IV SA 3872/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w WarszawieWarszawa2005-02-04
NSAbudowlaneŚredniawsa
prawo budowlanesamowola budowlananakaz rozbiórkipozwolenie na budowęprzebudowanowelizacja prawapostępowanie administracyjneuchylenie decyzjiWSA

Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, uznając ją za wadliwą z powodu błędnego umorzenia postępowania pierwszej instancji w obliczu nowelizacji Prawa budowlanego.

Sprawa dotyczyła nakazu rozbiórki budynku gospodarczo-garażowego, który został przebudowany bez pozwolenia na budowę. Organ pierwszej instancji nakazał rozbiórkę, jednak organ odwoławczy uchylił tę decyzję i umorzył postępowanie, powołując się na nowelizację Prawa budowlanego. Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzję organu odwoławczego, uznając umorzenie postępowania za wadliwe i wskazując na konieczność ponownego rozpoznania sprawy przez organ pierwszej instancji z uwzględnieniem nowych przepisów.

Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego nakazał rozbiórkę budynku gospodarczo-garażowego, uznając przeprowadzoną przebudowę za budowę wymagającą pozwolenia na budowę. Inwestorka nie posiadała takiego pozwolenia. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, rozpatrując odwołanie, uchylił decyzję organu pierwszej instancji i umorzył postępowanie, argumentując, że w związku z nowelizacją Prawa budowlanego sprawę należy rozpoznać na nowo według nowych przepisów. Skarżąca W. P. wniosła skargę do WSA, twierdząc, że zrealizowano nowy obiekt, a nie dokonano remontu, oraz że inwestorka nie była właścicielką nieruchomości. Wojewódzki Sąd Administracyjny uwzględnił skargę, uchylając decyzję organu odwoławczego. Sąd uznał, że umorzenie postępowania było wadliwe, ponieważ nowa regulacja Prawa budowlanego nakazuje rozpoznanie sprawy według nowych przepisów, a umorzenie sugeruje bezprzedmiotowość postępowania, która w tej sprawie nie zachodziła. Sąd wskazał, że rozpoznanie sprawy przez organ odwoławczy na nowo w zakresie znowelizowanego art. 48 Prawa budowlanego pozbawiłoby stronę jednej instancji, naruszając przepisy k.p.a. Dlatego Sąd uchylił decyzję organu pierwszej instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, umorzenie postępowania było wadliwe.

Uzasadnienie

Nowelizacja Prawa budowlanego nakazuje rozpoznanie sprawy według nowych przepisów, a umorzenie postępowania sugeruje jego bezprzedmiotowość, co nie miało miejsca. Rozpoznanie sprawy przez organ odwoławczy na nowo w zakresie znowelizowanego art. 48 Prawa budowlanego pozbawiłoby stronę jednej instancji.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (9)

Główne

P.b. art. 48

Prawo budowlane

Nowelizacja art. 48 Prawa budowlanego nakazuje rozpoznanie sprawy według nowych przepisów, ale umorzenie postępowania jest wadliwe, jeśli sprawa nie stała się bezprzedmiotowa. Konieczne jest przeprowadzenie postępowania legalizacyjnego.

P.p.s.a. art. 134 § § 1

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd administracyjny rozstrzyga w granicach sprawy, nie będąc związanym zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Pomocnicze

k.p.a. art. 138 § § 1 pkt 2

Kodeks postępowania administracyjnego

Organ odwoławczy uchylił decyzję organu pierwszej instancji i umorzył postępowanie.

k.p.a. art. 138 § § 1 pkt 3

Kodeks postępowania administracyjnego

Organ odwoławczy uchylił decyzję organu pierwszej instancji i umorzył postępowanie, powołując się na wejście w życie nowej regulacji prawnej.

k.p.a. art. 136

Kodeks postępowania administracyjnego

Rozpoznanie sprawy przez organ odwoławczy na nowo w zakresie znowelizowanego art. 48 Prawa budowlanego pozbawiłoby stronę jednej instancji.

k.p.a. art. 15

Kodeks postępowania administracyjnego

Naruszenie zasady dwuinstancyjności postępowania administracyjnego.

P.p.s.a. art. 145 § ust 1 pkt 1c

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd uchyla decyzję, postanowienie lub inny akt, jeśli stwierdzi naruszenie prawa materialnego lub przepisów postępowania.

P.p.s.a. art. 152

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Orzeczenie o wstrzymaniu wykonania zaskarżonej decyzji.

Ustawa o zmianie ustawy Prawo budowlane oraz o zmianie niektórych ustaw art. 7

Nakazuje rozpoznanie sprawy według nowych przepisów po wejściu w życie nowelizacji Prawa budowlanego.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Organ odwoławczy błędnie umorzył postępowanie pierwszej instancji, naruszając przepisy k.p.a. i zasadę dwuinstancyjności, mimo że sprawa nie stała się bezprzedmiotowa w związku z nowelizacją Prawa budowlanego.

Godne uwagi sformułowania

sąd administracyjny rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną Umorzenie postępowania sugeruje zaś zaistnienie bezprzedmiotowości postępowania, co w sprawie niniejszej nie miało miejsca.

Skład orzekający

Bożena Walentynowicz

przewodniczący

Elżbieta Zielińska-Śpiewak

sprawozdawca

Grzegorz Czerwiński

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących nowelizacji Prawa budowlanego i wpływu zmian prawnych na postępowania administracyjne, a także zasady postępowania przed sądami administracyjnymi."

Ograniczenia: Dotyczy konkretnego stanu faktycznego i momentu wejścia w życie nowelizacji Prawa budowlanego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje, jak zmiany w prawie mogą wpływać na postępowania administracyjne i jak sądy interpretują te zmiany, chroniąc prawo strony do dwuinstancyjnego rozpoznania sprawy.

Zmiana prawa nie usprawiedliwia umorzenia postępowania – WSA chroni prawo do dwuinstancyjności.

Sektor

budownictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
IV SA 3872/03 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2005-02-04
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2003-10-09
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Bożena Walentynowicz /przewodniczący/
Elżbieta Zielińska-Śpiewak /sprawozdawca/
Grzegorz Czerwiński
Symbol z opisem
6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Skarżony organ
Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku
Uchylono zaskarżoną decyzję
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Bożena Walentynowicz, Sędzia WSA Elżbieta Zielińska-Śpiewak (spr.), Asesor WSA Grzegorz Czerwiński, Protokolant Piotr Zawadzki, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 04 lutego 2005 r. sprawy ze skargi W. P. na decyzję [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego z dnia [...] sierpnia 2003 r. Nr [...] w przedmiocie Nakaz rozbiórki budynku gospodarczo-garażowego I. uchyla zaskarżoną decyzję, II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku.
Uzasadnienie
7/IVSA 3872/03
UZASADNIENIE
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w O. decyzją z dnia [...] czerwca 2003r wydana na postawie art 48 Prawa budowlanego z 7 lipca 1994r. nakazał R. Z. rozbiórkę budynku gospodarczo-garażowego znajdującego się na terenie działki przy ul. [...] w K.
W uzasadnieniu decyzji organ podał, iż w wyniku ponownego rozpatrzenia sprawy i powtórnie przeprowadzonej wizji lokalnej ustalono iż R. Z. w latach 1999-2000 dokonała przebudowy istniejącego od 1960r. budynku gospodarczo – garażowego.
Roboty budowlane polegały na rozbiórce części ścian i wymurowaniu ich od nowa. Podniesiono także wysokość ściany budynku znajdującej się w granicy z sąsiednią nieruchomością, wykonano strop nad częścią gospodarczą budynku, zmieniono dach na jednospadowy, wykonano także obróbki blacharskie.
W ocenie organu wykonane roboty budowlane należy zakwalifikować jako budowę-odbudowę budynku gospodarczego, w rozumieniu art. 3 pkt.6 Prawa budowlanego, a do ich rozpoczęcia niezbędne było uzyskanie decyzji o pozwoleniu na budowę. Inwestorka nie posiada pozwolenia na budowę w związku z czym orzeczono nakaz rozbiórki.
Odwołanie od tej decyzji wniosła R. Z. wnosząc o wydanie rozstrzygnięcia na podstawie art. 51 Prawa budowlanego.
[...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] sierpnia 2003r., wydana na podstawie art. 138 §1 pkt 2 Kpa, po rozpatrzeniu wniesionego odwołania uchylił zaskarżoną decyzję w całości i umorzył postępowanie organu I instancji. W uzasadnieniu wskazał, iż z uwagi na nowelizację ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane sprawę należy rozpoznać na nowo.
Zdaniem organu odwoławczego ponieważ sprawa nie została zakończona decyzją ostateczną należy stosować nowe przepisy w związku z czym organ I instancji powinien ustalić czy zachodzą przesłanki wymienione w art. 48 ust. 2 Prawa budowlanego pozwalające na legalizację obiektu. W związku z tym postępowanie przed organem I instancji należało umorzyć z uwagi na to, iż w zmienionym stanie prawnym nie można było zbadać sprawy w oparciu o wskazaną podstawę prawną w decyzji PINB.
Skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego na powyższą decyzję wniosła W. P.
W obszernej skardze wskazała m.in. iż inwestorka zrealizowała całkiem nowy obiekt. Nie był to remont istniejącego budynku gospodarczo – garażowego, gdyż tak w ogóle nie istniał. Na działce w granicy z jej nieruchomością były trzy komórki, które zostały rozebrane a na ich miejscu wybudowano nowy obiekt na nowych fundamentach. R. Z. nie jest właścicielką nieruchomości, która należała do jej zmarłej teściowej także R. Z. W odniesieniu do skarżonej decyzji wskazała, iż organ powinien nakazać rozbiórkę samowolnie wzniesionego obiektu.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację zawartą w skarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Skarga podlega uwzględnieniu aczkolwiek z innych przyczyn niż w niej wskazane.
Stosownie do treści przepisu art. 134§1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. nr 153, poz 1270 ze zm.), sąd administracyjny rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Oznacza to, że to Sąd może uwzględnić skargę także ze względu na inne uchybienia niż te, które strona podniosła w skardze.
Organ odwoławczy po uchyleniu decyzji organu pierwszej instancji umorzył postępowanie pierwszej instancji na podstawie art. 138 § 1 pkt 3 kpa – podnosząc wejście w życie nowej regulacji prawnej art. 48 Prawa budowlanego.
Rozstrzygnięcie to jest wadliwe, bowiem przepis art. 7 ustawy z dnia 29 sierpnia 2003r. o zmianie ustawy Prawo budowlane oraz o zmianie niektórych ustaw (Dz. U. Nr 80 poz. 718 ze zmianami), nakazuje rozpoznanie sprawy według nowych przepisów.
Umorzenie postępowania sugeruje zaś zaistnienie bezprzedmiotowości postępowania, co w sprawie niniejszej nie miało miejsca.
Nowa regulacja art. 48 Prawa budowlanego przewiduje konieczność przeprowadzenia szerokiego postępowania w celu ustalenia czy istnieje możliwość legalizacji samowoli budowlanej.
Jakkolwiek organ odwoławczy ma obowiązek rozpoznania sprawy na nowo w myśl art. 138 kpa – to rozpoznanie jej w zakresie nakazanym znowelizowanym art. 48 Prawa budowlanego pozbawiłoby stronę jednej instancji, a zatem nastąpiłoby z naruszeniem art. 136 kpa i art. 15 kpa. Zachodziła więc konieczność uchylenia decyzji pierwszej instancji i przekazania sprawy od ponownego rozpoznania przez ten organ z uwzględnieniem znowelizowanego przepisu art. 48 Prawa budowlanego.
Zważywszy na powyższe uchybienie Wojewódzki Sąd Administracyjny działając na podstawie art. 145 ust 1 pkt 1c ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł, jak w sentencji.
Orzeczenie w pkt. II sentencji znajduje swoje umocowanie w art. 152 cytowanej ustawy.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI