II SA/RZ 923/21

II SA/Rz 923/21 - Wyrok WSA w Rzeszowie
Data orzeczenia
2021-09-14
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2021-06-04
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie
Sędziowie
Karina Gniewek-Berezowska /sprawozdawca/
Maciej Kobak /przewodniczący/
Piotr Godlewski
Symbol z opisem
6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne
Administracyjne postępowanie
Sygn. powiązane
II OSK 70/22 - Wyrok NSA z 2023-07-03
Skarżony organ
Wojewoda
Treść wyniku
Uchylono postanowienie I i II instancji
Powołane przepisy
Dz.U. 2019 poz 2325
art. 135, art. 145 § 1 pkt 1 lit a i c.
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Dz.U. 2020 poz 256
art. 145 §1 pkt 4 i 6, art. 148 § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j.
Dz.U. 2020 poz 491
art.  15zzzzzn2
Rozporządzenie Ministra Zdrowia  z dnia 20 marca 2020 r. w sprawie ogłoszenia na obszarze Rzeczypospolitej Polskiej stanu epidemii
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący SWSA Maciej Kobak Sędziowie WSA Piotr Godlewski AWSA Karina Gniewek - Berezowska /spr./ po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 14 września 2021 r. sprawy ze skargi K. M. na postanowienie Wojewody z dnia [...] kwietnia 2021 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania w sprawie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę I. uchyla zaskarżone postanowienie i postanowienie Starosty Powiatu z dnia [...] stycznia 2021 r. nr [...]; II. zasądza od Wojewody na rzecz skarżącego K. M. kwotę 200 zł /słownie: dwieście złotych/ tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Uzasadnienie
Przedmiotem kontroli Sądu jest postanowienie Wojewody [...] (dalej: "Wojewoda", "organ drugiej instancji", "organ odwoławczy") z dnia [...] kwietnia 2021 r. nr [...] utrzymujące w mocy postanowienie Starosty Powiatu [...] (dalej: "Starosta", "organ pierwszej instancji") z dnia [...] stycznia 2021 r. nr [...] wydane w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania.
W podstawie prawnej zaskarżonego postanowienia powołano art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz.U. z 2020 r. poz. 256 z późn. zm.; dalej: "k.p.a.").
Wydanie postanowienia poprzedzało postępowanie administracyjne o następującym przebiegu:
Wyżej wymienionym postanowieniem z dnia [...] stycznia 2021 r., Starosta po rozpoznania wniosku K.M. (dalej: "skarżący"), odmówił wznowienia postępowania w sprawie zakończonej decyzją ostateczną tego organu z dnia [...] maja 2019 r. nr [...], zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą pozwolenia na przebudowę budynku Wydziału Ksiąg Wieczystych wraz ze zmianą sposobu użytkowania poddasza na cele biurowe Sądu Rejonowego w [...], na działce nr ewid. 1866 w [...] przy ul. [...] oraz odmówił wstrzymania wykonania wymienionej decyzji.
Uzasadniając wydane rozstrzygnięcie organ pierwszej instancji wyjaśnił, że wnioskiem z dnia 12 listopada 2020 r. skarżący, na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 i 6 k.p.a. wniósł o wznowienie postępowania administracyjnego zakończonego ww. ostateczną decyzją tego organu, zaś we wniosku podał między innymi, że nie uczestniczył na prawach strony w postępowaniu, a o wydaniu decyzji dowiedział się w dniu 3 listopada 2020 r. od Prezydenta Miasta [...] w drodze wniosku o udostępnienie informacji publicznej oraz, że decyzję wydano bez uzyskania uzgodnienia z Wojewódzkim Konserwatorem Zabytków.
Organ stwierdził, że z treści złożonego wniosku, a także z jego uzupełnienia złożonego na wezwanie organu wynika, iż skarżący łączy ze sobą dwa odrębne postępowania, wobec czego przyjęto, że o decyzji nr [...] z dnia [...] maja 2019 r., dotyczącej przebudowy budynku Wydziału Ksiąg Wieczystych wraz ze zmianą sposobu użytkowania poddasza na cele biurowe Sądu Rejonowego w [...], skarżący dowiedział się w tym samym czasie, co otrzymał informację o decyzji nr [...] z dnia [...] maja 2019 r. w sprawie rozbudowy budynku Sądu Rejonowego w [...] o budynek administracyjny z archiwum wraz z łącznikiem. Z dokumentów znajdujących się w zasobach Starostwa Powiatowego w [...] wynika, iż miało to miejsce najpóźniej w dniu 7 października 2020 r. W związku z powyższym Starosta stwierdził, że skarżący uchybił terminowi określonemu w art. 148 § 1 k.p.a., ponieważ od chwili kiedy dowiedział się o decyzji, upłynął ponad 1 miesiąc, gdyż wniosek o wznowienie został złożony w dniu 10 listopada 2020 r.
Zażalenie na powyższe postanowienie złożył skarżący, zarzucając naruszenie art. 10 k.p.a. w zw. z art. 145 § 1 pkt 4 i 6 k.p.a., art. 147 k.p.a., 148 § 1 i 2 k.p.a. i 150 § 1 i 2 k.p.a., poprzez ich błędną wykładnię i w efekcie niewłaściwe zastosowanie, które spowodowało, że organ odmówił wznowienia postępowania. Wniósł o uwzględnienie złożonego wniosku.
Postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2021 r. nr [...], Wojewoda utrzymał zaskarżone postanowienie w mocy. Organ odwoławczy podzielił stanowisko organu pierwszej instancji, wskazując, że skarżący, pomimo wezwania nie udokumentował w jakiej dacie dowiedział się o ww. decyzji Starosty Powiatu [...] z dnia [...] maja 2019 r. nr [...]. Odnosząc się do drugiej przesłanki wznowieniowej Wojewoda stwierdził, że również w tym przypadku skarżący uchybił miesięcznemu terminowi na wniesienie wniosku o wznowienie postępowania określonemu w art. 148 § 1 k.p.a., ponieważ pomimo wezwania przez organ pierwszej instancji nie udokumentował, w jakiej dacie dowiedział się o braku stanowiska innego organu w sprawie objętej wnioskiem. Organ drugiej instancji wyjaśnił, że dokumenty otrzymane od Prezydenta Miasta [...], na które powołuje się skarżący nie dotyczą analizowanego zamierzenia inwestycyjnego (dotyczą one rozbudowy budynku sądu), zatem nie mogą stanowić o zachowaniu terminu do złożenia wniosku o wznowienie postępowania w analizowanej sprawie.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie, skarżący wniósł o uchylenie wyżej opisanego postanowienia Wojewody, zobowiązanie organu do wydania w wyznaczonym terminie rozstrzygnięcia wskazującego sposób załatwienia sprawy oraz faktyczne wznowienie postępowania, jak również o zasądzenie na jego rzecz kosztów postępowania. Skarżący podtrzymał dotychczasowe zarzuty oraz argumentację, a także powołał się na kolejną, zachodzącą w jego ocenie, przesłankę wznowieniową z art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a.
W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zajęte w kwestionowanym postanowieniu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn.: Dz. U. z 2021 r. poz. 137) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Stosownie do treści art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 z późn. zm.; dalej: "p.p.s.a.") uwzględnienie przez sąd administracyjny skargi i uchylenie decyzji następuje, gdy sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania, inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy. Zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a. Oznacza to, że sąd bierze pod uwagę wszelkie naruszenia prawa, a także wszystkie przepisy, które powinny znaleźć zastosowanie w rozpoznawanej sprawie, niezależnie od żądań i wniosków podniesionych w skardze - w granicach sprawy, wyznaczonych rodzajem i treścią zaskarżonego aktu. Sąd nie może wydać orzeczenia na niekorzyść skarżącego, chyba że stwierdzi naruszenie prawa skutkujące stwierdzeniem nieważności zaskarżonego aktu lub czynności (art. 134 § 2 p.p.s.a.). Na podstawie art. 119 pkt 3 p.p.s.a. sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym gdy przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie. W trybie uproszczonym sąd rozpoznaje sprawy na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów ( art. 120 p.p.s.a.).
Przedmiotem kontroli Sądu jest postanowienie Wojewody [...] utrzymujące w mocy postanowienie Starosty Powiatu [...] odmawiające wznowienia postępowania w sprawie zakończonej ostateczną decyzją Starosty Powiatu [...] z [...] maja 2019 r. nr [...] zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą pozwolenia na przebudowę budynku Wydziału Ksiąg Wieczystych wraz ze zmianą sposobu użytkowania poddasza na cele biurowe Sądu Rejonowego w [...], na działce nr ewid. 1866 w [...] przy ul. [...] oraz odmawiające wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.
Jak wynika z akt sprawy podstawą wydania zaskarżonego postanowienia, jak również postanowienia je poprzedzającego było ustalenie, że skarżący uchybił terminowi do złożenia wniosku o wznowienie postępowania. Jak ustaliły zgodnie organy skarżący wniosek o wznowienie postępowania złożył w dniu 12 listopada 2020 r. Jednocześnie organy zgodne były także co do tego, że najpóźniejszą datą, w której skarżący dowiedział się o przyczynie wznowienia postępowania był dzień 7 października 2020 r., podczas gdy skarżący twierdził, że informacje o powyższym powziął w dniu 3 listopada 2020 r.
Organy nie podzielając stanowiska skarżącego przyjęły, że skoro skarżący informację o podstawie wznowienia postępowania- podany we wniosku art. 145 §1 pkt 4 i 6 k.p.a. powziął w dniu 7 października 2020 r. to miesięczny termin do złożenia wniosku o wznowienie postępowania, o którym mowa w art. 148 §1 k.p.a. zakończył bieg w dniu 7 listopada 2020 r., a co za tym idzie złożony w dniu 12 listopada 2020 r. wniosek należało uznać za spóźniony.
Tymczasem na ocenę stanowiska organów, jak również zachowania skarżącego, nie bez wpływu pozostaje fakt, że dotyczyło to okresu w którym w Polsce ogłoszono stan epidemiczny.
W związku z ogłoszeniem Rozporządzeniem Ministra Zdrowia z 20 marca 2020 r. na obszarze Rzeczypospolitej Polskiej stanu epidemii ( Dz.U. z 2020 r., poz. 491), obowiązującego od 20 marca 2020 r. do odwołania, ustawą z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych ( Dz.U. 2020 r., poz. 1842) wprowadzono art. 15zzzzzn2.
Zgodnie z brzmieniem tego przepisu:
1. W przypadku stwierdzenia uchybienia przez stronę w okresie obowiązywania stanu epidemii ogłoszonego z powodu COVID-19 przewidzianych przepisami prawa administracyjnego terminów:
1) od zachowania których jest uzależnione udzielenie ochrony prawnej przed organem administracji publicznej,
2) do dokonania przez stronę czynności kształtujących jej prawa i obowiązki,
3) przedawnienia,
4) których niezachowanie powoduje wygaśnięcie lub zmianę praw rzeczowych oraz roszczeń i wierzytelności, a także popadnięcie w opóźnienie,
5) zawitych, z niezachowaniem których ustawa wiąże ujemne skutki dla strony,
6) do dokonania przez podmioty lub jednostki organizacyjne podlegające wpisowi do właściwego rejestru czynności, które powodują obowiązek zgłoszenia do tego rejestru, a także terminów na wykonanie przez te podmioty obowiązków wynikających z przepisów o ich ustroju
- organ administracji publicznej zawiadamia stronę o uchybieniu terminu.
2. W zawiadomieniu, o którym mowa w ust. 1, organ administracji publicznej wyznacza stronie termin 30 dni na złożenie wniosku o przywrócenie terminu.
3. W przypadku, o którym mowa w art. 58 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego, prośbę o przywrócenie terminu należy wnieść w terminie 30 dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu.
Od przewidzianego w tym przepisie obowiązku nie przewidziano żadnych wyjątków. Oznacza to, że w każdym przypadku niezachowania przez stronę terminów przewidzianych przepisami prawa administracyjnego, od zachowania których jest uzależnione udzielenie ochrony prawnej przed organem administracji publicznej, w okresie stanu epidemii, organ powinien zastosować się do treści tego przepisu i wynikającego z niego obowiązku zawiadomienia. W niniejszej sprawie brak jest dowodów na to, że organ dopełnił tego obowiązku.
Mając powyższe na uwadze Sąd uchylił zaskarżone postanowienie, jak również postanowienie je poprzedzające ze względu na naruszenie przepisów prawa materialnego, jak również procesowego, które mogły mieć wpływ na treść rozstrzygnięcia. Orzeczenie oparto na art. 145 § 1 pkt 1 lit a i c. p.p.s.a. i 135 p.p.s.a. O kosztach Sąd orzekł na podstawie art. 200, 205 §1 i 209 p.p.s.a.