II SA/Sz 1054/23
Podsumowanie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie stwierdził nieważność uchwały Rady Miejskiej w Barwicach w sprawie programu opieki nad zwierzętami bezdomnymi z powodu istotnego naruszenia prawa, polegającego na nieprawidłowym określeniu sposobu wydatkowania środków finansowych.
Prokurator Rejonowy zaskarżył uchwałę Rady Miejskiej w Barwicach dotyczącą programu opieki nad zwierzętami bezdomnymi, zarzucając istotne naruszenie prawa, w tym art. 11a ust. 5 ustawy o ochronie zwierząt. Głównym zarzutem było niedostateczne określenie sposobu wydatkowania środków finansowych na realizację poszczególnych zadań programu. Sąd uznał skargę za zasadną, stwierdzając nieważność uchwały w całości, ponieważ Rada nie sprecyzowała kwot na wszystkie obligatoryjne zadania i połączyła środki na różne cele, co naruszało wymogi ustawowe dotyczące szczegółowości i kompletności programu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie rozpoznał skargę Prokuratora Rejonowego na uchwałę Rady Miejskiej w Barwicach z dnia 29 marca 2023 r. nr LVI/457/2023, dotyczącą programu opieki nad zwierzętami bezdomnymi oraz zapobiegania bezdomności zwierząt na terenie Gminy Barwice w 2023 roku. Prokurator zarzucił uchwale istotne naruszenie prawa, w szczególności art. 11a ust. 5 ustawy o ochronie zwierząt, wskazując na niedostateczne określenie sposobu wydatkowania środków finansowych przeznaczonych na realizację poszczególnych celów programu. Podkreślono, że ustawa wymaga szczegółowego określenia wysokości środków na każde zadanie oraz sposobu ich wydatkowania, a uchwała nie spełniła tych wymogów, pomijając finansowanie niektórych obligatoryjnych zadań (np. odławianie, poszukiwanie właścicieli) oraz łącząc środki na różne cele (np. leczenie, opieka, zdarzenia drogowe, dokarmianie kotów). Sąd podzielił argumentację Prokuratora, uznając skargę za zasadną. Stwierdzono, że Rada Miejska w Barwicach nie wypełniła należycie delegacji ustawowej wynikającej z art. 11a ust. 5 ustawy o ochronie zwierząt. W § 5 załącznika do uchwały wskazano łączną kwotę 60 000 zł, jednakże podział środków na poszczególne zadania był nieprecyzyjny i niekompletny. Sąd zwrócił uwagę na brak finansowania odłowu bezdomnych zwierząt i poszukiwania dla nich właścicieli, a także na nieokreślenie kwot na sterylizację/kastrację zwierząt w schroniskach. Ponadto, połączenie środków na kilka różnych zadań (np. leczenie, opieka, zdarzenia drogowe, dokarmianie kotów) w jedną pulę 10 000 zł uniemożliwiało określenie podziału i pozostawiało dowolność organowi wykonawczemu. Sąd podkreślił, że uchwała rady gminy musi być zgodna z prawem wyższego rzędu i precyzyjnie regulować wszystkie kwestie. W związku z istotnym naruszeniem prawa, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie stwierdził nieważność zaskarżonej uchwały w całości.
Potrzebujesz głębszej analizy? Agent AI przeanalizuje tę sprawę na tle orzecznictwa i odpowiedniego stanu prawnego.
SprawdźZagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, uchwała jest niezgodna z prawem, jeśli nie określa w sposób szczegółowy i wyczerpujący wysokości środków finansowych przeznaczonych na realizację programu oraz sposobu wydatkowania tych środków.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że Rada Miejska nie wypełniła delegacji ustawowej z art. 11a ust. 5 ustawy o ochronie zwierząt, ponieważ nie sprecyzowała kwot na wszystkie obligatoryjne zadania programu i połączyła środki na różne cele, co narusza wymogi szczegółowości i kompletności.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
stwierdzono_nieważność
Przepisy (11)
Główne
u.s.g. art. 18 § 2 pkt 15
Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym
u.o.z. art. 11a § ust. 1
Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o ochronie zwierząt
u.o.z. art. 11a § ust. 2
Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o ochronie zwierząt
u.o.z. art. 11a § ust. 5
Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o ochronie zwierząt
Program musi zawierać wskazanie wysokości środków finansowych na realizację wszystkich zadań programu oraz sposób wydatkowania tych środków, co oznacza konieczność szczegółowego i wyczerpującego określenia tych elementów.
p.p.s.a. art. 147 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
u.s.g. art. 91
Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym
Pomocnicze
Konstytucja RP art. 94
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Ustawa z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych art. 15zzs4 § ust. 1
p.u.s.a. art. 1 § § 1 i 2
Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych
p.p.s.a. art. 3 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 134 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Argumenty
Skuteczne argumenty
Niedostateczne określenie sposobu wydatkowania środków finansowych na realizację poszczególnych zadań programu opieki nad zwierzętami bezdomnymi. Brak przypisania konkretnych kwot na wszystkie obligatoryjne zadania programu, w tym odławianie zwierząt i poszukiwanie właścicieli. Łączenie środków finansowych na kilka różnych zadań w jedną pulę, co uniemożliwia precyzyjne określenie podziału i pozostawia dowolność organowi wykonawczemu.
Odrzucone argumenty
Uchwała została podjęta zgodnie z dyspozycją art. 11a ust. 1 u.o.z. i została opublikowana. Uchwała zawiera wszystkie enumeratywne elementy określone w art. 11a u.o.z., a § 5 załącznika przedstawia podział i wysokość środków oraz sposób ich wydatkowania.
Godne uwagi sformułowania
uchwała jest sprzeczna z prawem, gdyż Rada nie określiła właściwego sposobu wydatkowania środków finansowych na poszczególne cele określone w ustawie o ochronie zwierząt. przepis ten bezwzględnie wymaga, aby Rada w sposób szczegółowy i wyczerpujący określiła wysokość środków finansowych przeznaczonych na realizację programu oraz sposób wydatkowania tych środków. brak zapewnienia środków finansowych na określone zadanie, obligatoryjnie wskazane w ustawie, w praktyce może oznaczać brak możliwości realizacji takiego zadania. uchwała zawiera wskazanie wysokości środków finansowych przeznaczonych na jego realizację oraz sposób wydatkowania tych środków. nie określiła w należyty sposób rozdysponowania tych środków na poszczególne zadania Programu. nie zapewniono finasowania części zadań, co sprawia, że program w istocie będzie fikcją. zbiorcze określenie środków finansowych z przeznaczeniem na kilka różnych zadań powoduje, że nie sposób określić podziału tych środków, w konsekwencji czego nie jest wykluczona sytuacja, że na jedno z tych zadań środki nie będą w pełni zabezpieczone.
Skład orzekający
Arkadiusz Windak
przewodniczący
Renata Bukowiecka-Kleczaj
sprawozdawca
Joanna Świerzko-Bukowska
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja art. 11a ust. 5 ustawy o ochronie zwierząt dotycząca wymogów formalnych uchwał w sprawie programów opieki nad zwierzętami bezdomnymi, w szczególności w zakresie szczegółowości określenia finansowania zadań."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji uchwały rady gminy w sprawie programu opieki nad zwierzętami bezdomnymi. Ogólne zasady dotyczące precyzji aktów prawa miejscowego i wypełniania delegacji ustawowych mogą mieć szersze zastosowanie.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy ważnego społecznie tematu ochrony zwierząt i pokazuje, jak istotne jest precyzyjne formułowanie uchwał przez organy samorządowe, zwłaszcza w kwestiach finansowych. Jest to przykład kontroli sądowej nad aktami prawa miejscowego.
“Gmina nie dopilnowała budżetu na zwierzęta? Sąd stwierdza nieważność uchwały!”
Dane finansowe
WPS: 60 000 PLN
Sektor
administracyjne
Masz pytanie dotyczące tej sprawy?
Zapytaj AI Research — przeanalizuje to orzeczenie w kontekście ponad 1,4 mln innych spraw i aktualnych przepisów.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
II SA/Sz 1054/23 - Wyrok WSA w Szczecinie Data orzeczenia 2024-02-22 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2023-12-15 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie Sędziowie Arkadiusz Windak /przewodniczący/ Joanna Świerzko-Bukowska Renata Bukowiecka-Kleczaj /sprawozdawca/ Symbol z opisem 6168 Weterynaria i ochrona zwierząt 6391 Skargi na uchwały rady gminy w przedmiocie ... (art. 100 i 101a ustawy o samorządzie gminnym) Hasła tematyczne Prawo miejscowe Skarżony organ Rada Miasta Treść wyniku Stwierdzono nieważność zaskarżonej uchwały Powołane przepisy Dz.U. 2023 poz 40 art. 91 Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym - t.j. Dz.U. 2022 poz 572 art. 11a ust.5 Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o ochronie zwierząt (t. j.) Dz.U. 2023 poz 1634 art. 147 par.1 Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j. Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Arkadiusz Windak Sędziowie Sędzia WSA Renata Bukowiecka – Kleczaj (spr.) Asesor WSA Joanna Świerzko-Bukowska po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 22 lutego 2024 r. sprawy ze skargi Prokuratora Rejonowego w Szczecinku na uchwałę Rady Miejskiej w Barwicach z dnia 29 marca 2023 r. nr LVI/457/2023 w przedmiocie przyjęcia programu opieki nad zwierzętami bezdomnymi oraz zapobiegania bezdomności zwierząt na terenie Gminy Barwice w 2023 roku stwierdza nieważność zaskarżonej uchwały. Uzasadnienie W dniu 29 marca 2023 r. Rada Miejska w Barwicach, na podstawie art. 18 ust. 2 pkt 15 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2023 r., poz. 40) i art. 11a ust.1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o ochronie zwierząt (Dz. U. z 2022 r., poz. 572 i 2375 - dalej "u.o.z."), podjęła uchwałę nr LVI/457/2023 w sprawie przyjęcia programu opieki nad zwierzętami bezdomnymi oraz zapobiegania bezdomności zwierząt na terenie Gminy Barwice w 2023 r., który to program stanowi załącznik do uchwały. Pismem z dnia 20 listopada 2023 r. Prokurator Rejonowy w Szczecinku zaskarżył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie ww. uchwałę Rady Miejskiej w Barwicach zarzucając jej istotne naruszenie prawa, tj. art. 94 Konstytucji RP oraz art. 11a ust. 2 w zw. z art. 11a ust. 5 u.o.z. poprzez określenie w sposób niedostateczny w § 5 Programu sposobu wydatkowania środków finansowych przeznaczonych na realizację poszczególnych celów i założeń przyjętych w Programie, co stanowi niepełne i nieprawidłowe zrealizowanie upoważnienia ustawowego, gdy tymczasem, prawidłowa realizacja Programu wymaga określenia w sposób konkretny podziału środków przeznaczonych na sfinansowanie wszystkich działań objętych Programem bez pozostawienia dowolności w dysponowaniu tymi środkami organom wykonawczym gminy i bez pozostawienia części zadań bez źródła finansowania. Wobec tego Prokurator wniósł o stwierdzenie nieważności zaskarżonej uchwały w całości. W uzasadnieniu skargi Prokurator podkreślił, że uchwała jest sprzeczna z prawem, gdyż Rada nie określiła właściwego sposobu wydatkowania środków finansowych na poszczególne cele określone w ustawie o ochronie zwierząt. Zgodnie z treścią art. 11a ust. 5 u.o.z. program opieki nad zwierzętami bezdomnymi zawiera wskazanie wysokości środków finansowych na realizację wszystkich zadań programu oraz sposób wydatkowania tych środków. Przepis ten bezwzględnie wymaga, aby Rada w sposób szczegółowy i wyczerpujący określiła wysokość środków finansowych przeznaczonych na realizację programu oraz sposób wydatkowania tych środków. Odwołując się do stanowiska wyrażonego w orzecznictwie sądów administracyjnych, Prokurator stwierdził, że użyte przez ustawodawcę określenie: "sposób wydatkowania" środków finansowych, oznacza przedstawienie w programie, jako obligatoryjnego elementu, sposobu rozdysponowania puli środków finansowych przeznaczonych na poszczególne cele i założenia przyjęte w programie. Rada, wbrew postanowieniom art. 11a ust. 5 u.o.z., nie dokonała właściwego podziału środków finansowych, a niektóre z nich całkowicie pominęła. Nie rozdysponowała w programie środków na zadania wynikające z: art. 11a ust. 2 pkt 3 (tj. odławianie bezdomnych zwierząt), pkt 5 (tj. poszukiwanie właścicieli dla bezdomnych zwierząt) i pkt 7 (tj. wskazanie gospodarstwa rolnego w celu zapewnienia miejsca dla zwierząt gospodarskich). Nadto nie rozdysponowała środków na zadanie wynikające z art. 11a ust. 2 pkt 4 u.o.z., tj. obligatoryjną sterylizację albo kastrację zwierząt w schroniskach dla zwierząt, modyfikując jedynie poprzez wskazanie jaka kwota będzie wydatkowana na kastrację wolno żyjących kotów oraz kastrację zwierząt należących do mieszkańców Gminy. Rada nie określiła również kwot finansowych na poszczególne zadania wynikające z art. 11 a ust. 2 pkt 2, 6 i 8 u.o.z., wskazując jedynie ogólną kwotę jaka ma zostać przeznaczona na te cele. Zdaniem Prokuratora, ujęcie kwot w sposób łączny jest nieczytelne dla przeciętnego odbiorcy norm prawnych. Z takiego zapisu nie wynika, jaka kwota zostanie przeznaczona na opiekę nad wolno żyjącymi kotami, w tym na ich dokarmianie, jaka na usypianie ślepych miotów, a jaka na zapewnienie całodobowej opieki weterynaryjnej w przypadkach zdarzeń drogowych z udziałem zwierząt. Mając powyższe na uwadze Prokurator uznał, że Rada nie wypełniła delegacji ustawowej, bowiem nie określiła konkretnego sposobu wydatkowania środków. Rada nie wskazała, jaka konkretnie kwota przeznaczona będzie na każde z poszczególnych zadań i czy w konsekwencji rzeczywiście każde z tych zadań będzie finansowane, a nie pozostanie jedynie fikcją, pozostawiając w tym zakresie dowolność organowi wykonawczemu, co jest sprzeczne z istotą normy upoważniającej. Zgodnie z poglądem wyrażonym w orzecznictwie brak zapewnienia środków finansowych na określone zadanie, obligatoryjnie wskazane w ustawie, w praktyce może oznaczać brak możliwości realizacji takiego zadania. Pozostawienie organowi wykonawczemu gminy albo innym podmiotom współdziałającym w wykonywaniu uchwały swobody w zakresie sposobu wydatkowania takich środków, względnie precyzowania tegoż sposobu dopiero w później zawieranych umowach, narusza przepisy prawa. Tylko powiązanie uchwalonej kwoty środków finansowych przeznaczonych na realizację zadań z konkretnym sposobem ich wydatkowania już w programie, pozwala przyjąć, że nie jest on fikcją. W ocenie Prokuratora, uchwała wydana została z istotnym naruszeniem prawa, zaś charakter naruszenia uzasadnia uznanie zaskarżonej uchwały za nieważną w całości, co skutkować winno jej eliminacją z obrotu prawnego. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Jednocześnie wyjaśnił, że kwestionowana skargą uchwała podlegała kontroli Wojewody Zachodniopomorskiego, a skoro organ nadzoru nie wydał rozstrzygnięcia nadzorczego, to uznać należy, że uchwałę podjęto zgodnie z dyspozycją art. 11a ust. 1 u.o.z., potwierdzeniem czego jest jej opublikowanie w Dzienniku Urzędowym Województwa Zachodniopomorskiego. Podniósł, że uchwała zawiera wszystkie enumeratywne elementy określone w art. 11a u.o.z., zaś § 5 załącznika do uchwały w sposób czytelny przedstawia podział i wysokość środków finansowych przeznaczonych na realizację Programu opieki nad zwierzętami bezdomnymi oraz zapobieganiem bezdomności zwierząt na terenie gminy Barwice oraz sposób wydatkowania tych środków. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył co następuje: Skarga okazała się zasadna. Niniejsza sprawa została rozpoznana w trybie art. 15zzs4 ust. 1 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz.U. z 2023 r., poz. 1327 ze zm.) – na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów, w związku z wystąpieniem przesłanek wymienionych w tym przepisie. Stosownie do treści art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2022 r., poz. 2492) w zw. z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2023 r., poz. 1634 - dalej "p.p.s.a."), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta jest sprawowana pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Obejmuje ona między innymi orzekanie w sprawach skarg na akty prawa miejscowego oraz inne akty organów jednostek samorządu terytorialnego (art. 3 § 1 w zw. z § 2 pkt 5 i 6 p.p.s.a.). Przy czym sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a (art. 134 § 1 p.p.s.a.). Zgodnie z art. 147 § 1 p.p.s.a. sąd uwzględniając skargę na uchwałę lub akt, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 5 p.p.s.a., stwierdza nieważność tej uchwały lub aktu w całości lub w części albo stwierdza, że zostały wydane z naruszeniem prawa, jeżeli przepis szczególny wyłącza stwierdzenie ich nieważności. Unormowanie to nie określa, jakiego rodzaju naruszenia prawa są podstawą do stwierdzenia przez sąd nieważności uchwały. Doprecyzowanie przesłanek określających kompetencje sądu administracyjnego w tym względzie następuje w ustawach samorządowych. Dlatego też przepis art. 147 § 1 p.p.s.a. należy stosować wraz z art. 91 ustawy o samorządzie gminnym, zgodnie z którym uchwała organu gminy sprzeczna z prawem jest nieważna (ust. 1); w przypadku nieistotnego naruszenia prawa organ nadzoru nie stwierdza nieważności uchwały, ograniczając się do wskazania, że uchwałę wydano z naruszeniem prawa (ust. 4). Oznacza to, że stwierdzenie nieważności (w całości bądź w części) zaskarżonej uchwały, w tym stanowiącej akt prawa miejscowego, następuje w wyniku stwierdzenia istotnego naruszenia prawa przy jej podejmowaniu. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym przyjmuje się, że do istotnych wad uchwały, których wystąpienie skutkuje stwierdzeniem jej nieważności, zalicza się naruszenie przepisów wyznaczających kompetencję organów jednostek samorządu terytorialnego do podejmowania uchwał, naruszenie podstawy prawnej podjętej uchwały, naruszenie przepisów prawa ustrojowego oraz prawa materialnego poprzez wadliwą ich interpretację oraz przepisów regulujących procedury podejmowania uchwał (np. wyrok NSA z 11 lutego 1998 r., sygn. akt II SA/Wr 1459/97, dostępny na stronie internetowej www.orzeczenia.nsa.gov.pl – dalej "CBOSA"). Na gruncie niniejszej sprawy przedmiotem skargi uczyniono uchwałę Rady Miejskiej w Barwicach z dnia 29 marca 2023 r., numer LVI/457/2023 w sprawie przyjęcia programu opieki nad zwierzętami bezdomnymi oraz zapobiegania bezdomności zwierząt na terenie Gminy Barwice w 2023 r. Podstawą prawną kwestionowanej uchwały stanowiły przepisy art. 18 ust. 2 pkt 15 ustawy o samorządzie gminnym i art. 11a ust.1 ustawy o ochronie zwierząt. W myśl art. 11a ust. 1 u.o.z. rada gminy wypełniając obowiązek, o którym mowa w art. 11 ust. 1 (tj. zapobiegania bezdomności zwierząt i zapewnienia opieki bezdomnym zwierzętom oraz ich wyłapywania) określa, w drodze uchwały, corocznie do dnia 31 marca, program opieki nad zwierzętami bezdomnymi oraz zapobiegania bezdomności zwierząt. Według art. 11a ust. 2 tej ustawy program, o którym mowa w ust. 1, obejmuje w szczególności: 1) zapewnienie bezdomnym zwierzętom miejsca w schronisku dla zwierząt; 2) opiekę nad wolno żyjącymi kotami, w tym ich dokarmianie; 3) odławianie bezdomnych zwierząt; 4) obligatoryjną sterylizację albo kastrację zwierząt w schroniskach dla zwierząt; 5) poszukiwanie właścicieli dla bezdomnych zwierząt; 6) usypianie ślepych miotów; 7) wskazanie gospodarstwa rolnego w celu zapewnienia miejsca dla zwierząt gospodarskich; 8) zapewnienie całodobowej opieki weterynaryjnej w przypadkach zdarzeń drogowych z udziałem zwierząt. Program, o którym mowa w ust. 1, może obejmować plan znakowania zwierząt w gminie (ust. 3). Program, o którym mowa w ust. 1, może obejmować plan sterylizacji lub kastracji zwierząt w gminie, przy pełnym poszanowaniu praw właścicieli zwierząt lub innych osób, pod których opieką zwierzęta pozostają (ust. 3a). Realizacja zadań, o których mowa w ust. 2 pkt 3-6, może zostać powierzona podmiotowi prowadzącemu schronisko dla zwierząt (ust. 4). Program, o którym mowa w ust. 1, zawiera wskazanie wysokości środków finansowych przeznaczonych na jego realizację oraz sposób wydatkowania tych środków. Koszty realizacji programu ponosi gmina (ust. 5). Projekt programu, o którym mowa w ust. 1, przygotowuje wójt (burmistrz, prezydent miasta (ust.6). Projekt programu, o którym mowa w ust. 1, wójt (burmistrz, prezydent miasta) najpóźniej do dnia 1 lutego przekazuje do zaopiniowania: 1) właściwemu powiatowemu lekarzowi weterynarii; 2) organizacjom społecznym, których statutowym celem działania jest ochrona zwierząt, działającym na obszarze gminy; 3) dzierżawcom lub zarządcom obwodów łowieckich, działających na obszarze gminy (ust. 7). Podmioty, o których mowa w ust. 7, w terminie 21 dni od dnia otrzymania projektu programu, o którym mowa w ust. 1, wydają opinie o projekcie. Niewydanie opinii w tym terminie uznaje się za akceptację przesłanego programu (ust. 8). Cytowany przepis ustanawia delegację ustawową upoważniającą radę gminy do podjęcia uchwały w sprawie programu opieki nad zwierzętami bezdomnymi oraz zapobiegania bezdomności zwierząt jednocześnie wskazując na jej obligatoryjne elementy. W judykaturze podnosi się, że uchwała zawierać musi zarówno wskazanie zadań, które w ramach programu będą realizowane, jak i wysokości środków przeznaczonych na ich finansowanie, przy czym każdemu zadaniu powinna zostać przyporządkowana kwota na jego realizację. Podkreśla się, że użyte w art. 11a ust. 5 u.o.z. sformułowanie "program zawiera" wskazuje jednoznacznie na konieczność zamieszczenia zarówno wysokości środków finansowych jak i sposobu ich wydatkowania. Określenie sposób wydatkowania środków finansowych, oznacza przedstawienie w programie, jako obligatoryjnego elementu, sposobu rozdysponowania puli środków finansowych przeznaczonych na poszczególne cele i założenia przyjęte w programie. Czym innym jest jednak wskazanie sposobów realizacji celów programu, a czym innym konkretne i jednoznaczne ustalenie, w ramach przewidzianych środków, sposobów ich wydatkowania, które z oczywistych względów powinny być zgodne z celami i przyjętymi założeniami programu. Przez określenie sposobów wydatkowania należy rozumieć wskazanie konkretnych form ich wykorzystania, ukierunkowanych na osiągnięcie celów programu. Uchwała więc powinna regulować kwestie finansowania zadań przewidzianych w programie w sposób całościowy. Innymi słowy rzecz ujmując art. 11a ust. 5 u.o.z. bezwzględnie wymaga, by rada gminy w sposób szczegółowy i wyczerpujący określiła wysokość środków finansowych przeznaczonych na realizację programu oraz sposób wydatkowania tych środków poprzez egzemplifikacje zadań wykonywanych w ramach programu oraz ustalenie środków na realizację poszczególnych zadań. Jest to więc norma o charakterze iuris cogentis i jej pominięcie lub niewłaściwe zastosowanie w uchwale, prowadzić musi do jej wyeliminowania z porządku prawnego w całości (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 6 lipca 2020 r. sygn. akt II OSK 703/20, z dnia 29 lipca 2020 r. sygn. akt II OSK 336/20 i II OSK 997/20, z dnia 22 września 2020 r. sygn. akt II OSK 1087/20, z dnia 13 kwietnia 2023 r. sygn. akt I OSK 2341/22, z dnia 22 września 2020 r. sygn. akt II OSK 1087/20 czy z dnia 23 czerwca 2023 r. sygn. akt I OSK 1321/22, dostępne w CBOSA). Taka sytuacja zaistniała na tle badanej sprawy, gdyż zgodzić należy się ze skarżącym, że kwestionowana uchwała Rady Miejskiej w Barwicach nie wypełniła należycie delegacji ustawowej wynikającej z art. 11a ust. 5 u.o.z. W § 5 załącznika do ww. uchwały wskazano, że Program realizowany będzie z budżetu Gminy Barwice na 2023 r., zaś środki finansowe przeznaczone na ten cel wynoszą łącznie 60 000,00 złotych: - 25 000,00 – zapewnienie opieki zwierzętom bezdomnym z terenu Gminy Barwice – miejsca w schronisku oraz koniecznej opieki tymczasowej, - 10 000,00 – leczenie i opieka nad zwierzętami bezdomnymi i wolno żyjącymi (w tym: zdarzenia drogowe, usypianie ślepych miotów, zakup karmy dla kotów wolno żyjących) , - 15 000,00 – dofinansowanie 100 % kosztów zabiegów kastracji zwierząt należących do mieszkańców gminy Barwice, zgodnie z zapisami Porozumienia Akcja Kastracja zawartego przez Burmistrza Barwic z Fundacją [...] - 2 000,00 – zakup transponderów (chipów) i pokrycie kosztów zabiegu trwałego znakowania zwierząt, - 6 000,00 – kastracja kotów wolno żyjących, - 2 000,00 – realizacja zadań z zakresu edukacji, promocji działań Programu. Analiza tych postanowień prowadzi do wniosku, że choć Program zawiera wskazanie wysokości środków finansowych przeznaczonych na jego realizację, to Rada nie określiła w należyty sposób rozdysponowania tych środków na poszczególne zadania Programu. W pierwszej kolejności podkreślenia wymaga, że przy podziale środków nie uwzględniono konieczności sfinansowania odłowu bezdomnych zwierząt (art. 11a ust. 3 pkt 3 u.o.z.) czy poszukiwania dla nich właścicieli (art. 11a ust. 2 pkt 5 u.o.z.), pomimo tego, że takie zadania wymieniono w § 3 ust. 1 pkt 2 i pkt 5 oraz ust. 3 załącznika do uchwały. Samo wskazanie w treści Programu sposobów poszukiwania nowych właścicieli dla zwierząt (§ 3 ust. 3 Programu) jawi się jako niewystarczające skoro ani z treści § 5 ani też z treści pozostałych uregulowań nie wynika jaką kwotę przeznaczono na sfinansowanie tego celu. Także wyznaczając gospodarstwo rolne w celu zapewnienia miejsca dla zwierząt gospodarskich nie podano kwot jakie zostaną przeznaczone na pokrycie wydatków związanych z tym zadaniem (art. 11a ust. 2 pkt 7 u.o.z.). Dodatkowo nie rozdysponowano kwot na obligatoryjną sterylizację albo kastrację zwierząt w schroniskach dla zwierząt (art. 11a ust. 2 pkt 4 u.o.z.) poprzestając jedynie na zagwarantowaniu środków na pokrycie kosztów kastracji kotów wolno żyjących i dofinasowania kosztów zabiegów kastracji zwierząt należących do mieszkańców gminy. Oznacza to zatem, że nie zapewniono finasowania części zadań, co sprawia, że program w istocie będzie fikcją. Również przypisanie w programie łącznej kwoty więcej niż na jedno zadanie nie sposób uznać za działanie wystarczające i prawidłowe. Tymczasem Rada Gminy przeznaczyła kwotę 10 000 zł na leczenie i opiekę nad zwierzętami bezdomnymi i wolnożyjącymi, w tym zdarzenia drogowe, usypianie ślepych miotów i zakup karmy dla kotów wolnożyjących, a więc na kilka zadań (tj. wymienionych w art. 11a ust. 2 pkt 2, 6, 8 u.o.z., zaś w programie stanowiącym załącznik do uchwały odpowiednio § 3 ust. 1 pkt 8 lit. a, § 3 ust. 2 pkt 6, § 3 ust. 1 pkt 6). Z tego zapisu programu nie wynika jednakże, w jakiej wysokości będą finansowane wyszczególnione w nim zadania, co w rezultacie czyni program nietransparentnym. Zbiorcze określenie środków finansowych z przeznaczeniem na kilka różnych zadań powoduje, że nie sposób określić podziału tych środków, w konsekwencji czego nie jest wykluczona sytuacja, że na jedno z tych zadań środki nie będą w pełni zabezpieczone. Zaznaczenia przy tym wymaga, że zaplanowanie wspólnej kwoty na leczenie i opiekę nad zwierzętami bezdomnymi i wolnożyjącymi, w tym zdarzenia drogowe, usypianie ślepych miotów i zakup karmy dla kotów wolnożyjących, pozostawia organowi wykonawczemu gminy swobodę w zakresie wydatkowania tych środków, co nie znajduje uzasadnienia w art. 11a ust. 5 u.o.z. W tym miejscu zaakcentować trzeba, że uchwała rady gminy musi uwzględniać unormowania zawarte w aktach wyższego rzędu, a prawo miejscowe może być stanowione w granicach upoważnień zawartych w ustawie stosownie do art. 87 ust. 2 i art. 94 Konstytucji RP. Rada gminy zobowiązana jest do należytego wypełnienia delegacji ustawowej, co winno nastąpić w drodze uregulowania wszystkich kwestii uznanych przez ustawodawcę, w sposób kompleksowy i maksymalnie precyzyjny, a także konkretny oraz czytelny. Rada Gminy w Barwicach nie sprostowała temu obowiązkowi, skoro w podjętej przez nią uchwale ograniczyła się do przypisywania środków finansowych tylko co do niektórych, wybranych przez siebie zadań, łącząc przy tym część z ich w jedną grupę podlegającą wspólnemu finansowaniu. Określenie sposobu wydatkowania kwot na poszczególne zadania związane z opieką nad zwierzętami bezdomnymi i zapobieganiem bezdomności zwierząt ma zasadnicze znaczenie dla realizacji całej uchwały. Nieuwzględnienie przy podziale środków konkretnej kwoty na każde z zadań określonych stosownie do art. 11a u.o.z. stanowi więc o niepełnym i nieprawidłowym zrealizowaniu upoważnienia ustawowego. Skoro zatem zaskarżona uchwała nie uregulowała w wyczerpujący i całościowy sposób kwestii finasowania zadań przewidzianych w Programie, to stwierdzić należy, że pozostaje ona w istotnej sprzeczności z treścią i celem przepisu art. 11a ust. 5 u.o.z. Stanowiska tego w żaden sposób nie podważa argumentacja podniesiona w odpowiedzi na skargę. Z wyżej wskazanych już powodów, nie można bowiem zgodzić się z twierdzeniem organu, że właściwie wypełnił dyspozycję art. 11a u.o.z. Także okoliczność, że uchwała po przekazaniu organowi nadzoru została opublikowana Dzienniku Urzędowym Województwa Zachodniopomorskiego nie może przesądzać o jej zgodności z prawem. Ogłoszenie aktu prawa miejscowego warunkuje jego wejście w życie, ale nie stanowi potwierdzenia, że akt ten nie pozostaje w sprzeczności z prawem. Co istotne niezakwestionowanie uchwały przez organ nadzoru w trybie art. 90-91 ustawy o samorządzie gminnym nie wyklucza kontroli jego legalności przez sąd administracyjny. Z kolei przeprowadzona kontrola w niniejszej sprawie, doprowadziła Sąd do przekonania, że przedmiotowa uchwała istotnie narusza przepisy prawa, a zatem powinna zostać wyeliminowana z obrotu prawnego. W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie, działając na podstawie art. 147 § 1 p.p.s.a., stwierdził nieważności zaskarżonej uchwały w całości.
Nie znalazłeś odpowiedzi?
Zadaj pytanie naszemu agentowi AI — przeszuka orzecznictwo i przepisy za Ciebie.
Rozpocznij analizę