dnia 14 grudnia 2016 r. Prawo oświatowe (Dz. U. z 2021 r. poz. 1082, ze zm.), § 6 rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 18 sierpnia 2017 r. w sprawie szczegółowych zasad i warunków udzielania i cofania zezwolenia na założenie przez osobę prawną lub osobę fizyczną szkoły lub placówki publicznej (Dz. U. z 2020 r., poz. 1591), po rozpatrzeniu wniosku, odmówił udzielenia zezwolenia na założenie przez osobę prawną przedszkola publicznego.
W uzasadnieniu decyzji organ I instancji wskazał, w dniu [...] sierpnia 2022 r. Kurator Oświaty wydał pozytywną opinię na założenie przedszkola publicznego pod nazwą Integracyjne Przedszkole nr [...] w G.. Jednakże, w ocenie organu I instancji, sieć publicznych przedszkoli w Gminie G. zaspokaja w pełni potrzeby publicznego przedszkola. Gmina zapewnia bowiem co roku wszystkim dzieciom w wieku od 3 do 6 lat zamieszkałym na obszarze gminy i zgłoszonym do przedszkoli publicznych i oddziałów przedszkolnych możliwość korzystania z wychowania przedszkolnego. W trwającym roku szkolnym zapewniła 1065 miejsc w oddziałach przedszkolnych zorganizowanych w szkołach podstawowych i przedszkolach, na które przyjęto wszystkie dzieci zgłoszone podczas rekrutacji, tj. 987 dzieci. Niepubliczne jednostki systemu oświaty przyjęły 107 dzieci. Natomiast, gdyby wszystkie dzieci z terenu Gminy (1166 uprawnionych dzieci urodzonych w latach 2015-2018) chciały korzystać z wychowania przedszkolnego w roku szkolnym 2021/2022, to przy uwzględnieniu 107 miejsc w niepublicznych jednostkach Gminy G., należałoby zapewnić jedynie 6 dodatkowych miejsc w jednostkach oświatowych Gminy. W takiej sytuacji Gmina G. utworzyłaby dodatkowy oddział przedszkolny w szkole podstawowej. Gmina G. w roku szkolnym 2021/2022 jest organem prowadzącym dla pięciu przedszkoli publicznych oraz siedmiu szkół podstawowych, z czego w sześciu funkcjonują oddziały przedszkolne. Zdaniem organu, utworzenie kolejnego publicznego przedszkola na bazie istniejącego Niepublicznego Integracyjnego Przedszkola [...]" z oddziałami ogólnodostępnymi i specjalnymi nie zwiększy atrakcyjności oferty wychowania przedszkolnego. Przekształcenie Niepublicznego Integracyjnego Przedszkola "[...] z oddziałami ogólnodostępnymi i specjalnymi w przedszkole publiczne, mając na uwadze bogatość oferty przedszkoli gminnych, nie poprawi również warunków kształcenia. Przedszkola prowadzone przez Gminę G. proponują szeroką ofertę dla dzieci, tj.: terapię logopedyczną, gimnastykę korekcyjną, naukę języka angielskiego, naukę języka niemieckiego, zajęcia rozwijające kompetencje emocjonalno-społeczne, zajęcia rozwijające zainteresowania dzieci - matematyczne, muzyczne, plastyczne, pedagogikę [...], religię. Ponadto przedszkola prowadzą współpracę polsko-niemiecką z przedszkolami z G. oraz P. . Szkoły i przedszkola prowadzone przez Gminę G. podejmują też różnego rodzaju działania, ukierunkowane na uczniów posiadających orzeczenia o potrzebie kształcenia specjalnego oraz uczniów z opiniami o potrzebie wczesnego wspomagania rozwoju dziecka.
Od decyzji Burmistrza Miasta i Gminy G., "O." Sp. z o.o. w G. wniosła odwołanie, zarzucając organowi naruszenie następujących przepisów:
- art. 7, art. 77 § 1 k.p.a., art. 107 § 1 i § 3 k.p.a., art. 11 k.p.a., w wyniku błędu
w ustaleniach faktycznych, które zostały poczynione w oderwaniu od zgromadzonych dowodów i wobec tego braku podstaw do wydania decyzji odmownej w sytuacji gdy z uzasadnienia decyzji wynika, iż zgromadzone dowody w sprawie wskazują na potrzebę uzupełnienia sieci przedszkoli i oddziałów przedszkolnych w szkołach podstawowych prowadzonych przez Gminę G.,
- art. 6 k.p.a., art. 7 k.p.a. i art. 107 § 3 k.p.a. w zw. z § 4 ust. 1 pkt 6 rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 18 sierpnia 2017 r. w sprawie szczegółowych zasad i warunków udzielania i cofania zezwolenia na założenie przez osobę prawną lub osobę fizyczną szkoły lub placówki publicznej poprzez przyjęcie nieprawidłowych ustaleń na podstawie zgromadzonych dowodów, czego konsekwencją było błędne przyjęcie, że utworzenie kolejnego publicznego przedszkola nie będzie stanowić korzystnego uzupełnienia sieci przedszkoli i oddziałów przedszkolnych w szkołach podstawowych prowadzonych przez Gminę G..
Zdaniem strony, Gmina G. błędnie przyjęła, że musiałaby zapewnić jedynie 6 miejsc, a faktycznie powinna zapewnić 113 miejsc, gdyż powinna wziąć pod uwagę jeszcze dzieci uczęszczające obecnie do placówek niepublicznych. Nieprawidłowo przyjęto, ze Gmina zapewnia 1065 miejsc, gdyż z powyższego wynika jednoznacznie, że nie ma wystarczającej ilości miejsc. W takiej sytuacji prawo oświatowe przewiduje możliwość skorzystania z miejsc w placówkach niepublicznych (przedszkola, inne formy wychowania przedszkolnego, oddziały w szkołach podstawowych) pod warunkiem, iż zasady korzystania z tych placówek będą takie same jak w placówkach publicznych. Gmina nie będąc w stanie zapewnić możliwości realizowania obowiązku rocznego przygotowania szkolnego lub prawa do korzystania z samorządowej formy wychowania przedszkolnego, jest obowiązana przeprowadzić otwarty konkurs ofert dla niepublicznych przedszkoli.
Za niezasadny strona uznała argument wskazujący na spadek liczby urodzin, a nadto pominęła fakt, że w roku szkolnym 2022/2023 zgłosiło się do rekrutacji około 200 dzieci z Ukrainy.
Odnosząc się do argumentu, że Gmina może w każdej chwili otworzyć oddział przedszkolny w szkole podstawowej, strona wskazała, że tylko jedna szkoła ma pozytywną opinię straży pożarnej na utworzenie w niej oddziału przedszkolnego. Gmina zaś nie wystąpiła do straży pożarnej o wydanie opinii w przypadku pozostałych oddziałów przedszkolnych w publicznych szkołach podstawowych, na co ma termin do sierpnia 2022 r. W budżecie Gminy nie ma zapisów o zabezpieczeniu środków na zapewnienie dostosowania tych oddziałów do wymogów rozporządzenia wydanego na podstawie art. 126 ustawy Prawo oświatowe.
Kurator Oświaty decyzją z dnia [...] października 2022 r. nr [...] na podstawie art. 138 § 1 ust. 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2022 r., poz. 2000 - "k.p.a.") w zw. 51 ust. 1 pkt 4 lit. a, art. 88 ust. 4 pkt 1 ustawy z dnia 14 grudnia 2016 r. Prawo oświatowe (t.j.: Dz.U. z 2021 r. poz. 1082 ze zm.) oraz § 4 ust. 1 rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 18 sierpnia 2017 r.
w sprawie szczegółowych zasad i warunków udzielania i cofania zezwolenia na założenie przez osobę prawną lub osobę fizyczną szkoły lub placówki publicznej
(t.j. Dz.U. z 2020 r. poz. 1591 - "rozporządzenie"), po rozpatrzeniu odwołania, utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy.
W uzasadnieniu decyzji organ II instancji przedstawił treść decyzji organu I instancji oraz odwołania Spółki oraz podkreślił, że spór między stronami dotyczy spełnienia przez "O." Sp. z o.o. w G. wymagania określonego w § 4 ust. 1 pkt 6 rozporządzenia, tj. przesłanki, czy zezwolenie na założenie publicznego przedszkola integracyjnego w Gminie G., będzie sprzyjać poprawie warunków kształcenia, a także korzystnie uzupełniać sieć przedszkoli i szkół publicznych.
Organa odwoławczy podał, że zgodnie z art. 88 ust. 4 pkt 1 ustawy Prawo oświatowe, założenie publicznego przedszkola przez osobę prawną inną niż jednostka samorządu terytorialnego wymaga uzyskania zezwolenia właściwego organu jednostki samorządu terytorialnego, której zadaniem jest prowadzenie przedszkoli i szkół podstawowych, po uzyskaniu pozytywnej opinii kuratora oświaty; jeżeli założyciel spełnia wymagania określone w § 4 rozporządzenia, w tym z pkt 6 - utworzenie szkoły w miejscowości wskazanej przez założyciela będzie sprzyjać poprawie warunków kształcenia, a także korzystnie uzupełniać sieć szkół publicznych w odpowiednio tej miejscowości, gminie, powiecie, województwie lub regionie.
Z akt sprawy wynika, że "O." Sp. z o.o. w G. do wniosku z 29 września 2021 r. dołączyła wymagane dokumenty określone w § 3 ust. 1-2 rozporządzenia, a Zachodniopomorski Kurator Oświaty pozytywnie zaopiniował założenie przez ww. Spółkę przedszkola publicznego pod nazwą Integracyjne przedszkole nr [...] w G. (postanowienie z [...] sierpnia 2022 r.).
Jednakże, zdaniem organu II instancji, zauważyć należy, że kurator oświaty wyraża opinię po zbadaniu przesłanek określonych w § 4 ust. 2 i 5 rozporządzenia, tj. po zbadaniu projektu aktu założycielskiego, projektu statutu oraz kwalifikacji nauczycieli, w zakresie zgodności z przepisami ustawy i aktów prawnych wydanych na jej podstawie i jego pozytywna opinia nie przesądza o spełnieniu przesłanek warunkujących wydanie zezwolenia na założenie szkoły publicznej. Ostateczną decyzję wydaje w tej sprawie właściwa jednostka samorządu terytorialnego.
Kurator podkreślił, że Burmistrz oparł analizę potrzeb w zakresie wychowania przedszkolnego na danych odnoszących się do roku szkolnego 2021/2022. Skarżąca w odniesieniu do podanych danych - liczba uprawnionych do skorzystania z wychowania przedszkolnego - 1166, liczba miejsc w gminnych jednostkach - 1065, liczba dzieci przyjętych do jednostek prowadzonych przez Gminę w wyniku rekrutacji - 987, liczba dzieci przyjętych do jednostek niepublicznych - 107 przyjęła, że w jednostkach prowadzonych przez Gminę nie ma wystarczającej liczby miejsc dla uprawnionych dzieci. Zdaniem strony, w sytuacji gdy gmina nie jest w stanie zapewnić miejsca w samorządowych jednostkach wszystkim dzieciom realizującym wychowanie przedszkolne, to obowiązana jest umożliwić skorzystanie z miejsc w niepublicznych przedszkolach, niepublicznych innych formach wychowania przedszkolnego i niepublicznych oddziałach przedszkolnych w szkołach podstawowych. W ocenie organu II instancji powyższy pogląd należałoby uznać za słuszny pod warunkiem zgłoszenia się w procesie rekrutacji do gminnych jednostek liczby dzieci przewyższającej liczbę zapewnianych przez gminę miejsc. Wówczas obowiązkiem Gminy byłoby rozwiązanie problemu braku dostępności do wychowania przedszkolnego dzieciom w wieku przedszkolnym zamieszkującym na jej terenie, np. poprzez zlecenie realizacji zadania osobom prawnym niebędącymi jednostkami samorządu terytorialnego lub osobom fizycznym na warunkach takich jak w przedszkolach publicznych prowadzonych przez gminę, co wiąże się z udzieleniem dotacji w wysokości określonej w art. 17 ust. 1, art. 19 ust. 1 i art. 21 ust. 1 ustawy z 27 października 2017 r. o finansowaniu zadań oświatowych (Dz. U. z 2022 r. poz. 2082).
Organ odwoławczy zaznaczył, że zaspokajanie zbiorowych potrzeb wspólnoty samorządowej w zakresie edukacji publicznej należy do zadań własnych jednostek samorządu terytorialnego, natomiast pozostałe osoby prawne lub osoby fizyczne pełnią w zakresie zaspakajania tych potrzeb tylko funkcję uzupełniającą. Sieć szkół danego rodzaju ma zaspokajać potrzeby edukacyjne miejscowej wspólnoty samorządowej, jednak ocenę, czy utworzenie kolejnego przedszkola czy szkoły stanowi korzystne uzupełnienie sieci szkół danego rodzaju w danej miejscowości czy gminie, ustawodawca pozostawił właściwym organom jednostek samorządu terytorialnego, stanowiąc, że ma być ona dokonana według kryteriów określonych w § 4 ust. 1 rozporządzenia. Przy czym z art. 31 ustawy Prawo oświatowe nie wynika obowiązek rodziców do korzystania z oferty wychowania przedszkolnego zapewnianej przez gminę. Rodzice sami decydują i dokonują wyboru placówki - publicznej lub niepublicznej, do której zapiszą dziecko.
Organ II instancji wskazał, że z informacji Burmistrza wynika, że Gmina G. w roku szkolnym 2021/2022 zapewniła wszystkich chętnym, którzy wzięli udział w rekrutacji możliwość skorzystania z wychowania przedszkolnego w prowadzonych przez siebie przedszkolach i oddziałach przedszkolnych w szkołach podstawowych. Gmina dysponuje również rezerwą, tj. posiada możliwość utworzenia oddziału przedszkolnego w szkole podstawowej. Dlatego też, w ocenie organu II instancji, za niezasadny należy uznać przedstawiony przez skarżącego punkt widzenia, że jednostka samorządu terytorialnego powinna oferować zamieszkującym ją dzieciom uprawnionym do skorzystania z wychowania przedszkolnego równą ich liczbie liczbę miejsc w publicznych przedszkolach, w oddziałach przedszkolnych w publicznych szkołach podstawowych i publicznych innych formach wychowania przedszkolnego.
Ponadto, organ odwoławczy stwierdził, że analiza potrzeb w powyższym zakresie według danych SIO z 30 września 2022 r. potwierdza argumentację organu I Instancji. Z dostępnych danych wynika, że liczba dzieci objętych wychowaniem przedszkolnym w obecnym roku szkolnym wynosi 1099 (więcej o 34). Oddziały przedszkolne funkcjonują w 5 przedszkolach i w 6 szkołach podstawowych prowadzonych przez Gminę oraz w Niepublicznym Integracyjnym Przedszkole "[...]" z oddziałami ogólnodostępnymi i specjalnymi i w 2 ogniskach przedszkolnych prowadzonych przez T. . W jednostkach gminnych z wychowania przedszkolnego korzysta 1016 dzieci (więcej o 29 dzieci w porównaniu do roku ubiegłego), w jednostkach niepublicznych 83 dzieci (mniej o 15 dzieci w porównaniu do roku ubiegłego). W piśmie z 26 września 2022 r. Burmistrz zapewnił, że wszystkie dzieci, które zgłosiły się w procesie rekrutacji zostały przyjęte do przedszkoli publicznych i oddziałów przedszkolnych w szkołach podstawowych. Do przedszkoli i oddziałów przedszkolnych w szkołach podstawowych uczęszcza obecnie 46 dzieci z Ukrainy, przy czym zwrócił uwagę, że w związku z rozporządzeniem z dnia 21 marca 2022 r. w sprawie organizacji kształcenia, wychowania i opieki dzieci i młodzieży będących obywatelami Ukrainy (Dz.U. z 2022 r., poz. 645, ze zm.), liczebność oddziałów przedszkolnych może być zwiększona. Ponadto, na podstawie art. 304 ustawy z dnia 14 grudnia 2016 r. - Przepisy wprowadzające ustawę Prawo oświatowe (Dz. U. z 2017 r. poz. 60 ze zm.), organy prowadzące w dniu 1 września 2017 r. szkoły podstawowe, w których zorganizowano oddziały przedszkolne, zobowiązane są do dostosowania lokali do warunków określonych w art. 126 ust. 1-3 ustawy Prawo oświatowe i przepisach wydanych na podstawie art. 126 ust. 4 tej ustawy, w terminie do dnia 31 sierpnia 2024 r.
Zdaniem Kuratora, z powyższych informacji wynika, że Gmina G., pomimo obecności na jej terenie uchodźców z Ukrainy, zapewnia wszystkim dzieciom zgłoszonym w trakcie rekrutacji możliwość realizacji rocznego obowiązkowego przygotowania przedszkolnego i prawa do wychowania przedszkolnego w prowadzonych przez siebie jednostkach. Ponadto, w uzasadnieniu decyzji Burmistrz podał, że w Gminie funkcjonuje publiczne przedszkole z oddziałami integracyjnymi oraz, że oferta przedszkoli i szkół odpowiada na potrzeby uczniów posiadających orzeczenia o potrzebie kształcenia specjalnego oraz dzieci posiadających opinie o potrzebie wczesnego wspomagania rozwoju. Na terenie Miasta i Gminy G. łącznie 41 dzieci w wieku przedszkolnym posiada orzeczenia o potrzebie kształcenia specjalnego. Do przedszkoli i oddziałów przedszkolnych prowadzonych przez Gminę uczęszcza 31 dzieci, w tym do przedszkola integracyjnego 21. Do Niepublicznego Integracyjnego Przedszkola [...] z oddziałami ogólnodostępnymi i specjalnymi uczęszcza pozostałych 10 dzieci.
Następnie, organ odwoławczy wskazał, że w orzecznictwie sądowym ugruntował się pogląd, że konieczne jest uwzględnienie aspektu finansowego, bowiem szkoły i placówki publiczne utworzone na podstawie zezwolenia wskazanego w art. 88 ust. 4 pkt 1 ustawy Prawo oświatowe, publiczne przedszkola niebędące przedszkolami specjalnymi otrzymują na każdego ucznia z budżetu gminy dotację w wysokości równej podstawowej kwocie dotacji dla przedszkoli, z tym że na ucznia niepełnosprawnego w wysokości nie niższej niż kwota przewidziana na takiego ucznia niepełnosprawnego przedszkola w części oświatowe subwencji ogólnej dla gminy. Zatem, łożenie przez samorząd terytorialny na przedszkole publiczne pieniędzy publicznych ma sens jedynie wtedy, kiedy istniejąca na danym terenie sieć przedszkoli i oddziałów przedszkolnych będących własnością jednostek samorząd i terytorialnego nie jest w stanie zaspokoić określonego rodzaju potrzeb edukacyjnych miejscowej wspólnoty samorządowej.
W ocenie Kuratora, ten istotny fakt powinien zostać uwzględniony uzasadnieniu decyzji Burmistrza, jednakże pomimo tego braku przedstawiona argumentacja wskazuje, że utworzenie nowego przedszkola integracyjnego w Mieście i Gminie G. nie poprawi warunków kształcenia, a także nie można stwierdzić, że korzystnie uzupełni sieć publicznych przedszkoli. Wykazano bowiem, że Gmina zapewnia wszystkim dzieciom zgłoszonym w toku rekrutacji miejsca w gminnych przedszkolach i oddziałach przedszkolnych w szkołach podstawowych; jak również posiada ofertę edukacyjną adresowaną do dzieci posiadającym orzeczenia o potrzebie kształcenia specjalnego. W Gminie funkcjonuje przedszkole z oddziałami integracyjnymi, zatem utworzenie nowego publicznego przedszkola integracyjnego nie wniosłoby widocznych korzyści społecznych.
Powyższą decyzję Spółka z o.o. "O." w G., zastępowana przez radcę prawnego, zaskarżyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego zarzucając jej naruszenie następujących przepisów:
- art. 7, art. 77 § 1 k.p.a., art. 80 k.p.a., poprzez niepodjęcie wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy i art. 138 § 1 ust. 1 k.p.a. poprzez utrzymanie w mocy zaskarżonej decyzji oraz art. 136 § 2 k.p.a. poprzez zaniechanie przeprowadzenia prawidłowego postępowania dowodowego wyjaśniającego w zakresie niezbędnym do rozstrzygnięcia sprawy;
- art. 6 k.p.a., art. 7 k.p.a. i art. 107 § 3 k.p.a. poprzez przyjęcie swobodnych ustaleń faktycznych, czego konsekwencją było przyjęcie, że utworzenie kolejnego publicznego przedszkola nie będzie sprzyjać poprawie warunków kształcenia i jako takie nie będzie stanowić korzystnego uzupełnienia sieci przedszkoli i oddziałów przedszkolnych w szkołach podstawowych prowadzonych przez Gminę G. oraz na terenie Powiatu i regionu.
- § 4 ust. 1 pkt 6 rozporządzenia w sprawie szczegółowych zasad i warunków udzielania i cofania zezwolenia na założenie przez osobę prawną lub osobę fizyczną szkoły lub placówki publicznej poprzez błędne przyjęcie, że utworzenie kolejnego publicznego przedszkola nie będzie sprzyjać poprawie warunków kształcenia i jako takie nie będzie stanowić korzystnego uzupełnienia sieci przedszkoli i oddziałów przedszkolnych w szkołach podstawowych prowadzonych przez Gminę G., w tym nie odniesienie się do wpływu na poziomie Powiatu i regionu.
Skarżąca podkreśliła w uzasadnieniu skargi, że na terenie Gminy G. funkcjonuje tylko jedno przedszkole ogólnodostępne z oddziałami integracyjnymi, nie ma zaś przedszkola integracyjnego. Istniejąca sieć przedszkoli i oddziałów przedszkolnych w szkołach podstawowych, nie jest w stanie zapewnić dzieciom wychowania przedszkolnego odpowiadającego w pełni potrzebom, pod kątem realizacji wskazań wynikających z opinii o potrzebie wczesnego wspomagania rozwoju. Większość dzieci posiadających opinie nie ma możliwości realizowania wskazań w rozsianych oddziałach przedszkolnych. Piątka dzieci z przedszkoli publicznych uczęszcza do placówki wnioskodawcy, gdyż w placówkach publicznych nie ma takiej możliwości. Część dzieci, pomimo posiadania opinii, nie uczęszcza na zajęcia, gdyż nie mają takiej możliwości (pracujący rodzice nie są w stanie dowozić dzieci na zajęcia indywidualne do innej placówki). Nie pozostaje nadto zgodne ze stanem faktycznym, iż w przedszkolu niepublicznym z oddziałami specjalnymi i ogólnodostępnymi prowadzonym przez wnioskodawcę uczęszcza 10 dzieci posiadających orzeczenia o potrzebie kształcenia specjalnego, gdyż uczęszcza 12 dzieci. Tychże specjalnych potrzeb nie uzupełni również możliwość stworzenia dodatkowego oddziału przedszkolnego w szkole podstawowej, gdzie już chociażby same warunki socjalno - bytowe dla dzieci są trudniejsze od warunków panujących w przedszkolu (np. nie dostosowane do wzrostu toalety, umywalki).
Ponadto, zdaniem skarżącej, argument organu, iż Gmina może otworzyć nowy odział przedszkolny w szkołach nie ma odzwierciedlenia w stanie faktycznym, jako, że istniejące oddziały nie spełniają wymogów przeciwpożarowych, określonych w rozporządzeniu, a Gmina nie podjęła kroków aby ten stan dostosować do zgodnego z przepisami, od co najmniej 6 lat.
Skarżąca wskazała także, że na Gminie ciąży nałożony przez nadzór budowlany termin na dostosowanie przedszkola przy ul. [...] do końca roku, a w budżecie nie ma przewidzianych środków na remont. Jeżeli Gmina nie uzyska przedłużenia terminu naprawy uchybień do końca roku, to od stycznia 150 dzieci nie będzie mogło kontynuować pobytu w przedszkolu. Ponadto w 2014 r. Gmina zmieniła sposób użytkowania piwnicy z pobytu czasowego na pobyt stały (utworzyła 2 grupy) bez zgłoszenia do Starostwa Powiatowego, co jest niezgodne z prawem budowanym i warunkami technicznymi. Poza tym planowane do wybudowania przedszkole jest zaplanowane na 125 dzieci, a przeznaczone do zamknięcia na 150 dzieci.
W ocenie skarżącej, jedyne na terenie Powiatu publiczne przedszkole integracyjne będzie sprzyjać poprawie warunków kształcenia, a także korzystnie uzupełni sieć przedszkoli publicznych. Nie tylko na terenie Gminy G., ale na terenie Powiatu brakuje miejsc w placówkach przedszkolnych dla dzieci z niepełnosprawnością. Placówki gminne nie posiadają wystarczającej ilości sal do zajęć indywidualnych przez co np. w przedszkolu z oddziałami integracyjnymi część zajęć, które powinny się odbywać indywidualnie, odbywa się na sali z wszystkimi dziećmi. Dodatkowym dowodem na to, że jest potrzeba utworzenia przedszkola integracyjnego na terenie Powiatu jest to, że wszystkie Gminy na terenie Powiatu dowożą dzieci niepełnosprawne do S.. I tak na przykład gmina G. dowozi 6 dzieci, Gmina W. dowozi 4 dzieci, itd.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o oddalenie skargi. Kurator Oświaty, w odpowiedzi na zarzuty skarżącej, podkreślił, że oferta przedszkola integracyjnego i przedszkola z oddziałami integracyjnymi jest zbliżona, gdyż obydwa typy przedszkoli umożliwiają dzieciom z niepełnosprawnościami wspólne kształcenie z rówieśnikami. Ponadto, Gmina nie ma obowiązku realizowania potrzeb gmin ościennych, czy też zadań należących do powiatu. Organ wyjaśnił również, że zapewnienie wczesnego wspomagania rozwoju dzieciom od chwili wykrycia niepełnosprawności do podjęcia nauki w szkole jest zadaniem odrębnym od obowiązku zapewnienia przez gminę możliwości korzystania z wychowania przedszkolnego i obowiązkowego rocznego przygotowania przedszkolnego, wynikającym z art. 8 ust. 15, art. 11 ust. 2 pkt 1 oraz art. 32 ww. ustawy. Realizacja zadania wczesnego wspomagania rozwoju przez uprawnione przedszkola, szkoły i placówki podlega nadzorowi pedagogicznemu kuratora oświaty w zakresie określonym w art. 55 ww. ustawy, w odrębnym postępowaniu uregulowanym zapisami rozporządzenia MEN z dnia 25 sierpnia 2017r. w sprawie nadzoru pedagogicznego. Nie podlega zatem ocenie w toku niniejszej sprawy, podobnie jak sposób organizacji zajęć opisanych w skardze jako zajęcia indywidualne. Również kontrola i ocena stanu bezpieczeństwa technicznego budynków, ochrony przeciwpożarowej oraz zapewnienia bezpiecznych i higienicznych warunków w przedszkolach, szkołach i palcówkach oświatowych nie mieści się w kompetencjach kuratora oświaty określonych w art. 51 ustawy. Adresatem zastrzeżeń dotyczących stanu technicznego obiektów szkolnych, powinny być inne służby w ramach posiadanych przez nie kompetencji.
W piśmie z dnia 30 stycznia 2023 r. skarżąca wniosła o przeprowadzenie dowodów z następujących dokumentów:
1. odpowiedź z dnia 20 grudnia 2022 r. Gminy M. z której wynika, iż do innej miejscowości dowożonych jest czworo dzieci posiadających orzeczenia o potrzebie kształcenia specjalnego,
2. odpowiedź z dnia 21 grudnia 2022 r. Gminy S. z której wynika, iż Gmina posiada dwie umowy na dowożenie dzieci niepełnosprawnych realizujących edukację przedszkolną,
3. odpowiedź z dnia 19 grudnia 2022 r. Gminy G., z której wynika, iż dowozi do placówek S. dziewięcioro dzieci w wieku przedszkolnym posiadających orzeczenia o potrzebie kształcenia specjalnego lub opinie o wczesnym wspomaganiu rozwoju, a od stycznia 2023 r. dwoje dzieci jest dowożonych przez rodziców z refundacją przez Gminę kosztów,
4. odpowiedź z dnia 19 grudnia 2022 r. Gminy B., z której wynika, iż dwoje dzieci posiadających orzeczenie o potrzebie wczesnego wspomagania rozwoju realizuje wychowanie przedszkolne w placówkach oświatowych na terenie innej gminy,
5. odpowiedź Gminy C. z dnia 12 grudnia 2022 r. z której wynika, iż dowożonych jest siedmioro dzieci do innej miejscowości realizujących edukację przedszkolną posiadających orzeczenie o potrzebie kształcenia specjalnego oraz opinię o wczesnym wspomaganiu rozwoju,
6. odpowiedź Gminy W. z dnia 20 grudnia 2022 r., z której wynika, iż czworo dzieci posiada orzeczenie o potrzebie kształcenia specjalnego lub opinie o wczesnym wspomaganiu rozwoju, realizuje edukację przedszkolną w innej gminie, z czego troje jest dowożone transportem przez Gminę do placówek.
Wymienione dokumenty wskazują na konieczność dowożenia przez inne Gminy dzieci niepełnosprawnych do S., a zatem na potrzebę utworzenia przedszkola integracyjnego, co będzie sprzyjać poprawie warunków kształcenia oraz uzupełni korzystnie sieci przedszkoli i oddziałów przedszkolnych w szkołach podstawowych prowadzonych przez Gminę G., oraz na terenie Powiatu.
Z kolei z odpowiedzi Gminy G. z dnia 29 listopada 2022 r. wynika, iż dwadzieścia sześć dzieci w wieku przedszkolnym posiada orzeczenia o potrzebie kształcenia specjalnego oraz dwadzieścia dzieci opinie o wczesnym wspomaganiu rozwoju, z czego przynajmniej szóstka dzieci nie realizuje wczesnego wspomagania. Dlatego też piątka dzieci z przedszkoli publicznych uczęszcza do placówki wnioskodawcy, gdyż w placówkach publicznych nie ma takiej możliwości. Część dzieci z kolei pomimo posiadania opinii nie uczęszcza na zajęcia, gdyż nie mają takiej możliwości (pracujący rodzice nie są w stanie dowozić dzieci na zajęcia indywidualne do innej placówki).
Skarżący wniósł także o przeprowadzenie przez Sąd dowodu na okoliczność braku odpowiednich warunków w zakresie bezpieczeństwa oddziałów przedszkolnych z pisma z dnia 30 listopada 2022 r. Komendy Powiatowej Państwowej Straży Pożarnej w G. i pisma z dnia 21 grudnia 2022 r. Powiatowego Inspektoratu Nadzoru Budowlanego z G..
Na rozprawie w dniu 20 kwietnia 2023 r. Sąd działając na podstawie art. 106 § 3 p.p.s.a. uwzględnił dowodowy dołączone do pisma z dnia 30 stycznia 2023 r. wymienione w pkt 1-6, w pozostałym zakresie wnioski dowodowe oddalił.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył co następuje:
Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (j.t.: Dz. U. z 2022 r. poz. 2492 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem (legalności), jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
Sądy administracyjne, kierując się wspomnianym kryterium legalności, dokonują oceny zgodności treści zaskarżonego aktu oraz procesu jego wydania z normami prawnymi - ustrojowymi, proceduralnymi i materialnymi - przy czym ocena ta jest dokonywana według stanu prawnego i na podstawie akt sprawy istniejących w dniu wydania zaskarżonego aktu.
W świetle art. 3 § 2 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 259 ze zm.), dalej jako: "p.p.s.a.", kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne - art. 3 § 2 pkt 1 p.p.s.a.
Stosownie do art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną. Oznacza to, że bierze pod uwagę wszelkie naruszenia prawa, a także wszystkie przepisy, które powinny znaleźć zastosowanie w rozpoznawanej sprawie, niezależnie od żądań i wniosków podniesionych w skardze - w granicach sprawy, wyznaczonych przede wszystkim rodzajem i treścią zaskarżonego aktu.
W ocenie Sądu, skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Przedmiotem kontroli Sądu była decyzja Kurator Oświaty z dnia [...] października 2022 r. utrzymująca w mocy decyzję Burmistrza Miasta i Gminy G. o odmowie udzielenia skarżącej spółce zezwolenia na założenie przedszkola publicznego.
Podstawę materialnoprawną zaskarżonej decyzji stanowiły przepisy ustawy
z dnia 14 grudnia 2016 r. Prawo oświatowe (Dz.U. z 2021 r. , poz. 1082 ze zm.) oraz przepisy rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 18 sierpnia 2017 r. w sprawie szczegółowych zasad i warunków udzielania i cofania zezwolenia na założenie przez osobę prawną lub osobę fizyczną szkoły lub placówki publicznej (Dz.U. z 2020 r., poz. 1591 - dalej jako rozporządzenie).
Zgodnie z art. 88 ust. 4 pkt 1 ustawy Prawo oświatowe, założenie szkoły lub placówki publicznej przez osobę prawną inną niż jednostka samorządu terytorialnego lub osobę fizyczną wymaga zezwolenia właściwego organu jednostki samorządu terytorialnego, której zadaniem jest prowadzenie szkół lub placówek publicznych odpowiednio danego typu lub rodzaju, wydanego po uzyskaniu pozytywnej opinii kuratora oświaty.
Jedną z przesłanek zezwolenia na założenie (przedszkola publicznego (szkoły) jest ustalenie, że utworzenie szkoły w miejscowości wskazanej przez założyciela będzie sprzyjać poprawie warunków kształcenia, a także korzystnie uzupełniać sieć szkół publicznych w odpowiednio tej miejscowości, gminie, powiecie, województwie lub regionie (§ 4 ust. 1 pkt 6 rozporządzenia). Przy czym zezwolenie na założenie szkoły lub placówki publicznej jest udzielane po uzyskaniu pozytywnej opinii kuratora oświaty, o której mowa w art. 88 ust. 4 pkt 1 ustawy. O opinię kuratora oświaty występuje organ jednostki samorządu terytorialnego właściwej do udzielenia zezwolenia na założenie szkoły lub placówki publicznej (§ 4 ust. 2).
Mając na uwadze treść ww. regulacji nie sposób uznać za trafne zarzuty skargi odnośnie naruszenia procedury administracyjnej, z uwagi na brak właściwych ustaleń w sprawie w zakresie, czy utworzenie kolejnego publicznego przedszkola będzie sprzyjać poprawie warunków kształcenia i stanowić korzystne uzupełnienie sieci przedszkoli i oddziałów przedszkolnych w szkołach podstawowych prowadzonych przez Gminę G. - z odniesieniem się do terenu całego Powiatu, czy regionu.
Należy podkreślić, że weryfikacja przesłanek zezwolenia na założenie przedszkola w Gminie G., o których mowa powyżej, w tym przypadku, dotyczy wyłącznie obszaru Gminy G., co też prawidłowo zostało przeprowadzone w kwestionowanych decyzjach. Nie mogły zatem odnieść zamierzonego skutku dowodowego, o co wnosi skarżąca w skardze, informacje uzyskane z Gmin ościennych (B., M.) o konieczności dowożenia do innych placówek dzieci z orzeczeniami o potrzebie kształcenia specjalnego w celu realizacji edukacji przedszkolnej.
Konstrukcja § 4 ust. 1 pkt 6 rozporządzenia wskazuje na konieczność łącznego spełnienia dwóch wymogów niezbędnych do pozytywnego rozpatrzenia wniosku o założenie przedszkola publicznego tj. poprawie warunków kształcenia oraz korzystnego uzupełnienia sieci tego rodzaju placówek publicznych odpowiednio - w miejscowości, gminie, powiecie, województwie lub regionie.
W ocenie Sądu, organy orzekające dokonały poprawnej, wystarczającej analizy i oceny potrzeb oświatowych (w kontekście powyższych warunków) na terenie Gminy G.. Na tle danych liczbowych przedstawionych w decyzji Burmistrza i w zaskarżonej decyzji, zasadny był wniosek organów, iż Gmina G. zapewnia wszystkim dzieciom zgłoszonym w toku rekrutacji miejsca w gminnych przedszkolach i oddziałach przedszkolnych w szkołach podstawowych. Skoro tak ukształtowana sieć przedszkoli publicznych i niepublicznych na terenie Gminy G. zapewnia realizację wychowania przedszkolnego dla wszystkich zgłaszających się do rekrutacji dzieci z terenu Gminy G., to trudno przyjąć, że utworzenie kolejnego przedszkola integracyjnego o charakterze publicznym (75 miejsc) dla Gminy G., w miejsce dotychczas funkcjonującego przedszkola niepublicznego z oddziałami integracyjnymi (średnio 65 miejsc) jest konieczne z uwagi na brak dostępności miejsc w przedszkolach, w Gminie G.. Przy czym , jak wynika z zaskarżonej decyzji, na terenie Miasta i Gminy G. łącznie 41 dzieci w wieku przedszkolnym posiada orzeczenia o potrzebie kształcenia specjalnego. Do przedszkoli i oddziałów przedszkolnych prowadzonych przez Gminę uczęszcza 31 dzieci, w tym do przedszkola integracyjnego 21. Do Niepublicznego Integracyjnego Przedszkola [...] z oddziałami ogólnodostępnymi i specjalnymi uczęszcza pozostałych 10 dzieci. Tak więc także dla dzieci przedszkolnych, posiadających orzeczenia o potrzebie kształcenia specjalnego Gmina G. zapewnia dostępność do stosownej edukacji.
Zdaniem Sądu, organ Gminy miał podstawy, aby uznać, że utworzenie kolejnego publicznego przedszkola na bazie istniejącego niepublicznego przedszkola z oddziałami ogólnodostępnymi i specjalnymi nie zwiększy atrakcyjności oferty wychowania przedszkolnego i nie poprawi również warunków kształcenia w istniejącej dotąd sieci przedszkoli, na terenie Gminy G..
Należy przypomnieć, że zgodnie z art. 31 ust. 1 ustawy Prawo oświatowe, wychowanie przedszkolne obejmuje dzieci od początku roku szkolnego w roku kalendarzowym, w którym dziecko kończy 3 lata, do końca roku szkolnego w roku kalendarzowym, w którym dziecko kończy 7 lat. Wychowanie przedszkolne jest realizowane w przedszkolach, oddziałach przedszkolnych w szkołach podstawowych oraz w innych formach wychowania przedszkolnego.
Według art. 31 ust. 4 ustawy, dziecko w wieku 6 lat jest obowiązane odbyć roczne przygotowanie przedszkolne w przedszkolu, oddziale przedszkolnym w szkole podstawowej lub w innej formie wychowania przedszkolnego.
Zgodnie z art. 31 ust. 8 i 9 ww. ustawy, zapewnienie warunków do spełniania obowiązku, o którym mowa w ust. 4, oraz realizacji prawa, o którym mowa w ust. 6, jest zadaniem własnym gminy. Zadanie, o którym mowa w ust. 8, jest wykonywane przez gminę przez zapewnienie dziecku możliwości korzystania z wychowania przedszkolnego w:
1) publicznym przedszkolu, oddziale przedszkolnym w publicznej szkole podstawowej lub publicznej innej formie wychowania przedszkolnego, prowadzonych przez gminę, lub
2) publicznym przedszkolu, oddziale przedszkolnym w publicznej szkole podstawowej lub publicznej innej formie wychowania przedszkolnego, prowadzonych przez inną osobę prawną lub osobę fizyczną, położonych na obszarze gminy, lub
3) niepublicznym przedszkolu, o którym mowa w art. 17 ust. 1 ustawy o finansowaniu zadań oświatowych, oddziale przedszkolnym w niepublicznej szkole podstawowej, o którym mowa w art. 19 ust. 1 ustawy o finansowaniu zadań oświatowych, lub niepublicznej innej formie wychowania przedszkolnego, o której mowa w art. 21 ust. 1 ustawy o finansowaniu zadań oświatowych, położonych na obszarze gminy (art. 31 ust. 9).
Stosownie do art. 32 ust. 3 ww. ustawy, powyższa sieć przedszkoli i oddziałów przedszkolnych, powinna zapewniać dzieciom, o których mowa w art. 31 ust. 1, zamieszkałym na obszarze gminy, możliwość korzystania z wychowania przedszkolnego.
Z treści powyższych regulacji wynika obowiązek Gminy do zapewnienia dzieciom edukacji przedszkolnej na terenie Gminy, który Gmina ma prawo realizować zarówno w publicznych placówkach gminnych i prowadzonych przez inną osobę prawną lub osobę fizyczną, jak i w formie placówek niepublicznych, tak aby zapewnić odpowiednią dostępność miejsc dla dzieci w wieku przedszkolnym.
Dlatego też, zdaniem Sądu, skoro istniejąca i zorganizowana zgodnie z powyższymi zasadami, sieć przedszkoli i oddziałów przedszkolnych w Gminie zapewnia w pełni realizację wychowania przedszkolnego dzieci z tego terenu, to zamiana dotąd funkcjonującej na terenie Gminy jednostki niepublicznej, która tworzy opisaną sieć przedszkoli, na publiczne przedszkole prowadzone przez osobę prawną, także ekonomicznie, nie będzie stanowiła korzystnego uzupełnienia sieci przedszkoli w Gminie. Innymi słowy, jeśli samorząd zabezpiecza potrzeby lokalnej społeczności pod względem dostępu do edukacji przedszkolnej, w tym dla dzieci wymagających kształcenia specjalistycznego, to słusznie uważa organ II instancji, że także z punktu finansowego nie jest celowe tworzenie nowego przedszkola publicznego prowadzonego przez osobę prawną niebędącą jednostką samorządu terytorialnego. Należy mieć na uwadze okoliczność, że szkoły i placówki publiczne utworzone na podstawie zezwolenia wskazanego w art. 88 ust. 4 pkt 1 ustawy Prawo oświatowe, chociaż mają charakter przedszkola publicznego, to w dalszym ciągu są własnością prywatną i wymagają dotacji z budżetów gminnych.
Podsumowując, w ocenie Sądu, wbrew temu co uważa skarżąca, organy obu instancji zbadały i oceniły wszystkie konieczne i aktualne aspekty sprawy, w kontekście przesłanek wydania zezwolenia na utworzenie kolejnego przedszkola na terenie Gminy G.. Hipotetyczne założenia strony odnośnie braku możliwości po stronie Gminy utworzenia oddziału przedszkolnego w razie ewentualnej potrzeby nie są wystarczającym i właściwym argumentem dla oceny wniosku, w postępowaniu prowadzonym w trybie art. 88 ust. 4 pkt 1 ustawy Prawo oświatowe w związku § 4 ust. 1 rozporządzenia.
Zasadnie też wskazał organ odwoławczy, że aspekt zapewnienia wczesnego wspomagania rozwoju dzieciom od chwili wykrycia niepełnosprawności do podjęcia nauki w szkole jest zadaniem odrębnym od obowiązku zapewnienia przez gminę możliwości korzystania z wychowania przedszkolnego i obowiązkowego rocznego przygotowania przedszkolnego, wynikającym z art. 8 ust. 15, art. 11 ust. 2 pkt 1 oraz art. 32 ww. ustawy. Realizacja zadania wczesnego wspomagania rozwoju przez uprawnione przedszkola, szkoły i placówki podlega nadzorowi pedagogicznemu kuratora oświaty w zakresie określonym w art. 55 ustawy Prawo oświatowe, w odrębnym postępowaniu w ramach nadzoru pedagogicznego. Nie podlega zatem ocenie w toku tej sprawy.
Zgodzić się również należy z organem, że kontrola i ocena stanu bezpieczeństwa technicznego budynków, ochrony przeciwpożarowej oraz zapewnienia bezpiecznych i higienicznych warunków w przedszkolach, szkołach i palcówkach oświatowych nie mieści się w kompetencjach kuratora oświaty określonych w art. 51 ustawy.
Z uwagi na powyższe Sąd stwierdził, że organom orzekającym w sprawie nie można postawić zarzutu dowolnej oceny zebranego materiału dowodowego, gdyż stanowisko co do odmowy wydania zezwolenia na założenie przedszkola publicznego zostało wszechstronnie i wyczerpująco uzasadnione. Nie doszło do naruszenia prawa materialnego tj. § 4 ust. 1 pkt 6 rozporządzenia wobec argumentów przedstawionych wcześniej.
Wyjaśnić końcowo należy, że okoliczność uzyskania w tej sprawie pozytywnej opinii Kuratora Oświaty w zakresie udzielenia zezwolenia skarżącej na założenie przedszkola publicznego pod nazwą "Publiczne Integracyjne Przedszkole nr [...]" w G. nie przesądza o spełnieniu przesłanek warunkujących wydanie zezwolenia na założenie tej placówki. Uzyskanie opinii kuratora oświaty stanowi jedynie element postępowania w sprawie dotyczącej założenia przedszkola i jest wydawana w zakresie tych okoliczności, które w sprawie wniosku ocenić należy z punktu widzenia nadzoru pedagogicznego. Jeżeli zatem opinia kuratora oświaty będzie opinią negatywną, to organ rozpatrujący wniosek o udzielenie zezwolenia na założenie przedszkola (szkoły) nie będzie uprawniony do wydania decyzji pozytywnej. Inaczej jest w przypadku, gdy kurator oświaty wyda pozytywną opinię, wówczas w zależności od pozostałych ustaleń, decyzja organu będzie pozytywna - gdy pozostałe przesłanki wymienione w § 4 ust. 1 rozporządzenia będą spełnione, lub negatywna - o ile nie wystąpi jedna z wymienionych przesłanek.
Z akt sprawy wynika, że organ I instancji uzyskał pozytywną opinię Kuratora Oświaty (postanowienie nr z dnia [...] sierpnia 2022 r.), a zatem warunek ten został spełniony. Jednakże, jak już wskazano, o ile negatywna opinia kuratora oświaty może uniemożliwić wydanie zezwolenia, o tyle organ nie miał obowiązku wydania zezwolenia w sytuacji, gdy ta opinia jest pozytywna, ale wnioskodawca nie spełnił przesłanki z § 4 ust. 1 pkt 6 rozporządzenia.
Mając powyższe na względzie, wobec braku podstaw do kwestionowania zgodności zaskarżonej decyzji z prawem, Sąd na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł o oddaleniu skargi.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI