II SA/Sz 1104/21

Wojewódzki Sąd Administracyjny w SzczecinieSzczecin2022-03-24
NSAAdministracyjneWysokawsa
prawo jazdyzatrzymanie prawa jazdyprzekroczenie prędkościobszar zabudowanykodeks drogowypostępowanie administracyjneNSAuchwała NSAsądownictwo administracyjne

Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę na decyzję o zatrzymaniu prawa jazdy, potwierdzając, że informacja o przekroczeniu prędkości o ponad 50 km/h jest wystarczającą podstawą do zatrzymania dokumentu.

Skarżąca kwestionowała decyzję o zatrzymaniu prawa jazdy, argumentując, że nie popełniła wykroczenia i przedłożyła dowody na swoją obronę. Sąd administracyjny, opierając się na uchwale NSA, uznał, że informacja od policji o ujawnieniu przekroczenia prędkości o ponad 50 km/h na obszarze zabudowanym jest wystarczającą i wyłączną podstawą do wydania decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy, bez konieczności merytorycznej weryfikacji wykroczenia przez organ administracji.

Sprawa dotyczyła skargi M. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego utrzymującą w mocy decyzję Prezydenta Miasta o zatrzymaniu prawa jazdy na okres 3 miesięcy z powodu przekroczenia dopuszczalnej prędkości o 57 km/h na obszarze zabudowanym. Skarżąca podnosiła, że nie popełniła wykroczenia i przedłożyła dowody (opinię eksperta, zapis video) na potwierdzenie swojej wersji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie oddalił skargę, opierając się na uchwale Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 1 lipca 2019 r. (sygn. akt I OPS 3/18). Zgodnie z tą uchwałą, informacja o ujawnieniu czynu polegającego na kierowaniu pojazdem z przekroczeniem dopuszczalnej prędkości o więcej niż 50 km/h na obszarze zabudowanym stanowi wyłączną podstawę do wydania decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy. Sąd podkreślił, że decyzja ta ma charakter związany, a organ administracji nie jest uprawniony do merytorycznej weryfikacji wykroczenia. Informacja od policji jest dokumentem urzędowym, a odpowiedzialność za jej treść ponosi organ ją przekazujący. Sąd uznał, że organy prawidłowo ustaliły stan faktyczny i zastosowały właściwe przepisy, a zatrzymanie prawa jazdy w takich przypadkach realizuje cel prewencyjno-ochronny.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, informacja ta stanowi wyłączną podstawę do wydania decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy.

Uzasadnienie

Sąd oparł się na uchwale NSA I OPS 3/18, zgodnie z którą decyzja o zatrzymaniu prawa jazdy w tym trybie ma charakter związany, a organ administracji nie jest uprawniony do merytorycznej weryfikacji wykroczenia. Informacja od Policji jest dokumentem urzędowym, a jej walor jest weryfikowany w postępowaniu administracyjnym.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (12)

Główne

u.k.p. art. 102 § 1 pkt 4

Ustawa o kierujących pojazdami

u.k.p. art. 102 § ust.1c

Ustawa o kierujących pojazdami

u.k.p. art. 102 § ust.1e

Ustawa o kierujących pojazdami

Ustawa o zmianie ustawy - Kodeks karny oraz niektórych innych ustaw art. 7 § ust. 1 pkt 2

Ustawa Prawo o ruchu drogowym art. 135 § ust. 1 pkt 2 lit. a

Ustawa Prawo o ruchu drogowym art. 135 § ust. 1 pkt 1a

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 134

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 151

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

k.p.a. art. 138 § § 1 pkt 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 77

Kodeks postępowania administracyjnego

Ustawa Prawo o ruchu drogowym art. 92a

Argumenty

Odrzucone argumenty

Naruszenie prawa materialnego (art. 102 ust. 1 pkt 4 i ust. 1c, 1e ustawy o kierujących pojazdami) poprzez błędną wykładnię i przyjęcie przesłanek do zatrzymania prawa jazdy, mimo przedłożenia dowodów wskazujących na brak popełnienia wykroczenia. Naruszenie prawa procesowego (art. 7 i 77 k.p.a.) poprzez niewyjaśnienie wszystkich okoliczności sprawy i brak wszechstronnego rozpatrzenia materiału dowodowego, w tym nieuwzględnienie przedłożonych dowodów.

Godne uwagi sformułowania

podstawę wydania decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy w trybie art. 102 ust. 1 pkt 4 ustawy [...] może stanowić wyłącznie informacja o ujawnieniu czynu polegającego na kierowaniu pojazdem z przekroczeniem dopuszczalnej prędkości o więcej niż 50 km/h na obszarze zabudowanym. decyzja o zatrzymaniu prawa jazdy jest decyzją związaną organ ten nie jest przy tym uprawniony do weryfikowania przypisanego kierowcy wykroczenia pod względem merytorycznym.

Skład orzekający

Marzena Iwankiewicz

przewodniczący sprawozdawca

Patrycja Joanna Suwaj

sędzia

Krzysztof Szydłowski

asesor

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Potwierdzenie interpretacji przepisów dotyczących zatrzymania prawa jazdy za przekroczenie prędkości i związanego z tym charakteru decyzji administracyjnej."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji przekroczenia prędkości o ponad 50 km/h na obszarze zabudowanym i oparcia decyzji na informacji Policji.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy powszechnego problemu zatrzymania prawa jazdy i pokazuje, jak sądy administracyjne interpretują przepisy w kontekście informacji od organów ścigania, co jest istotne dla wielu kierowców.

Zatrzymali Ci prawo jazdy za prędkość? Sprawdź, czy sąd uznał Twoje dowody!

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Sz 1104/21 - Wyrok WSA w Szczecinie
Data orzeczenia
2022-03-24
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2021-10-21
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Sędziowie
Krzysztof Szydłowski
Marzena Iwankiewicz /przewodniczący sprawozdawca/
Patrycja Joanna Suwaj
Symbol z opisem
6031 Uprawnienia do kierowania pojazdami
Hasła tematyczne
Ruch drogowy
Sygn. powiązane
II GZ 406/22 - Postanowienie NSA z 2022-10-28
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2021 poz 1212
art. 102 ust. 1 pkt 4, art. 135 ust. 1 pkt 2 lit. a
Ustawa z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami.
Dz.U. 2015 poz 541
art. 7 ust. 1 pkt 2
Ustawa z dnia 20 marca 2015 r. o zmianie ustawy - Kodeks karny oraz niektórych innych ustaw.
Dz.U. 2022 poz 329
art. 151,  art. 269 par. 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi  - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marzena Iwankiewicz (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Patrycja Joanna Suwaj, Asesor WSA Krzysztof Szydłowski po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 24 marca 2022 r. sprawy ze skargi M. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] sierpnia 2021 r. nr [...] w przedmiocie zatrzymania prawa jazdy oddala skargę.
Uzasadnienie
Decyzją z [...] sierpnia 2021 r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze, na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity Dz. U. z 2021 r., poz. 735), art. 102 ust. 1 pkt 4, ust.1c i ust.1e ustawy z 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami (Dz. U. z 2021 r., poz. 1212) oraz art. 7 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 20 marca 2015 r. o zmianie ustawy Kodeks Karny oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2015 r. poz. 541 ze zm.), po rozpatrzeniu na posiedzeniu w dniu 3 sierpnia 2021 r. odwołania M. W. (dalej: wnioskodawca, skarżący) od decyzji Prezydenta Miasta S. z [...] kwietnia 2021 r. znak: [...] w sprawie zatrzymania prawa jazdy, utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
W sprawie ustalono następujący stan faktyczny i prawny:
Prezydent Miasta S. decyzją z dnia [...] kwietnia 2021 r. znak: [...] orzekł o zatrzymaniu prawa jazdy kat. B M. W., na okres 3 miesięcy licząc od daty zatrzymania prawa jazdy przez organ kontroli ruchu drogowego tj. od dnia 16.01.2021 r. do 16.04.2021 r. włącznie z powodu przekroczenia przez kierującą pojazdem dopuszczalnej prędkości na obszarze zabudowanym o więcej niż 50 km/h.
Od powyższej decyzji odwołanie wniosła skarżąca reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika. W treści uzasadnienia odwołania pełnomocnik strony zarzucił naruszenie:
1) prawa materialnego, a mianowicie art. 102 ust. 1 pkt 4 i ust. 1c,1e ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami (t. j. - Dz. U. z 2015r. poz. 155 ze zm.) poprzez jego błędną wykładnię i przyjęcie, iż w stosunku do M. W. zachodzą przesłanki do wydania decyzji administracyjnej o zatrzymaniu prawa jazdy, w sytuacji gdy wobec ww. przedłożyła przed organem l administracyjnymi dowody z których wynika, że nie popełniła ona wykroczenia określonego w art. 92a k.w., a co za tym idzie brak jest przesłanek do wydania decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy skarżącej,
2) naruszenie prawa procesowego, a mianowicie art. 7 i 77 k.p.a. poprzez niewyjaśnienie wszystkich okoliczności sprawy oraz brak wszechstronnego rozpatrzenia całego materiału dowodowego, w tym nieuwzględnienie przedłożonych wraz z pismem z dnia 02 kwietnia 2021 r. dowodów do niniejszej sprawy, które jednoznacznie wskazują, że skarżąca nie popełniła wykroczenia określonego w art. 92a k. w., a co za tym idzie brak jest przesłanek do wydania decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy skarżącej.
W uzasadnieniu pełnomocnik strony podniósł, że skarżąca przy piśmie z dnia 02 kwietnia 2021 r. przedłożyła opinię sporządzoną przez eksperta z biura badania wypadków drogowych oraz zapis z video rejestratora policji na płycie CD celem wykazania, że nie poruszała się w ternie zabudowanym z prędkością ponad 50 km/h , a co za tym idzie brak jest materialnych przesłanek do wydania względem niej decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy. O powyższych dowodach w żaden sposób nie wypowiedział się organ I Instancji.
Po rozpatrzeniu odwołania Samorządowe Kolegium Odwoławcze opisaną na wstępie decyzją z dnia [...] sierpnia 2021 r. otrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. Uzasadniając decyzję Kolegium wskazało, że zgodnie z art. 102 ust. 1 pkt 4 i ust. 1 c ustawy z dnia 05.01. 2011 r. o kierujących pojazdami starosta wydaje decyzję administracyjną o zatrzymaniu prawa jazdy, w przypadku gdy kierujący pojazdem przekroczył dopuszczalną prędkość o więcej niż 50 km/h na obszarze zabudowanym. Starosta wydaje decyzję na okres 3 miesięcy, nadając jej rygor natychmiastowej wykonalności. Okres 3 miesięcy oblicza się na zasadach określonych w ustawie z dnia 14.06.1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego, przy czym dla ustalenia początku okresu jest właściwa data zatrzymania dokumentu. Jeżeli w chwili wydawania decyzji prawo jazdy było już w posiadaniu starosty z innego tytułu, okres zatrzymania prawa jazdy liczy się od dnia wydania tej decyzji (art. 102 ust. 1e).
Jeżeli sprawa o naruszenie została skierowana do rozpoznania przez sąd lub organ orzekający o sprawie w postępowaniu dyscyplinarnym i nie zakończyła się prawomocnym rozstrzygnięciem w okresie 3 miesięcy od dnia zatrzymania dokumentu, a w przypadku, o którym mowa w ust. 1d - w okresie 6 miesięcy, podlega on zwrotowi (art. 102 ust. 3).
Stosownie do treści art. 7 ust. 1 pkt 2 ustawy z dn. 20.03.2015 r o zmianie ustawy - Kodeks karny oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2015 r poz. 541 ze zm.) do dnia wskazanego w komunikacie, który minister właściwy do spraw informatyzacji ogłasza w swoim dzienniku urzędowym oraz na stronie podmiotowej Biuletynu Informacji Publicznej, określającego termin wdrożenia rozwiązań technicznych umożliwiających wprowadzenie, przekazywanie, gromadzenie i udostępnianie z centralnej ewidencji kierowców danych o naruszeniach, o których mowa rozdziale 15 ustawy o kierujących pojazdami, podstawą wydania decyzji, o której mowa w art. 102 ust. 1 pkt 4 ustawy o kierujących pojazdami, jest informacja, o której mowa odpowiednio w pkt 1 lub 3 (wg pkt. 1 podmiot, który ujawnił popełnienie naruszenia, o którym mowa w art. 135 ust. 1 pkt 1a ustawy Prawo o ruchu drogowym lub wydał prawomocne rozstrzygnięcie za to naruszenie, niezwłocznie powiadamia o tym starostę właściwego ze względu na miejsce zamieszkania kierującego pojazdem).
W niniejszej sprawie podstawę do wydania zaskarżonej decyzji stanowiło zawiadomienie funkcjonariusza Komendy Powiatowej Policji w K. z dn. 16.01.2021 r. (wpłynęło do organu I instancji w dniu 22 marca 2021 r.). Z zawiadomienia tego wynikało, że w dn. 16.01.2021 r M. W. kierując pojazdem marki [...] o nr rej. [...] przekroczyła dopuszczalną prędkość o 57 km/ha na obszarze zabudowanym w miejscu, gdzie obowiązywała dopuszczalna prędkość 50 km/ha. Kierującemu zatrzymano dokument prawa jazdy.
W ocenie organu odwoławczego ustawodawca w art. 7 ust. 1 pkt 2 ustawy z dn. 20.03.2015 r. o zmianie ustawy - Kodeks karny oraz niektórych innych ustaw jasno sprecyzował, co stanowi źródło ustalenia stanu faktycznego w zakresie stwierdzenia okoliczności przekroczenia dopuszczalnej prędkości w terenie zabudowanym o 50 km/h. Jest nią informacja, o której mowa w art. 7 ust. 1 pkt 1 tej ustawy. Z kolei literalne brzmienie art. 102 ust. 1 pkt 4 ustawy o kierujących pojazdami dowodzi, że przedmiotowe orzeczenie ma charakter związany. Oznacza to, że w razie otrzymania zawiadomienia o naruszeniu wskazanego wyżej przepisu ruchu drogowego, starosta zobowiązany jest do wydania decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy. Organ ten nie jest przy tym uprawniony do weryfikowania przypisanego kierowcy wykroczenia pod względem merytorycznym. Tym samym organ prowadzący postępowanie o zatrzymanie prawa jazdy w trybie art. 102 ust. 1 pkt 4 ustawy o kierujących pojazdami nie może powoływać ani z urzędu, ani na wniosek dowodów na okoliczność potwierdzenia, czy też weryfikacji treści zawartych w informacji, o której mowa w art. 7 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 20.03.2015 r. o zmianie ustawy kodeks karny oraz niektórych innych ustaw. Powyższe stanowisko zostało ugruntowane w orzecznictwie sądowoadministracyjnym (por. np. wyrok NSA z dnia 4.10. 