II SA/SZ 1075/04

Wojewódzki Sąd Administracyjny w SzczecinieSzczecin2005-10-05
NSAAdministracyjneŚredniawsa
pomoc społecznazasiłek celowyremont mieszkaniasytuacja materialnabezrobocieprawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymiuznanie administracyjnekontrola legalności

Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzje organów pomocy społecznej dotyczące przyznania zasiłku celowego na remont mieszkania, uznając, że organy nieprawidłowo ustaliły jego wysokość i nie zebrały wystarczającego materiału dowodowego.

Skarżący G.S. domagał się przyznania zasiłku celowego na remont mieszkania w wyższej kwocie niż przyznana przez Ośrodek Pomocy Społecznej i utrzymana w mocy przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze. Sąd administracyjny uznał, że organy obu instancji nie uwzględniły w wystarczającym stopniu trudnej sytuacji materialnej i bytowej skarżącego, w tym konieczności kapitalnego remontu mieszkania po długoletnim pobycie w zakładzie karnym. Sąd uchylił zaskarżone decyzje, wskazując na naruszenie przepisów dotyczących ustalania wysokości świadczeń i gromadzenia materiału dowodowego.

Sprawa dotyczyła skargi G.S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego utrzymującą w mocy decyzję Dyrektora Ośrodka Pomocy Społecznej w przedmiocie przyznania zasiłku celowego na remont mieszkania. Skarżący domagał się wyższej kwoty niż przyznane [...] zł, argumentując trudną sytuacją materialną i mieszkaniową, w tym koniecznością remontu po opuszczeniu zakładu karnego. Organy pomocy społecznej przyznały niższą kwotę, powołując się na trudną sytuację materialną skarżącego, ale jednocześnie na ograniczone środki finansowe ośrodka oraz uznaniowy charakter świadczenia. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało decyzję w mocy, wskazując na brak podstaw do zmiany wysokości zasiłku. Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił obie decyzje. Sąd uznał, że organy nie uwzględniły w wystarczającym stopniu okoliczności faktycznych dotyczących stanu mieszkania i potrzeb skarżącego, co stanowiło naruszenie art. 3 ust. 3 ustawy o pomocy społecznej. Ponadto, sąd zakwestionował ogólnikowe stwierdzenia organów o ograniczeniu środków finansowych, wskazując na naruszenie art. 107 § 3 k.p.a. Sąd podkreślił również, że organ odwoławczy ma kompetencje do zmiany wysokości przyznanego świadczenia w określonych przypadkach. W konsekwencji, na podstawie art. 145 § 1 pkt a i c ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, sąd uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Nie, organy obu instancji nie uwzględniły w wystarczającym stopniu trudnej sytuacji materialnej i bytowej skarżącego oraz rzeczywistych potrzeb związanych z remontem mieszkania.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że przyznana kwota zasiłku celowego była niewystarczająca do pokrycia niezbędnych wydatków na remont, a organy nie wykazały, że dysponują ograniczonymi środkami finansowymi w sposób uzasadniający tak niską kwotę. Ustalenie wysokości świadczenia powinno być odpowiednie do okoliczności uzasadniających jego udzielenie.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (10)

Główne

u.p.s. art. 3 § ust. 3

Ustawa z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej

Rodzaj, forma i rozmiar świadczenia powinny być odpowiednie do okoliczności uzasadniających udzielenie pomocy.

u.p.s. art. 39 § ust. 1

Ustawa z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej

W celu zaspokojenia niezbędnej potrzeby bytowej może być przyznany zasiłek celowy.

p.p.s.a. art. 145 § par. 1 pkt a i c

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd uchyla decyzję, postanowienie lub inny akt, jeśli stwierdzi naruszenie prawa materialnego lub procesowego mające wpływ na wynik sprawy.

Pomocnicze

u.p.s. art. 8 § ust.1 pkt 1

Ustawa z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej

u.p.s. art. 7 § pkt 4

Ustawa z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej

p.p.s.a. art. 1 § § 1 i 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej.

p.u.s.a. art. 1 § § 1 i 2

Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych

Sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej.

k.p.a. art. 107 § § 3

Kodeks postępowania administracyjnego

Uzasadnienie decyzji powinno zawierać wskazanie podstawy prawnej decyzji, rozstrzygnięcie o zasadności poszczególnych zarzutów strony oraz wyjaśnienie stanu faktycznego.

k.p.a. art. 138 § § 3

Kodeks postępowania administracyjnego

Organ odwoławczy może uchylić zaskarżoną decyzję w całości lub w części i wydać decyzję merytorycznie rozstrzygającą sprawę.

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę – prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi art. 4 § pkt 6

Zmiana art. 138 § 3 k.p.a.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Organy pomocy społecznej nie uwzględniły w wystarczającym stopniu trudnej sytuacji materialnej i bytowej skarżącego. Przyznana kwota zasiłku celowego była niewystarczająca do pokrycia niezbędnych wydatków na remont mieszkania. Organy nie wykazały, że dysponują ograniczonymi środkami finansowymi w sposób uzasadniający tak niską kwotę zasiłku. Organ odwoławczy posiada kompetencje do zmiany wysokości przyznanego świadczenia.

Odrzucone argumenty

Stanowisko organu odwoławczego, że nie posiada kompetencji do zmiany wysokości przyznanej pomocy.

Godne uwagi sformułowania

świadczenia z pomocy społecznej mają charakter wspomagający i uzupełniający środki którymi dysponuje Ośrodek są ograniczone przyznanie kwoty [...] zł jest kpiną z jego sytuacji sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem świadczenie to nie ma charakteru obowiązkowego i jego otrzymanie następuje w ramach uznania administracyjnego rodzaj, forma i rozmiar świadczenia powinny być odpowiednie do okoliczności uzasadniających udzielenie pomocy ustalenie, że Ośrodek Pomocy Społecznej nie dysponuje odpowiednimi środkami finansowymi na wypłatę świadczeń o charakterze fakultatywnym nie znajduje potwierdzenia w materiale dowodowym sprawy i jest jedynie ogólnikowym stwierdzeniem, bez jakiegokolwiek poparcia

Skład orzekający

Mirosława Włodarczak-Siuda

przewodniczący sprawozdawca

Marzena Iwankiewicz

sędzia

Kazimierz Maczewski

asesor

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących przyznawania zasiłków celowych, oceny sytuacji materialnej i bytowej wnioskodawcy, a także kompetencji organów odwoławczych w sprawach pomocy społecznej."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji faktycznej i przepisów ustawy o pomocy społecznej w brzmieniu obowiązującym w dacie wydania orzeczenia.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje, jak sądy administracyjne kontrolują decyzje organów pomocy społecznej w zakresie przyznawania świadczeń, podkreślając potrzebę indywidualnej oceny sytuacji i odpowiedniego ustalania wysokości pomocy.

Czy pomoc społeczna to tylko symboliczna kwota? Sąd administracyjny wyjaśnia, jak powinna być ustalana wysokość zasiłku.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Sz 1075/04 - Wyrok WSA w Szczecinie
Data orzeczenia
2005-10-05
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2004-10-26
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Sędziowie
Kazimierz Maczewski
Marzena Iwankiewicz
Mirosława Włodarczak-Siuda /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6320 Zasiłki celowe i okresowe
Hasła tematyczne
Pomoc społeczna
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
art. 145 par. 1 pkt a i c
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Mirosława Włodarczak-Siuda ( spr.) Sędziowie Sędzia WSA Marzena Iwankiewicz Asesor WSA Kazimierz Maczewski Protokolant Małgorzata Płocharska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 05 października 2005 r. sprawy ze skargi G. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie zasiłku celowego uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Dyrektora Ośrodka Pomocy Społecznej z dnia [...] r. Nr [...].
Uzasadnienie
G. S. złożył wniosek o przyznanie zasiłku celowego na remont mieszkania w kwocie [...] zł.
Dyrektor Ośrodka Pomocy Społecznej decyzją z dnia [...]r. na podstawie art. 7 pkt 4, art. 8 ust.1 pkt 1 , art. 39 ust.1 i 2 ustawy z dnia 12 marca 2004r. o pomocy społecznej /Dz.U. Nr 64, poz. 593/ przyznał G. S. pomoc społeczną w postaci zasiłku celowego w kwocie [...] zł. na częściowe pokrycie wydatków związanych z remontem mieszania /[...]/.
W uzasadnieniu decyzji wskazano, że na podstawie przeprowadzonego wywiadu stwierdzono trudną sytuację materialno-bytową spowodowaną bezrobociem. Dochód wnioskodawcy wynosi [...] zł /zasiłek okresowy/ nie przekracza kryterium dochodowego.
Z uwagi na fakt, że świadczenia z pomocy społecznej mają charakter wspomagający i uzupełniający – przyznana pomoc finansowa jest jedynie uzupełnieniem i nie zaspakaja wszystkich potrzeb w pełnym zakresie i w pełnej wysokości, bowiem środki którymi dysponuje Ośrodek są ograniczone.
W odwołaniu od tej decyzji G. S. podnosił, że w przeprowadzonym wywiadzie szczegółowo opisano bardzo trudne warunki mieszkaniowe. We wniosku odwołujący przedstawił wykaz kosztów związanych z remontem, który jest niezbędny bowiem odwołujący przez okres pond [...] lat przebywał w Zakładzie Karnym /który opuścił [...]r./. Zdaniem odwołującego przyznanie kwoty [...] zł jest kpiną z jego sytuacji.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...]r. utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję wskazując, że z akt sprawy i przeprowadzonego w dniu [...]r. wywiadu wynika, że G. S. spełnia wymogi do świadczeń z pomocy społecznej. Faktycznie znajduje się w trudnej sytuacji materialnej /bezrobocie/, a pomieszczenie /[...]/ które zajmuje wymaga remontu.
Ze względu na ograniczone środki pomocy społecznej i stale wzrastającą ilość osób z nich korzystających zapewnienie w pełni potrzeb bytowych osób kwalifikujących się do świadczeń z pomocy społecznej jest niemożliwe przyznanie zasiłku w wyższej wysokości.
Organ II instancji nie stwierdził zatem podstaw do zmiany decyzji dodatkowo wskazując, że w ramach swoich kompetencji uprawniony jest wyłącznie do badania czy zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem, a nie ma uprawnień do zmiany decyzji w zakresie wysokości przyznanego zasiłku celowego.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego G. S. podtrzymał zarzuty zawarte w odwołaniu i dodatkowo podniósł, że ze wzglądu na wiek /[...] lata/ niepełnosprawność ma problemy ze znalezieniem pracy.
Samorządowe Kolegium wniosło o oddalenie skargi podtrzymując stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny z w a ż y ł , co następuje:
Wobec złożenia przez skarżącego wniosku o zmianę zaskarżone decyzji należy wyjaśnić, że zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych /Dz.U. Nr 153, poz. 1269/ sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej.
Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że sądy administracyjne w zakresie swojej kompetencji nie mają uprawnień do merytorycznego rozstrzygania sprawy, a zatem wniosek skarżącego o zmianę decyzji nie może zostać uwzględniony.
Na podstawie art. 39 ust.1 ustawy z dnia 12 marca 2004r. o pomocy społecznej /Dz.U. Nr 64, poz. 593/ w celu zaspokojenia niezbędnej potrzeby bytowej może być przyznany zasiłek celowy.
Świadczenie to nie ma charakteru obowiązkowego i jego otrzymanie następuje w ramach uznania administracyjnego.
Kontrola legalności decyzji uznaniowej dokonywana przez Sąd sprowadza się do zbadania, czy nastąpiło wyczerpujące zebranie materiału dowodowego, czy wyjaśniono okoliczności faktyczne, oraz czy po wszechstronnym i wnikliwym rozpatrzeniu całokształtu materiału dowodowego dokonano prawidłowej oceny przesłanek warunkujących przyznanie zasiłku celowego.
Z materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie wynika, że skarżący po odbyciu kary pozbawienia wolności [...]r. opuścił zakład karny, jest osobą bezrobotną. Zamieszkuje w [...] /rozpoczęta budowa/, w której zajmuje [...] pomieszczenia w wymagające kapitalnego remontu. Mieszkanie jest zaniedbane, występuje wilgoć bowiem podczas pobytu skarżącego w Zakładzie Karnym /przez [...] lat/ nie było ogrzewane. Konieczne jest zabezpieczenie dachu, który podczas deszczu przecieka.
Organy obu instancji powyższych okoliczności zdaniem Sądu nie uwzględniły przyznając zasiłek celowy w kwocie [...] zł z przeznaczeniem na częściowe pokrycie wydatków związanych z remontem mieszkania tj. [...].
Powyższe uchybienie stanowi naruszenie art. 3 ust. 3 ustawy o pomocy społecznej, zgodnie z którym rodzaj, forma i rozmiar świadczenia powinny być odpowiednie do okoliczności uzasadniających udzielenie pomocy.
Organy obu instancji ustalając wysokość zasiłku celowego powołały się na ograniczone możliwości Ośrodka.
Ustalenie, że Ośrodek Pomocy Społecznej nie dysponuje odpowiednimi środkami finansowymi na wypłatę świadczeń o charakterze fakultatywnym nie znajduje potwierdzenia w materiale dowodowym sprawy i jest jedynie ogólnikowym stwierdzeniem, bez jakiegokolwiek poparcia co stanowi naruszenie art. 107 § 3 kpa.
Niezależnie od powyższego za niezasadne należy uznać stanowisko organu II instancji, zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji i w odpowiedzi na skargę, że organ odwoławczy "nie posiada kompetencji do zamian wysokości przyznanej pomocy" bowiem przepis art. 138 § 3 skierowany został przez art. 4 pkt 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Przepisy wprowadzające ustawę – prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 153, poz. 1271 ze zm./.
Mając powyższe na względzie na podstawie art. 145 § 1 pkt a i c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 153, poz. 1270/ orzeczono jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI