II SA/Rz 879/22
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzję o umorzeniu postępowania w sprawie legalności budowy budynku gospodarczego, nakazując ponowne zbadanie, czy doszło do rozbudowy obiektu, a nie tylko jego przebudowy.
Skarżący domagali się uchylenia decyzji o umorzeniu postępowania w sprawie legalności budowy budynku gospodarczego. Organy nadzoru budowlanego uznały, że wykonane prace stanowiły jedynie remont lub przebudowę, a dobudowana wiata nie wymagała pozwolenia. Sąd administracyjny uchylił te decyzje, wskazując, że organy nie zbadały wystarczająco, czy doszło do rozbudowy obiektu, która wymagałaby pozwolenia na budowę, a nie tylko zgłoszenia.
Sprawa dotyczyła skargi na decyzję o umorzeniu postępowania w sprawie legalności budowy budynku gospodarczego. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego (PINB) umorzył postępowanie, uznając, że budynek zrealizowano przed podziałem działki, a istniejące okno nie naruszało przepisów z daty budowy. Remont i budowa wiaty nie wymagały pozwolenia. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego (PWINB) utrzymał tę decyzję, również uznając, że zbliżenie budynku do granicy nastąpiło w wyniku podziału działki, a prace remontowe nie naruszały prawa. PWINB zakwalifikował roboty dachowe jako przebudowę, ale stwierdził brak podstaw do wstrzymania robót, a budowę wiaty uznał za legalną. Wojewódzki Sąd Administracyjny (WSA) uchylił obie decyzje. Sąd uznał, że organy nie zbadały wystarczająco, czy wykonane prace, w tym zmiana konstrukcji dachu i jego poszerzenie, nie stanowiły rozbudowy obiektu, która wymaga pozwolenia na budowę. WSA podkreślił, że poszerzenie dachu i oparcie go na słupach nie jest budową wiaty, lecz zmianą parametrów istniejącego budynku. Sąd nakazał ponowne wyjaśnienie kwestii rozbudowy obiektu poprzez porównanie jego parametrów przed i po robotach. W pozostałym zakresie, dotyczącym usytuowania okna i wpływu podziału działki, sąd uznał stanowisko organów za prawidłowe.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Sąd uznał, że organy nadzoru budowlanego nie zbadały wystarczająco, czy wykonane prace nie stanowiły rozbudowy obiektu budowlanego, która wymaga pozwolenia na budowę, a nie tylko zgłoszenia. Poszerzenie dachu i oparcie go na słupach nie jest budową wiaty, lecz zmianą parametrów istniejącego budynku.
Uzasadnienie
Sąd podkreślił, że rozbudowa obiektu budowlanego, w przeciwieństwie do przebudowy, skutkuje zmianą jego charakterystycznych parametrów (kubatury, powierzchni zabudowy, wysokości, długości, szerokości) i wymaga pozwolenia na budowę. Organy nie zweryfikowały, czy doszło do takich zmian.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylono_decyzję
Przepisy (14)
Główne
P.p.s.a. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 135
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Pomocnicze
k.p.a. art. 7
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 77 § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 80
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 105 § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
u.P.b. art. 3 § 6
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
u.P.b. art. 3 § 7a
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
u.P.b. art. 29 § 2 pkt 2
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
u.P.b. art. 51 § 1 pkt 2
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
u.P.b. art. 51 § 7
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
u.P.b. art. 48 § 1
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
u.P.b. art. 28 § 1
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie
Argumenty
Skuteczne argumenty
Organy nadzoru budowlanego nie zbadały wystarczająco, czy wykonane roboty budowlane stanowiły rozbudowę obiektu, która wymaga pozwolenia na budowę.
Odrzucone argumenty
Naruszenie art. 48 ust. 1 pkt 1 u.P.b. poprzez niezastosowanie względem inwestycji stanowiącej przebudowę budynku, którą wykonano bez uprzedniego uzyskania decyzji o pozwoleniu na budowę. Naruszenie art. 50 i art. 51 u.P.b. poprzez ich bezpodstawne niezastosowanie i przyjęcie, że zbliżenie ściany z otworem okiennym do granicy z działką sąsiednią nr [...] nie narusza przepisów techniczno-budowlanych.