2017 r., sygn. akt I OSK 490/17, wyrok WSA w Gliwicach z dnia 21.10.2016 r., sygn. akt II SA/G1 215/16 oraz z dnia 21.10. 2016 r., sygn. akt II SA/G1 192/16, wyrok WSA w Warszawie, z dnia 24.08. 2016 r., sygn. akt VIII SA/Wa 1052/15, wyrok WSA w Kielcach z dnia 20.07.2016 r., sygn. akt II SA/ICe 483/16, wyrok WSA w Rzeszowie z dnia 16.03. 2017 r., sygn. akt II SA/Sz 1106/16, wyrok WSA w Krakowie z dn. 01.02.2018 r sygn. III SA/Kr 1352/17 oraz wyrok WSA w Warszawie z dn. 24.06.2020 r. sygn. VII SA/Wa 2569/19 - wszystkie dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych na stronie http://orzeczenia.nsa.gov.pl/). Nadto stanowisko to potwierdził Naczelny Sąd Administracyjny w uchwale z dnia 01.07.2019 r. sygn. I OPS 3/18 orzekając, że podstawę wydania decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy w trybie art. 102 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami w związku z art. 7 ust. 1 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 20 marca 2015 r. o zmianie ustawy - Kodeks karny oraz niektórych innych ustaw może stanowić wyłącznie informacja o ujawnieniu czynu polegającego na kierowaniu pojazdem z przekroczeniem dopuszczalnej prędkości o więcej niż 50 km/h na obszarze zabudowanym (uchwała dostępna w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych na stronie http://orzeczenia.nsa.gov.pl/). Oznacza to, że żądanie przeprowadzenia w postępowaniu przed organem I instancji dowodu z prywatnej opinii, która dodatkowo nie posiada waloru dokumentu albowiem nie została przez nikogo podpisana, nie mogło zostać uwzględnione (o czym wbrew twierdzeniom odwołującej organ I instancji informował w zaskarżonej decyzji).
Pismem z dnia 13 września 2021 r. pełnomocnik M. W. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie, w której podniósł te same argumenty co w odwołaniu od decyzji organu I instancji zarzucając naruszenie:
1) prawa materialnego, a mianowicie art. 102 ust. 1 pkt 4 i ust. 1c, 1e ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami (t. j. - Dz. U. z 2015 r. poz. 155 ze zm.) poprzez jego błędną wykładnię i przyjęcie, iż w stosunku do M. W. zachodzą przesłanki do wydania decyzji administracyjnej o zatrzymaniu prawa jazdy, w sytuacji gdy wobec ww. przedłożyła przed organem administracyjnymi dowody z których wynika, że nie popełniła ona wykroczenia określonego w art. 92a k.w., a co za tym idzie brak jest przesłanek do wydania decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy skarżącej,
2) prawa procesowego, a mianowicie art. 7 i 77 k.p.a. poprzez niewyjaśnienie wszystkich okoliczności sprawy oraz brak wszechstronnego rozpatrzenia całego materiału dowodowego, w tym nieuwzględnienie przedłożonych wraz z pismem z dnia 02 kwietnia 2021 r. dowodów do niniejszej sprawy, które jednoznacznie wskazują, że skarżąca nie popełniła wykroczenia określonego w art. 92a k.w., a co za tym idzie brak jest przesłanek do wydania decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy skarżącej.
Wobec tak postawionych zarzutów wniósł o:
1. uchylenie zaskarżonej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego i poprzedzającej ją decyzji wydanej przez Prezydenta Miasta S. z dnia [...] sierpnia 2021 r.
2. zasądzenie na rzecz skarżącej zwrotu kosztów postępowania wg. norm przepisanych.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( tekst jedn. Dz. U. z 2021 r. poz. 137 ) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości, przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W tym zakresie kontrola sądowoadministracyjna sprowadza się do zbadania, czy organy administracji wydając zaskarżoną decyzję nie naruszyły przepisów prawa w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
W myśl art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2022 r., poz. 329 – dalej: p.p.s.a.) Sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.) Uwzględnienie skargi następuje w przypadku naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a.). Skarga podlega natomiast oddaleniu w przypadku braku uzasadnionych podstaw zaskarżenia (art. 151 p.p.s.a.)
Dokonując kontroli sądowoadministracyjnej w tak zakreślonej kognicji sąd nie stwierdził naruszenia przez organy administracji przepisów prawa materialnego lub procesowego w stopniu uzasadniającym uwzględnienie skargi. Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Istotą niniejszej sprawy jest wyjaśnienie czy pochodząca od organu Policji informacja o ujawnieniu czynu polegającego na kierowaniu pojazdem z prędkością przekraczającą dopuszczalną prędkość o więcej niż 50 km/h na obszarze zabudowanym, może stanowić wyłączną podstawę wydania decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy na podstawie art. 102 ust. 1 pkt 4 ustawy.
Wskazać zatem należy, że kwestia interpretacji art. 102 ust. 1 pkt 4 ustawy w zw. z art. 7 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 20 marca 2015 r. o zmianie ustawy - Kodeks karny oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2015 r. poz. 541 z późn. zm.), mających zastosowanie w sprawie, była przedmiotem rozważań składu siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego, który podjął w tym zakresie w dniu 1 lipca 2019 r. uchwałę w sprawie o sygn. akt I OPS 3/18. Zgodnie z jej treścią, podstawę wydania decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy w trybie uregulowanym ww. przepisami może stanowić wyłącznie informacja o ujawnieniu czynu polegającego na kierowaniu pojazdem z przekroczeniem dopuszczalnej prędkości o więcej niż 50 km/h na obszarze zabudowanym, a prawomocne rozstrzygnięcie w przedmiocie odpowiedzialności wykroczeniowej kierującego pojazdem za powyższe przekroczenie dopuszczalnej prędkości, nie stanowi zagadnienia wstępnego w rozumieniu art. 97 ust. 1 pkt 4 K.p.a. w postępowaniu administracyjnym prowadzonym w przedmiocie zatrzymania prawa jazdy (uchwała dostępna w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych pod adresem internetowym: http://orzeczenia.nsa.gov.pl – dalej jako "CBOSA").
Z art. 269 § 1 p.p.s.a. wynika moc ogólnie wiążąca uchwał powiększonych składów Naczelnego Sądu Administracyjnego. Istota mocy ogólnie wiążącej uchwał sprowadza się do tego, że stanowisko zajęte w uchwale Naczelnego Sądu Administracyjnego wiąże pośrednio wszystkie składy orzekające sądów administracyjnych. Dopóki więc nie nastąpi zmiana tego stanowiska, dopóty sądy administracyjne powinny je respektować (zob. wyrok NSA z 24 listopada 2020 r., sygn. akt II GSK 1419/18, LEX nr 3095700). W związku z tym zaprezentowane w ww. uchwale stanowisko wiąże skład Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie orzekający w niniejszej sprawie, który też je podziela. W konsekwencji, organ wydający decyzję o zatrzymaniu prawa jazdy nie ma podstaw do prowadzenia własnych ustaleń dotyczących faktu przekroczenia prędkości, ale opiera swoje rozstrzygnięcie wyłącznie na przekazanej mu informacji o zatrzymaniu prawa jazdy na podstawie art. 135 ust. 1 pkt 1a lit. a ustawy Prawo o ruchu drogowym. Informacja o ujawnieniu popełnienia naruszenia, o którym mowa w art. 135 ust. 1 pkt 1a ww. ustawy jest dokumentem urzędowym i ten jej walor jest weryfikowany w trybie postępowania administracyjnego (zob. wyrok NSA z 13 października 2020 r., sygn. akt I OSK 2860/18, "CBOSA".).
W orzecznictwie sądów administracyjnych wskazuje się ponadto, że ww. informacja pełni rolę sformalizowanego źródła wiedzy o popełnionym wykroczeniu, a przekazanie tej informacji jest zdarzeniem mającym doprowadzić do wszczęcia postępowania w sprawie zatrzymania prawa jazdy. Odpowiedzialność za treść tej informacji ponosi podmiot, który ujawnił popełnienie naruszenia, a w aspekcie odszkodowawczym Skarb Państwa (zob. uchwała siedmiu sędziów NSA z 1 lipca 2019 r., sygn. akt I OPS 3/18; wyrok NSA z 4 grudnia 2019 r., sygn. akt I OSK 670/17, CBOSA).
Z akt sprawy wynika, że skarżąca kierując w dniu [...] stycznia 2021 r. samochodem osobowym przekroczyła dopuszczalną prędkość o więcej niż 50 km/h w obszarze zabudowanym. Informacja o tym zdarzeniu, a w konsekwencji – o elektronicznym zatrzymaniu dokumentu prawa jazdy należącego do skarżącej została przekazana organowi pierwszej instancji w zawiadomieniu z dnia 16 stycznia 2021 r. Komendy Powiatowej w K. w dniu 22 marca 2021 r. r. Okoliczność ta pozostaje w sprawie bezsporna.
Wobec powyższego, organy w sposób prawidłowy ustaliły w sprawie stan faktyczny, kierując się treścią art. 102 ust. 1 pkt 4 ustawy w zw. z art. 7 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 20 marca 2015 r. o zmianie ustawy - Kodeks karny oraz niektórych innych ustaw i art. 135 ust. 1 pkt 2 lit.a ustawy Prawo o ruchu drogowym i swoje rozstrzygnięcie oparły na przekazanej przez organ Policji informacji o zatrzymaniu prawa jazdy, na podstawie art. 135 ust. 1 pkt 2 a lit. a ustawy Prawo o ruchu drogowym.
Należy podkreślić, że skoro decyzja o zatrzymaniu prawa jazdy jest decyzją związaną (v. uchwała siedmiu sędziów NSA z 1 lipca 2019 r., sygn. akt I OPS 3/18, CBOSA), wydawaną na podstawie uzyskanej przez organ informacji o zatrzymaniu prawa jazdy, to nie można, jak chce tego skarżąca, zarzucać organom administracji ani wadliwego ustalenia stanu faktycznego poprzez nieprzeprowadzenie dowodu z prywatnej opinii, ani też błędnej interpretacji przepisów, stanowiących podstawę jej wydania. Zatrzymanie prawa jazdy w przypadku naruszenia zakazu administracyjnego ograniczającego prędkość poruszania się pojazdem mechanicznym na obszarze zabudowanym, realizuje cel prewencyjno-ochronny i zabezpieczający. Przy czym skuteczność realizowania powyższego celu sankcji czasowego zatrzymania prawa jazdy ustawodawca zapewnił przez natychmiastowość jej zastosowania, tak aby oddziaływać odstraszająco na kierujących pojazdami i zniechęcać ich do podejmowania niebezpiecznych zachowań wynikających z nadmiernego przekraczania prędkości na obszarze zabudowanym. Wniosek taki wypływa zarówno z gramatycznej, systemowej, jak i z celowościowej wykładni art. 7 ust. 1 pkt 2 ustawy zmieniającej (zob. uchwała siedmiu sędziów NSA z 1 lipca 2019 r., sygn. akt I OPS 3/18; wyrok NSA z 4 grudnia 2019 r., sygn. akt I OSK 670/17; wyrok NSA z 13 listopada 2019 r., sygn. akt I OSK 802/17, CBOSA).
Zauważyć należy, że wykładnia zawarta w uchwałach NSA ma moc wiążącą jedynie w stosunku do sądów administracyjnych. Oznacza to, że nie wiąże formalnie organów administracji oraz stron i uczestników postępowania sądowoadministracyjnego. Mimo to czynności stron zmierzające do wydania orzeczenia sądu sprzecznego z taką wykładnią pozostaną zwykle bezskuteczne. Oznacza to, że strony oraz uczestnicy postępowania są pośrednio związani mocą prawną uchwały. Można więc uznać, że "pośrednia" moc wiążąca uchwał NSA wobec strony i uczestników postępowania przed sądami administracyjnymi polega na tym, że nie są oni w stanie swą interpretacją przełamać wykładni uzyskanej w uchwale NSA. W praktyce organy administracji będą z reguły akceptowały pogląd prawny NSA, obawiając się o utrzymanie swojego orzeczenia opartego na wykładni sprzecznej z uchwałą NSA. Decydować tu więc będzie przede wszystkim tzw. motywacja prognostyczna. Nie można zapominać, iż uchwały NSA oddziaływują na orzecznictwo administracyjne na zasadzie uznania autorytetu NSA oraz siły przekonywania argumentów zawartych w uzasadnieniu. Wobec czego, jeżeli uchwały NSA nie wiążą formalnie organów administracji, to mają jednak względem nich charakter precedensów faktycznych – nie wiążących, ale mających moc (v. Działalność uchwałodawcza Naczelnego Sądu Administracyjnego. A. Skoczylas. Wydawnictwo C.H. Beck Warszawa 2004.).
Podstawę wydania decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy w trybie art. 102 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami (Dz.U. z 2019 r., poz. 341 ze zm.) w związku z art. 7 ust. 1 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 20 marca 2015 r. o zmianie ustawy – Kodeks karny oraz niektórych innych ustaw (Dz. U z 2015 r., poz. 541 ze zm.) może stanowić wyłącznie informacja o ujawnieniu czynu polegającego na kierowaniu pojazdem z przekroczeniem dopuszczalnej prędkości o więcej niż 50 km/h na obszarze zabudowanym.
W tym stanie rzeczy na podstawie art. 151 P.p.s.a. orzeczono jak w wyroku.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI