II SA/Sz 1023/22

II SA/Sz 1023/22 - Wyrok WSA w Szczecinie
Data orzeczenia
2023-02-16
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2022-11-24
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Sędziowie
Katarzyna Sokołowska
Marzena Iwankiewicz /sprawozdawca/
Patrycja Joanna Suwaj /przewodniczący/
Symbol z opisem
6135 Odpady
Hasła tematyczne
Odpady
Ochrona środowiska
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2022 poz 2492
art. 1
Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych - t.j.
Dz.U. 2023 poz 259
art. 134 par. 1, art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Dz.U. 2021 poz 779
art. 3 ust. 1 pkt 21, art. 46 ust. 1 pkt 3
Ustawa z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach - t.j.
Dz.U. 2021 poz 247
art. 72 ust. 1, pkt 21, ust. 2a, ust. 3
Ustawa z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz  o ocenach oddziaływania na środowisko - t.j.
Dz.U. 2019 poz 1839
par. 3 ust. 1 pkt 82, par. 3 pkt 79
Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 10 września 2019 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znaczącą oddziaływać na środowisko
Dz.U. 2016 poz 71
par. 3 pkt 77
Rozpozradzenie Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Patrycja Joanna Suwaj Sędziowie Sędzia WSA Marzena Iwankiewicz (spr.), Sędzia WSA Katarzyna Sokołowska Protokolant starszy inspektor sądowy Katarzyna Skrzetuska-Gajos po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 16 lutego 2023 r. sprawy ze skargi Spółki A na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] września 2022 r. nr [...] w przedmiocie zezwolenia na przetwarzanie i zbieranie odpadów oddala skargę.
Uzasadnienie
Decyzją z dnia [...] sierpnia 2019 r. nr [...] Starosta M. działając na podstawie art. 46 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 14 grudnia 2012r. o odpadach (Dz. U. z 2021 r., poz. 779, ze zm.), po rozpatrzeniu wniosku, odmówił wydania zezwolenia na przetwarzanie i zbieranie odpadów dla Przedsiębiorstwa W. Sp. z o. o. z siedzibą w M. na terenie oczyszczalni ścieków komunalnych w M. na działkach nr [...] [...] [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...] obręb ewidencyjny M. [...] przy ul. [...].
W uzasadnieniu decyzji organ I instancji podał, że w następstwie wydanego przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie wyroku z dnia 17 marca 2021 r. (sygn. akt II SAB/Sz 118/20) w sprawie zezwolenia na przetwarzanie i zbieranie odpadów, pismem z dnia 20 lipca 2021 r. zawiadomił wnioskodawcę o wszczęciu postępowania administracyjnego w tej sprawie i wezwał do złożenia właściwej decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach tj. na potrzeby zezwolenia na zbieranie i przetwarzania odpadów. W odpowiedzi wnioskodawca poinformował, że do wniosku załączył już decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach z dnia [...] stycznia 2016 r. nr [...], wydaną przez Burmistrza Miasta i Gminy M., informując ponownie, że "nie jest wymagane dołączenie do wniosku nowej decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, ponieważ (...) uzyskanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach wymagane jest dla przedsięwzięć planowanych, inwestycyjnych, a nie dla przedsięwzięć zrealizowanych, istniejących, a także eksploatowanych i kontynuujących działalność na tych samych warunkach i w tym samym zakresie jak dotychczas."
Organ I instancji wyjaśnił, że zwrócił się też do Burmistrza M. o informację, co do zakresu powyższej decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Burmistrz M. jednoznacznie odpowiedział, że ww. decyzja nie obejmuje swoim zakresem przedstawionego obecnie we wniosku o wydanie zezwolenia na przetwarzanie odpadów wraz z zezwoleniem na zbieranie odpadów przedsięwzięcia, związanego z instalacją do odzysku odpadów i punktu zbierania odpadów o kodach 19 08 01, 19 08 0 i 19 08 99, dowożonych z innych mniejszych oczyszczalni ścieków, które są również eksploatowane przez przedsiębiorstwo.
Starosta podkreślił, że od początku prowadzenia sprawy wskazywał Przedsiębiorstwu, iż analizowanym przedsięwzięciem nie jest instalacja oczyszczania ścieków, ale instalacja do przetwarzania odpadów, określona § 3 ust. 1 pkt 82 rozporządzenia Rady Ministrów z 10 września 2019 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz. U. z 2019 r. poz. 1839 – dalej jako "rozporządzenie z 2019 r.") oraz punkt do zbierania odpadów wymagających uzyskania zezwolenia na zbieranie odpadów, określony w § 3 ust. 1 pkt 83 lit. b rozporządzenia. Tymczasem przedłożona do wniosku decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach dotyczy wyłącznie instalacji oczyszczania ścieków, w tym przedsięwzięcia polegającego na "przebudowie i rozbudowie oczyszczalni ścieków w M.". Dlatego konieczne jest dołączenie decyzji środowiskowej wydanej dla konkretnego, tożsamego z wnioskiem, przedsięwzięcia, należącego do kategorii przedsięwzięć wymienionych w rozporządzeniu z 2019 r.
Zdaniem organu I instancji należy mieć na uwadze, że z art. 72 ust 3 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnieniu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz. U. z 2021 r. poz. 247, ze zm.) wynika, że składając wniosek o wydanie zezwolenia na zbieranie i przetwarzanie odpadów, dołącza się decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach odnoszącą się do inwestycji opisanej w tym wniosku. Decyzja ta nie może dotyczyć innej inwestycji niż ta, która została przedstawiona we wniosku o wydanie zezwolenia. Analiza treści decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach z 2016 r. pozwoliła stwierdzić, że złożony obecnie wniosek dotyczy odrębnej instalacji, która ma wprawdzie funkcjonować w ramach oczyszczalni ścieków, ale jako proces niezależny, który nie został objęty ww. decyzją środowiskową (ani żadną inną decyzją o środowiskowych uwarunkowaniach). Oba procesy są prowadzone niezależnie, a proces przetwarzania odpadów w żaden sposób nie determinuje procesu oczyszczania ścieków. Nie zachodzi tutaj powiązanie technologiczne, a jedynie wykorzystywany jest w obu procesach ten sam ciąg technologiczny. W tym przypadku decyzja środowiskowa nie określa dopuszczonych do zbierania odpadów oraz dopuszczonych metod postępowania z osadami, w sposób przedstawiony we wniosku z 2019 r. Treść uzasadnienia decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach odnosi się do przedsięwzięcia dotyczącego przebudowy i rozbudowy istniejącej oczyszczalni ścieków w M. i powstawania w związku z tym odpadów ujętych w katalogu odpadów głównie w grupie 17, tj. odpadów z budowy, remontów i demontażu obiektów budowlanych oraz drogowych. Zawiera jedynie wzmiankę, że odpady, takie jak osady i zawartości piaskowników będą magazynowane w pojemnik kontenerach, ilość ich będzie ewidencjonowana i przekazywana podmiotom posiadającym uregulowaną gospodarkę odpadami na podstawie karty przekazania odpadu. Nie ma natomiast mowy o metodzie przetwarzania odpadów. Należy mieć na uwadze, że zakres przedmiotowy działalność gospodarczej objętej ewentualnie decyzją o środowiskowych uwarunkowaniach danego przedsięwzięcia musi uwzględniać zakres przedmiotowy działalności gospodarczej objętej przyszłą decyzją realizacyjną, np. zezwoleniem na przetwarzanie i zbieranie odpadów.
Zdaniem Starosty M. z tego powodu istnieje niezgodność pomiędzy treścią ww. wniosku o wydanie łącznego zezwolenia na zbieranie i przetwarzanie odpadów a decyzją Burmistrza o środowiskowych uwarunkowaniach, która nie przewiduje zakresu działalności polegającej na zbieraniu odpadów o kodach 19 08 01 i 19 08 02 oraz przetwarzaniu odpadów o kodzie 19 08 99 metodą R12. Zgodnie z art. 72 ust. 1 pkt 21 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku, wydanie decyzji środowiskowej następuje przed uzyskaniem zezwolenia na zbieranie i przetwarzanie odpadów. Stosownie do art. 72 ust. 2a ww. ustawy, wymogu uzyskania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach przed uzyskaniem zezwoleń, o których mowa w art. 72 ust. 1 pkt 21 tejże ustawy, nie stosuje się, w przypadku gdy jest to drugie lub kolejne zezwolenie dla zrealizowanego przedsięwzięcia nieulegającego zmianie. Natomiast oczyszczalnia ścieków w M. przy ul. [...] nie posiadała dotąd zezwoleń na zbieranie i na przetwarzanie odpadów.
Organ I instancji wskazał, że w myśl art. 46 ust. 1 pkt 3 ustawy o odpadach, organ odmawia wydania zezwolenie na zbieranie i przetwarzanie odpadów, w przypadku gdy zamierzony sposób gospodarowania odpadami jest niezgodny z przepisami prawa, w tym prawa miejscowego.
W wykazanym stanie faktycznym i prawnym przedmiotowej sprawy, wydanie decyzji zezwalającej na prowadzenie tego rodzaju działalności, pomimo niespełnienia przedstawionego wymogu, stanowiłoby o naruszeniu prawa.
Od powyższej decyzji Przedsiębiorstwo W. Spółka z o.o. z siedzibą w M., reprezentowana przez radcę prawnego, wniosła odwołanie, w którym zarzuciła naruszenie art. 8, art. 9 i art. 11 k.p.a. oraz art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. polegające na dokonaniu wybiórczej oceny materiału dowodowego oraz przekroczeniu zasady swobodnej oceny dowodów, poprzez dowolną ich ocenę, przejawiającą się w szczególności:
a) w błędnym uznaniu, że decyzja Burmistrza Miasta i Gminy M. z dnia [...] stycznia 2016 r. o środowiskowych uwarunkowaniach dotyczyła wyłącznie instalacji oczyszczania ścieków, w tym przedsięwzięcia polegającego na "przebudowie i rozbudowie oczyszczalni ścieków w M.",
b) w błędnym uznaniu, że proces przetwarzania odpadów nie został ujęty w powyższej decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach.
W ocenie skarżącej organ wydał rozstrzygnięcie wbrew wyrokowi Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z 17 marca 2021 r.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...] września 2022 r. nr [...], po rozpatrzeniu odwołania, utrzymało w całości w mocy decyzję organu I instancji.
Na wstępie uzasadnienia decyzji organ odwoławczy przedstawił stan faktyczny sprawy oraz stanowisko organu I instancji, w tym podkreślił, że wyniku wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie skargi na bezczynność organu w sprawie wniosku o wydanie zezwolenia na zbieranie i przetwarzanie odpadów, wyrokiem z 17 marca 2021r. (sygn. akt II SAB/Sz 118/20) Sąd uznał, że Starosta M. dopuścił się bezczynności, która nie miała jednak stopnia rażącego. Sąd wskazał, że wnioskodawca załączył do wniosku decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach, w związku z czym organ powinien był wszcząć postępowanie i rozpatrzyć merytorycznie wniosek, a nie pozostawić wniosek bez rozpoznania. Po zwróceniu akt, Starosta M. zobowiązał wnioskodawcę do przedłożenia decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach wskazując, że z treści załączonej decyzji Burmistrza Miasta i Gminy M. z [...] stycznia 2016 r. (znak: [...] o środowiskowych uwarunkowaniach nie wynika możliwość gromadzenia i przetwarzania odpadów, a na tym głównie polegać będzie planowane przedsięwzięcie.
Następnie, organ II instancji powołał się na treść art. 72 ust. 1 pkt 21 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku, jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (j.t. Dz. U. z 2022 r., poz. 1029 - "ustawa o udostępnianiu informacji o środowisku") oraz art. 72 ust. 3 tej ustawy. Podkreślił również, że w akcie wykonawczym do powyższej ustawy, tj. rozporządzeniu z 10 września 2019 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko, przedsięwzięcia mające polegać na gromadzeniu, przetwarzaniu czy odzysku odpadów zalicza się do przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko.
Zdaniem Kolegium, spór sprowadza się do tego, czy załączona do wniosku decyzja Burmistrza Miasta i Gminy M. z dnia [...] stycznia 2016 r. o środowiskowych uwarunkowaniach jest wystarczająca. Przedstawiciele wnioskodawcy twierdzą bowiem, że aktualnie planowane przedsięwzięcie stanowić będzie kontynuację już prowadzonej działalności związanej ze zbieraniem i przetwarzaniem odpadów w ramach prowadzonej oczyszczalni ścieków.
W ocenie Kolegium, zebrany w sprawie materiał dowodowy nie potwierdza stanowiska wnioskodawcy. W ramach postępowania zakończonego ww. decyzją Burmistrza Miasta i Gminy M. nie była bowiem analizowana kwestia gromadzenia i przetwarzania odpadów o kodach 19 08 01, 19 08 02 i 19 08 99. Z załączonej wówczas Karty informacyjnej przedsięwzięcia wynika jedynie, że wnioskodawca ma w odpowiedni sposób gromadzić i przekazać odpowiedniemu podmiotowi odpady powstałe w trakcie budowy. Trudno zatem uznać, że aktualnie planowane przedsięwzięcie, mające polegać na zbieraniu i przetwarzaniu odpadów o ww. kodach, w tym odpadów pochodzących z innych oczyszczalni ścieków, stanowi wyłącznie kontynuację dotychczas prowadzonej oczyszczalni ścieków. Wnioski te potwierdza również stanowisko Burmistrza M. zawarte w piśmie z [...] sierpnia 2021 r.
Odnosząc się do zarzutu postąpienia w sposób sprzeczny z wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie (sygn. akt II SAB/Sz 118/20) Kolegium wskazało, że w orzeczeniu tym Sąd nie stwierdził, że załączona w niniejszej sprawie do wniosku decyzja Burmistrza Miasta i Gminy M. z dnia [...] stycznia 2016 r. jest w pełni wystarczająca do wydania decyzji o zezwoleniu na zbieranie i przetwarzanie odpadów. Sąd wskazał jedynie, że bez względu na to jaka decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach została załączona do wniosku, jej ocena pod kątem zgodności z planowanym przedsięwzięciem powinna nastąpić po wszczęciu postępowania, a nie na etapie sprawdzania wymogów formalnych.
W ocenie Kolegium nie można też zgodzić się z zarzutami naruszenia przez organ I instancji art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a. Starosta M. podejmował działania mające na celu wyczerpujące zebranie materiału dowodowego i wyjaśnienia sprawy. W tym celu m. in. zwrócił się do Burmistrza M. o zajęcie stanowiska. Po zebraniu materiału dowodowego organ I instancji poinformował wnioskodawcę o możliwości zapoznania się z aktami sprawy. Jednocześnie organ uprzedził wnioskodawcę, zgodnie z art. 79a k.p.a., że w przypadku odmowy przedłożenia decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach istnieje ryzyko wydania decyzji odmawiającej zgody na zbieranie i przetwarzanie odpadów.
Zdaniem organu odwoławczego, skoro planowane przedsięwzięcie ma polegać na zbieraniu i przetwarzaniu odpadów o określonych kodach, a tego rodzaju stwierdzenia brak jest w załączonej decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, to nie można uznać aby spełniony został wymóg określony w art. 72 ust. 3 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku, a tym samym nie jest możliwe wydanie decyzji zezwalającej na zbieranie i przetwarzanie odpadów.
Na powyższą decyzję Przedsiębiorstwo W. Spółka z o.o. w M. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie, w której, tak jak w odwołaniu, zarzuciła naruszenie podstawowych zasad procedury administracyjnej z art. 8, art. 9 i art. 11 k.p.a. oraz naruszenie art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. polegające na dokonaniu wybiorczej oceny materiału dowodowego i przekroczeniu zasady swobodnej oceny dowodów, poprzez błędne uznanie, że decyzja Burmistrza Miasta i Gminy M. z dnia [...] stycznia 2016 r. o środowiskowych uwarunkowaniach dotyczyła wyłącznie instalacji oczyszczania ścieków, w tym przedsięwzięcia polegającego na "przebudowie i rozbudowie oczyszczalni ścieków w M." oraz, że proces przetwarzania odpadów nie został ujęty w tej decyzji Burmistrza.
Zdaniem skarżącej, nowa decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach nie jest wymagana w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w wyroku z dnia 17 marca 2021 r., sygn. akt II SAB/Sz 18/20 dokonał ponownej oceny wniosku Spółki i stwierdził, że nowa decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach nie jest wymagana.
Nadto, w opinii skarżącej, organ dokonał wybiórczej oceny treści załączonej do wniosku decyzji z dnia [...] stycznia 2016 r. o środowiskowych uwarunkowaniach, poprzestając w praktyce wyłącznie na jej początkowym rozstrzygnięciu odnoszącym się do przedsięwzięcia polegającego na "Przebudowie i rozbudowie oczyszczalni ścieków w M. w ramach projektu "Uporządkowanie gospodarki wodno-ściekowej w aglomeracji M.". Organ całkowicie pominął natomiast to, że przedmiotowa decyzja środowiskowa odnosi się w całości do szerszego przedsięwzięcia, obejmującego również proces zbierania i przetwarzania odpadów. W uzasadnieniu ww. decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach (w szczególności na str. 6 i 7) odniesiono się do gospodarki odpadami, a w charakterystyce przedsięwzięcia (str. 1 charakterystyki) m.in. do punktu zlewnego ścieków dowożonych. Przy czym decyzję środowiskową należy odczytywać i interpretować w całości. Z tego też względu nie można przyjąć, tak jak czyni to organ w zaskarżonej decyzji, że decyzja środowiskowa nie obejmuje swym zakresem przedsięwzięcia związanego ze zbieraniem i przetwarzaniem odpadów.
W odpowiedzi na skargę Kolegium wniosło o jej oddalenie, podtrzymując argumenty przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył co następuje:
Skarga nie zasługiwała na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2022 r., poz. 2492 ze zm.), sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem zaskarżonych aktów administracyjnych. Oznacza to, że w zakresie dokonywanej kontroli Sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji orzekając w sprawie nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Ponadto, zgodnie z treścią art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r., poz. 259 ze zm.- zwanej dalej p.p.s.a.), sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a.
Dokonując kontroli decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego
w S., w zakresie wyznaczonym wskazanymi przepisami prawa, Sąd uznał, że decyzja ta odpowiada prawu.
Zdaniem Sądu, organ II instancji zasadnie stwierdził, iż nie został spełniony przez skarżącą wymóg określony w art. 72 ust. 3 ustawy dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko ("ustawa o udostępnianiu informacji o środowisku"), i w związku z tym nie jest możliwe wydanie zezwolenia na przetwarzanie odpadów i na zbieranie odpadów, zgodnie z wnioskiem przedsiębiorcy z listopada 2019 r.
Zgodnie z podaną regulacją, decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach dołącza się do wniosku o wydanie decyzji, o których mowa w ust. 1, oraz zgłoszenia, o którym mowa w ust. 1a. Złożenie wniosku lub dokonanie zgłoszenia następuje w terminie 6 lat od dnia, w którym decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach stała się ostateczna, z zastrzeżeniem ust. 4 i 4b.
Należy przypomnieć, że w myśl art. 86 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach wiąże organy wydające decyzje, o których mowa w art. 72 ust. 1.
Stosownie zaś do treści art. 72 ust. 1 pkt 21 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku, wydanie decyzji określającej środowiskowe uwarunkowania następuje przed uzyskaniem zezwolenia na zbieranie odpadów, zezwolenia na przetwarzanie odpadów i zezwolenia na zbieranie i przetwarzanie odpadów wydawanych na podstawie ustawy z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach.
Nie ulega wątpliwości Sądu, że wymienione zezwolenia muszą być zgodne z poprzedzającą je decyzją o środowiskowych uwarunkowaniach przedsięwzięcia. W tym zakresie, w ramach wniosku o wydanie zezwolenia na przetwarzanie i zbieranie odpadów, skarżąca powołuje się na decyzję Burmistrza Miasta i Gminy M. z dnia [...] stycznia 2016 r. nr [...] o środowiskowych uwarunkowaniach przedsięwzięcia polegającego na przebudowie i rozbudowie istniejącej oczyszczalni ścieków w M. przy ul. [...].
Jak wynika z treści tej decyzji, organ zakwalifikował planowane przedsięwzięcie do kategorii mogących potencjalnie oddziaływać na środowisko, ujętych w § 3 pkt 77 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz.U. z 2016 r., poz. 71), jako instalacje do oczyszczania ścieków inne niż wymienione w § 2 ust. 1 pkt 40, przewidziane do obsługi nie mniej niż 400 równoważnych mieszkańców w rozumieniu art. 43 ustawy z dnia 18 lipca 2001 r. - Prawo wodne oraz wymienionych w § 3 ust. 2 pkt 2 rozporządzenia, polegające na rozbudowie, przebudowie lub montażu realizowanego lub zrealizowanego przedsięwzięcia wymienionego w ust. 1, z wyłączeniem przypadków, w których ulegająca zmianie lub powstająca w wyniku rozbudowy, przebudowy lub montażu część realizowanego lub zrealizowanego przedsięwzięcia nie osiąga progów określonych w ust. 1, o ile progi te zostały określone.
Z Karty informacyjnej objętego ww. decyzją przedsięwzięcia wynika, że istniejąca oczyszczalnia przyjmuje wszystkie ścieki komunalne i przemysłowe z miasta M. oraz przywożone z innych gmin. Inwestycja, na rzecz której wydano opisaną decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach, polegała na modernizacji ww. oczyszczalni ścieków, w tym istniejącego układu mechanicznego, chemicznego i biologicznego i układu technologicznego ścieżki osadowej oraz elementów sterujących. W Karcie inwestycji opisano jej zakres z opisem elementów oczyszczalni ścieków i jej infrastruktury przeznaczonych do przebudowy i rozbudowy. Przedstawiono też proces technologiczny oczyszczania ścieków, określono potencjalne rozwiązania chroniące środowisko związane z wstępnym charakterem tego etapu inwestycyjnego (str. 36), w tym co do odpadów przewidziano prowadzenie prawidłowej gospodarki odpadami i uzyskanie w tym zakresie niezbędnych decyzji. W tabeli nr 2 określono szacunkowe rodzaje odpadów przewidzianych do wytworzenia na etapie realizacji inwestycji takich jak opakowania z papieru i tektury, odpady z betonu, gruz ceglany, drewno, żelazo, stal, zmieszane odpady komunalne, wskazując sposób ich zagospodarowania - zmagazynowanie, zewidencjonowanie i przekazanie podmiotom posiadającym uregulowaną gospodarkę odpadami. Podkreślono, że wykonanie zamierzonych prac będzie źródłem powstania typowych budowlanych z grupy 17 katalogu odpadów.
Na etapie eksploatacji inwestycji (tabela 4) przewidziano wytwarzanie odpadów takich jak ustabilizowane komunalne odpady ściekowe, zawartość piaskowników, zmieszane odpady komunalne, które podlegają magazynowaniu, ewidencji i przekazaniu podmiotom z uregulowaną gospodarką odpadami oraz do celów rolniczych.
Zdaniem Sądu, przedstawione w Karcie dane z zakresu gospodarki odpadami odnoszą się do zagospodarowania wytworzonych odpadów, przede wszystkim powstałych na etapie realizacji opisanej inwestycji modernizacji (przebudowy i rozbudowy) oczyszczalni ścieków oraz powstałych w ramach jej funkcjonowania i eksploatacji. Nie dotyczą zaś zgłaszanego we wniosku z 2019 r. uregulowanego gospodarowania odpadami, przez który, zgodnie z ustawową definicją, rozumie się zbieranie lub przetwarzanie odpadów, a także późniejsze postępowanie z miejscami unieszkodliwiania odpadów oraz działania wykonywane w charakterze sprzedawcy odpadów lub pośrednika w obrocie odpadami (vide: art. 3 ust. 1 pkt 2 ustawy o odpadach). Przy czym przez "przetwarzanie odpadów" rozumie się procesy odzysku lub unieszkodliwiania, w tym przygotowanie poprzedzające odzysk lub unieszkodliwianie (art. 3 ust. 1 pkt 21 ww. ustawy).
Sąd stwierdził, że wyłącznie informacje o przedsięwzięciu polegającym na rozbudowie i przebudowie oczyszczalni ścieków i eksploatacji tego rodzaju działalności skarżącej były przedmiotem analizy Burmistrza M., który po weryfikacji zasięgu i rodzaju możliwych oddziaływań na środowisko orzekł o braku potrzeby oceny oddziaływania planowanej przebudowy i rozbudowy oczyszczalni ścieków na środowisko.
W treści decyzji między innymi wskazano, że analizą środowiskową objęte jest przedsięwzięcie dotyczące przebudowy i rozbudowy istniejącej oczyszczalni ścieków w M., która przyjmuje obecnie wszystkie ścieki komunalne oraz przemysłowe z miasta i dowożone beczkowozami z trenu całej gminy oraz częściowo z dwóch innych gmin. W trakcie realizacji przedsięwzięcia przewiduje się emisje hałasu, pyłu, gazów spalinowych o zasięgu lokalnym. Przewiduje się powstanie odpadów ujętych głównie z w katalogu grupy 17 - odpadów budowlanych. W związku z obecnością ludzi będą też wytwarzane zmieszane odpady komunalne. W zakresie wytwarzania odpadów i ich zagospodarowania wskazano wyłącznie, że odpady będą magazynowane w odpowiednich pojemnikach, kontenerach, ewidencjonowane i odbierane przez uprawnione podmioty celem ich przewiezienia na składowisko odpadów komunalnych bądź selektywnego zagospodarowania, zgodnie z gminnym systemem gospodarki odpadowej (por. str. 4 i 6 decyzji).
Na etapie eksploatacji przedsięwzięcia przyjęto do oceny emisję zanieczyszczeń pochodzącą z silników spalinowych, centralnego ogrzewania i z odkrytych obiektów technologicznych oczyszczalni i zapełniania silosu wapnia. Organ ocenił, że emisja ze ścieków ogranicza się do kilkudziesięciu metrów od źródła, w wyników procesów (tylko i wyłącznie) oczyszczania ścieków ulatują do atmosfery dwutlenek węgła oraz związki azotu bez odczuwalnego efektu i skutków dla środowiska.
Zapisano w decyzji, że oczyszczalnia ścieków została zaprojektowana w sposób bezpiecznych dla środowiska i spełnia wymagania stawiane dla tego typu obiektów, jednakże wymaga modernizacji dla zapewnienia możliwości oczyszczania ścieków do właściwych parametrów.
Trafnie zatem ocenił organ odwoławczy, że Karta przedsięwzięcia jak i w konsekwencji decyzja środowiskowa nie odnoszą się do eksploatacji instalacji przetwarzania odpadów, w tym do metod, czy procesów związanych z tego rodzaju przedmiotem działalności oraz do zbierania odpadów o kodach 19 08 01 i 19 08 02 (skratki, zawartość piaskowców) jako mieszaniny odpadów wytworzonych w tej oczyszczalni i zebranych też z innych oczyszczalni, opisanych we wniosku z 2019r.
W ocenie Sądu, rację mają organy orzekające w tej sprawie, że rozpatrywany wniosek o zezwolenie dotyczy odrębnej instalacji, związanej z innym, niż oczyszczanie ścieków, procesem przetwarzania odpadów, który bez wątpienia również potencjalnie może wiązać się z emisjami do środowiska.
Należy mieć na uwadze, że ustawodawca rozróżnił te rodzaje przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko i w § 3 ust. 1 pkt 82 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 10 września 2019 r. (Dz.U. z 2019 r. poz. 1839) wymienił instalacje związane z przetwarzaniem w rozumieniu art. 3 ust. 1 pkt 21 ustawy z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach odpadów, inne niż wymienione w § 2 ust. 1 pkt 41- 47, z wyłączeniem instalacji do wytwarzania biogazu rolniczego w rozumieniu art. 2 pkt 2 ustawy z dnia 20 lutego 2015 r. o odnawialnych źródłach energii, o zainstalowanej mocy elektrycznej nie większej niż 0,5 MW lub wytwarzających ekwiwalentną ilość biogazu rolniczego wykorzystywanego do innych celów niż produkcja energii elektrycznej, a także miejsca retencji powierzchniowej odpadów oraz rekultywacja składowisk odpadów.
Przedmiotem weryfikacji w decyzji środowiskowej z 2016 r., jak już wskazano, była natomiast instalacja do oczyszczania ścieków, aktualnie wymieniona w § 3 pkt 79 rozporządzenia z 2019 r.
W tym stanie rzeczy, zasadnie uznały organy, że warunkiem wydania zezwolenia na wnioskowane przetwarzanie i zbieranie odpadów było uprzednie uzyskanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach realizacji tego przedsięwzięcia. Przedstawienie do wniosku decyzji z [...] stycznia 2016 r. o środowiskowych uwarunkowaniach wydanej dla innego przedsięwzięcia nie stanowi zaś o spełnieniu wymogu z art. 72 ust. 1 pkt 21 oraz art. 72 ust. 3 ustawy środowiskowej.
W konsekwencji koniecznym i prawidłowym było negatywne rozpatrzenie wniosku o wydanie zezwolenia na zbieranie i przetwarzanie odpadów na wniosek, który nie został poprzedzony decyzją o środowiskowych uwarunkowaniach (por. art. 42 ust. 3d ustawy o odpadach), i w ten sposób narusza ww. przepisy prawa. Zgodnie z art. 46 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach, właściwy organ odmawia wydania zezwolenia na zbieranie odpadów lub zezwolenia na przetwarzanie odpadów w przypadku, gdy zamierzony sposób gospodarowania odpadami jest niezgodny z przepisami prawa, w tym prawa miejscowego.
Dodatkowo należy wyjaśnić, że w art. 72 ust. 2a ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku określono wyjątki od zasady przewidującej konieczność uzyskania decyzji środowiskowej. Zgodnie z tym przepisem, wymogu uzyskania decyzji środowiskowej przed uzyskaniem zezwoleń o których mowa w ust. 1 pkt 21 nie stosuje się w przypadku gdy: 1) zezwolenie dotyczy odzysku polegającego na przygotowaniu do ponownego użycia, lub 2) jest to drugie lub kolejne zezwolenie dla zrealizowanego przedsięwzięcia nieulegającego zmianie.
Jednakże, jak słusznie wskazał organ I instancji, w opisanym stanie faktycznym i prawnym sprawy, nie można było odstąpić od wymogu uzyskania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach (o jakim stanowi art. 72 ust. 2a pkt 2 ww. ustawy), gdyż inwestor nie spełnia warunku ubiegania się o "kolejne zezwolenie dla zrealizowanego przedsięwzięcia nieulegającego zmianie". Sąd nie ma wątpliwości, że przedstawiony powyżej zakres analizy oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko obejmuje wyłącznie ocenę potencjalnych oddziaływań oczyszczalni ścieków na środowisko i dotyczy wyłącznie tej dziedziny działalności skarżącej. Decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach z 2016 r. w żaden sposób nie dotyczy kontynuowanej działalności związanej z gospodarką odpadami, w rozumieniu ustawy o odpadach i w zakresie opisanym we wniosku z 2019 r.
Ponadto, należy zaznaczyć, że wbrew twierdzeniom skarżącej, w wyroku wydanym w sprawie o sygn. akt II SAB/Sz 18/20, Sąd nie przesądził w żaden sposób o poprawności decyzji środowiskowej z dnia [...] stycznia 2016 r. do uwzględnienia wniosku o wydanie zezwolenia. Sąd pokreślił jedynie, że brak było podstaw do stosowania przepisu art. 64 § 2 k.p.a., albowiem przedłożenie ww. decyzji umożliwiało co do zasady merytoryczne rozpatrzenie wniosku z 2019 r., a więc zweryfikowanie materialnoprawnych przesłanek do wydania zezwolenia na zbieranie i przetwarzanie odpadów, co miało miejsce w tej sprawie.
Mając na uwadze powyższe Sąd stwierdził, że skarga nie jest zasadna. Organy prawidłowo zastosowały też przepisy postępowania administracyjnego, znajdujące zastosowanie w tej sprawie. Nie doszło więc do naruszenia tych przepisów mogącego mieć istotny wpływ na jej wynik, na które powołuje się strona w zarzutach skargi.
W tym stanie rzeczy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie działając na podstawie art. 151 p.p.s.a. - orzekł jak sentencji.