II SA/Sz 1094/18

II SA/Sz 1094/18 - Wyrok WSA w Szczecinie
Data orzeczenia
2019-04-04
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2018-10-12
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Sędziowie
Arkadiusz Windak /przewodniczący/
Danuta Strzelecka-Kuligowska
Katarzyna Sokołowska /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6139 Inne o symbolu podstawowym 613
Hasła tematyczne
Środowiskowe uwarunkowania dla przedsięwzięcia
Sygn. powiązane
III OSK 1743/21 - Wyrok NSA z 2022-11-22
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Uchylono zaskarżone postanowienie i poprzedzające je postanowienie
Powołane przepisy
Dz.U. 2018 poz 2081
art. 30,33,39,79,
Ustawa z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz  o ocenach oddziaływania na środowisko - tekst jedn.
Dz.U. 2017 poz 1257
art. 61a par. 1, art. 156 par. 1 pkt 1-7,
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
Dz.U. 2018 poz 1302
art. 208,32,199,205 par.2, art.134 par. 1, art. 135,
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r.  Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Arkadiusz Windak, Sędziowie Sędzia WSA Katarzyna Sokołowska (spr.),, Sędzia NSA Danuta Strzelecka-Kuligowska, Protokolant starszy sekretarz sądowy Alicja Poznańska, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 4 kwietnia 2019 r. sprawy ze skargi D. K. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach realizacji przedsięwzięcia I. uchyla zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] r., nr [...], II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. na rzecz skarżącego D. K. kwotę [...] złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego, III. oddala wniosek uczestnika postępowania Spółki A. o zwrot od skarżącego poniesionych kosztów.
Uzasadnienie
Wnioskiem z dnia 18 kwietnia 2018 r., D. K., zwany dalej "skarżącym", zwrócił się do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. o stwierdzenie nieważności decyzji Wójta Gminy S. z dnia [...]., nr [...] o środowiskowych uwarunkowaniach dla inwestycji polegającej na budowie farmy wiatrowej "[...]", na terenie gminy D., składającej się z [...] elektrowni wiatrowych o łącznej mocy 25 MW wraz z infrastrukturą towarzyszącą oraz stwierdzenie nieważności szeregu innych decyzji tego organu dotyczących środowiskowych uwarunkowań dla inwestycji tego samego rodzaju, zlokalizowanych na terenie gminy D..
Skarżący wywodził, że po zapoznaniu się z aktami sprawy zakończonej decyzją Wójta Gminy S. z dnia [...] r., dotyczącej środowiskowych uwarunkowań dla budowy farmy wiatrowej "[...]" stwierdził, iż na działce sąsiadującej z jego nieruchomością zlokalizowano turbinę wiatrową. Wyjaśnił również, że zapoznał się z treścią innych decyzji dotyczących lokalizacji farm wiatrowych.
Skarżący wskazywał, że w postępowaniach tych doszło do rażącego naruszenia art. 30, art. 33, art. 39 i art. 79 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz. U. z 2018 r. poz. 2081 – j.t. ze zm.), zwanej dalej "u.i.ś", bowiem organ nie wykonał wynikającego z tych przepisów obowiązku zapewnienia udziału społeczeństwa we wszystkich postępowaniach zakończonych wymienionymi we wniosku decyzjami, w szczególności nie dopełnił powinności zamieszczenia obwieszczeń w prasie o odpowiednim zasięgu, co uniemożliwiło zarówno jemu, jak i innym mieszkańcom gminy ochronę ich interesów.
Skarżący domagał się stwierdzenia nieważności wymienionej na wstępie decyzji, ewentualnie o potraktowanie jego wniosku jako odwołania od tej decyzji.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze, postanowieniem z dnia
[...] r., wydanym na postawie art. 61a k.p.a., odmówiło wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Wójta Gminy S. z dnia [...] r., nr [...]
W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ wyjaśnił, że przystępując do rozpoznania wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji ostatecznej, w pierwszej kolejności ma obowiązek zbadania, czy podanie zostało wniesione przez podmiot, któremu w tym postępowaniu przysługuje przymiot strony. Następnie organ przytoczył treść art. 61a § 1 k.p.a., z którego wynika, że organ administracji publicznej wydaje postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania, gdy żądanie, o którym mowa w art.61, zostało wniesione przez osobę niebędącą stroną lub z innych uzasadnionych przyczyn postępowanie nie może być wszczęte.
Kolegium wyjaśniło następnie, że w wyniku analizy akt sprawy stwierdzono,
iż w odniesieniu do wskazanej przez skarżącego decyzji organ ten, na skutek rozpoznania wcześniejszego wniosku, złożonego przez troje mieszkańców gminy D., po przeprowadzeniu postępowania nieważnościowego, decyzją z dnia [...] r., nr [...], umorzyło postępowanie w tej sprawie. Decyzja ta została utrzymana w mocy decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r., nr [...]
Organ wyjaśnił, że w świetle tych okoliczności, sprawa o stwierdzenie nieważności została ostatecznie i prawomocnie zakończona, a decyzja Kolegium z dnia [...] r. korzysta z powagi rzeczy osądzonej. Powołując się na ugruntowane orzecznictwo sądów administracyjnych, Kolegium wskazało,
że okoliczność występowania w obrocie prawnym decyzji ostatecznej, rozstrzygającej sprawę o stwierdzenie nieważności, zamyka drogę do prowadzenia kolejnego postępowania, mającego za przedmiot tę samą decyzję administracyjną. Organ podkreślił również, że wniosek skarżącego został sformułowany w tożsamy sposób, jak wniosek już rozstrzygnięty, to znaczy powoływał tą samą podstawę prawną i tożsame zarzuty w stosunku do decyzji Wójta Gminy S. z dnia [...] r.
Końcowo organ wyjaśnił, że brak jest możliwości potraktowania podania skarżącego jako odwołania od tej decyzji, bowiem upłynął 14. dniowy termin do jego wniesienia. Organ wyjaśnił również, że w świetle akt sprawy bezspornym jest, iż przed wydaniem decyzji z dnia [...] r. zamieszczane były stosowne obwieszczenia zarówno o wydaniu tej decyzji, jak i obu decyzjach SKO w K.
z [...] r. i [...] r.
Nie zgadzając się z treścią postanowienia, D. K. wniósł o ponowne rozpatrzenie sprawy.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze, postanowieniem z dnia
[...] r. utrzymało w mocy postanowienie własne z dnia [...] r.
Organ podzielił wyartykułowane w zaskarżonym postanowieniu stanowisko,
iż w badanej sprawie zachodzi "inna uzasadniona przyczyna" uniemożliwiająca wszczęcie postępowania, której mowa w art. 61a § 1 k.p.a. Przyczynę tę stanowi, zdaniem organu okoliczność, iż decyzja Wójta Gminy S. z dnia [...] r. była już przedmiotem rozstrzygnięcia, w związku ze złożeniem wniosku
o stwierdzenie jej nieważności przez inne osoby. Organ wyjaśnił, że sprawa była badana przez dwa różne składy orzekające Kolegium, co do zgodności z przepisami prawa. Następnie, decyzją z dnia [...] r., nr [...], Kolegium umorzyło postępowanie w tej sprawie, a decyzja ta została utrzymana w mocy decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego, z dnia [...] r., nr [...], która jest ostateczna.
W ocenie organu ponowne merytoryczne rozpatrzenie sprawy byłoby w tej sytuacji możliwe wyłącznie wówczas, gdyby decyzja ta została wyeliminowana z obrotu prawnego, a ewentualne ponowne rozpatrzenie sprawy i wydanie rozstrzygnięcia, byłoby obarczone wadą powodującą nieważność wydanej decyzji na podstawie art. 156 § 1 pkt 3 k.p.a.
W końcowej części uzasadnienia organ odniósł się do twierdzeń skarżącego, dotyczących niezapewnienia społeczności lokalnej udziału w postępowaniu zakończonym decyzją Wójta Gminy S. z dnia [...] r. wyjaśniając, że poprzedni skład orzekający trafnie ocenił, iż był on zapewniony. Dodatkowo organ wskazał, iż art. 33 u.i.ś., w brzmieniu obowiązującym w dacie wydania decyzji dotyczył udziału społeczeństwa w podejmowaniu decyzji, co miało miejsce w niniejszej sprawie, natomiast w świetle przepisów tej ustawy nie był zobligowany do zamieszczania w prasie obwieszczeń dotyczących podejmowanej decyzji.
D. K. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie skargę na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego, domagając się jego uchylenia. Skarżący wywodził, że dokonana przez Kolegium wykładnia ustawy udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko jest chybiona. Skarżący podtrzymał prezentowane we wniosku stanowisko, iż organ nie zamieszczał żadnych obwieszczeń w toku postępowania w prasie, wskazał również, że ma duże wątpliwości co do tego, czy były one umieszczane na tablicach ogłoszeń w poszczególnych sołectwach zgodnie z przepisami prawa.
Skarżący podniósł, że wcześniejsze rozstrzygnięcia wydane przez Kolegium
w tej sprawie nie mogą wpływać na ocenę jego wniosku, ponieważ mamy do czynienia z inną sytuacją prawną i formalną.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie.
Uczestniczka postępowania - D. Spółka [...] w W. przedstawiła własne stanowisko w sprawie w piśmie z dnia 17 stycznia 2018 r., domagając się oddalenia skargi w całości. Uczestniczka w pełni podzieliła stanowisko organu, iż w niniejszej sprawie zachodzi powaga rzeczy osądzonej, co uniemożliwiało wszczęcie postępowania w sprawie z wniosku skarżącego. Zakwestionowała także zachowanie przez skarżącego terminu do wniesienia skargi, wnosząc o jej odrzucenie w przypadku, gdyby termin ten nie został zachowany.
Uczestniczka domagała się także zasądzenia na jej rzecz kosztów postępowania od skarżącego, na podstawie art. 208 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r. poz. 1302 – j.t. ze zm.), dalej jako "p.p.s.a.", w związku z odwołaniem wyznaczonej na dzień
17 stycznia 2019 r. rozprawy na wniosek skarżącego i przekazaniem tej informacji w dniu 16 stycznia 2019 r. w godzinach popołudniowych. Wniosek ten uczestniczka podtrzymała na rozprawie w dniu 4 kwietnia 2019 r., przedkładając zestawienie poniesionych kosztów, które Spółka poniosła w związku z odwołaniem rozprawy.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie z w a ż y ł, co następuje:
Na wniosek strony skarżącej sąd rozpoznał sprawę na rozprawie.
Na wstępie wyjaśnić należy, iż zgodnie z przepisem art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2018 r. poz. 2188 – j.t. ze zm.), kontrola sądowa zaskarżonych decyzji, postanowień bądź innych aktów, wymienionych w art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi p.p.s.a., sprawowana jest przez sądy administracyjne w oparciu o kryterium zgodności z prawem. Zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną. Natomiast zgodnie z art. 135 p.p.s.a., sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia.
Sądowa kontrola zaskarżonego postanowienia, dokonana według wskazanego wyżej kryterium wykazała, że narusza prawo w sposób powodujący konieczność wyeliminowania go z obrotu prawnego.
Przedmiotem skargi jest postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego, w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania
w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Wójta Gminy S. z dnia [...] o środowiskowych uwarunkowaniach przedsięwzięcia polegającego na budowie zespołu elektrowni wiatrowych wraz infrastrukturą towarzyszącą.
Organ powołując się na art. 61a § 1 k.p.a. uznał, że zachodzą inne uzasadnione przyczyny, uniemożliwiające wszczęcie postępowania, bowiem po pierwsze wniosek złożony przez skarżącego opiera się na tych samych podstawach faktycznych i prawnych, jak uprzednio złożony wniosek o stwierdzenie nieważności tej samej decyzji, a po wtóre sprawa wywołana tym wcześniej złożonym wnioskiem innych osób, została już ostatecznie rozstrzygnięta decyzjami Samorządowego Kolegium Odwoławczego. Zatem, w ocenie organu ponowne merytoryczne rozpatrzenie sprawy i wydanie rozstrzygnięcia naruszyłoby zasadę res iudicata, a w konsekwencji wydana w tych warunkach decyzja byłaby obarczona wadą nieważności, o której mowa w art. 156 § 1 pkt 3 k.p.a.
W związku z takim uzasadnieniem postanowienia o odmowie wszczęcia postępowania należało zatem sięgnąć do wniosku o stwierdzenie nieważności
oraz wydanych na skutek jego rozpatrzenia decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. i [...] r.
Z przedłożonych na żądanie sądu akt postępowania zakończonego tymi decyzjami wynika, że wnioskiem z dnia 15 grudnia 2016 r. B. K.,
S. Z. i F. K. oraz Stowarzyszenie Mieszkańców Gminy D. domagali się stwierdzenia nieważności szeregu decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach wydanych przez Wójta Gminy S. dla przedsięwzięć polegających na budowie farm wiatrowych wraz z towarzyszącą infrastrukturą techniczną.
Organ postanowieniem z dnia [...] r. wszczął postępowanie
w sprawie stwierdzenia nieważności wskazanej decyzji. W toku tego postępowania, wnioskodawcy oraz szereg innych osób, wśród których nie wymieniono skarżącego, pismem z dnia 27 czerwca 2017 r., zostali wezwani do wskazania podstawy prawnej żądania raz wykazania interesu prawnego, "przemawiającego za wszczęciem postępowania nieważnościowego".
Następnie, decyzją z dnia [...] r., nr [...], Samorządowe Kolegium Odwoławcze umorzyło postępowanie w tej sprawie, jako adresatów decyzji wskazując zarówno osoby wymienione we wniosku
z dnia [...] r., jak i inne osoby (oprócz Stowarzyszenia, w stosunku, do którego wydano odrębną decyzję), wśród których nie wymieniono skarżącego. Powodem umorzenia postępowania było stwierdzenie, iż adresatom decyzji nie przysługiwał w tym postępowaniu przymiot strony. Decyzja ta została utrzymana
w mocy decyzją SKO w K. z dnia [...] r.
W odniesieniu do wniosku Stowarzyszenia Mieszkańców Gminy D. organ również, decyzją z dnia [...] r., umorzył postępowanie uznając, że jakkolwiek cele statutowe uprawniają Stowarzyszenie do udziału w postępowaniach dotyczących środowiskowych uwarunkowań przedsięwzięcia, to jednak nie wykazało ono, aby za jego udziałem w postępowaniu zainicjowanym wnioskiem z dnia 15 grudnia 2016 r. przemawiał interes społeczny. Również ta decyzja została utrzymana w mocy decyzją SKO z dnia [...] r., nr [...]
Analiza wymienionych wyżej rozstrzygnięć Kolegium prowadzi do wniosku,
że organ nie przeprowadził merytorycznej kontroli decyzji Wójta S. z dnia
[...] r., skoncentrował się bowiem nad badaniem kwestii formalnych, związanych z legitymacją procesową wnioskodawców, a wydane rozstrzygnięcia są konsekwencją uznania, iż osobom domagającym się stwierdzenia nieważności wskazanej decyzji nie przysługiwał przymiot strony, a Stowarzyszenie nie wykazało, aby za jego udziałem w postępowaniu przemawiał interes społeczny.
W tych okolicznościach rozważenia wymagało, czy trafnie Samorządowe Kolegium Odwoławcze oceniło, iż umorzenie postępowania ze wskazanych wyżej przyczyn uniemożliwia ponowne wszczęcie postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji z powodu powagi rzeczy osądzonej i w konsekwencji uzasadnia zastosowanie art. 61a § 1 k.p.a. i odmowę wszczęcia postępowania na tej podstawie.
Wyjaśnić zatem należy, co należy rozumieć pod pojęciem "res iudicata", bowiem dla stwierdzenia, że nastąpiło naruszenie res iudicata, istotne znaczenie ma ustalenie tożsamości obu spraw. Decyzja ostateczna ma bowiem powagę rzeczy osądzonej tylko co do tego, co w związku z podstawą prawną stanowiło przedmiot rozstrzygnięcia między tymi samymi stronami.
W orzecznictwie sądów administracyjnych utrwalony jest pogląd,
że z tożsamością sprawy mamy do czynienia w przypadku występowania tych samych podmiotów w sprawie, tego samego stanu prawnego w niezmienionym stanie faktycznym sprawy oraz tego samego przedmiotu, rozumianego jako interesy prawne lub obowiązki, które następnie po wydaniu decyzji stają się prawem nabytym (jego brakiem) lub obowiązkami prawnymi określonych podmiotów. W postępowaniu administracyjnym niedopuszczalne jest ponowne rozpoznanie sprawy i wydanie decyzji merytorycznej, jeśli wcześniej sprawa tożsama pod względem podmiotowym, przedmiotowym, dotycząca tego samego stanu prawnego w niezmienionym stanie faktycznym została rozstrzygnięta decyzją ostateczną i decyzja ta nie została następnie uchylona, czy też zmieniona w sposób prawem przewidziany. (por. wyrok NSA z dnia 14 marca 2019 r. sygn. akt II OSK 1228/17, dostępny w CBOSA na stronie www.orzeczenia.nsa.gov.pl).
Powaga rzeczy osądzonej oznacza zatem stan, w którym doszło już do merytorycznego rozpoznania sprawy i zakończenia jej ostateczną decyzją, a wniosek
o wszczęcie postępowania, pochodzący od tego samego podmiotu dotyczy tego samego przedmiotu, co do którego ostatecznie organ już się wypowiedział, rozstrzygając sprawę co do istoty.
Przenosząc powyższe rozważania na grunt badanej sprawy stwierdzić należy,
że po pierwsze nie zachodzi tożsamość podmiotowa, bowiem wniosek o stwierdzenie nieważności został złożony przez podmiot, który nie był stroną poprzednio prowadzonego postępowania, zakończonego decyzjami z dnia [...] r. i [...] r., a po wtóre decyzje te nie są następstwem merytorycznej oceny zasadności wniosku, bowiem podstawą umorzenia postępowań nim wywołanych były przyczyny formalne. Merytoryczna ocena decyzji, której stwierdzenia nieważności domaga się strona winna obejmować jej dogłębną i kompleksową analizę, a rozstrzygnięcie organu w tym zakresie winno zawierać szczegółowe rozważania dotyczące prawidłowości procedowania i zastosowania przepisów prawa materialnego. Ma to bowiem istotne znaczenie z punktu widzenia skutków procesowych jakie decyzja w przedmiocie stwierdzenia nieważności bądź odmowy stwierdzenia nieważności wywołuje.
Sąd nie podzielił zatem stanowiska organu wyrażonego w zaskarżonym postanowieniu, ani też argumentacji uczestniczki postępowania w tym zakresie. Wyroki na które powołała się uczestniczka w piśmie procesowym z dnia 17 stycznia 2019 r. dotyczyły takiego stanu prawnego, w którym doszło do uprzedniej merytorycznej oceny wniosku o stwierdzenie nieważności, a więc przeprowadzenie kontroli decyzji ostatecznej w kontekście przesłanek, o których mowa w art. 156 § 1 k.p.a., a konsekwencją tej oceny była odmowa stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej (wyrok NSA z dnia 18 maja 2017 r., sygn. akt I OSK 2948/16).
Wyrażony przez Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 19 stycznia 2016 r., sygn. akt II OSK 1197/14 pogląd, iż "dla ustalenia czy sprawa, dotycząca stwierdzenia nieważności danej decyzji administracyjnej była już przez organ rozstrzygana znaczenie ma jedynie ustalenie czy dana decyzja była już kontrolowana pod kątem przesłanek wskazanych w art. 156 § 1 pkt 1-7 k.p.a., nie ma natomiast znaczenia na czyj wniosek taka kontrola została przeprowadzona", nie może znaleźć zastosowania w badanej sprawie, skoro organ umorzył postępowanie z przyczyn formalnych nie dokonując merytorycznej oceny decyzji ostatecznej.
W tych okolicznościach, uznając że zaskarżone postanowienie zostało wydane na skutek błędnej wykładni art. 156 § 1 pkt 3 k.p.a., a naruszenie to mogło mieć wpływ na wynik sprawy, sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) orzekł o jego uchyleniu oraz uchyleniu poprzedzającego go postanowienia SKO w K. z dnia [...] r.
Rzeczą organu będzie zatem wszczęcie postępowania w sprawie, a następnie dokonanie oceny legitymacji procesowej skarżącego w postępowaniu nieważnościowym, a w dalszej kolejności przeprowadzenie merytorycznej kontroli decyzji Wójta Gminy S. z dnia [...] r. i wydanie rozstrzygnięcia szczegółowo uzasadniającego zajęte przez organ stanowisko.
W przedmiocie kosztów postępowania sąd orzekł na podstawie art. 200 i 205 § 2 p.p.s.a.
Sąd nie uwzględnił wniosku uczestniczki postępowania o nałożenie na stronę skarżącą obowiązku zwrotu kosztów postępowania na podstawie art. 208 p.p.s.a., bowiem zasadą w myśl przepisów ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi jest zwrot kosztów postępowania pomiędzy stronami, którymi są skarżący i organ (art. 32 p.p.s.a.). Stosownie do art.199 p.p.s.a., strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. W razie uwzględnienia skargi przez sąd pierwszej instancji przysługuje skarżącemu od organu, który wydał zaskarżony akt lub podjął zaskarżoną czynność albo dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania, zwrot kosztów postępowania niezbędnych do celowego dochodzenia praw (art. 200 p.p.s.a.).
Uczestnik nie ponosi żadnych kosztów postępowania, nie należy mu się również zwrot tych kosztów od organu, w przypadku uwzględnienia skargi, a zatem w ocenie sądu regulacja, o której mowa w art. 208 p.p.s.a. nie ma w stosunku do niego zastosowania. Na marginesie jedynie należy zauważyć, że ocena wniosku
o przełożenie terminu rozprawy jest uprawnieniem sądu, natomiast stawiennictwo na rozprawie nie jest obowiązkowe.