II SA/Sz 1030/22

II SA/Sz 1030/22 - Wyrok WSA w Szczecinie
Data orzeczenia
2023-02-23
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2022-11-25
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Sędziowie
Arkadiusz Windak /przewodniczący/
Patrycja Joanna Suwaj /sprawozdawca/
Renata Bukowiecka-Kleczaj
Symbol z opisem
6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne
Budowlane prawo
Skarżony organ
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2019 poz 1186
art. 48 ust. 1 pkt 1, ust. 2-3, ust. 5, art. 49, art. 52
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane - tekst jedn.
Dz.U. 2021 poz 735
art. 107 par. 3, art. 79 par. 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.
Dz.U. 2023 poz 259
art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Arkadiusz Windak Sędziowie Sędzia WSA Renata Bukowiecka-Kleczaj, Sędzia WSA Patrycja Joanna Suwaj (spr.) Protokolant starszy inspektor sądowy Katarzyna Skrzetuska-Gajos po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 23 lutego 2023 r. sprawy ze skargi A. M. na decyzję Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego z dnia [...] października 2022 r. nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki oddala skargę.
Uzasadnienie
1. Decyzją z dnia [...] stycznia 2020 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w S. (dalej jako: "Organ I instancji") nakazał A. M. (zwany dalej jako: "Skarżący"), prowadzącemu działalność gospodarczą polegającą na skupie złomu na działce nr [...] z obrębu [...] przy ul. [...] w S. oraz T. M. właścicielowi tej działki, rozbiórkę placu składowego – punktu skupu złomu, w skład którego wchodzą: zespół kontenerów handlowo-magazynowych, kontenery blaszane, pojemniki do przechowywania surowców, utwardzenie terenu składowego i waga. Decyzja ta została wydana na podstawie art. 48 ust. 1 w zw. z art. 83 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2019 r. poz. 1186 ze zm.), zwanej dalej "P.b"
W uzasadnieniu decyzji wskazano, że postępowanie w sprawie zostało wszczęte w związku z wnioskiem okolicznych mieszkańców z dnia 10 lipca 2019 r. Oględziny działki potwierdziły funkcjonowanie punktu skupu złomu. Teren działki został utwardzony płytami betonowymi, na których posadowiono zespół kontenerów handlowo-magazynowych, w których zorganizowano punkt przyjęcia odpadów, kasę oraz pojemniki do przechowywania złomu i surowców (np. plastikowych nakrętek) a także wagę przenośną. Nieruchomość została ogrodzona ogrodzeniem pełnym z blachy trapezowej o wysokości 2-2,1 m oraz bramą rozwieraną. Działalność gospodarcza na przedmiotowej działce prowadzona jest przez A. M. od kwietnia 2010 r., co wynika z zaświadczenia z ewidencji działalności gospodarczej. Na wykonanie placu składowego właściciel nieruchomości nie uzyskał pozwolenia na budowę. Na przedmiotowym terenie obowiązuje przyjęty uchwałą Rady Miasta S. z dnia [...] maja 2018 r. nr [...] Miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego "[...] który zakazuje lokalizacji obiektów funkcjonalnych związanych z gospodarką odpadami (§ 6.9) z wyjątkiem terenów elementarnych: [...], [...], [...]. [...], [...] i [...] Działka nr [...] położona jest w terenie elementarnym [...] W okresie uruchomienia punktu skupu złomu, w 2010 r. na terenie tym nie obowiązywał plan miejscowy, poprzedni plan utracił ważność w 2004 r. Plac składowy został wykonany bez wymaganego prawem pozwolenia na budowę. Jego funkcjonowanie na przedmiotowej działce jest niezgodne z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego obowiązującym od 2018 r., co uniemożliwia legalizację samowoli budowlanej.
2. W odwołaniu od ww. decyzji A. M., reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika, zarzucił wydanie decyzji z naruszeniem art. 7, 77 i 80 k.p.a. poprzez błędną ocenę materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie i przyjęcie, że obiektem budowlanym jest plac składowy - punkt skupu złomu na terenie działki nr [...] składający się z zespołu kontenerów, kontenerów blaszanych, pojemników do przechowywania surowców, wagi i utwardzonego terenu składowego, który wymaga uzyskania pozwolenia na budowę, w sytuacji gdy za obiekty budowlane mogą być uznane co najwyżej dwa kontenery znajdujące się na ww. działce, przy czym ich posadowienie nie wymaga pozwolenia na budowę. Ponadto, organ błędnie ustalił, że kontenery, jak i utwardzenie terenu składowego zostało wykonane w 2010 r., podczas gdy z dostępnych organowi I instancji dokumentów jednoznacznie wynika, że punkt skupu złomu na tej działce istniał znacznie wcześniej. Zdaniem skarżącego, organ naruszył też art. 48 ust. 1 w zw. z art. 28 ust. 1 P.b. poprzez przyjęcie, że w sprawie uzasadniony był nakaz rozbiórki placu składowego, podczas gdy wspomniany plac nie stanowi obiektu budowlanego a ponadto w pierwszej kolejności należało rozważyć możliwość legalizacji obiektu. Punkt skupu złomu na przedmiotowej działce istniał przed 2010 r. Rzeczą organu było ustalenie, od kiedy istnieje punkt skupu złomu, przy czym nie ma znaczenia od kiedy prowadzi go odwołujący się, tylko kiedy został wybudowany. Nie mógł zostać wybudowany w 2010 r. skoro w 2009 r. toczyło się postępowanie w sprawie samowoli budowlanej, w którym punkt skupu złomu został wymieniony jako istniejący. Postępowanie prowadzone w 2009 r. dotyczyło wyłącznie drewnianego baraku, który stanowił obiekt budowlany, a nie placu składowego. Dodatkowo, w 2008 r. zawarto umowę przyłączenia do sieci kontenera socjalnego, posadowionego na przedmiotowej działce, co potwierdza, że już w 2008 r. znajdował się tam punkt skupu złomu, oraz został posadowiony kontener socjalny. Ocenie podlega zgodność obiektu z przepisami obowiązującymi w chwili budowy, nie zaś obecnie. Rozważając możliwość legalizacji, organ nie może powoływać się na ustalenia obecnie obowiązującego planu miejscowego. W niniejszej sprawie organ ustalił, że poprzedni miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego utracił moc 1 stycznia 2004 r. Nie można jednak wykluczyć, że punkt skupu złomu powstał wcześniej.
3. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego (dalej jako: "Organ odwoławczy", "Organ II instancji") decyzją z dnia [...] marca 2020 r. nr [...] utrzymał decyzję Organu I instancji w mocy. W uzasadnieniu wydanego rozstrzygnięcia wyjaśniono, że organ I instancji ustalił w toku postępowania, iż dla nieruchomości przy ul. [...] w S. nie wydano decyzji o pozwoleniu na budowę, nie zgłoszono robót nie wymagających pozwolenia na budowę, ani zmiany sposobu użytkowania. PINB w S. ustalając okres ustawienia obiektów wchodzących w skład placu składowego - punktu skupu złomu na przedmiotowej działce, posłużył się protokołem z dnia 2 czerwca 2010 r. z oględzin nieruchomości w sprawie wykonania decyzji PINB w S. z dnia [...] stycznia 2010 r. nr [...] nakazującej rozbiórkę budynku usługowego – skupu złomu przy ul. [...] w S., oraz dokumentacją fotograficzną wykonaną na potrzeby tamtego postępowania. Z dokumentów tych wynika, że obiekty będące obecnie przedmiotem postępowania nie istniały ma działce nr [...], a więc musiały zostać ustawione po dniu 2 czerwca 2010 r. Organ I instancji ustalił, że dla przedmiotowej nieruchomości plan miejscowy utracił moc z dniem 1 stycznia 2004 r. Nowy plan miejscowy został uchwalony uchwałą Rady Miasta S. z dnia [...] maja 2018 r. nr [...] – plan [...]. W ustaleniach ogólnych dla obszaru planu (§ 6.9) zakazano lokalizacji obiektów o funkcjach związanych z gospodarowaniem odpadami, za wyjątkiem terenów elementarnych ściśle w planie wymienionych. Działka, której dotyczyło postępowanie nie leży w obszarze objętym tymi wyjątkami. Z tego powodu organ I instancji stwierdził, że brak jest możliwości legalizacji obiektów wchodzących w skład punktu skupu złomu na terenie działki nr [...] przy ul. [...] w S., dlatego wydał decyzję nakazującą rozbiórkę. Przedmiotem postępowania były obiekty budowlane, tj. zespół kontenerów handlowo-magazynowych o wym. 2,80 x 13,5 m +2,70 x7,5 m, trzy kontenery blaszane o wym.: 5,25 m x 2,5 m i wys. 1,25 m, 6,5 m x 2,3 m i wys. 2,25 m, 4 x 1,80 m, trzy pojemniki do przechowywania surowców o wym.: 1,0 x 1,0 x 1,0 m, teren składowy utwardzony płytami betonowymi oraz waga najazdowa, wchodzące w skład punktu skupu złomu zlokalizowanego na działce nr [...]. Z akt sprawy wynikało, że niewątpliwie są to obiekty o funkcji związanej z gospodarowaniem odpadami. Obiekty kontenerowe będące przedmiotem postępowania, znajdują się na działce nr [...] znacznie dłużej niż 180 dni i nie okazano zgłoszenia zamiaru ich budowy przyjętego przez właściwy organ bez sprzeciwu, nie podlegają więc regulacjom o których mowa w art. 29 ust. 1 pkt 12 P.b. Z uwagi na to, że obiekty, które były przedmiotem postępowania nie zostały wymienione w art. 29-31 P.b., ich budowa wymagała uzyskania pozwolenia na budowę.
W przypadku stwierdzenia samowoli budowlanej, organ nadzoru budowlanego jest zobowiązany do wydania nakazu rozbiórki obiektu budowlanego. Zasada ta nie ma zastosowania jedynie w przypadku, gdy zostanie udowodnione, że samowola budowlana jest zgodna z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, a zwłaszcza z ustaleniami planu miejscowego, a także jest zgodna z przepisami techniczno-budowlanymi, w zakresie umożliwiającym legalizację samowoli budowlanej. Oznacza to, że legalizacja samowoli budowlanej nie jest możliwa w przypadku niespełnienia tych warunków.
Z zapisów obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego wynika, że działka nr [...] położona w terenie elementarnym oznaczonym symbolem [...] i jest to teren zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej. W ustaleniach ogólnych dla obszaru planu w § 6.1 "ustalenia funkcjonalne" w pkt 9 został zawarty zapis "zakazuje się lokalizacji obiektów o funkcjach związanych z gospodarowaniem odpadami za wyjątkiem terenów elementarnych: [...], [...], [...], [...] i [...]".
Obiekty których rozbiórkę nakazano, są obiektami o funkcjach związanych z gospodarowaniem odpadami, co potwierdza zgromadzona w toku postępowania dokumentacja fotograficzna. Obecnie obowiązujący plan miejscowy zakazuje lokalizacji na działce nr [...] tego typu obiektów, a zatem zostały one posadowione niezgodnie z planem miejscowym. Uniemożliwia to legalizację przedmiotowej samowoli budowlanej.
4. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie na ww. decyzję A. M., reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika, wniósł o jej uchylenie a także o uchylenie decyzji wydanej w pierwszej instancji, oraz o zasądzenie od organu na jego rzecz kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych.
W skardze podniesiono zarzut naruszenia prawa procesowego, tj. art. 7, 77 § 1, art. 80 oraz art. 79 § 1 k.p.a. poprzez błędną ocenę materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie i przyjęcie, że:
1) obiektem budowlanym jest plac składowy – punkt skupu złomu na terenie działki [...] przy ul. [...] w S., składający się z zespołu kontenerów, kontenerów blaszanych, pojemników do przechowywania surowców, wagi i utwardzenia terenu składowego, który wymaga pozwolenia na budowę, podczas gdy na działce tej nie ma placu składowego, od lat funkcjonuje tam natomiast punkt skupu złomu, a za obiekty budowlane mogą być co najwyżej uznane dwa kontenery znajdujące się na działce, przy czym organy nie wskazały, o które kontenery chodzi,
2) punkt skupu złomu został wybudowany po dniu 2 czerwca 2010 r., gdy ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, w szczególności akt postępowania z 2010 r., jak i z umowy na dostawę energii elektrycznej wynika, że punkt skupu złomu na przedmiotowej działce istniał wcześniej; jeżeli przyjąć że przedmiotem postępowania ma być punkt skupu złomu, to uchybienie to ma istotny wpływ na wynik sprawy, gdyż dopiero jednoznaczne ustalenie kiedy został wybudowany punkt skupu złomu pozwoli na ustalenie, czy rzeczywiście został wybudowany bez wymaganego pozwolenia na budowę i czy są przesłanki do jego legalizacji,
3) nieprzeprowadzenie wnioskowanego przez skarżącego dowodu z przesłuchania strony - T. M., właściciela działki, oraz brak odniesienia się do dowodów z dokumentów dołączonych do odwołania (postanowienia z dnia [...] lipca 2009 r. wydanego w sprawie drewnianego baraku, podania z dnia 19 września 2019 r., oświadczeń z dnia 10 marca 2010 r. i 19 kwietnia 2010, oraz umowy o przyłączenie do sieci z 22 sierpnia 2008 r.).
Naruszenia te miały istotny wpływ na wynik sprawy, gdyż doprowadziły organ do błędnego ustalenia, że przedmiotem postępowania powinien być plac składowy - punkt skupu złomu, gdy obiektami budowlanymi są co najwyżej dwa kontenery posadowione na działce, oraz doprowadziły do błędnego ustalenia, że cały plac składowy – punkt skupu złomu, powstał po 2 czerwca 2010 r.
Ponadto, w sprawie doszło do naruszenia art. 79 § 1 k.p.a. poprzez niezawiadomienie stron o oględzinach w wymaganym terminie, co doprowadziło do błędnych ustaleń odnośnie obiektów znajdujących się na działce, a także daty ich wybudowania.
Strona podniosła ponadto zarzut naruszenia prawa materialnego, tj. art. 48 ust. 1 w zw. z art. 28 ust. 1, art. 3 pkt 1, pkt 3 i pkt 5 P.b. poprzez przyjęcie, że obiektem budowlanym jest plac składowy – punkt skupu złomu i wydanie nakazu jego rozbiórki, podczas gdy na przedmiotowej działce nic nie jest składowane ani magazynowane co wyłącza przyjęcie, że istniał tam plac składowy. Na działce tej znajdują się obiekty budowlane w postaci dwóch kontenerów, pozostałe elementy wymienione w sentencji decyzji nie stanowią obiektów budowlanych. Ponadto, nie ma podstaw by jako obiekt budowlany wpisać "punkt skupu złomu" i w pierwszym rzędzie należało rozważyć możliwość legalizacji tak określonego obiektu, odnosząc się do ustaleń planu miejscowego obowiązującego w dacie jego powstania.
5. Wojewódzki Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 28 stycznia 2021 r., sygn. akt II SA/Sz 426/20 uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Organu I instancji.
W uzasadnieniu wyroku Sąd wskazał między innymi, że Organ nie wskazał na takie okoliczności, które uniemożliwiałyby wykonanie nakazu rozbiórki przez Inwestora. W ocenie Sądu, nie sposób stwierdzić, z jakich względów Organ uznał, że Inwestor nie posiada niezbędnych uprawnień do dysponowania nieruchomością, zwłaszcza w sytuacji gdy od wielu lat prowadzi on na działce nr [...] swoją działalność (co wynika chociażby z decyzji Prezydenta Miasta S. z dnia [...] grudnia 2014 r., zezwalającej na zbieranie wymienionych w tym rozstrzygnięciu odpadów, jak również z zaświadczenia o wpisie do ewidencji działalności gospodarczej z dnia 9 marca 2010 r.).
Zdaniem Sądu, Organy nadzoru budowlanego nie dopełniły obowiązku zgromadzenia materiału dowodowego pozwalającego na uznanie w sposób nie budzący wątpliwości, że wszystkie elementy budowli objętej nakazem rozbiórki, rzeczywiście stanowią samowolę budowlaną. Nie ustaliły bowiem jakie budowle znajdowały się na przedmiotowym terenie przed 2010 r. ani kiedy poszczególne elementy tej budowli zostały wykonane (posadowione).
Sąd zaznaczył przy tym, że przepisy poprzednio obowiązującej ustawy z dnia 24 października 1974 r. Prawo budowlane (Dz.U. nr 38, poz. 229 ze zm.), zawierały odmienne uregulowania w omawianym zakresie, wobec czego ustalenie kiedy poszczególne elementy tej budowli zostały wykonane ma dla sprawy istotne znaczenie. Uzasadniało to uchylenie zaskarżonej decyzji jako wydanej z naruszeniem art. 48 ust. 1 Prawa budowlanego oraz z naruszeniem art. 7, 77 § 1 i art. 80 k.p.a. Natomiast uznanie placu magazynowego - punktu skupu złomu za budowlę stanowiącą całość funkcjonalno-użytkową znajdowało oparcie w art. 3 pkt 3 Prawa budowlanego i w realiach niniejszej sprawy, w ocenie Sądu, było uzasadnione.
6. Organ I instancji ponownie rozpatrując sprawę - mając na względzie zalecenia WSA w Szczecinie – wystosował wezwania do T. M. (właściciela dz. nr [...]) i do A. M. (najemcy ww. terenu) obejmujące złożenie wyjaśnień w kwestii dotyczącej dat powstania poszczególnych elementów składowych punktu skupu złomu zlokalizowanego na dz. przy ul. [...] w S.. Ponadto, Organ I instancji przesłuchał czterech świadków, ponownie przeprowadził kontrolę ww. działki, a także korzystając z witryn GOOGLE EARTH i GEOPORTAL TOOLKIT pobrał zdjęcia przedstawiające nieruchomość przy ul. [...] w S. w roku: 2004, 2008, 2012, 2013,2016, 2019 i 2021.
Organ wskazał dalej, że zgodnie z przedłożonymi dokumentami, zeznaniami świadków oraz dokumentacją fotograficzną plac składowy - punkt skupu złomu przy ul. [...] w S. powstał w 2008 r., jednak w innej formie niż istnieje obecnie (rok budowy potwierdza protokół z oględzin przeprowadzonych w dniu 22.05.2009 r. w obecności M. M. - "dzierżawcy" terenu).
Z witryny GOOGLE EARTH zostało pobrane zdjęcie (wykonane w dniu 4.01.2008r.), przedstawiające usytuowanie na działce przy ul. [...] obiektów placu składowego. Obiekty usługowe postawione przez M. M. w 2008 r. zostały ostatecznie rozebrane w 2010 r. (po przeprowadzonym postępowaniu administracyjnym i decyzji PINB w S. z dnia [...].01.2010 r., znak: [...] [...]).
Fakt rozbiórki powyższego obiektu potwierdza dokumentacja fotograficzna z 2012 r., pobrana z witryny GEOPORTAL TOOLKIT - obiekty widoczne na tym zdjęciu są posadowione w innych miejscach niż te przedstawione na zdjęciu z 2008 r.
W kolejnych latach, tj. pomiędzy rokiem 2010, a 2014, ponownie samowolnie (bez pozwolenia na budowę lub zgłoszenia) został ustawiony przez A. M. zespół kontenerów handlowo-magazynowych (o łącznej powierzchni zabudowy ca 50,5m2), w których zlokalizowano punkt przyjęcia odpadów, kasę oraz pomieszczenia magazynowe. Inwestor miał świadomość ponownego naruszenia przepisów ustawy Prawo budowlane, o czym zdaniem Organu, świadczy fakt, że wiedział o prowadzonym przez PINB w S. wcześniej postępowaniu. W odwołaniu z dnia 11.02.2020 r. wskazane zostały decyzja i postanowienie z 2010 r. i 2009 r.). Z kolei, utwardzenie terenu płytami drogowymi miało charakter przejściowy. W początkowym okresie istnienia punktu skupu złomu około 2008 r.- 2009 r. obecne było jedynie utwardzenie w postaci niewielkiego fragmentu, w pobliżu dwóch dużych kontenerów do składania metali w obrębie bramy wjazdowej. Na zdjęciach z 2014 r. i 2015 r. w dalszym ciągu większość w dalszym ciągu większość placu nie była utwardzona, a wszelkie maszyny poruszały się po trasach ułożonych z mat. Całkowite utwardzenie placu składowego płytami drogowymi nastąpiło w latach 2015-2019 (w czasie oględzin przeprowadzonych w dniu 07.08.2019 r. plac był już całkowicie utwardzony). Natomiast ustawienie dużych, stalowych przenośnych kontenerów miało miejsce już przed 2009 r., co jest widoczne na zdjęciach. Lokalizacja tych pojemników ulegała zmianie; lokalizacja ich w 2008 r. była inny niż w roku 2012 i latach następnych. Natomiast ustawienie mniejszych pojemników na metale o pojemności około 1m3 nastąpiło pomiędzy rokiem 2014, a rokiem 2019. Przed rokiem 2014 przy ul. [...] w S. ustawiona została waga najazdowa o wymiarach ca 2,0 x 2,0m.
W oparciu o ww. dowody i ustalenia Organ I stwierdził, że obecnie istniejący plac składowy - punktu skupu złomu na terenie dz. nr [...] przy ul. [...] w S., w skład którego wchodzą: zespół kontenerów handlowo-magazynowych, kontenery blaszane, pojemniki do przechowywania surowców, utwardzenie terenu składowego i waga, został wybudowany po czerwcu 2010 r. bez stosownego pozwolenia właściwego w sprawie organu administracji architektoniczno-budowlanej i niezgodnie z obowiązującym od 2018 r. miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego.
W świetle powyższego Organ I instancji decyzją z dnia [...] lipca 2022 r., znak: [...], na podstawie art. 48 ust. 1 pkt 1 P.b. w brzmieniu obowiązującym do dnia 18 września 2020 r., w zw. z art. 25 ustawy z dnia 13.02.2020 r. o zmianie ustawy Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw, nakazał rozbiórkę samowolnie wybudowanego obiektu budowlanego placu składowego- punktu skupu złomu na terenie działki [...], obręb [...], przy ul. [...] w S., w skład którego wchodzą: zespół kontenerów handlowo-magazynowych, kontenery blaszane, pojemniki do przechowywania surowców, utwardzenie terenu składowego i waga.
7. Od powyższej decyzji odwołał się A. M. - reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika, ponownie zarzucając jej naruszenie:
- art. 7, 77 i art. 80 k.p.a. poprzez ustalenie, że punkt skupu złomu istniejący na terenie działki nr [...], przy ul. [...] w S., składający się z zespołu kontenerów blaszanych, pojemników do przechowywania surowców, wagi i utwardzenia terenu składowego, został wybudowany w 2008 r. Zdaniem Skarżącego ustalony przez Organ powiatowy nadzoru budowlanego rok budowy nie wynika ze zgromadzonego materiału, co więcej, z zeznań świadków wynika, ze obiekty wchodzące w skład punku skupu złomu były tam od początku, od kiedy powstał punkt, a utwardzenie zostało wykonane w latach 80 zeszłego wieku;
- art. 8 k.p.a. poprzez wydanie zaskarżonej decyzji o nakazie rozbiórki placu składowego, w skład którego wchodzą: zespół kontenerów handlowo- magazynowych, kontenery blaszane, pojemniki do przechowywania surowców, utwardzenie terenu składowego, waga; podczas, gdy postępowanie prowadzone w latach 2009-2010 w sprawie samowoli budowlanej obejmowało tylko drewniany barak. Zdaniem skarżącego wydanie odmiennej decyzji w tym samym stanie faktycznym narusza zasadę zaufania,
- art. art. 7, 77 i art. 80 K.p.a. poprzez ustalenie, że utwardzenie terenu działki [...] przy ul. [...] w S. nastąpiło po 2015 r., podczas gdy jak wskazuje Skarżący, świadkowie twierdzili, że nastąpiło to w latach 80- tych zeszłego stulecia. Zdaniem Skarżącego, Organ powiatowy nadzoru budowlanego, opierając się na dokumentacji fotograficznej, nietrafnie przyjął, że obrazuje ona tylko częściowe utwardzenie placu składowego, bowiem część utwardzenia mogła być ukryta pod ziemią, jak również zarośnięta,
- art. 48 ust. 1 w związku z art. 28 ust. 1 P.b. poprzez przyjęcie, że w sprawie uzasadniony był nakaz rozbiórki placu składowego, podczas, gdy - zdaniem Skarżącego w pierwszym rzędzie należało rozważyć możliwość legalizacji obiektu.
8. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] października 2022 r. nr [...] utrzymał decyzję Organu I instancji w mocy.
W uzasadnieniu decyzji Organ odwoławczy wskazał, że z akt sprawy niewątpliwie wynika, że przedmiotem niniejszego postępowania są obiekty o funkcji związanej z gospodarowaniem odpadami. Zgodnie natomiast z wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 28 stycznia 2021 r., sygn. akt SA/Sz 426/20, ww. plac składowy - punkt skupu złomu, należy traktować w całości jako obiekt budowlany.
W ocenie Organu odwoławczego, z akt sprawy wynika, że Organ administracji architektoniczno-budowlanej w S. nie wydawał decyzji o pozwoleniu na budowę, nie otrzymał zgłoszeń robót nie wymagających pozwolenia na budowę lub zmiany sposobu użytkowania dla nieruchomości położonej przy ul. [...] w S. (działka nr [...], obręb [...]). Z powyższego wynika, że obiekt będący przedmiotem postępowania został wybudowany w warunkach samowoli budowlanej - bez stosownego pozwolenia na budowę. Poza tym z akt sprawy jednoznacznie wynika, że ww. obiekty zostały wybudowane (ustawione) na dz. nr [...] przy ul. [...] w S., po dniu 2 czerwca 2010 r. Dowodem na to, zdaniem Organu II instancji jest dokumentacja fotograficzna, w tym zdjęcia pobrane z witryn GOOGLE EARTH i GEOPORTAL TOOLKIT oraz protokół z dnia 2 czerwca 2010 r. z oględzin przeprowadzonych przez Organ I instancji w związku z nakazem rozbiórki budynku gospodarczego, wybudowanego samowolnie na dz. nr [...] przy ul. [...] w S. - postępowanie prowadzone przez PINB pod sygnaturą PINB- [...] oraz pismo organu administracji architektoniczno-budowlanej informujące, że dla nieruchomości położonej przy ul. [...] w S., stanowiącej działkę nr [...] z obrębu [...], nie było przyjmowane żadne zgłoszenie robót oraz nie było wydawane żadne pozwolenie na budowę ".
Organ podał dalej, że w przypadku wybudowania obiektu budowlanego bez wymaganego prawem pozwolenia na budowę zastosowanie mają przepisy art. 48 P.b.
W obecnym stanie prawnym, w związku z nowelizacją przepisów P.b. procedura legalizacji odbywa się w oparciu o inne podstawy prawne, jednakże w art. 25 ustawy o zmianie ustawy Prawo budowlane i innych ustaw (Dz. U. z 2020 r, poz. 471) określono przepisy przejściowe do nowelizacji ustawy Prawo budowlane obowiązującej od dnia 19 września 2020 r., zgodnie z którymi do spraw uregulowanych ustawą zmienioną w art. 1, wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy, przepisów ustawy zmienianej w art. 1 stosuje się w brzmieniu dotychczasowym.
W przypadku zatem stwierdzenia samowoli budowlanej organ nadzoru budowlanego jest zobowiązany do wydania nakazu rozbiórki samowolnie wzniesionego obiektu budowlanego. Zasada ta nie ma zastosowania jedynie w przypadku, gdy zostanie udowodnione, że samowola budowlana jest zgodna z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, a zwłaszcza z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego oraz, że jest zgodna z przepisami techniczno-budowlanymi w zakresie umożliwiającym doprowadzenie przedmiotowego obiektu do stanu zgodnego z prawem. Oznacza to również, że nie jest możliwe zalegalizowanie samowoli budowlanej niespełniającej wymogów określonych w art. 48 ust. 2 P.b.
9. Z akt sprawy wynika, że dla nieruchomości położonej przy ul. [...] w S., stanowiącej działkę nr [...] z obrębu [...], z dniem 1 stycznia 2004 r. stracił moc uprzednio obowiązujący miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego miasta S., a obecnie dla tego terenu został ustanowiony, uchwałą Rady Miasta S. Nr [...] z dnia [...] maja 2018r. - plan: [...].
Z zapisów planu wynika, że działka nr [...], obręb [...], przy ul. [...] w S., położona jest w terenie elementarnym oznaczonym symbolem [...], tj. "teren zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej".
W ww. obowiązującym miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego, w jego rozdziale 2 "Ustalenia ogólne dla obszaru planu", w § 6.1 "Ustalenia funkcjonalne", w pkt 9, zostało zapisane: "zakazuje się lokalizacji obiektów o funkcjach związanych z gospodarowaniem odpadami za wyjątkiem terenów elementarnych: [...], [...], [...], [...] i [...]".
W ocenie Organu, z akt sprawy jednoznacznie wynika, że zespół kontenerów handlowo - magazynowych, kontenery blaszane, pojemniki do przechowywania surowców, teren składowy utwardzony płytami betonowymi oraz waga najazdowa, zlokalizowane na dz. nr [...] przy ul. [...] w S., są to obiekty o funkcjach związanych z gospodarowaniem odpadami, czemu jednoznacznie dowodzi między innymi dokumentacja fotograficzna wykonana przez Organ I instancji w toku oględzin. Z powyższego wynika, że uchwałą nr [...] z dnia [...] maja 2018 r. ustanawiającą obecnie obowiązujący miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego [...], Rada Miasta S. wprowadziła zakaz lokalizacji obiektów o funkcjach związanych z gospodarowaniem odpadami na terenie elementarnym oznaczonym symbolem [...], tj. na terenie, na którym znajduje się działka nr [...] przy ul. [...] w S..
W świetle powyższego Organ odwoławczy uznał, że przedmiotowe obiekty zostały posadowione niezgodnie z obowiązującym miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. Ten fakt powoduje, że w niniejszej sprawie występuje niezgodność, o której mowa art. 48 ust. 2 P.b., która - uwzględniając treść art. 48 ust. 1 P.b. - wyklucza możliwość zalegalizowania przedmiotowej samowoli budowlanej.
Zatem, zgodnie z art. 48 ust. 1 P.b. należało nakazać rozbiórkę placu składowego-punktu skupu złomu, w skład którego wchodzą zespół kontenerów handlowo-magazynowych, kontenery blaszane, pojemniki do przechowywania surowców, utwardzenie terenu składowego i waga.
Organ odwoławczy wskazał, że zgodnie z utrwalonym orzecznictwem sądów administracyjnych, w tym między innymi zgodnie z wyrokiem NSA z dnia 9 kwietnia 2019 r., sygn. akt: II OSK 1313/17, nakaz rozbiórki powinien być w pierwszej kolejności skierowany do inwestora, ale nie wyklucza to skierowania jednocześnie takiego nakazu także do właściciela nieruchomości. W niniejszej sprawie nakaz rozbiórki nie jest skierowany wyłącznie do właściciela nieruchomości, na której zrealizowano przedmiotową inwestycję w warunkach samowoli budowlanej, gdyż nie można orzec nakazu rozbiórki, adresując go wyłącznie do Inwestora, jeśli w dacie orzekania nie posiada on uprawnień do władania obiektem budowlanym, które pozwoliłyby mu na wykonanie nakazu. Kryterium wyboru spośród podmiotów z art. 52 P.b. jest posiadanie tytułu prawnego umożliwiającego wykonanie decyzji.
Z akt sprawy wynika, że na terenie działki nr [...] przy ul. [...] w S. prowadzona jest działalność gospodarcza - punkt skupu złomu. Prowadzącym ww. działalność jest A. M., który zgodnie z oświadczeniem oraz przedłożonymi dokumentami, w tym zaświadczeniem o wpisie do ewidencji działalności gospodarczej, prowadzi ją na terenie nieruchomości przy ul. [...] w S. od 2010 r. Jednocześnie A. M. wraz z A. M., od 2021 r., został współwłaścicielem działki nr [...] przy ul. [...] w S..
W świetle przytoczonych wyżej przepisów i dokonanych ustaleń Organ II instancji uznał, iż Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego zaskarżoną decyzję wydał w oparciu o prawidłową podstawę prawną i skierował ją do właściwego podmiotu, zobowiązanego do wykonania rozbiórki samowolnie wybudowanego obiektu budowlanego.
10. Odnosząc się do pozostałych argumentów podniesionych w odwołaniu Organ wyjaśnił, że zgromadzony materiał w sprawie, w tym również dostarczony przez Skarżącego, jednoznacznie wskazuje, że obiekty będące przedmiotem niniejszego postępowania wybudowane (ustawione) zostały na działce nr [...] przy ul. [...] w S. po dniu 2 czerwca 2010 r. Żądanie Skarżącego o przeprowadzenie dowodu z przesłuchania T. M. na okoliczność, od kiedy na nieruchomości istnieje punkt skupu złomu, w ocenie Organu odwoławczego, nie ma znaczenia dla sprawy, ponieważ przedmiotem tego postępowania nie jest działalność gospodarcza, tylko samowolnie wybudowane (ustawione) obiekty budowlane na ww. działce przy ul. [...] w S..
Organ nie uznał za zasadny zarzut Skarżącego, że plac składowy nie stanowi obiektu budowlanego i wskazał, że Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 5 kwietnia 2017 r., sygn. akt: II OSK 1138/16, stwierdził, że analiza treści art. 3 pkt 1 i 3 oraz art. 29 ust. 2 pkt 5 P.b. pozwala przyjąć, że dla zróżnicowania budowli w postaci utwardzenia gruntu od robót budowlanych o takim charakterze decydujące znaczenie ma to, że w przypadku budowli - utwardzenie gruntu jest dokonywane dla stworzenia obiektu budowlanego o oznaczonej funkcji, czyli sam tak urządzony (utwardzony) teren pełni samodzielną funkcję jako: plac składowy, manewrowy, postojowy, parkingowy, zaś przedmiotem niniejszej sprawy jest między innymi jest właśnie plac składowy, co przesądza o tym, iż jest to obiekt budowlany.
11. W skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego na powyżej opisaną decyzję Organu odwoławczego Skarżący, reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika, zarzucił naruszenie:
- art. 153 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w związku z art. 7, 77 § 1 i art. 80 oraz 79 § 1 k.p.a. poprzez brak niebudzących wątpliwości ustaleń kiedy poszczególne elementy punktu skupu złomu zostały wykonane, a co za tym idzie, czy wszystkie elementy budowli objęte nakazem rozbiórki, stanowią samowolę budowlaną, mimo że w swoim orzeczeniu Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie wskazał na konieczność dokonania takich ustaleń;
- art. 7, 77 § 1 i art. 80 k.p.a. poprzez pominięcie dowodu z zeznań świadków, tj. oświadczenia T. M. oraz z dokumentów znajdujących się w aktach sprawy i ustalenie stanu faktycznego na podstawie zdjęć wydrukowanych z internetu, dostarczonych przez anonimową osobę i stanowiących załącznik do protokołu oględzin dokonanych w 2009, 2019 i 2021 r., podczas gdy zdjęcia wydrukowane ze stron Google Earth i Geoportal Toolkit są na tyle niewyraźne, że nie mogą być źródłem żadnych ustaleń, ponadto nie są miarodajne; oba te portale są prowadzone przez podmioty prywatne i nie dają gwarancji, że zdjęcia rzeczywiście obrazują stan faktyczny w określonym dniu; Zdjęcia dostarczone przez anonimową osobę trzecią nie mogą w ogóle być dowodem w sprawie, skoro nie zostało ustalone, kto i gdzie je wykonał; a ponadto zdjęcia wykonane przez Organ w trakcie kontroli w 2009 r., kiedy organ czynił ustalenia zupełnie w innym zakresie, potwierdzają jednak stanowisko strony, że w 2009 r. utwardzenie placu było już wykonane;
Zdaniem Skarżącego, zdjęcia wykonane przez Organ w toku niniejszego postępowania są nieprzydatne, gdyż zostały wykonane w 2019 i 2021 roku, a zatem obrazują stan dzisiejszy przedmiotowej budowli. Uchybienie to ma istotny wpływ na wynik sprawy, gdyż Organ doszedł do błędnych przekonań odnośnie do czasu powstania poszczególnych elementów skupu złomu, a ustalenie tej daty w sposób niebudzący wątpliwości ma istotne znaczenie, gdyż przed 2004 r. obowiązywał inny plan miejscowy, jak również obecnie obowiązująca ustawa Prawo budowlane weszła w życie 1 stycznia 1995 r.;
- art. 81a § 1 k.p.a. poprzez jego niezastosowanie, podczas gdy wobec braku możliwości niebudzącego wątpliwości ustalenia, kiedy zostały wybudowane poszczególne elementy punktu skupu złomu, należało przyjąć, że pozostają niedające się usunąć wątpliwości co do stanu faktycznego i rozstrzygnąć je na korzyść strony;
- art. 79 § 1 k.p.a. poprzez brak zawiadomienia strony o terminie przesłuchania świadków; uchybienie to miało wpływ na wynik sprawy, gdyż strona została pozbawiona możliwości zadawania pytań świadkom;
- prawa procesowego poprzez wskazanie w sentencji decyzji, że rozbiórce podlega punkt skupu złomu na terenie działki [...], obręb [...] przy ul. [...] w S., w skład którego wchodzą: kontenery handlowo - magazynowe, kontenery blaszane, pojemniki do przechowywania surowców, waga, utwardzenie terenu składowego - bez wskazania, jakie konkretnie kontenery i jakie pojemniki mają zostać rozebrane; ponadto, Organ błędnie przyjął, że mobilne pojemniki do przechowywania złomu i waga stanowią elementy podlegające rozbiórce;
- art. 8 k.p.a. poprzez wydanie decyzji o nakazie rozbiórki placu składowego - punktu skupu złomu na terenie działki [...], obręb [...] przy ul. [...] w S., w skład którego wchodzą: kontenery handlowo - magazynowe, kontenery blaszane, pojemniki do przechowywania surowców, waga, utwardzenie terenu składowego; podczas gdy postępowanie prowadzone w latach 2009 - 2010 w sprawie samowoli budowlanej, prowadzone przez ten sam organ, obejmowało tylko drewniany barak; tym samym wydanie odmiennej decyzji w tym samym stanie faktycznym narusza zasadę zaufania;
- art. 48 ust. 1 w związku z art. 28 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane, poprzez przyjęcie, że w sprawie uzasadniony był nakaz rozbiórki placu składowego, podczas gdy w pierwszym rzędzie należało rozważyć możliwość legalizacji budowli.
W oparcie o powyższe zarzuty Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Organu I instancji oraz o zasądzenie na jego rzecz kosztów postepowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego wg norm przepisanych. Ponadto, na podstawie art. 106 § 3 p.p.s.a. o przeprowadzenie dowodu z załączonego oświadczenia dotyczącego przeznaczenia pojemników mobilnych.
12. W odpowiedzi Organ odwoławczy wniósł o oddalenie skargi i podtrzymał swoje rozstrzygnięcie w sprawie.
13. W piśmie procesowym z dnia 9 grudnia 2022 r. uczestnik postępowania M. S., odnosząc się do treści skargi, wyjaśnił, że osoba, która wykonała zdjęcia postanowiła pozostać anonimowa, gdyż obawia się o swoje bezpieczeństwo. Zaznaczył, że jego zwłoka z wyjaśnieniami w sprawie wynikała ze strachu o siebie i o swoja rodzinę. Wskazał nadto, że do domu przy ul. [...] wprowadził się 29 października 2016 r. Latem (w lipcu lub w sierpniu) 2017 r. Skarżący poinformował uczestniczkę postępowania A. Z. o zamiarze utwardzenia płytami betonowymi działkę nr [...], obręb [...], żeby nie kurzyło się na działce. Utwardzenie nastąpiło po około dwóch tygodniach od rozmowy. W 2017 r. nastąpiła reorganizacja placu składowego złomu.
14. Na rozprawie w dniu 23 lutego 2023 r. pełnomocnik Skarżącego podtrzymał skargę, zaprezentowaną w niej argumentację i wnioski.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył, co następuje:
15. Na wstępie wskazać należy, że zgodnie z wnioskiem pełnomocnika Skarżącego niniejsza sprawa została rozpoznana na rozprawie, na podstawie art. 15zzs4 ust. 2 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczegółowych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem CIVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz.U. z 2021 r. poz. 2095 ze zm.).
16. Sąd administracyjny sprawuje w zakresie swej właściwości kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej, co wynika z art. 1 § i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2021, poz. 137 ze zm.). Zakres kontroli wyznacza art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2023 r., poz. 259 ze zm.) - dalej "p.p.s.a", zgodnie z którym, sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Sądowa kontrola sprawy, sprawowana według ww. kryterium legalności wykazała, że zarówno zaskarżona decyzja, jak i utrzymana nią w mocy decyzja Organu pierwszej instancji odpowiadają prawu.
17. Istota sporu w sprawie dotyczy kwestii czy wobec wynikającego z akt sprawy stanu faktycznego, Organ I instancji mógł na podstawie art. 48 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 7 lipca 994 r. Prawo budowlane (w jej brzmieniu obowiązującym do dnia 18 września 2020 r. – dotychczas zwana "P.b.") nakazać Skarżącemu rozbiórkę obiektu budowlanego placu składowego- punktu skupu złomu na terenie działki [...], obręb [...], przy ul. [...] w S., w skład którego wchodzą: zespół kontenerów handlowo-magazynowych, kontenery blaszane, pojemniki do przechowywania surowców, utwardzenie terenu składowego i waga. W konsekwencji zaś czy Organ odwoławczy prawidłowo utrzymał w mocy ww. decyzję.
Niesporne w sprawie jest, że na wybudowanie obiektu budowlanego, będącego przedmiotem niniejszego postępowania, Skarżący nie uzyskał pozwolenia na budowę, nie dokonał też zgłoszenia robót nie wymagających pozwolenia na budowę lub zmiany sposobu użytkowania nieruchomości.
Sąd podziela przy tym dokonaną przez orzekające w sprawie Organy ocenę, zgodnie z którą legalizacja przedmiotowego obiektu budowlanego nie jest możliwa.
Przepis art. 48 ust. 1 pkt 1 P.b. stanowi bowiem, że organ nadzoru budowlanego nakazuje, z zastrzeżeniem ust. 2, w drodze decyzji, rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części, będącego w budowie albo wybudowanego:
1) bez wymaganego pozwolenia na budowę albo
2) bez wymaganego zgłoszenia dotyczącego budowy, o której mowa w art. 29 ust. 1 pkt 1a, 2b i 19a, albo pomimo wniesienia sprzeciwu do tego zgłoszenia.
W myśl art. 48 ust. 2 tej ustawy jeżeli budowa, o której mowa w ust. 1, jest zgodna z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, a w szczególności ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego i innymi aktami prawa miejscowego oraz nie narusza przepisów, w tym techniczno-budowlanych, w zakresie uniemożliwiającym doprowadzenie obiektu budowlanego lub jego części do stanu zgodnego z prawem, organ nadzoru budowlanego wstrzymuje postanowieniem prowadzenie robót budowlanych. Na postanowienie przysługuje zażalenie.
Zgodnie z art. 48 ust. 3 tej ustawy w postanowieniu, o którym mowa w ust. 2, ustala się wymagania dotyczące niezbędnych zabezpieczeń budowy oraz nakłada obowiązek przedstawienia, w wyznaczonym terminie:
1) zaświadczenia wójta, burmistrza albo prezydenta miasta o zgodności budowy z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, w przypadku braku obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego;
2) dokumentów, o których mowa w art. 33 ust. 2 pkt 1, 2 i 4 oraz ust. 3; do projektu architektoniczno-budowlanego nie stosuje się przepisu art. 20 ust. 3 pkt 2.
W przypadku niespełnienia w wyznaczonym terminie obowiązków, o których mowa w ust. 3, stosuje się przepis ust. 1 (art. 48 ust. 4 ww. ustawy).
Przedłożenie w wyznaczonym terminie dokumentów, o których mowa w ust. 3, traktuje się jak wniosek o zatwierdzenie projektu budowlanego i pozwolenie na wznowienie robót budowlanych, jeżeli budowa nie została zakończona (art. 48 ust. 5).
Zgodnie zatem z powołanym wyżej przepisem kwestionowana budowa musi być zgodna z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, a zatem albo z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo ustaleniami decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, w przypadku braku obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, a ponadto nie może naruszać przepisów, w tym techniczno-budowlanych, w zakresie uniemożliwiającym doprowadzenie obiektu budowlanego lub jego części do stanu zgodnego z prawem.
Dopiero w przypadku łącznego zrealizowania tych wymogów właściwy Organ nadzoru budowlanego może podjąć dalsze czynności, zmierzające do legalizacji samowolnie wybudowanego obiektu, określone w art. 48 ust. 2 i 3 oraz art. 49 Prawa budowlanego. Oznacza to, że w sytuacji stwierdzenia niezgodności budowy z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym wykluczona jest możliwość legalizacji samowoli budowlanej i nie ma potrzeby podejmowania działań określonych w art. 48 ust. 3 i art. 49 Prawa budowlanego, a istnieje konieczność wydania decyzji nakazującej rozbiórkę na podstawie art. 48 ust. 1 Prawa budowlanego.
W niniejszej sprawie orzekające w sprawie Organy słusznie oceniły, że budowa ww. obiektu budowlanego na terenie działki nr [...] nie jest zgodna z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego.
Z akt sprawy wynika, że uchwałą nr [...] z dnia [...] maja 2018 r., ustanawiającą obecnie obowiązujący miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego [...], Rada Miasta S. wprowadziła zakaz lokalizacji obiektów o funkcjach związanych z gospodarowaniem odpadami na terenie elementarnym oznaczonym symbolem [...], tj. na terenie, na którym znajduje się działka nr [...] przy ul. [...] w S..
Z zapisów planu wynika, że działka nr [...], obręb [...], przy ul. [...] w S., położona jest w terenie elementarnym oznaczonym symbolem [...], tj. "teren zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej".
W ww. obowiązującym miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego, w jego rozdziale 2 "Ustalenia ogólne dla obszaru planu", w § 6.1 "Ustalenia funkcjonalne", w pkt 9, zostało zapisane: "zakazuje się lokalizacji obiektów o funkcjach związanych z gospodarowaniem odpadami za wyjątkiem terenów elementarnych: [...], [...], [...], [...] i [...]".
Oceny tej organy prawidłowo dokonały przy tym przy uwzględnieniu zapisów obowiązującego w dacie orzekania miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego.
Podkreślić bowiem należy, że art. 48 ust. 2 P.b. stanowi, że jeżeli budowa, o której mowa w ust. 1, jest zgodna z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, a w szczególności ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego i innymi aktami prawa miejscowego oraz nie narusza przepisów, w tym techniczno-budowlanych, w zakresie uniemożliwiającym doprowadzenie obiektu budowlanego lub jego części do stanu zgodnego z prawem, organ nadzoru budowlanego wstrzymuje postanowieniem prowadzenie robót budowlanych.
Przez pojęcie "obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego" należy rozumieć plan zagospodarowania przestrzennego obowiązujący w dacie rozstrzygania przez właściwy Organ, nie zaś plan obowiązujący w dacie powstania obiektu budowlanego (zob. wyrok NSA z dnia 29 maja 2013 r., sygn. akt II OSK 293/12, https://orzeczenia.nsa.gov.pl). Celem legalizacji samowoli budowlanej jest dostosowanie nielegalnie wybudowanego obiektu do przepisów z zakresu planowania i zagospodarowania przestrzennego powszechnie obowiązujących, jak i aktów prawa miejscowego (miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego), które obowiązują w czasie likwidacji samowoli budowlanej (por. wyrok NSA z dnia 8 lutego 2018 r., sygn. akt II OSK 950/16, Lex nr 2464312).
Z uwagi na powyższe, w ocenie Sądu, Organ I instancji prawidłowo orzekł rozbiórkę rozbiórkę placu składowego – punktu skupu złomu, w skład którego wchodzą: zespół kontenerów handlowo-magazynowych, kontenery blaszane, pojemniki do przechowywania surowców, utwardzenie terenu składowego i waga.
Podzielić również należy stanowisko Organu, że ww. obiekty to obiekty o funkcjach związanych z gospodarowaniem odpadami, czemu dowodzi dokumentacja fotograficzna wykonana przez Organ I instancji w toku postępowania, oględziny przeprowadzone przez pracowników Inspektoratu w dniach 7 sierpnia 2019 r., 23 września 2019 r. oraz w dniu 17 grudnia 2021 r., a także przesłuchania czterech świadków. Nie można przy tym pominąć decyzji Prezydenta Miasta S. z dnia [...] grudnia 2014 r., na podstawie której zezwolono Skarżącemu na zbieranie odpadów w postaci m.in. metali żelaznych czy opakowań z metali z jednoczesnym wskazaniem, że magazynowanie wspomnianych odpadów może odbywać się na terenie wskazanym w punkcie II decyzji (tj. w S. przy ul. [...]). Jednocześnie w treści tej decyzji wprost wskazano, że odpady metali żelaznych, stali i żeliwa powinny być magazynowane w szczelnych kontenerach, usytuowanych na placu magazynowym.
W świetle powyższego nie ulega zatem wątpliwości, że taka właśnie jest funkcja spornego obiektu. Prowadzącym ww. działalność na terenie nieruchomości przy ul. [...] w S. od 2010 r. - zgodnie z oświadczeniem oraz przedłożonymi dokumentami, w tym zaświadczeniem o wpisie do ewidencji działalności gospodarczej jest Skarżący. Jednocześnie Skarżący wraz z A. M., od 2021 r., został współwłaścicielem ww. działki.
Sąd podziela prezentowany w orzecznictwie pogląd, że adresatem nakazów orzekanych na podstawie art. 48, art. 49b, art. 50a i art. 51 ustawy – Prawo budowlane powinien być ten spośród trzech ustawowo wymienionych podmiotów – inwestor, właściciel, zarządca obiektu budowlanego, który ma faktyczną możliwość wykonania nakazu, uwarunkowaną z zasady swobodnym dostępem do tego obiektu, zaznaczyć jednak należy, że przyjęta przez ustawodawcę w art. 52 ustawy – Prawo budowlane kolejność podmiotów, do których mogą być kierowane nakazy wykonania określonych decyzją czynności w trybie wskazanych poprzednio przepisów, nie jest przypadkowa bowiem wyznaczają ją względy racjonalne i słusznościowe.
Zgodnie z porządkiem ustawowym w pierwszej kolejności jako adresat nakazu powinien być rozważany przez organ nadzoru budowlanego orzekający w sprawie - inwestor, a dopiero stwierdzenie istnienia okoliczności, które w konkretnej sprawie powodują konieczność wyeliminowania go z ustawowego kręgu adresatów skutkuje skierowaniem nakazu do kolejnego z podmiotów wskazanych w art. 52 ustawy – Prawo budowlane, stosownie do dokonanych przez ten organ ustaleń.
Stąd Organy orzekające w sprawie zasadnie zobowiązanie zawarte w sentencji ww. decyzji skierowane zostało do Inwestora ww. obiektu, tj. "A. A. M..
Odnosząc się do zarzutu skargi dotyczącego dokonania przez Organy ustaleń na podstawie zdjęć wydrukowanych z internetu wskazać należy, że kierując się zasadą prawdy obiektywnej brak było podstaw do zakwestionowania poprawności dokonanych w sprawie ustaleń, skoro ustalenia Organów na podstawie zdjęć pobranych z witryn GOOGLE EARTH i GEOPORTAL TOOLKIT były zbieżne z pozostałym materiałem dowodowym zebranym w sprawie.
Brak jest tym samym podstaw do uznania, że Organy administracyjne przeprowadziły postępowanie w sposób naruszający zasadę budowania zaufania obywateli do organów państwa, jak i to, że nie wyjaśniono w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji powodów takiej oceny materiału dowodowego. W konsekwencji powyższego nie wykazano w skardze aby materiał dowodowy był na tyle niepełny, że w sprawie zaistniały wady postępowania, które miałyby wpływ na wynik sprawy.
Z wyżej wymienionych przyczyn Sąd nie stwierdził, aby zaskarżona decyzja naruszała wymienione w skardze przepisy prawa materialnego i procesowego.
Zdaniem Sądu, Organy dokonały wystarczających dla podjęcia rozstrzygnięcia ustaleń co do stanu faktycznego - kierując się przy tym zaleceniami Sądu przedstawionymi w wyroku z dnia 28 stycznia 2021 r., sygn. akt II SA/Sz 426/20 oraz w sposób prawidłowy oceniły zebrany w sprawie materiał dowodowy, stosując się do zasad regulujących postępowanie administracyjne, określonych w art. 7, art. 77 § 1 oraz art. 80 K.p.a.
W zaistniałych okolicznościach faktycznych sprawy obowiązujące przepisy prawa stanowiły podstawę do wydania przedmiotowego nakazu. Sąd miał również na uwadze, że ustalenia i ocena organów znalazły wyraz w uzasadnieniu decyzji spełniającym wymogi z art. 107 § 3 K.p.a. Poza tym Sąd nie dostrzegł z urzędu wad postępowania, które mogłyby mieć istotny wpływ na treść zapadłego w sprawie rozstrzygnięcia. Końcowo odnosząc się do zarzutu naruszenia przepisu art. 79 § 1 K.p.a., w ocenie Sądu, uchybienie to nie miało wpływu na wynik sprawy. Obszerne uzasadnienie zaskarżonej decyzji odnosi się bowiem do wszystkich okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia.
W tym stanie rzeczy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie, na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji.