II SA/Sz 1074/21

II SA/Sz 1074/21 - Wyrok WSA w Szczecinie
Data orzeczenia
2022-05-05
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2021-10-13
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Sędziowie
Katarzyna Sokołowska
Krzysztof Szydłowski
Renata Bukowiecka-Kleczaj /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6139 Inne o symbolu podstawowym 613
Hasła tematyczne
Środowiskowe uwarunkowania dla przedsięwzięcia
Administracyjne postępowanie
Sygn. powiązane
III OSK 2892/22 - Wyrok NSA z 2025-11-18
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2020 poz 256
art. 105 par. 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j.
Dz.U. 2021 poz 247
art. 3 ust. 1 pkt 13, art. 71 ust. 1- 2
Ustawa z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz  o ocenach oddziaływania na środowisko - t.j.
Dz.U. 2022 poz 329
art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi  - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Renata Bukowiecka-Kleczaj (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Katarzyna Sokołowska Asesor WSA Krzysztof Szydłowski po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 5 maja 2022 r. sprawy ze skarg M. G. i J. G., A. K. i W. K. oraz K. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego w sprawie środowiskowych uwarunkowań realizacji przedsięwzięcia oddala skargi.
Uzasadnienie
Decyzją z dnia [...] czerwca 2021 r., nr [...], Burmistrz B. na podstawie art. 105 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2020 r., poz. 256 ze zm.) umorzył postępowanie z wniosku W. Z. w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedsięwzięcia polegającego na budowie drogi publicznej wojewódzkiej, o długości do 0,98 km, o klasie drogi zbiorczej – klasa G pn. "Budowa obejścia m. B. w ciągu drogi wojewódzkiej nr [...] – etap II".
Jak wynika z treści uzasadnienia tego rozstrzygnięcia, w postępowaniu wszczętym na ww. wniosek, Burmistrz uzyskał opinię sanitarną Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w M. z dnia [...] kwietnia 2021 r. o "odstąpieniu od obowiązku przeprowadzania oceny oddziaływania na środowisko opisanej wyżej inwestycji", w której wskazano, że realizacja przedsięwzięcia nie powinna pogorszyć warunków sanitarno-higienicznych, pracy, środowiska oraz użytkowania przyległych terenów. Ponadto, w piśmie z dnia [...] kwietnia 2021 r. Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska stwierdził, że na realizację przedsięwzięcia nie jest wymagane uzyskanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Pismem z tej samej daty, na brak wymogu uzyskania wspomnianej decyzji, wskazał także Dyrektor PGW Wody Polskie Zarządu Zlewni w S.
Po przeanalizowaniu wniosku oraz nadesłanych przez wskazane wyżej organy dokumentów, Burmistrz uznał, że planowane przedsięwzięcie nie jest przedsięwzięciem zaliczonym do przedsięwzięć w rozumieniu § 3 ust. 1 pkt 62 rozporządzenia Rady Ministrów z 10 września 2019 r. w sprawie określenia rodzajów przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko, w związku z czym postępowanie stało się bezprzedmiotowe.
Odwołania od powyższej decyzji wnieśli: A. i W. K., T. F., I. F., P. R., J. i M. G., W. P., K. P., J. D. i P. P..
Postanowieniami z dnia [...] sierpnia 2021 r. o nr [...] oraz [...], Samorządowe Kolegium Odwoławcze, na podstawie art. 138 § 1 pkt 3 k.p.a. w zw. z art. 74 ust. 3a ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz ocenach oddziaływania na środowisko (Dz.U. z 2021 r., poz. 247 ze zm.) umorzyło postępowanie odwoławcze w związku z odwołaniami P. P. oraz J. D., którzy nie są właścicielami ani użytkownikami wieczystymi żadnej nieruchomości położonej w obrębie 1 lub obrębie 2 miasta B..
A. i W. K., T. F., J. i M. G. oraz K. P. w odwołaniach o tożsamej treści, podnieśli, że organ nie odniósł się w swojej decyzji do etapowości budowy drogi, tymczasem sama nazwa przedsięwzięcia "Budowa obejścia m. B. w ciągu drogi wojewódzkiej nr [...] – etap II" sugeruje etapowość realizacji tej obwodnicy. Powyższe narusza art. 3 ust. 1 pkt 13 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku. Z zawartej w tym przepisie definicji "przedsięwzięcia" wynika, że zamiarem ustawodawcy było wyeliminowanie możliwości dzielenia przez inwestorów zamierzonych przedsięwzięć inwestycyjnych na mniejsze części i objęcie jedną decyzją o środowiskowych uwarunkowaniach danego przedsięwzięcia jako całości, wszystkich jego elementów. Ponadto decyzja narusza art. 33 § 1 k.p.a. bowiem pełnomocnikiem strony może być osoba fizyczna posiadająca zdolność do czynności prawnych, tymczasem pełnomocnikiem inwestora jest Pracownia Projektowa Dróg i Mostów [...]" R. K., a więc firma, pod którą prowadzona jest działalność gospodarcza.
Z kolei I. F., P. R. i W. P., w swoich odwołaniach o zbliżonej treści, podniosły, że przepis § 3 ust. 1 pkt 62 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 10 września 2019 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko, zgodnie, z którym do przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko należą drogi o nawierzchni twardej o całkowitej długości przedsięwzięcia powyżej 1 km, ustalając ww. minimalną odległość, odnosi ją do przedsięwzięcia nie zaś do samej drogi. Strony zwróciły uwagę, że wskazana w karcie informacyjnej długość drogi jest bardzo zbliżona do 1 km, a karta ta nie precyzuje długości przedsięwzięcia. Jednocześnie ustalenie rzeczywistej długości przedsięwzięcia jest kluczowe dla określenia, czy zalicza się ono do mogących znacząco oddziaływać na środowisko, bowiem konieczne byłoby wtedy rozważenie, czy należy przeprowadzić ocenę oddziaływania na środowisko. Organ, rozstrzygając w przedmiocie wydania decyzji o uwarunkowaniach środowiskowych, musi brać pod uwagę czynniki zagrażające ludzkiemu zdrowiu, choćby nie wpływały one na zdrowie i bezpieczeństwo pozostałej części środowiska naturalnego na danym obszarze. Obowiązany jest do uwzględnienia związanej z planowaną inwestycją emisji i występowania innych uciążliwości, w tym hałasu, jaki będzie generowany przez znacząco zwiększony ruch uliczny. Strony przedstawiły swoje uwagi i zastrzeżenia do załączonej przez inwestora do karty informacyjnej przedsięwzięcia analizy akustycznej. Wskazały też na konieczność przeprowadzenia badań dotyczących prognozowanego wzrostu emisji spalin i jego wpływu na środowisko, w szczególności na zdrowie mieszkańców. Za niewystarczającą uznały ponadto proponowaną przez inwestora ochronę przed przenoszeniem drgań na budynki. W ich ocenie, konieczne wydaje się przeprowadzenie w tym zakresie oceny oddziaływania na środowisko.
Decyzją z dnia [...] sierpnia 2021 r., nr [...], Samorządowe Kolegium Odwoławcze, na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. w związku z art. 105 § 1 k.p.a. oraz art. 71 ust. 2 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz ocenach oddziaływania na środowisko, utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję.
Organ odwoławczy powołując się na art. 71 ust. 1 i art. 60 cytowanej wyżej ustawy z 3 października 2008 r., a także § 2 ust. 1 pkt 31 i 32 oraz § 3 ust. 1 pkt 62 rozporządzenia z 10 września 2019 r. wskazał, że w świetle tych przepisów oraz wobec treści wniosku dotyczącego wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach przedsięwzięcia a także załączonej do niego dokumentacji postępowanie w przedmiotowej sprawie należało umorzyć jako bezprzedmiotowe. Planowane przedsięwzięcie ma bowiem polegać na budowie nowego odcinka drogi wojewódzkiej nr [...], którego długość wyniesie do 0,467 km. Zaś cała planowana do realizacji długość dróg, łącznie z budowanymi i przebudowywanymi odcinkami istniejących ulic, dowiązań i wjazdów wyniesie do 0,98 km. Mając na uwadze opisane wyżej parametry przedsięwzięcia, którego dotyczy wniosek o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, organ wskazał, że przedsięwzięcie to nie stanowi przedsięwzięcia mogącego potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko ani tym bardziej przedsięwzięcia mogącego zawsze oddziaływać znacząco na środowisko.
Odnosząc się do zarzutów podnoszonych przez skarżących, Kolegium zaznaczyło, że brak jest podstaw do oceny planowanego przedsięwzięcia łącznie z budową drogi określoną jako "etap I obejścia B.". Z treści art. 3 ust. 1 pkt 13 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie wynika, że przedsięwzięcia powiązane technologicznie kwalifikuje się jako jedno przedsięwzięcie, także jeśli są realizowane przez różne podmioty. Niewątpliwie celem tej regulacji jest przeciwdziałanie dzieleniu przedsięwzięcia wymagającego oceny środowiskowej na kilka mniejszych zamierzeń, które ze względu na swoje jednostkowe parametry takiej oceny nie wymagają i są realizowane jednocześnie lub etapowo w ramach formalnie odrębnych procesów inwestycyjnych, w tym celu by uniknąć przeprowadzania oceny całego podzielonego tak przedsięwzięcia. Zdaniem Kolegium, w tym wypadku taka sytuacja nie zachodzi. Powszechnie znany jest fakt, że budowa dróg, zwłaszcza o większych rozmiarach i o złożonych rozwiązaniach konstrukcyjnych i komunikacyjnych przebiega etapami lub równolegle na różnych odcinkach drogi w ramach odrębnych, niezależnych od siebie robót budowlanych, które mogą być wykonywane przez różne podmioty i finansowane z różnych źródeł. W związku z tym należy odwołać się do kryterium samodzielności funkcjonalnej, zakładającego, że inwestycja drogowa stanowi jedno przedsięwzięcie, jeżeli po jej zrealizowaniu będzie funkcjonować, to jest spełniać zakładane cele polegające na usprawnieniu ruchu, niezależnie od tego, czy pozostałe elementy projektowanego większego systemu drogowego zostały już zrealizowane czy też nie. Analiza przebiegu planowanej inwestycji w układzie komunikacyjnym miasta pozwala na wywiedzenie wniosku, że ten odcinek drogi może samodzielnie funkcjonować, niezależnie od budowy/ przebudowy innych odcinków drogi.
Brak jest ponadto podstaw do analizy wpływu planowanej inwestycji na środowisko i życie ludzi, w tym kwestii związanych z różnego rodzaju emisjami. Powyższe mogłoby mieć miejsce w toku postępowania w przedmiocie określenia środowiskowych uwarunkowań realizacji przedsięwzięcia, w tym stwierdzenia obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko. Bez wpływu na rozstrzygnięcie pozostaje także niedokładne określenie przez organ I instancji pełnomocnika wnioskodawcy. Zarówno z akt sprawy jak i wskazanej przez organ I instancji nazwy przedsiębiorcy prowadzącego działalność gospodarczą, zawierającej imię i nazwisko wynika, że pełnomocnikiem wnioskodawcy jest osoba fizyczna.
Skargi na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie wnieśli: M. G., J. G., A. K., W. K., K. P., P. P., T. F., P. R. i I. F. – R..
Postanowieniem z dnia 22 grudnia 2021 r. wydanym w sprawie o sygn. akt II SA/Sz 1078/21, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie odrzucił skargę P. P., z uwagi na oczywisty brak po stronie skarżącego interesu prawnego w przedmiotowym postępowaniu (wymieniony nie jest właścicielem ani użytkownikiem wieczystym żadnej nieruchomości położonej w obrębie 1 lub obrębie 2 miasta B.). Ponadto postanowieniem z dnia 5 listopada 2021 r. wydanym w sprawie o sygn. akt II SA/Sz 1076/21, Sąd ten odrzucił skargę I. F., z uwagi na jej wniesienie po terminie, zaś postanowieniami z dnia 3 grudnia 2021 r. wydanymi w sprawach o sygn. akt II SA/Sz 1079/21 i II SA/Sz 1075/21 odrzucił skargi P. R. (II SA/Sz 1079/21) oraz T. F. (II SA/Sz 1075/21), z uwagi na nieuzupełnienie w terminie braków formalnych tych skarg.
W skargach o analogicznej treści - na opisaną wyżej decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] sierpnia 2021 r., , M. G., J. G., A. K., W. K. i K. P., zarzucili jej:
- naruszenie art. 7 k.p.a. poprzez niepodjęcie czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy z uwzględnieniem słusznego interesu obywateli, tj. brak podjęcia czynności dokładnie ustalających rzeczywistą długość przedsięwzięcia,
- naruszenie art. 80 k.p.a. poprzez dokonanie oceny Karty Informacyjnej jako dowodu z naruszeniem wskazań doświadczenia życiowego, które nakazują uznać, że jeśli sam inwestor przyznaje, że emisja hałasu będzie przekraczać dopuszczalny poziom, a zaplanowana długość dróg wynosi nieznacznie poniżej 1 km (0,98 km), to mając na uwadze właściwości hałasu, jako uciążliwości, a także zaplanowane według Karty Informacyjnej próby jego niwelowania, należało dokonać dokładnej weryfikacji, czy przedstawiona długość przedsięwzięcia nie jest zaniżona,
- naruszenie § 3 ust. 1 pkt 62 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 10 września 2019 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko, poprzez błędną wykładnię, polegającą na błędnym utożsamianiu sformułowań "długość drogi" oraz "długość przedsięwzięcia", co doprowadziło do błędnego niezastosowania tego przepisu w niniejszej sprawie do planowanej inwestycji, mimo, że ze zgromadzonych w toku postępowania informacji wynika, że długość przedsięwzięcia rozumiana jako zakres ingerencji w środowisko przekracza 1 km,
- naruszenie art. 63 ust. 1 pkt 1 lit. d) ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko, poprzez jego niezastosowanie, polegające na niestwierdzeniu obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko dla planowanego przedsięwzięcia, pomimo, że ze zgromadzonych w toku postępowania informacji wynika, że emisja hałasu i spalin będzie przekraczać dopuszczalny poziom.
Strony wniosły o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji oraz o zasądzenie na ich rzecz zwrotu kosztów postępowania według norm przepisanych.
W uzasadnieniach skarg wskazano, że przez całkowitą długość przedsięwzięcia należy rozumieć długość obszaru objętego zakresem procesu budowlanego lub innej ingerencji w środowisko, w skład którego wchodzi konkretne przedsięwzięcie. Tymczasem organ błędnie przyjął definicję całkowitej długości przedsięwzięcia sprowadzającą się do utożsamiania tej długości z długością drogi. Nie podjął przy tym żadnych czynności zmierzających do zbadania rzeczywistej całkowitej długości przedsięwzięcia, przyjmując, że będzie ona równa długości drogi. Zdaniem stron, jest wysoce prawdopodobne, że przeprowadzenie stosownych czynności wykazałoby, że długość przedsięwzięcia przekracza 1 km, w związku z czym umorzenie postępowania przez organ I instancji ze wskazanej przez niego przyczyny nie byłoby możliwe.
Podobnie jak w odwołaniach od decyzji z dnia [...] czerwca 2021 r., strony zwróciły uwagę na konieczność przeprowadzenia w odniesieniu do przedmiotowej inwestycji oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko. Ponownie przedstawiły swoje uwagi i zastrzeżenia do załączonej przez inwestora do karty informacyjnej przedsięwzięcia - analizy akustycznej. Raz jeszcze wskazały na konieczność przeprowadzenia badań dotyczących prognozowanego wzrostu emisji spalin i jego wpływu na środowisko, w szczególności na zdrowie mieszkańców.
W odpowiedzi na skargę organ, nie znajdując podstaw do zmiany stanowiska zajętego w sprawie, wniósł o oddalenie skargi jako bezzasadnej.
Z kolei postanowieniem z dnia 5 maja 2022 r., wydanym w sprawie o sygn. akt II SA/Sz 1078/21, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie, na podstawie art. 111 § 1 p.p.s.a. połączył sprawę o ww. sygnaturze – ze skargi K. P. ze sprawą o sygn. akt II SA/Sz 1074/21 – ze skargi M. G. i J. G., do wspólnego rozpoznania i rozstrzygnięcia i postanowił prowadzić połączone sprawy pod sygn. akt II SA/Sz 1074/21. Ponadto postanowieniem z tej samej daty, wydanym w sprawie o sygn. akt II SA/Sz 1077/21 połączył sprawę o ww. sygnaturze – ze skargi A. K. i W. K. ze sprawą o sygn. akt II SA/Sz 1074/21 – ze skargi M. G. i J. G., do wspólnego rozpoznania i rozstrzygnięcia i postanowił prowadzić połączone sprawy pod sygn. akt II SA/Sz 1074/21.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie z w a ż y ł, co następuje:
Stosownie do art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2021 r., poz. 137), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz.U. z 2022 r., poz. 329 - dalej "p.p.s.a.").
Oceniając zasadność skarg w świetle wskazanych wyżej kryteriów należy uznać, że nie zasługują one na uwzględnienie bowiem zaskarżona decyzja nie narusza przepisów prawa w stopniu, który uzasadniałby konieczność jej wyeliminowania z porządku prawnego.
Niniejsza sprawa została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów, na podstawie art. 15zzs4 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczegółowych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem CIVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz.U. z 2021 r. poz. 2095 ze zm.).
Przedmiotem kontroli Sądu uczyniono rozstrzygnięcie Samorządowego Kolegium Odwoławczego, mocą którego - na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 105 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2021 r., poz. 753) oraz art. 71 ust. 2 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz ocenach oddziaływania na środowisko (Dz.U. z 2021 r., poz. 247 ze zm. – dalej "ustawa o udostępnianiu informacji o środowisku"), utrzymano w mocy decyzję Burmistrza B. umarzającą postępowanie w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedsięwzięcia polegającego na budowie drogi publicznej wojewódzkiej, o długości do 0,98 km, o klasie drogi zbiorczej – klasa G pn. "Budowa obejścia m. B. w ciągu drogi wojewódzkiej nr [...] – etap II".
Zdaniem organu, postępowanie wywołane wnioskiem W. Z., reprezentowanego przez Dyrektora Z. Zarządu Dróg Wojewódzkich w K. o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach realizacji opisanego wyżej przedsięwzięcia – okazało się bezprzedmiotowe bowiem nie należy ono do przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko - w rozumieniu § 2 ust. 1 pkt 31 i 32 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 10 września 2019 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz.U. z 2019 r., poz. 1839), ani też mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko - w rozumieniu § 3 ust. 1 pkt 62 tego rozporządzenia.
Zgodnie bowiem z treścią art. 71 ust. 1 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku, uzyskanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach jest wymagane dla planowanych:
1) przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko;
2) przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko.
Natomiast w myśl § 2 ust. 1 pkt 31 i 32 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 10 września 2019 r., do przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko zalicza się: autostrady i drogi ekspresowe (pkt 31) oraz drogi inne niż wymienione w pkt 31 nie mniej niż o czterech pasach ruchu i długości nie mniejszej niż 10 km w jednym odcinku oraz zmianę przebiegu lub rozbudowę istniejącej drogi o dwóch pasach ruchu co najmniej do czterech pasów ruchu na długości nie mniejszej niż 10 km w jednym odcinku (pkt 32).
Z kolei zgodnie z § 3 ust. 1 pkt 62 tego rozporządzenia, do przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko zalicza się drogi o nawierzchni twardej o całkowitej długości przedsięwzięcia powyżej 1 km inne niż wymienione w § 2 ust. 1 pkt 31 i 32 lub obiekty mostowe w ciągu drogi o nawierzchni twardej, z wyłączeniem przebudowy dróg lub obiektów mostowych, służących do obsługi stacji elektroenergetycznych i zlokalizowanych poza obszarami objętymi formami ochrony przyrody, o których mowa w art. 6 ust. 1 pkt 1-5, 8 i 9 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody.
W ocenie organu przedmiotowa inwestycja nie należy do żadnego z wymienionych wyżej przedsięwzięć. Nie jest bowiem autostradą, drogą ekspresową ani drogą o nie mniej niż 4 pasach ruchu i długości nie mniejszej niż 10 km. Nie zalicza się także do dróg o nawierzchni twardej całkowitej długości powyżej 1 km skoro planowane przedsięwzięcie ma polegać na budowie nowego odcinka drogi wojewódzkiej nr [...], którego długość wyniesie do 0,467 km. Zaś cała planowana do realizacji długość dróg, łącznie z budowanymi i przebudowywanymi odcinkami istniejących ulic, dowiązań i wjazdów wyniesie do 0,98 km. Wobec tego z uwagi na bezprzedmiotowość postępowania w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla realizacji planowanego przedsięwzięcia, postępowanie to należało umorzyć na podstawie art. 105 § 1 k.p.a.
Z powyższym stanowiskiem Kolegium należy się zgodzić. Jak słusznie wskazał organ odwoławczy, w myśl art. 71 ust. 2 ustawy o informacji o środowisku, uzyskanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach jest wymagane tylko dla planowanych przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko oraz przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, a zatem postępowanie w przedmiocie wydania takiej decyzji mogło być prowadzone dla przedsięwzięć wymienionych w § 2 lub § 3 rozporządzenia z dnia 10 września 2019 r. Jak już wskazano powyżej, planowana inwestycja do żadnej z tych grup przedsięwzięć nie należy. Okoliczność wskazania w karcie informacyjnej, że jest to etap II budowy obejścia miasta B. nie oznacza, że przedsięwzięcie musi być oceniane łącznie z budową drogi określoną jako etap I obejścia B..
Zgodnie z treścią art. 3 ust. 1 pkt 13 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku, przez przedsięwzięcie należy rozumieć zamierzenie budowlane lub inną ingerencję w środowisko polegającą na przekształceniu lub zmianie sposobu wykorzystania terenu, w tym również na wydobywaniu kopalin, przy czym przedsięwzięcia powiązane technologicznie kwalifikuje się jako jedno przedsięwzięcie, także jeżeli są one realizowane przez różne podmioty.
Jak wynika z karty informacyjnej z marca 2021 r., planowane przedsięwzięcie jest kontynuacją nowego przebiegu drogi wojewódzkiej nr [...], który zakłada poprawienie układu komunikacyjnego miasta poprzez odciążenie centrum B. od ruchu tranzytowego. Etap I zrealizowano w 2019 r. Przebieg etapu II łączy się z etapem I – rondem na skrzyżowaniu z ulicą [...] a następnie przebiega śladem istniejącej ul. [...]. Obejście kończy się na skrzyżowaniu z ulicą [...], dowiązując się do istniejącej drogi wojewódzkiej nr [...].
Jak słusznie wskazało Kolegium, celem tej regulacji jest niewątpliwie przeciwdziałanie dzieleniu przedsięwzięcia wymagającego oceny środowiskowej na kilka mniejszych zamierzeń, które ze względu na swoje jednostkowe parametry takiej oceny nie wymagają i są realizowane jednocześnie lub etapowo w ramach formalnie odrębnych procesów inwestycyjnych – w tym celu, by uniknąć przeprowadzania oceny całego podzielonego tak przedsięwzięcia.
Zdaniem Sądu, w niniejszej sprawie taka sytuacja nie zachodzi. W pierwszym rzędzie należy wskazać, że etap I inwestycji obejmował – co jest faktem powszechnie znanym – odcinek drogi o długości przekraczającej 2 kilometry, a zatem wydzielenie jako odrębnej inwestycji odcinka o długości 0,98 km nie zmieniłoby w żaden sposób jego kwalifikacji jako przedsięwzięcia mogącego potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko (poprzednio obowiązujące rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko, zawierało w § 3 ust. 1 pkt 60 uregulowanie tożsame z aktualnie obowiązującym § 3 ust. 1 pkt 62 rozporządzenia z 10 września 2019 r.). Zabieg taki byłby zatem bezcelowy, w żaden sposób nie służyłby ewentualnemu uniknięciu przeprowadzania oceny środowiskowej. Wobec tego, zdaniem Sądu brak jest podstaw do przyjęcia, że w tym wypadku podzielono przedsięwzięcie na mniejsze w celu uniknięcia przeprowadzenia oceny środowiskowej.
Ponadto, należy też zwrócić uwagę, że z uwagi na rodzaj przedsięwzięcia stanowi ono część systemu komunikacyjnego, jednak mogłoby także funkcjonować samodzielnie. Jak już wspomniano planowany odcinek drogi łączy istniejącą ul. [...] z ul. [...] i przebiega w znacznej części po śladzie istniejącej ul. [...]. Odcinek ten mógłby zatem funkcjonować także wówczas gdyby nie został zrealizowany odcinek drogi w ramach etapu I.
Wobec powyższego, słusznie organ uznał, że postępowanie w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach przedsięwzięcia stało się bezprzedmiotowe. W myśl art. 105 § 1 k.p.a., gdy postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe w całości albo w części, organ administracji publicznej wydaje decyzję o umorzeniu postępowania odpowiednio w całości albo w części.
Skoro inwestycja nie wymaga wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, zatem zasadnie zastosowano art. 105 § 1 k.p.a.
Odnosząc się do zarzutów podnoszonych w skargach, za niezrozumiały należy uznać argument skarżących dotyczący niepodjęcia przez organ "czynności dokładnie ustalających rzeczywistą długość przedsięwzięcia". Skoro bowiem planowany odcinek drogi ma przebiegać pomiędzy istniejącymi już ul. [...] i ul. [...], zatem jego długość jest ściśle związana z odległością pomiędzy tymi ulicami. Jednocześnie inwestor do długości odcinka drogi pomiędzy wskazanymi ulicami (0,467 km) doliczył także długości wjazdów i dowiązań – tj. przebudowywanych odcinków dróg, co łącznie dało długość 0,98 km. Wbrew zarzutom skargi, nie ograniczył się zatem do długości samej drogi, lecz podał jej długość łącznie z długością niezbędnych do zrealizowania wjazdów czy dowiązań, wskazując tym samym długość całego przedsięwzięcia. Strony nie wskazują przy tym żadnych konkretnych okoliczności, które poddawałyby w wątpliwość wskazane wyżej długości poszczególnych elementów tego odcinka obwodnicy. Ich stanowisko w tym zakresie wydaje się wynikać z niepopartego konkretnymi argumentami przypuszczenia, że inwestor celowo zaniżył dane dotyczące długości przedsięwzięcia aby uniknąć konieczności przeprowadzenia oceny środowiskowej. Za taki konkretny argument nie można uznać z pewnością odwoływania się do doświadczenia życiowego, czy do faktu, że długość 0,98 km jest bardzo zbliżona do 1 km. Z doświadczenia życiowego nie sposób wyprowadzić reguły, że wszyscy inwestorzy celowo wskazują nieprawdziwe dane dotyczące inwestycji by uniknąć konieczności np. przeprowadzenia oceny środowiskowej. Nie sposób też stwierdzić jakiego rodzaju czynności "zmierzające do zbadania rzeczywistej całkowitej długości przedsięwzięcia, miałby – zdaniem stron - podjąć organ, który dysponuje jedynie dokumentacją przedstawioną przez inwestora, a rzeczywistych pomiarów drogi dokonać nie można ponieważ nie została jeszcze wybudowana. Ze skarg nie wynika też, co strony mają na myśli domagając się weryfikacji "czy przedstawiona długość przedsięwzięcia jest zaniżona" z uwagi na właściwości hałasu jako uciążliwości. Planowany odcinek obwodnicy – o czym była już mowa – z jednej strony łączy się z istniejącą ul. [...], z drugiej zaś strony – z ul. [...]. Nie ulega wątpliwości, że emisja hałasu dotyczy każdej z tych ulic, zwłaszcza, że są to drogi krajowe nr [...], a zatem uciążliwości, na które wskazują skarżący są w tym wypadku porównywalne. Jednocześnie brak jest, zdaniem Sądu, podstaw do potraktowania także tych ulic jako części przedmiotowego przedsięwzięcia, skoro zostały zrealizowane już wcześniej, bez związku z przedmiotową inwestycją.
Na marginesie jedynie należy dodać, że o tym, iż przedsięwzięcie nie wymaga uzyskania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach wypowiedzieli się zarówno Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska w S., jak i Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w M. oraz Dyrektor Zarządu Zlewni w S. PGW Wody Polskie.
Odnosząc się do argumentów stron dotyczących potrzeby analizy wpływu planowanej inwestycji na środowisko i życie ludzi, w tym zwłaszcza z uwagi na różnego rodzaju emisje do środowiska, należy podzielić stanowisko organu, że kwestie te byłyby rozważane w toku postępowania w przedmiocie określenia środowiskowych uwarunkowań realizacji przedsięwzięcia, w tym stwierdzenia obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko. Z tego względu, odniesienie się do argumentacji stron we wspomnianym zakresie - w niniejszym postępowaniu nie jest zasadne.
Okoliczność, że inwestor złożył wniosek o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach realizacji przedmiotowego przedsięwzięcia, zdaniem Sądu, nie dowodzi różnicy między długością dróg, a długością przedsięwzięcia, w tym nie potwierdza, że długość planowanej drogi przekroczy 1 km. Inwestorzy niejednokrotnie składają wadliwe czy zbędne wnioski, jednak nie świadczy to o ich celowym działaniu zmierzającym do wprowadzenia organu w błąd. Dość często inwestorzy składają też tego rodzaju wnioski, aby uzyskać stanowisko organu, które będą mogli przedstawić na dalszych etapach postępowania, w wypadku kwestionowania przez jego uczestników – tak jak ma to miejsce w niniejszej sprawie – charakteru przedsięwzięcia (jako niewymagającego uzyskania oceny oddziaływania na środowisko).
Z tych względów, zdaniem Sądu, nie można mówić o zarzucanym zaskarżonej decyzji naruszeniu art. 7 i art. 80 Kodeksu postępowania administracyjnego ani też art. 63 ust. 1 pkt 1 lit. d) ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku. Z przyczyn, o których mowa powyżej, nie doszło również do naruszenia § 3 ust. 1 pkt 62 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 10 września 2019 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko.
W tym stanie rzeczy skargę należało oddalić na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi jako bezzasadną.