Godne uwagi sformułowania
nie sposób mówić o budowie wiaty, czyli o wznoszeniu odrębnego konstrukcyjnie obiektu budowlanego wiata jest traktowana w przepisach jako autonomiczny obiekt budowlany rozbudowa zawsze zmierza do powiększenia istniejącego obiektu budowlanego w obszarze jego charakterystycznych parametrów technicznych ocena zgodności z prawem usytuowania obiektu może być prowadzona z uwzględnieniem granic działek na dzień budowy
Skład orzekający
Marcin Kamiński
przewodniczący
Paweł Zaborniak
sprawozdawca
Karina Gniewek-Berezowska
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów Prawa budowlanego dotyczących rozróżnienia między przebudową, rozbudową a budową wiaty, a także kwestia oceny zgodności z przepisami usytuowania obiektu w kontekście podziału działki."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji faktycznej, ale zasady interpretacji przepisów Prawa budowlanego są uniwersalne.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa pokazuje, jak ważne jest precyzyjne rozróżnienie między robotami budowlanymi (przebudowa, rozbudowa, budowa) i jak organy nadzoru mogą popełnić błędy w tej kwalifikacji, co prowadzi do uchylenia decyzji. Jest to praktyczny przykład dla prawników i inwestorów.
“Przebudowa czy rozbudowa? Sąd wyjaśnia, kiedy zmiana dachu wymaga pozwolenia na budowę.”
Sektor
budownictwo
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII SA/Rz 879/22 - Wyrok WSA w Rzeszowie Data orzeczenia 2022-11-29 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2022-07-18 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie Sędziowie Karina Gniewek-Berezowska Marcin Kamiński /przewodniczący/ Paweł Zaborniak /sprawozdawca/ Symbol z opisem 6019 Inne, o symbolu podstawowym 601 Hasła tematyczne Budowlane prawo Skarżony organ Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego Treść wyniku Uchylono decyzję I i II instancji Powołane przepisy Dz.U. 2022 poz 329 art. 145 § 1 pkt 1 lit. c Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j. Dz.U. 2020 poz 1333 art. 3 pkt 6, 7a, art. 48 ust. 1 Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane - t.j. Dz.U. 2022 poz 2000 art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j. Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący SWSA Marcin Kamiński Sędziowie WSA Paweł Zaborniak /spr./ AWSA Karina Gniewek – Berezowska Protokolant specjalista Anna Mazurek–Ferenc po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 listopada 2022 r. sprawy ze skargi K. K. i J. C. na decyzję Podkarpackiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Rzeszowie z dnia 3 czerwca 2022 r. nr OA.7721.11.6.2022 w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie legalności budowy budynku gospodarczego I. uchyla zaskarżoną decyzję i decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia 15 marca 2022 r. znak: PINB.5160.1.8.2021; II. zasądza od Podkarpackiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Rzeszowie na rzecz skarżących K. K. i J. C. solidarnie kwotę 500 zł /słownie: pięćset złotych/ tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Uzasadnienie Przedmiotem skargi KK i JC (dalej: "Skarżący") jest decyzja Podkarpackiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego (dalej: "PWINB", "Organ odwoławczy" lub "Organ II instancji") z 3 czerwca 2022 r. nr OA.7721.11.6.2022, wydana w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego w sprawie legalności budynku gospodarczego. Z uzasadnienia skargi oraz nadesłanych akt sprawy wynika, że zawiadomieniem z 22 grudnia 2021 r., nr PINB.5160.1.8.2020, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] (dalej: "PINB" lub "Organ I instancji") poinformował strony o wszczęciu postępowania administracyjnego w sprawie budynku gospodarczego zlokalizowanego na działce nr [...] . Decyzją z 15 marca 2022 r., nr PINB.5160.1.8.2021, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] umorzył w całości postępowanie w sprawie przebudowy budynku gospodarczego zlokalizowanego na działce nr [...]. Organ I instancji podał, że budynek stanowiący przedmiot postępowania administracyjnego jest obiektem o konstrukcji murowanej, parterowym, z dachem dwuspadowym krytym blachodachówką i został zrealizowany około 1960 r. Obiekt posiada wymiary 8,64 m x 5,64 m i usytuowany jest w odległości od 1,90 m do 1,92 m od ogrodzenia działki od strony północnej, 3,74 m od budynku mieszkalnego na tej samej nieruchomości. Budynek posiada wewnętrzną instalację elektryczną doprowadzoną policznikowo z budynku mieszkalnego. Od strony zachodniej budynku gospodarczego znajduje się wiata o wymiarach 3,90 m x 5,00 m, posiadająca dach jednospadowy kryty blachodachówką, stanowiącą przedłużenie połaci zachodniej budynku gospodarczego. W ścianie budynku gospodarczego od strony północnej znajduje się okno o wymiarach 0,92 m x 1,40 m. Uczestniczący w czynnościach kontrolnych jk (współwłaściciel działki nr [...]) oświadczył, że od czasu zakupu budynku wraz z działką w 2011 r. okno od strony północnej w budynku gospodarczym istniało (wymienione zostało w 2016 r.). Działki nr [...] stanowiły wcześniej jedną działkę i w okresie późniejszym zostały podzielone. Ponadto oświadczył, że w latach 2017 – 2018 dokonano remontu budynku gospodarczego na podstawie zgłoszenia Staroście [...], który pismem z [...] sierpnia 2017 r. nr [...] zaświadczył z urzędu o braku podstaw do wniesienia sprzeciwu o przystąpieniu do remontu budynku gospodarczego. PINB podniósł, że pozwolenia na budowę na terenie miasta [...] były wydawane przez Burmistrza od lat siedemdziesiątych ubiegłego wieku, natomiast w Planie Ogólnym Zagospodarowania Przestrzennego Miasta [...] - zatwierdzonym przez Wojewódzką Radę Narodową w [...] uchwałą nr [...] z [...] października 1968 r. sporna działka została wskazana jako teren zabudowy budownictwa jednorodzinnego typu wolnostojącego (A 153 MNj). W 1986 r. nastąpił podział działki nr [...] na działki nr [...]. Otwór okienny znajdujący się w ścianie północnej budynku gospodarczego istniał i nie był objęty przebudową budynku gospodarczego, a zatem naruszenie przepisów rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz.U. z 2019 r. poz. 1065 z późń. zm.) nastąpiło w wyniku podziału działki a nie przebudowy budynku. Organ I instancji ustalił, że remont budynku gospodarczego zgłoszony Staroście [...] obejmował jedynie wymianę blachy i pojedynczych krokwi. Zgłoszenie nie obejmowało natomiast wykonania dwuspadowego dachu nad budynkiem oraz wiaty od strony zachodniej. Zdaniem PINB, roboty budowlane wykonane przy budynku gospodarczym stanowiły przebudowę jego przebudowę w rozumieniu art. 3 pkt 7a ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (tekst jedn. Dz.U. z 2021 r. poz. 2351 z późn. zm.) – dalej: "u.P.b.". Realizacja wiaty natomiast – w świetle art. 29 ust. 2 pkt 2 u.P.b. nie wymagała uzyskania decyzji o pozwoleniu na budowę lub dokonania zgłoszenia. Wobec powyższego Organ I instancji uznał, że budynek nie narusza przepisów obowiązujących w dacie jego budowy, tym samym nie zachodzi potrzeba wydania decyzji nakazującej zamurowania otworu okiennego od strony północnej oraz konieczność wykonania ściany północnej jako ściany oddzielenia przeciwpożarowego. To zaś obligowało do umorzenia postępowania jako bezprzedmiotowego. Odwołanie od powyższej decyzji wniósł jc, zarzucając wadliwą kwalifikację wykonanych robót budowlanych jako przebudowę budynku. W ocenie odwołującego się wiata powstała wskutek rozbudowy istniejącego budynku gospodarczego poprzez wydłużenie konstrukcji dachu i stanowi integralną część budynku gospodarczego, a roboty budowlane w takim zakresie wymagają zgłoszenia. Brak jest również podstaw przyjęcia, że w realiach opisywanej sprawy nie zachodzą podstawy prawne do wydania decyzji w przedmiocie zamurowania otworu okiennego oraz wykonania ściany oddzielenia przeciwpożarowego. Decyzją z 3 czerwca 2022 r., nr OA.7722.11.6.2022, Podkarpacki Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego uchylił decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] i jednocześnie umorzył postępowanie w sprawie legalności budowy budynku gospodarczego na działce nr [...], przebudowanego w zakresie połaci dachowej wraz z dobudowaną wiatą od strony zachodniej w/w budynku gospodarczego - w całości. Organ odwoławczy podał, że realizacja budynku gospodarczego na działce nr [...] miała miejsce przed dokonanym w 1986 r. podziałem działki nr [...]. Późniejszy podział działki nie może zatem mieć więc wpływu na kwestię zgodności usytuowania budynku gospodarczego z otworem okiennym od granicy działek nr [...]. Na podstawie zeznań świadka ustalono, że otwór okienny w ścianie północnej istniał od momentu powstania budynku gospodarczego wybudowanego około 1960 r. Istnienie spornego otworu okiennego nie naruszało obowiązujących w dacie budowy budynku gospodarczego przepisów prawa. Dokonana w latach 2017 r. – 2018 r. wymiana stolarki okiennej i drzwiowej nie wymagała uzyskania decyzji o pozwoleniu na budowę ani dokonania zgłoszenia. Zdaniem PWINB tego rodzaju prace mają charakter remontu, który nie wiąże się z ingerencją w konstrukcję obiektu budowlanego. Nie można zatem zarzucić inwestorom istotnego odstępstwa od przepisów, skoro zbliżenie obiektu ścianą z otworem okiennym do granicy z działką sąsiednią nastąpiło w wyniku podziału działek już po wybudowaniu budynku gospodarczego i powstaniu okna. Organ odwoławczy podniósł, że sama ocena usytuowania obiektu na działce powinna się odbywać z uwzględnieniem granic działek na dzień jego budowy czyli, zgodnie z takim stanem prawnym, jaki wynikał z wówczas istniejącego ustalenia granic, co zostało prawidłowo wykazane przez Organ I instancji. Organ odwoławczy wyjaśnił też, że zgłoszeniem z [...] sierpnia 2017r. nr [...] AK zawiadomiła Starostę [...] m.in. o remoncie budynku gospodarczego polegającym na wymianie blachy i krokwi na budynku gospodarczym (budynek gospodarczy z dachem dwuspadowym o lekkim spadzie) - na nowe. Wykonane w stanie faktycznym roboty dotyczyły przebudowy budynku gospodarczego w zakresie połaci dachowej, wykonaniu elewacji oraz remontu w zakresie wymiany stolarki okiennej i drzwiowej. Roboty obejmujący wykonanie elewacji (docieplenie) oraz wymianę stolarki okiennej i drzwiowej, nie wymagały pozwolenia na budowę ani zgłoszenia (art. 29 ust. 4 pkt. 1 lit. c) oraz art. 29 ust. 4 pkt. 2 lit. a) u.P.b.). PWINB wskazał, że roboty budowlane w zakresie połaci dachowej obejmowały elementy konstrukcyjne i jako stanowiące przebudowę obiektu wymagały uzyskania pozwolenia na budowę. Tym samym przyjąć należało, że zostały wykonane na podstawie zgłoszenia budowlanego przyjętego z naruszeniem art. 29 ust. 3 u.P.b. Wobec powyższego w sprawie ma zastosowanie procedura naprawcza określona art. 50 ust. 1 pkt 3 u.P.b. PWINB podniósł, że wykonanie przebudowy budynku gospodarczego w zakresie połaci dachowej nie wymagało wstrzymania robót budowlanych, ponieważ roboty te zostały zakończone i zastosowanie znajduje art. 51 ust. 7 u.P.b. W zaistniałej sytuacji należało zatem sprawdzić czy roboty budowlane polegające na przebudowie budynku gospodarczego w zakresie połaci dachowej zrealizowano w sposób mogący spowodować zagrożenie bezpieczeństwa ludzi lub mienia bądź zagrożenie środowiska (art. 50 ust. 1 pkt 2 u.P.b.) lub w sposób istotnie odbiegający od ustaleń i warunków określonych w przepisach (art. 50 ust. 1 pkt 4 u.P.b.). Z opinii rzeczoznawcy budowlanego w specjalności konstukcyjno - budowlanej wynika, że budynek gospodarczy oraz zadaszenie zostały wykonane bardzo starannie, zgodnie ze sztuką budowlaną i nie stanowią żadnego zagrożenia konstrukcyjnego. Tym samym nie zachodzą okoliczności określone w art. 50 ust. 1 pkt. 2 i 4 u.P.b. w zakresie robót budowlanych związanych z przebudową dachu. Odnośnie wiaty zrealizowanej przy budynku PWINB podał natomiast, że na działce nr [...] w [...] istnieje budynek mieszkalny, a powierzchnia zabudowy wiaty wynosi 19,50 m2. Zatem jej budowa została objęta wyłączeniem spod obowiązku uzyskania decyzji o pozwoleniu na budowę oraz dokonania zgłoszenia, o którym mowa w art. 29 ust. 2 pkt 2 u.P.b. Ponadto wiata nie jest budynkiem więc do oceny jej usytuowania nie ma zastosowania Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Mając na uwadze powyższe Organ odwoławczy uznał, że w opisywanej sprawie zachodzi bezprzedmiotowość postępowania, niemniej reformacji wymagała treść rozstrzygnięcia pierwszoinstancyjnego. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie, KK i JC wnieśli o uchylenie zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji, a ponadto o zasądzenie kosztów postępowania. Zaskarżonej decyzji Skarżący zarzucił naruszenie: 1. art. 48 ust. 1 pkt 1 u.P.b. poprzez jego niezastosowanie względem inwestycji stanowiącej przebudowę budynku, którą wykonano bez uprzedniego uzyskania decyzji o pozwoleniu na budowę; 2. art. 50 i art. 51 u.P.b. poprzez ich bezpodstawne niezastosowanie i przyjęcie, że zbliżenie ściany z otworem okiennym do granicy z działką sąsiednią nr [...] nie narusza przepisów techniczno-budowlanych. W odpowiedzi na skargę PWINB wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczas wyrażone stanowisko. W piśmie procesowym z 17 listopada 2022 r. kierowanym do WSA AK i JK wnieśli o oddalenie skargi oraz o zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. Według uczestników w skardze do Sądu podniesione zostały wyłącznie argumenty stanowiące polemikę z ustaleniami Organów administracji budowlanej obu instancji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: I. Skarga okazała się częściowo zasadna, przez co została przez Sąd uwzględniona. Sąd administracyjny sprawuje w zakresie swej właściwości kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej, co wynika z art. 1 ustawy z 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2021 r. poz. 137). Zakres tej kontroli wyznacza art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2022 r. poz. 329; zwana dalej w skrócie P.p.s.a.). Stosownie do tego przepisu Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Natomiast w myśl art. 145 P.p.s.a., Sąd zobligowany jest do uchylenia decyzji bądź postanowienia lub stwierdzenia ich nieważności, ewentualnie niezgodności z prawem, gdy dotknięte są one naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania, innym naruszeniem przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy, lub zachodzą przyczyny stwierdzenia nieważności decyzji wymienione w art. 156 k.p.a. lub innych przepisach. Jednocześnie w ramach prowadzonej kontroli legalności decyzji Sąd stosuje przewidziane prawem środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia (art. 135 P.p.s.a.). II. O uwzględnieniu skargi zadecydowały powody związane z niepełnymi i błędnymi ustalaniami stanu faktycznego sprawy (naruszenie art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 K.p.a., w zw. z art. 3 pkt 6, 7a u.P.b.), co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy ukształtowany za pomocą przepisów : art. 105 § 1 K.p.a. w zw. z art. 29 ust. 2 pkt 2, art. 51 ust. 1 pkt 2, ust. 7 u.P.b. To zaś skutkowało koniecznością uchylenia decyzji Organów nadzoru budowlanego obu instancji na podstawie art. 135 i art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. Z przesłanych do WSA wraz ze skargą akt administracyjnych wynika, że zawiadomieniem z dnia 22 grudnia 2021 r. PINB poinformował strony o wszczęciu postępowania administracyjnego w sprawie budynku gospodarczego na działce o nr [...] należącej do uczestników postępowania sądowego AK i JK. Organ II instancji po przeprowadzeniu postępowania odwoławczego podobnie jak PINB uznał, że budynek, o jakim mowa został przebudowany w zakresie połaci dachowej, co wymagało uzyskania pozwolenia na budowę, jednak nie zachodzą okoliczności określone w art. 50 ust. 1 pkt 2 i 4 u.P.b. w zakresie robót związanych z przebudową dachu. Ponadto, według Organów miały też miejsce roboty polegające na dobudowie do tego budynku wiaty od strony zachodniej o wymiarach 3,90 m x 5,00 m o pow. 19,5 m². Budowa tej wiaty nie wymagała zaś uzyskania pozwolenia na budowę jak również zgłoszenia. Organy powołały się w tym względzie na art. 29 ust. 2 pkt 2 u.P.b. Zdaniem Sądu, trafnie strona skarżąca – JC - w treści swego odwołania wniesionego od decyzji PINB starała się zwrócić uwagę Organów na niezbadaną w tej sprawie kwestię rozbudowy przedmiotowego obiektu gospodarczego. Z przekazanych do sądu akt wynika, że w latach 2017 - 2018 inwestorzy przeprowadzili roboty budowlane, które niewątpliwie doprowadziły do istotnych zmian w konstrukcji dachu na budynku gospodarczym. Z ich pisma datowanego na dzień 3 lutego 2022 r. wynika bowiem, że przed rozpoczęciem robót dach wzniesionego w latach 60 ubiegłego wieku budynku gospodarczego był dachem płaskim, który został zastąpiony nowym dachem dwuspadowym, celem przeciwdziałania zniszczeniom z powodu systematycznego zalewania pomieszczeń po opadach deszczu oraz zalegania na nim śniegu w okresie zimowym. Strony w powyższym piśmie oświadczyły również, iż w tym czasie od strony zachodniej wykonano zadaszenie w celu przechowywania pod nim drewna oraz narzędzi ogrodniczych. Oświadczenie uczestników postępowania dotyczące robót budowlanych obejmujących konstrukcję dachu budynku, pokrywa się z materiałem dowodowym przedłożonym przez KK w PINB dnia 15 listopada 2021 r. obejmującym kopie zdjęć przedstawiających budynek gospodarczy przed wykonanymi robotami jak również obrazującymi ten budynek po ich realizacji. W treści kierowanego do Organu I instancji pisma w/w Strona podnosiła, że istotnym zmianom uległa konstrukcja dachu, została przebudowana ściana szczytowa, co w końcowym efekcie doprowadziło do zmiany wysokości budynku oraz jego kubatury. Twierdzeniom KK o wprowadzonych w obiekcie zmianach w bryle budynku dowodzą załączone przez niego zdjęcia wykonane w 2017 r. oraz 2021 r. jak również zdjęcia budynku gospodarczego wykonane podczas kontroli PINB z dnia 12 października 2021 r. Na podstawie obrazu tych zdjęć można stwierdzić, że dach budynku gospodarczego został znacznie wydłużony w kierunku zachodnim i wsparty na słupach podtrzymujących. Przedłużony dach osłania zgromadzone pod nim na płytkach drewno oraz materiały gospodarcze. Dodatkowo dach budynku został wyposażony w system kanalizacji deszczowej składającej się z rynien i rur odprowadzających wody z całego dachu budynku gospodarczego. Zarówno PINB jak i PWINB w swych decyzjach zakwalifikowały przeprowadzone roboty jako przebudowę dachu budynku zaś znaczące poszerzenie jego połaci dachowej jako roboty polegające na budowie wiaty, która nie wymagała uzyskania pozwolenia na budowę jak również zgłoszenia. Dokonana w decyzjach kwalifikacja wykonanych w ten sposób robót nie jest prawidłowa. Jeżeli bowiem na skutek robót obejmujących konstrukcję dachu budynku następuje powiększenie połaci dachowej i oparcie jej na słupach, dodatkowo zostaje ona wyposażona w rynny i rury odprowadzające wody opadowe z powierzchni dachu budynku, to nie sposób mówić o budowie wiaty, czyli o wznoszeniu odrębnego konstrukcyjnie obiektu budowlanego. Wiata jest w przepisach u.P.b. traktowana jako budowla samodzielna, czyli posiadająca własne elementy konstrukcyjne, wystarczające do wypełnienia związanych z wiatą funkcji. Według definicji wiaty zawartej w "lIustrowanym Leksykonie Architektoniczno-Budowlanym" (wyd. Arkady 2008, s. 376), wiatą jest dach wsparty na słupach, wolno stojący, czasem uzupełniony fragmentami ścian pomiędzy słupami (np. daszek na przystankach autobusowych i tramwajowych, przekrycie peronu kolejowego). W aktualnym orzecznictwie nie budzi wątpliwości, że wiata jest samodzielną budowlą, posiadająca dach, nie obudowana ze wszystkich stron ścianami lub nawet w ogóle ścian pozbawiona (wiata wolnostojąca), której celem jest ochrona miejsca lub rzeczy przed oddziaływaniem atmosferycznym. Jej podstawowym elementem konstrukcyjnym (konstrukcją nośną), na którym osadzony jest dach, są słupy wiążące budowlę z gruntem (np. wyrok NSA z dnia 10 maja 2011 r., sygn. II OSK 794/10 i 16 lutego 2016 r. sygn. II OSK 1481/14, LEX). Sąd podkreśla, iż wiata jest traktowana w przepisach jako autonomiczny obiekt budowlany (np. w art. 29 ust. 2 pkt 2 u.P.b.), przez co nie może stanowić nierozerwalnej części istotnego elementu konstrukcji innego obiektu budowlanego, w tym przypadku budynku gospodarczego. Jeżeli na skutek robót następują zmiany w konstrukcji dachu, ścian szczytowych, jak również ma miejsce poszerzenie powierzchni dachu, to ich efektem nie jest powstanie samodzielnego obiektu budowlanego, jakim jest wiata. Poza tym, jako budowy wiaty nie można uznawać robót prowadzących do zmiany istniejącej bryły obiektu budowlanego. W sytuacji choćby nieznacznej zmiany tej bryły będziemy mieć do czynienia z rozbudową istniejącego obiektu budowlanego. Interpretacja przepisów u.P.b. dopuszczająca wykorzystanie przez obiekt wiaty elementów konstrukcji budynków, pozwalałaby inwestorom na podejmowanie prób obejścia wymogu uzyskania pozwolenia na rozbudowę obiektów budowlanych. Należy przypomnieć, że przez rozbudowę przepisy u.P.b. każą rozumieć roboty skutkujące zmiana charakterystycznych parametrów istniejącego obiektu budowlanego takich jak jego kubatura, powierzchnia zabudowy, wysokość, długość, szerokość. Powyższy wniosek oparty jest o legalną definicje przebudowy, którą de lege lata wyraża art. 3 pkt 7a u.P.b. Rozbudowa w zestawieniu z przebudową polega na większej ingerencji w istniejący obiekt budowlany, prowadząc do zmiany jego granic, a nie tylko do wymiany niektórych spośród jego elementów (zob. W. Piątek, Art. 3. W: Prawo budowlane. Komentarz, wyd. III. Wolters Kluwer, 2016.). Rozbudowa zawsze zmierza do powiększenia istniejącego obiektu budowlanego w obszarze jego charakterystycznych parametrów technicznych, o których decydują modyfikacje zewnętrznych części obiektu budowlanego skutkujące zmianą jego kubatury, powierzchni zabudowy, wysokości, długości czy szerokości. Z uwagi na końcowy efekt czynności rozbudowy muszą być one na gruncie prawa budowlanego kwalifikowane podobnie jak budowa obiektu budowlanego. Dlatego też rozbudowa została umieszczona pośród czynności stanowiących w świetle art. 3 pkt 6 u.P.b. budowę obiektu budowlanego. Dlatego w tej sprawie wykonane roboty można było jak twierdzą skarżący zakwalifikować jako rozbudowę istniejącego obiektu gospodarczego, ponieważ nie wykluczono powiększenia jego powierzchni zabudowy, wysokości czy kubatury. Zebrany w sprawie materiał dowodowy nie pozwala na przyjęcie za Organami nadzoru budowlanego, iż skutkiem robót budowlanych przy budynku gospodarczym była wyłącznie jego przebudowa jak i powstanie wiaty. Ten wniosek potwierdzają inwestorzy, którzy w powołanym już w piśmie z dnia 3 lutego 2022 r. oświadczyli, że wykonali dach dwuspadowy oraz zadaszenie od strony zachodniej. Nie podnosili oni, iż ich zamiarem była budowa wiaty. Poza tym, o powiększeniu kubatury istniejącego obiektu gospodarczego mowa jest w dostarczonej przez inwestorów opinii rzeczoznawcy budowlanego, gdzie stwierdzono na stronie 3, iż powierzchnia zabudowy i kubatura przedmiotowego budynku gospodarczego po remoncie nie zmieniły się lub tylko kubatura nieznacznie się zmieniła. Może to potwierdzać niezweryfikowane w postępowaniu twierdzenia skarżącego o zmianach w ścianie szczytowej budynku. Udokumentowane w aktach roboty budowlane nie zostały w toku postępowania ocenione pod kątem rozbudowy istniejącego obiektu budowlanego. W konsekwencji tych ograniczeń dowodowych nie wyjaśniono w sposób wymagany, m.in. w oparciu o dowody dostarczone przez stronę postępowania w postaci zdjęć obiektu przed i po wykonaniu robót, czy w ich wyniku nastąpiła zmiana charakterystycznych parametrów obiektu gospodarczego jak kubatura, powierzchnia zabudowy oraz wysokość. Nie zweryfikowano w tym względzie twierdzeń jednej z stron o wprowadzeniu zmian w ścianie szczytowej budynku. Tymczasem, gdyby skutkiem działań inwestorów były zmiany skutkujące zwiększeniem wysokości obiektu gospodarczego czy kubatury to nie sposób mówić wyłącznie o przebudowie budynku, lecz o jego rozbudowie. Rozbudowa obiektu budowlanego wymaga w myśl art. 28 ust. 1 u.P.b. uzyskania pozwolenia na budowę, a jego brak podlega odmiennej procedurze niż zastosowana w sprawie, bo przewidzianej w art. 48 ust. 1 u.P.b. III. W pozostałym zakresie zarzutów skarga jest niezasadna. WSA za prawidłowe uznał oceny Organów nadzoru dotyczące podnoszonego przez skarżących naruszenia przepisów rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Nie może być bowiem mowy o jakiejkolwiek postaci uchybienia przepisom regulującym dopuszczalne zbliżenie obiektu budowlanego do granic działki sąsiadującej, jeżeli to zbliżenie nie jest wynikiem działań inwestycyjnych jakimi są roboty budowlane prowadzące do wzniesienia obiektu lecz działań prawnych jakim w tej sprawie był wykazany podział nieruchomości. Podział o jakim mowa został udowodniony za pomocą aktu notarialnego, którego kopia znajduje się w aktach sprawy. Ma rację Organ odwoławczy pisząc w uzasadnieniu swej decyzji, iż ocena zgodności z prawem usytuowania obiektu może być prowadzona z uwzględnieniem granic działek na dzień budowy, czyli z takim stanem prawnym jaki wynikał z istniejącego wówczas przebiegu granic nieruchomości. W rezultacie, nie można skutecznie zarzucać inwestorom, iż dopuścili się uchybień w sytuowaniu ściany obiektu z oknem względem działki skarżących o nr [...]. Taka lokalizacja nie miała w istocie miejsca, przez co wykluczyć należy ewentualność kierowania się w tym względzie przepisami w/w rozporządzenia. Wobec wykazanego faktu wcześniejszego podziału nieruchomości, nie można było wymagać od inwestorów, aby przy wykonywaniu robót w obiekcie zobligowani byli do wypełnienia okna przeszkleniem o odpowiedniej klasie odporności ogniowej. Ponadto, wobec ustalonej przez Organy daty budowy budynku oraz przeznaczenia terenu nieruchomości w MPZP, Sąd nie dostrzega powodów aby rozważać ewentualność powstania obiektu gospodarczego bez pozwolenia na budowę. Również w tym względzie ustalenia Organów nie budzą zastrzeżeń z punktu widzenia kryterium kontroli ich działań. IV. Organy nadzoru architektoniczno – budowlanego ponownie prowadząc postępowanie zobligowane będą do wyjaśnienia pominiętej dotychczas kwestii rozbudowy obiektu gospodarczego poprzez porównanie jego charakterystycznych parametrów jak wysokość, powierzchnia zabudowy, kubatura, długość i szerokość sprzed czasu wykonanych robót i po ich zrealizowaniu. Pozwoli to wykluczyć konieczność przeprowadzenia w sprawie przewidzianego w art. 48 ust. 1 u.P.b. trybu badania legalności robót budowlanych, wymagających pozwolenia na budowę. V. Z tych przyczyn orzeczono jak w sentencji wyroku w oparciu o art. 135 oraz art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. Natomiast wobec wniosku stron skarżących o zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych, o kosztach postępowania przed WSA, które obejmowały koszty sądowe w postaci uiszczonego wpisu w kwocie 500 zł orzeczono na podstawie art. 200 i art. 205 § 1 P.p.s.a.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI