II SA/Sz 1087/21

Wojewódzki Sąd Administracyjny w SzczecinieSzczecin2022-01-05
NSAbudowlaneWysokawsa
pozwolenie na budowęstacja bazowatelefonii komórkowejwygaśnięcie decyzjitermin rozpoczęcia budowyPrawo budowlaneCOVID-19postępowanie administracyjne

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie oddalił skargę spółki O. SA w W. na decyzję Wojewody stwierdzającą wygaśnięcie pozwolenia na budowę stacji bazowej telefonii komórkowej z powodu nierozpoczęcia budowy w terminie 3 lat od daty ostateczności decyzji.

Spółka O. SA w W. zaskarżyła decyzję Wojewody o wygaśnięciu pozwolenia na budowę stacji bazowej telefonii komórkowej, argumentując, że termin 3 lat na rozpoczęcie budowy powinien być liczony od daty prawomocności postanowienia o niedopuszczalności odwołania J. L. (marzec 2019 r.), a nie od daty ostateczności decyzji Wojewody utrzymującej w mocy pozwolenie (kwiecień 2018 r.). Sąd uznał, że decyzja o pozwoleniu na budowę stała się ostateczna z dniem wydania decyzji przez Wojewodę, a brak wstrzymania jej wykonania przez organ lub sąd sprawia, że termin 3 lat należy liczyć od tej daty. Ponieważ budowa nie została rozpoczęta przed upływem tego terminu, pozwolenie wygasło z mocy prawa.

Sprawa dotyczyła skargi spółki O. SA w W. na decyzję Wojewody, która utrzymała w mocy decyzję Starosty stwierdzającą wygaśnięcie pozwolenia na budowę stacji bazowej telefonii komórkowej. Pozwolenie to zostało wydane w styczniu 2018 r. i miało wygasnąć z powodu nierozpoczęcia budowy w ciągu trzech lat od daty jego ostateczności. Spółka kwestionowała datę ostateczności, twierdząc, że powinna być ona liczona od marca 2019 r. (po prawomocnym postanowieniu o niedopuszczalności odwołania J. L.), a nie od kwietnia 2018 r. (po decyzji Wojewody utrzymującej pozwolenie w mocy). Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie oddalił skargę. Sąd wyjaśnił, że decyzja o pozwoleniu na budowę stała się ostateczna z dniem wydania decyzji przez organ odwoławczy (Wojewodę) w kwietniu 2018 r., ponieważ nie została ona wstrzymana ani przez organ, ani przez sąd. Zgodnie z art. 37 ust. 1 Prawa budowlanego, pozwolenie wygasa, jeśli budowa nie zostanie rozpoczęta przed upływem 3 lat od dnia, w którym decyzja stała się ostateczna. Sąd podkreślił, że postanowienie o niedopuszczalności odwołania J. L. miało charakter deklaratoryjny i nie wpływało na ostateczność decyzji o pozwoleniu na budowę. Również fakt, że J. L. mógł chcieć wznowić postępowanie, nie wstrzymywał biegu terminu. Ponieważ spółka nie rozpoczęła budowy przed kwietniem 2021 r. i wystąpiła o dziennik budowy dopiero w maju 2021 r., Sąd uznał, że pozwolenie na budowę wygasło z mocy prawa, a organy administracji prawidłowo stwierdziły jego wygaśnięcie.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Termin trzech lat na rozpoczęcie budowy należy liczyć od daty wydania decyzji organu odwoławczego utrzymującej w mocy decyzję organu pierwszej instancji, jeśli wykonanie tej decyzji nie zostało wstrzymane przez organ lub sąd.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że decyzja o pozwoleniu na budowę stała się ostateczna z dniem wydania decyzji przez Wojewodę, ponieważ jej wykonanie nie zostało wstrzymane. Postanowienie o niedopuszczalności odwołania J. L. miało charakter deklaratoryjny i nie wpływało na ostateczność decyzji. Wznowienie postępowania dotyczy decyzji ostatecznych i nie wpływa na bieg terminu do rozpoczęcia budowy.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (15)

Główne

p.p.s.a. art. 3 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 145 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 134 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd nie jest związany zarzutami, wnioskami skargi, czy też powołaną w niej podstawą prawną.

p.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

k.p.a. art. 16 § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Decyzje, od których nie służy odwołanie w administracyjnym toku instancji lub wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy są ostateczne.

Prawo budowlane art. 37 § 1

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

Decyzja o pozwoleniu na budowę wygasa, jeżeli budowa nie została rozpoczęta przed upływem 3 lat od dnia, w którym decyzja ta stała się ostateczna lub budowa została przerwana na czas dłuższy niż 3 lata.

Pomocnicze

ustawa COVID-19 art. 15zzs4 § 3

Ustawa z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych

p.p.s.a. art. 153

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Organ odwoławczy jest związany wyrokiem sądu administracyjnego.

k.p.a. art. 130 § 2

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Wniesienie odwołania w terminie wstrzymuje wykonanie decyzji organu I instancji.

k.p.a. art. 145 § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Postępowanie wznowieniowe może być prowadzone jedynie w odniesieniu do decyzji ostatecznych.

k.p.a. art. 7

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 77

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 80

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 152

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Możliwość składania wniosków o wstrzymanie wykonania decyzji.

Prawo budowlane art. 45 § 1

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

Dziennik budowy stanowi urzędowy dokument przebiegu robót budowlanych.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Decyzja o pozwoleniu na budowę stała się ostateczna z dniem wydania decyzji przez organ odwoławczy (Wojewodę), ponieważ jej wykonanie nie zostało wstrzymane. Termin trzech lat na rozpoczęcie budowy należy liczyć od daty ostateczności decyzji, a nie od daty późniejszego postanowienia o niedopuszczalności odwołania. Brak rozpoczęcia budowy w terminie trzech lat od ostateczności decyzji skutkuje jej wygaśnięciem z mocy prawa. Postanowienie o niedopuszczalności odwołania ma charakter deklaratoryjny i nie wpływa na bieg terminu do rozpoczęcia budowy. Wznowienie postępowania dotyczy decyzji ostatecznych i nie wpływa na bieg terminu do rozpoczęcia budowy. Nierozpoczęcie budowy w terminie nie jest usprawiedliwione brakiem pewności co do stanu prawnego decyzji, jeśli inwestor nie podjął kroków w celu wstrzymania jej wykonania.

Odrzucone argumenty

Termin trzech lat na rozpoczęcie budowy powinien być liczony od daty prawomocności postanowienia o niedopuszczalności odwołania J. L. (marzec 2019 r.), a nie od daty ostateczności decyzji Wojewody utrzymującej w mocy pozwolenie (kwiecień 2018 r.). Przyczyna wstrzymania wykonania decyzji pozwolenia na budowę ustała dopiero po wydaniu przez Wojewodę postanowienia z dnia [...] marca 2019 r. Organ I instancji nieprawidłowo i bezzasadnie przyjął, że zawiadomienie o zamiarze rozpoczęcia robót budowlanych wpłynęło już po tym, jak wygasła przedmiotowa decyzja Starosty.

Godne uwagi sformułowania

decyzja o wygaśnięciu pozwolenia na budowę ma charakter deklaratoryjny, działa zatem ex tunc wywołując skutki prawne od dnia, w którym powstały przesłanki wygaśnięcia decyzji decyzja, od której odwołanie nie zostało skutecznie prawnie wniesione, to znaczy wniesiono je z przekroczeniem ustawowego terminu zaskarżenia, jest ostateczna i może stanowić podstawę do wystawienia tytułu wykonawczego bez wydawania postanowienia o nadaniu rygoru natychmiastowej wykonalności brak jest racjonalnych podstaw do nadawaniu innego skutku niż deklaratoryjny także postanowieniu Wojewody z [...] marca 2019 r.

Skład orzekający

Arkadiusz Windak

przewodniczący

Krzysztof Szydłowski

sprawozdawca

Patrycja Joanna Suwaj

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja terminu rozpoczęcia budowy w kontekście wygaśnięcia pozwolenia na budowę, znaczenie ostateczności decyzji i wstrzymania jej wykonania."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z postępowaniami odwoławczymi i sądowymi dotyczącymi pozwolenia na budowę.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy ważnego dla inwestorów budowlanych zagadnienia wygaśnięcia pozwolenia na budowę z powodu upływu terminu. Pokazuje, jak skomplikowane postępowania odwoławcze i sądowe mogą wpływać na bieg terminów.

Pozwolenie na budowę wygasło? Sprawdź, od kiedy liczy się 3-letni termin!

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Sz 1087/21 - Wyrok WSA w Szczecinie
Data orzeczenia
2022-01-05
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2021-10-18
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Sędziowie
Arkadiusz Windak /przewodniczący/
Krzysztof Szydłowski /sprawozdawca/
Patrycja Joanna Suwaj
Symbol z opisem
6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne
Budowlane prawo
Sygn. powiązane
II OSK 1294/22 - Wyrok NSA z 2025-01-23
Skarżony organ
Wojewoda
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2020 poz 374
art. 15(4) ust. 3
Ustawa z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych  chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych
Dz.U. 2019 poz 2325
art. 3 par 1 , art. 145 par 1 , art. 134 par 1 , art. 153, art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Dz.U. 2021 poz 735
art. 16 par 1 , art. 130 par 2 , art. 145  par 1 , art. 7,art. 77, art. 80 , art. 152
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Arkadiusz Windak Sędziowie Sędzia WSA Patrycja Joanna Suwaj, Asesor WSA Krzysztof Szydłowski (spr.) po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 5 stycznia 2022 r. sprawy ze skargi O. SA w W. na decyzję Wojewody Z. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia wygaśnięcia decyzji zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę oddala skargę.
Uzasadnienie
Decyzją z [...] lipca 2021 r. Wojewoda (dalej: Wojewoda, organ odwoławczy), po rozpatrzeniu odwołania O. S.A. w W. (dalej: Spółka, Skarżąca) orzekł o utrzymaniu w mocy decyzji Starosty [...] z [...] czerwca 2021 r. znak: [...], stwierdzającej wygaśnięcie decyzji z [...] stycznia 2018 r. nr [...], znak: [...], zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej Spółce pozwolenia na budowę stacji bazowej telefonii komórkowej nr [...] "[...]", na działce nr [...], obręb G., gmina L..
Jak podał w uzasadnieniu organ odwoławczy, decyzją z [...] stycznia 2018 r. Starosta [...], zatwierdził projekt budowlany i udzielił Spółce pozwolenia na budowę stacji bazowej telefonii komórkowej. Od decyzji organu powiatowego odwołanie wnieśli J. L. oraz J. P. i B. P..
Decyzją z [...] kwietnia 2018 r. znak: [...], Wojewoda, po rozpatrzeniu powyższych odwołań, utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję Starosty [...]. Decyzja Wojewody została zaskarżona do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie przez J. P. i B. P. oraz J. L..
Postanowieniem z 29 czerwca 2018 r., sygn. akt II SA/Sz 643/18, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie odrzucił skargę wniesioną przez J. P. i B. P., zaś po rozpatrzeniu skargi J. L., wyrokiem z dnia 27 września 2018 r. sygn. akt II SA/Sz 644/18, stwierdził nieważność zaskarżonej decyzji organu II instancji, w części dotyczącej skargi J. L.. W konsekwencji, postanowieniem z [...] marca 2019 r. znak: [...], Wojewoda stwierdził niedopuszczalność odwołania J. L.. Postanowienie nie zostało zaskarżone do WSA w Szczecinie i jest prawomocne.
W dniu [...] czerwca 2021 r. do Starosty [...] wpłynęło pismo Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w P. informujące, iż Spółka nie rozpoczęła w ciągu trzech lat inwestycji objętej decyzją z [...] stycznia 2018 r. Z akt Starosty [...] instancji wynika, iż wniosek inwestora o wydanie dziennika budowy, dla inwestycji objętej decyzją o pozwoleniu na budowę, wpłynął [...] maja 2021 r.
Wobec powyższego, Starosta [...] decyzją z [...] czerwca 2021 r., stwierdził wygaśnięcie decyzji z [...] stycznia 2018 r.
Odwołanie od decyzji organu I instancji w terminie ustawowym wniosła Spółka reprezentowana przez adwokata. Skarżąca zarzuciła wydanie decyzji organu I instancji z naruszeniem przepisu art. 37 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (t.j. Dz. U. z 2021 r. poz. 2351 z późn. zm. – dalej: Prawo budowalne). Zdaniem Skarżącej trzyletni termin, o którym mowa w art. 37 Prawa budowlanego, powinno się liczyć od [...] marca 2019 r. tj. od daty wydania przez organ odwoławczy postanowienia stwierdzającego niedopuszczalność odwołania J. L..
Organ odwoławczy po przywołaniu art. 162 § 1 pkt 1 ustawy (t.j. Dz. U. z 2021 r. poz. 735 z późn. zm. – dalej: k.p.a.) oraz art. 37 ust. 1 Prawa budowlanego wyjaśnił, iż decyzja o wygaśnięciu pozwolenia na budowę ma charakter deklaratoryjny, działa zatem ex tunc wywołując skutki prawne od dnia, w którym powstały przesłanki wygaśnięcia decyzji.
Wyjaśniono także, iż w myśl art. 45 ust. 1 Prawa budowlanego dziennik budowy stanowi urzędowy dokument przebiegu robót budowlanych oraz zdarzeń i okoliczności zachodzących w toku wykonywania robót i jest wydawany odpłatnie przez właściwy organ. Przed rozpoczęciem robót budowlanych należy dokonać w dzienniku budowy wpisu osób, którym zostało powierzone kierownictwo, nadzór i kontrola techniczna robót budowlanych. Osoby te obowiązane są potwierdzić podpisem przyjęcie powierzonych im funkcji, a inwestor jest obowiązany zawiadomić o zamierzonym terminie rozpoczęcia robót budowlanych, dla których wymagane jest pozwolenie na budowę.
Odnosząc się natomiast do zawartych w odwołaniu zarzutów dotyczących sposobu obliczania terminu, o którym mowa w art. 37 ust. 1 Prawa budowlanego, organ odwoławczy wyjaśnił, iż J. L. nie został uznany za stronę postępowania prowadzonego przez Starostę P. dotyczącego udzielenia Spółce pozwolenia na budowę stacji bazowej telefonii komórkowej na działce nr [...] obręb G. gm. L.. Decyzja Starosty [...] z [...] stycznia 2018 r. o pozwoleniu na budowę została doręczona ostatniej ze stron postępowania w dniu [...] lutego 2018 r.
Organ nadmienił, iż wprawdzie strona, która nie brała udziału w postępowaniu może również wnieść odwołanie od decyzji wydanej przez organ I instancji, ale w takim przypadku termin 14 dni do wniesienia odwołania dla tej osoby liczy się od dnia doręczenia decyzji stronie, która w postępowaniu brała udział. Natomiast odwołanie J. L. zostało złożone po upływie 14 dni od powyższej daty. W ocenie organu odwołanie było zatem od samego początku niedopuszczalne a powyższe potwierdził Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w wyroku z [...] września 2018 r.
Stwierdziwszy zatem, że pozostałe skargi - J. P. i B. P. - zostały odrzucone Wojewoda wskazał, że decyzja rozstrzygająca merytorycznie odwołanie sprawę w II instancji nie została wyeliminowana z obrotu prawnego. Wobec powyższego bieg trzyletniego terminu, o którym stanowi art. 37 ust. 1 Prawa budowlanego, w stosunku do decyzji Starosty [...] z [...] stycznia 2018 r. nr [...], należy liczyć od [...] kwietnia 2018 r., to jest od dnia wydania w postępowaniu odwoławczym decyzji Wojewody znak: [...], utrzymującej w mocy powyższą decyzję Starosty [...].
Jak wskazał końcowo organ, skoro roboty budowlane nie zostały rozpoczęte przed upływem trzech lat od wydania przedmiotowej decyzji przez organ odwoławczy, decyzja Starosty [...] o pozwoleniu na budowę wygasła z mocy prawa z upływem trzech lat od dnia [...] kwietnia 2018 r.
Pismem z dnia [...] września 2021 roku, pełnomocnik Spółki wniósł skargę do sądu administracyjnego na powyższa decyzję zarzucając jej naruszenie:
1. art. 37 ust. 1 Prawa budowlanego poprzez uznanie, że decyzja z dnia [...] stycznia 2018 r. - pozwolenie na budowę stacji bazowej telefonii komórkowej wygasła z uwagi na nierozpoczęcie budowy w okresie 3 lat od dnia, w którym decyzja pozwolenia na budowę stała się ostateczna, podczas gdy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie wyrokiem z dnia 27 września 2018 r. sygn. akt: II SA/Sz 644/18, stwierdził nieważność części decyzji Wojewody utrzymującej w mocy decyzję Starosty [...] z [...] stycznia 2018 r., a przyczyna wstrzymania wykonania decyzji pozwolenia na budowę ustała dopiero po wydaniu przez Wojewodę postanowienia z dnia [...] marca 2019 r.
2. art. 7, art. 77 i art. 80 k.p.a. poprzez wydanie zaskarżonej decyzji przy zaniechaniu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego niniejszej sprawy, w szczególności nieprawidłowym i bezzasadnym przyjęciu, że zawiadomienie o zamiarze rozpoczęcia robót budowlanych wpłynęło już po tym, jak wygasła przedmiotowa decyzja Starosty [...], a organ I instancji prawidłowo stwierdził wygaśnięcie pozwolenia na budowę, podczas gdy przyczyna wstrzymania wykonania decyzji pozwolenia na budowę ustała dopiero po wydaniu przez Wojewodę postanowienia z dnia [...] marca 2019 r.
Wskazując na powyższe pełnomocnik Skarżącej wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji i przekazanie sprawy organowi I instancji do ponownego rozpoznania, ewentualnie o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i przekazanie sprawy organowi II instancji do ponownego rozpoznania.
W uzasadnieniu skargi pełnomocnik Spółki nadmienił, iż w dniu [...] maja 2021 r. złożyła ona zawiadomienie o zamiarze rozpoczęcia robót budowlanych stacji bazowej telefonii komórkowej. Skarżąca nie była w stanie uczynić tego wcześniej z uwagi na brak pewności co do stanu prawnego decyzji Starosty [...] z dnia [...] stycznia 2018 r. udzielającej pozwolenia na budowę
Zdaniem skarżącej postępowanie w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę zostało zakończone wydaniem przez Wojewodę postanowienia o niedopuszczalności odwołania w dniu [...] marca 2019 r. W ocenie Spółki w związku z treścią wyroku Sądu decyzja o pozwoleniu na budowę nie mogła być wykonywana. Skarżąca podkreśliła przy tym, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie wyrokiem z dnia 27 września 2018 r., sygn. akt: II SA/Sz 644/18, stwierdził nieważność zaskarżonej decyzji Wojewody w części dotyczącej J. L. i uznał, że Wojewoda rozpoznał odwołanie skarżącego wniesione z uchybieniem terminu, a także nie wyjaśnił, czy wolą odwołującego nie było zainicjowanie postępowania wznowieniowego. Do momentu rozpatrzenia przez organ tej kwestii, co miało miejsce dopiero po wydaniu przez Wojewodę postanowienia o niedopuszczalności odwołania w dniu [...] marca 2019 r. Spółka nie mogła mieć pewności, czy w przedmiotowej sprawie decyzja o pozwoleniu na budowę jest ostateczna oraz czy dojdzie do wszczęcia postępowania wznowieniowego. Z powyższych powodów nie sposób zgodzić się ze stanowiskiem organu, które wymagałoby od skarżącego de facto odgadywania decyzji organów i sądów, by nie narazić się na negatywne skutki prawne
W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie podtrzymując w stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył, co następuje:
Niniejsza sprawa została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym na podstawie art. 15zzs4 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. 2020 r. poz. 374 ze zm.) w związku z wystąpieniem przesłanek w przepisie tym wymienionych.
Zgodnie z art. 3 § 1 oraz art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 z późn. zm. - dalej: p.p.s.a.), wojewódzkie sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania w sposób, który miał lub mógł mieć wpływ na wynik sprawy. Należy również podkreślić, że sądowa kontrola legalności zaskarżonych orzeczeń administracyjnych sprawowana jest wyłącznie w granicach danej sprawy, a sąd nie jest związany zarzutami, wnioskami skargi, czy też powołaną w niej podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.).
W badanej sprawie jest bezspornym, iż decyzją z decyzją z [...] stycznia 2018 r. Starosta [...], zatwierdził projekt budowlany i udzielił pozwolenia na budowę stacji bazowej telefonii komórkowej na terenie działki nr [...], obręb G. przy ulicy [...] w L.. Następnie Wojewoda decyzją z [...] kwietnia 2018 r., po rozpatrzeniu odwołań, utrzymał w mocy decyzję Starosty [...]. Na powyższą decyzję zostały wniesione skargi do sądu administracyjnego.
Skarga J. P. i B. P. podlegała odrzuceniu natomiast po rozpatrzeniu skargi J. L., WSA w Szczecinie wyrokiem z dnia 27 września 2018 r. sygn. akt II SA/Sz 644/18, stwierdził nieważność zaskarżonej decyzji organu II instancji, w części dotyczącej skargi J. L.. Jak wynika z uzasadnienia powyższego wyroku, podstawą takiego rozstrzygnięcia było stwierdzenie przez sąd administracyjny, iż J. L. wniósł odwołanie z uchybieniem ustawowego terminu co nie zostało dostrzeżone przez organ odwoławczy. Sąd nakazał także organowi zbadanie, czy odwołujący posiada interes prawny w sprawie.
Nie jest także sporne, iż wniosek Spółki o wydanie dziennika budowy, dla inwestycji objętej decyzją o pozwoleniu na budowę wpłynął do organu w dniu [...] maja 2021 r. Przy czym jak podaje Skarżąca, w dniu [...] maja 2021 r., złożyła zawiadomienie o zamiarze rozpoczęcia robót budowlanych stacji bazowej telefonii komórkowej. Stąd brak jest podstaw do przyjmowania, iż przed powyższymi datami zostały rozpoczęte prawe budowalne.
Sporne w badanej sprawie pomiędzy organami administracji i Skarżącą jest natomiast to, od jakiej daty powinien być liczony określony przez ustawodawcę w art. 37 ust. 1 Prawa budowlanego trzyletni termin na rozpoczęcie budowy objętej pozwoleniem na budowę. Organ odwoławczy przyjął przy orzekaniu, iż datą taką jest data wydania decyzji kończącej postępowanie odwoławcze (tj. [...] kwietnia 2018 r.), natomiast w ocenie Skarżącej ów termin powinien być liczony od daty ostateczności postanowienia organu odwoławczego stwierdzającego niedopuszczalność odwołania J. L. (tj. [...] marca 2019 r.).
Jak wynika wprost z art. 37 ust. 1 Prawa budowalnego, decyzja o pozwoleniu na budowę wygasa, jeżeli budowa nie została rozpoczęta przed upływem 3 lat od dnia, w którym decyzja ta stała się ostateczna lub budowa została przerwana na czas dłuższy niż 3 lata.
W ocenie Sądu nie budzi wątpliwości, iż decyzja Starosty [...] z [...] stycznia 2018 r. zatwierdzająca projekt budowlany i udzielająca Spółce pozwolenia na budowę stacji bazowej telefonii komórkowej stała się ostateczna z datą wydania decyzji organu odwoławczego utrzymującej zaskarżone odwołaniem rozstrzygnięcie Starosty w mocy. Jak wynika bowiem z art. 16 §1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2021 r. poz. 735 z późn. zm. – dalej: k.p.a.) decyzje, od których nie służy odwołanie w administracyjnym toku instancji lub wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy są ostateczne. Jak przyjmuje się zaś w literaturze, decyzja wydana przez organ II instancji staje się ostateczna z chwilą jej wydania (por P. M. Przybysz [w:] Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz aktualizowany, LEX/el. 2022, art. 16.).
W badanym przypadku na datę ostateczności decyzji nie wpływa wyrok sądu administracyjnego stwierdzający jej nieważność w części. W pozostałej bowiem części decyzja nie została wyeliminowana z obrotu prawnego, była zatem - jako ostateczna - wiążąca dla organów administracji, stron postępowania a także innych podmiotów.
Co do zasady zgodzić się należy z opartą na ugruntowanym orzecznictwie sądów administracyjnych i literaturze tezą skargi, iż wydanie postanowienia o wstrzymaniu wykonania decyzji o pozwoleniu na budowę, bez względu na to, czy dokonał tego organ, czy sąd, i z jakiej przyczyny, przerywa bieg terminu określonego w art. 37 ust. 1 Prawa budowalnego. Powyższe przyjmuje się wobec faktu, iż nie do pogodzenia z istniejącym porządkiem prawnym byłaby sytuacja, w której podporządkowanie się przez inwestora zakazom wynikającym z postanowienia o wstrzymaniu wykonania decyzji, uniemożliwiałoby mu zrealizowanie zagwarantowanych w decyzji ostatecznej uprawnień, w tym przypadku dotyczących budowy.
Powyższe pozostaje jednak bez znaczenia dla niniejszej sprawy, albowiem w jej toku nie doszło do wstrzymania wykonania decyzji organu odwoławczego. W szczególności ani organ administracji ani też sąd administracyjny nie wydawał postanowienia wstrzymującego wykonanie przedmiotowej decyzji.
O ile stosownie do art. 130 § 2 k.p.a. wniesienie odwołania w terminie wstrzymuje wykonanie decyzji organu I instancji, o tyle w myśl art. 61 § 1 p.p.s.a. wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Podkreślić jednocześnie należy, iż wstrzymanie wykonania decyzji na etapie postępowania sądowego jest wyjątkiem od zasady i jest uzależnione od uprawdopodobnienia zaistnienia przesłanek do wstrzymania wykonania w szczególności zaistnienia niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Innymi słowy, skoro ani organ odwoławczy ani sąd administracyjny nie wstrzymał wykonania decyzji Wojewody wydanej w dniu [...] kwietnia 2018 r., z tą datą stała się ona ostateczna i podlegała ona wykonaniu zgodnie ze swoją treścią.
Nie zasługuje również na akceptację twierdzenie skarżącej Spółki, iż nie mogła ona prowadzić prac związanych z budową stacji bazowej, nie mając pewności co do sposobu ostatecznego zakończenia sprawy aż do dnia [...] marca 2019 r. Jak trafnie zauważył Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 24 czerwca 2021 r. sygn. akt. I OSK 297/21, postanowienie o stwierdzeniu uchybienia terminowi do wniesienia odwołania ma charakter deklaratoryjny. Uprawniony organ administracji stwierdza w nim jedynie uchybienie terminowi do wniesienia odwołania. Decyzja, od której odwołanie nie zostało skutecznie prawnie wniesione, to znaczy wniesiono je z przekroczeniem ustawowego terminu zaskarżenia, jest ostateczna i może stanowić podstawę do wystawienia tytułu wykonawczego bez wydawania postanowienia o nadaniu rygoru natychmiastowej wykonalności.
W ocenie Sądu brak jest racjonalnych podstaw do nadawaniu innego skutku niż deklaratoryjny także postanowieniu Wojewody z [...] marca 2019 r. Przy czym nie sposób nie dostrzegać, iż w toku wydawania tego aktu administracyjnego organ odwoławczy był na zasadzie art. 153 p.p.s.a. związany wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 27 września 2018 r. sygn. akt: II SA/Sz [...], stwierdzającego nieważność części decyzji Wojewody w części dotyczącej J. L.. W powyższym wyroku została przesądzona kwestia zachowania terminu przez J. L.. Zatem, nawet gdyby organ dopatrzył się interesu prawnego do wniesienia odwołania przez tego odwołującego, owo odwołanie nie mogło podlegać merytorycznemu rozpatrzeniu z uwagi na uchybienie terminowi na skorzystanie z takiego środka zaskrzenia. Innymi słowy nie sposób przyjmować, iżby Skarżąca faktycznie pozostawała "w braku pewności co do stanu prawnego decyzji Starosty [...] z dnia [...] stycznia 2018 r." (tj. pozwolenia na budowę) aż do wydania postanowienia stwierdzającego niedopuszczalność odwołania.
Warto wreszcie zauważyć, iż wznowienie postępowania, które to żądanie J. L. ostatecznie wyartykułował w piśmie z [...] marca 2019 r. z założenia dotyczyło decyzji ostatecznej. W myśl bowiem art. 145 § 1 k.p.a. postępowanie wznowieniowe może być prowadzone jedynie w odniesieniu do decyzji ostatecznych. Stąd też powzięcie wiedzy w zakresie woli zainicjowania postępowania nadzwyczajnego przez powyższego skarżącego nie może być oceniane jako wpływające na ostateczność decyzji udzielającej pozwolenia na budowę. Jeśli Spółka uznawała za niezbędne oczekiwanie na rozstrzygniecie powyższych kwestii przez organ odwoławczy była uprawniona do składania wniosków o wstrzymanie wykonania decyzji w szczególności na podstawie art. 152 k.p.a. z czego jednak nie skorzystała.
Nie sposób uznać też za uzasadniony zarzutu naruszenia przez organ administracji art. 7, art. 77 i art. 80 k.p.a. z uwagi na wadliwe ustalenie, iż zawiadomienie o zamiarze rozpoczęcia robót budowlanych wpłynęło już po tym, jak wygasła decyzja o pozwoleniu na budowę. W świetle opisanych wyżej okoliczności nie ulega wątpliwości, iż Spółka nie rozpoczęła robót budowalnych przed dniem [...] kwietnia 2021 r. co skutkowało wygaśnięciem decyzji udzielającej pozwolenie na budowę. O wydanie dziennika budowy Spółka wystąpiła dopiero w maju 2021 r., przy czym należy odnotować, iż samo wystąpienie o dziennik budowy nie jest równoznaczne z rozpoczęciem budowy a w realiach badanej sprawy było sygnalizacją woli rozpoczęcia budowy. Dopiero stosowne zapisy dokonane w już wydanym dzienniku mogłyby stanowić dowód podjęcia robót budowlanych.
W tej sytuacji należało uznać, iż organy orzekające w niniejszej sprawie prawidłowo przeprowadziły postępowanie oraz wydały rozstrzygnięcie zgodne z obowiązującymi przepisami. Mając powyższe na uwadze Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. skargę oddalił.
Przywoływane wyżej orzeczenia sądów administracyjnych są dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych na stronie http://orzeczenia.nsa.gov.pl).

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI