II SA/Rz 852/05

Wojewódzki Sąd Administracyjny w RzeszowieRzeszów2006-12-07
NSAAdministracyjneŚredniawsa
kombatanciuprawnienia kombatanckiedeportacjarepresje wojenneZSRRustawa o kombatantachprawo administracyjnesąd administracyjny

Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę na decyzję odmawiającą przyznania uprawnień kombatanckich, uznając, że deportacja w granice Polski z 1939 roku nie spełnia definicji deportacji w rozumieniu ustawy.

Skarżący domagał się przyznania uprawnień kombatanckich z tytułu deportacji przez władze ZSRR z T. na teren W. w 1940 roku. Organ administracji odmówił, uznając, że deportacja w granice Polski z 1939 roku nie jest podstawą do przyznania takich uprawnień. Sąd administracyjny zgodził się z organem, podkreślając, że definicja deportacji w rozumieniu ustawy o kombatantach wymaga wywiezienia poza terytorium Polski w granicach sprzed 1 września 1939 roku.

Sprawa dotyczyła skargi S.B. R. na decyzję Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych odmawiającą przyznania uprawnień kombatanckich. Skarżący został deportowany przez władze ZSRR w 1940 roku z T. na teren W. Organ administracji odmówił przyznania uprawnień, powołując się na art. 4 ust. 1 pkt 3 lit. b ustawy o kombatantach, który definiuje represje jako okresy przebywania z przyczyn politycznych, religijnych i narodowościowych na przymusowych zesłaniach i deportacji w ZSRR. Sąd administracyjny, oddalając skargę, potwierdził stanowisko organu. Kluczowe dla rozstrzygnięcia było zinterpretowanie pojęcia 'deportacji'. Sąd, odwołując się do orzecznictwa, uznał, że przez deportację należy rozumieć wywiezienie poza terytorium państwa polskiego w jego granicach sprzed 1 września 1939 roku. Ponieważ skarżący został wywieziony w granice Polski z 1939 roku, nie spełnił wymogów do uznania go kombatantem w rozumieniu ustawy.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, deportacja w rozumieniu ustawy o kombatantach oznacza wywiezienie poza terytorium państwa polskiego w jego granicach sprzed 1 września 1939 roku.

Uzasadnienie

Sąd oparł się na utrwalonym orzecznictwie, które interpretuje pojęcie deportacji jako wywiezienie poza granice Polski z 1939 roku, co nie miało miejsca w przypadku skarżącego.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (7)

Główne

u.o.k. art. 4 § 1 pkt 3 lit. b

Ustawa z dnia 24 stycznia 1991 r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego

Represjami są okresy przebywania z przyczyn politycznych, religijnych i narodowościowych na przymusowych zesłaniach i deportacji w ZSRR. Przez pojęcie deportacji należy rozumieć wywiezienie poza terytorium państwa polskiego, w jego granicach sprzed 1 września 1939 r.

p.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do oddalenia skargi, gdy nie zasługuje ona na uwzględnienie.

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 145 § 1 pkt 1 lit. a), b), c)

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Przesłanki uwzględnienia skargi przez sąd administracyjny.

p.p.s.a. art. 134 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd rozstrzyga w granicach sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

k.p.a. art. 127 § 3

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 138 § 1 pkt 1

Kodeks postępowania administracyjnego

u.o.ś.p.d.p.

Ustawa z dnia 31 maja 1996 r. o świadczeniu pieniężnym przysługującym osobom deportowanym do pracy przymusowej oraz osadzonym w obozach pracy przez III Rzeszę i Związek Socjalistycznych Republik Radzieckich

Ustawa, na gruncie której interpretuje się pojęcie deportacji w kontekście ustawy o kombatantach.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Deportacja w rozumieniu ustawy o kombatantach oznacza wywiezienie poza terytorium Polski w granicach sprzed 1 września 1939 roku.

Odrzucone argumenty

Deportacja przez władze ZSRR z T. na teren W. w 1940 roku powinna być podstawą do przyznania uprawnień kombatanckich. Decyzja organu I instancji nie spełnia wymogów k.p.a. z powodu braku uzasadnienia faktycznego i prawnego.

Godne uwagi sformułowania

Przez pojęcie deportacji należy rozumieć wywiezienie poza terytorium państwa polskiego, w jego granicach sprzed 1 września 1939 r.

Skład orzekający

Stanisław Śliwa

przewodniczący

Krystyna Józefczyk

sprawozdawca

Anna Lechowska

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia deportacji na gruncie ustawy o kombatantach oraz stosowanie przepisów dotyczących uprawnień kombatanckich."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji deportacji w granice Polski z 1939 roku i może nie mieć bezpośredniego zastosowania do innych form represji.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnej grupy społecznej (kombatanci) i interpretacji przepisów dotyczących ich uprawnień, co jest istotne dla prawników specjalizujących się w prawie administracyjnym i socjalnym.

Czy deportacja w granice Polski z 1939 roku daje prawo do statusu kombatanta?

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Rz 852/05 - Wyrok WSA w Rzeszowie
Data orzeczenia
2006-12-07
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2005-10-10
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie
Sędziowie
Anna Lechowska
Krystyna Józefczyk /sprawozdawca/
Stanisław Śliwa /przewodniczący/
Symbol z opisem
6342 Przyznanie uprawnień kombatanckich oraz przyznanie uprawnień dla wdów /wdowców/ po kombatantach
Hasła tematyczne
Kombatanci
Sygn. powiązane
II OSK 1804/07 - Wyrok NSA z 2008-11-28
Skarżony organ
Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2002 nr 42 poz 371
4 ust. 1 pkt 3b
Ustawa z dnia 24 stycznia 1991 r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego - tekst jednolity.
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący NSA Stanisław Śliwa Sędziowie WSA Krystyna Józefczyk /spr./ NSA Anna Lechowska Protokolant sekr. sąd. Anna Mazurek-Ferenc po rozpoznaniu w Wydziale II Ogólno-Administracyjnym na rozprawie w dniu 7 grudnia 2006 r. sprawy ze skargi S.B. R. na decyzję Kierownika Urzędu d/s Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia [...] sierpnia 2005 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania uprawnień kombatanckich -skargę oddala-
Uzasadnienie
Decyzją z dnia [...] maja 2005 r. Nr [...] Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych odmówił B.R. przyznania uprawnień kombatanckich powołując jako podstawę prawną przepis art. 4 ust. 1 pkt 3 lit. b oraz art. 22 ust. 1 ustawy z dnia 24 stycznia 1991 r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego /Dz. U. nr 42, poz. 371/.
Jak wynika z akt administracyjnych w kwietniu 1940 r. wraz z całą rodziną został deportowany przez władze ZSRR do J. k/R. na W. Okoliczność tą potwierdził oświadczeniami świadków, które dołączono do akt.
Po rozpoznaniu wniosku organ odmówił przyznania uprawnień kombatanckich albowiem nie zachodzą okoliczności z art. 4 ust. 1 pkt 3 lit. b cyt. ustawy. B. R. był przesiedlony w granicach Rzeczypospolitej z 1939 roku.
We wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy i przyznanie mu uprawnień kombatanckich podkreślił, że ustawa o kombatantach, na którą powołuje się organ, nic nie mówi o przesiedleniach w granicach Rzeczypospolitej z 1939 r.
Po rozpoznaniu wniosku S. R. decyzją z dnia [...] sierpnia 2005 r. Nr [...] Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych utrzymał w mocy decyzję własną z dnia [...] maja 2005 r. o odmowie przyznania uprawnień kombatanckich, powołując jako podstawę prawną przepis art. 127 § 3, art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. oraz art. 4 ust. 1 pkt 3 lit. b ustawy z dnia 24 stycznia 1991 r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego /Dz. U. nr 98, poz. 1071/.
Zainteresowany w kwietniu 1940 roku został deportowany przez okupanta sowieckiego z miejscowości T. na teren W.
Zgodnie z przepisami art. 4 ust. 1 pkt 3 lit. b cyt. ustawy represjami są okresy przebywania z przyczyn politycznych, religijnych i narodowościowych na przymusowych zesłaniach i deportacji w ZSRR.
Ustawa o kombatantach nie definiuje pojęcia "deportacja", natomiast jest ono ono interpretowane analogicznie jak na gruncie ustawy z dnia 31 maja 1996 r. o świadczeniu pieniężnym przysługującym osobom deportowanym do pracy przymusowej oraz osadzonym w obozach pracy przez III Rzeszę i Związek Socjalistycznych Republik Radzieckich /Dz. U. nr 87, poz. 395/.
Zgodnie z orzecznictwem przez pojęcie deportacji rozumieć należy wywiezienie poza terytorium państwa polskiego w jego granicach sprzed 1 września 1939 roku. Materiał dowodowy zebrany w sprawie nie potwierdza tego.
Decyzję tą zaskarżył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego S. R. wnosząc o jej uchylenie.
W motywach skargi naprowadził iż decyzja organu I instancji nie spełnia wymogów k.p.a. ponieważ nie zawiera uzasadnienia faktycznego ani prawnego. Organ nie przedstawił na jakich faktach oparł swoje rozstrzygnięcie, nie wskazuje jakie okoliczności uznał za udowodnione, a jakim dowodom odmówił uznania.
Dopiero decyzja organu odwoławczego nieco szerzej wyjaśnia swoje stanowisko, zatem zmierza to do orzekania jednoinstancyjnego. Już te uchybienia winny skutkować uchyleniem decyzji organu.
Poza tym bezpodstawne jest "utożsamianie pojęć deportacji z różnych ustaw".
Przepis art. 4 ust. 1 pkt 3 lit. b rozróżnia dwa pojęcia "deportacji i przymusowego zesłania" i organ rozpoznając sprawę winien odnieść się do tych dwóch pojęć, co winno znaleźć odbicie w uzasadnieniu.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podkreślając iż odnosząc się do zarzutów skarżącego postępowanie przeprowadzone zostało zgodnie z przepisami.
Odniósł się również do dołączonego do skargi oświadczenia świadka Tadeusza Stawarza, uznając iż pozostaje ono bez wpływu na rozstrzygnięcie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Sąd może uwzględnić skargę jeżeli stwierdzi: naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania, inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy – art. 145 § 1 pkt 1 lit. a), b), c) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 153, poz. 1270/.
Poza tym, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną /art. 134 § 1 cyt. ustawy/.
W sprawie będącej przedmiotem rozpoznania bezspornym jest, iż S. R. mając 4 lata został wraz z całą rodziną wywieziony przez władze sowieckie z T. do miejscowości J. – T. w okolicach W. i z tego tytułu wywodzi swoje uprawnienia kombatanckie.
Ustawa o kombatantach jest aktem prawnym o szczególnym charakterze, który po raz pierwszy stwarza możliwość uzyskania uprawnień nie tylko za działalność kombatancką, ale także za cierpienia zadane wielu obywatelom Państwa Polskiego przez władze III Rzeszy i ówczesne władze Związku Radzieckiego ze względów narodowościowych, politycznych i religijnych – tak stanowi preambuła do tej ustawy.
Przepisy ustawy stosuje się również do osób, które podlegały represjom wojennym i okresu powojennego.
Represjami w rozumieniu ustawy są okresy przebywania z przyczyn politycznych, religijnych i narodowościowych na przymusowych zesłankach i deportacji w ZSRR – art. 4 ust. 1 pkt 3 b ustawy o kombatantach.
Pojęcie deportacji nie zostało zdefiniowane w cyt. ustawie i jest interpretowane analogicznie jak na gruncie ustawy z dnia 31 maja 1996 r. o świadczeniach pieniężnych przysługującym osobom deportowanym do pracy przymusowej oraz osadzonym w obozach pracy przez III Rzeszów i Związek Socjalistycznych Republik Radzieckich /Dz. U. nr 87, poz. 395/.
Przez pojęcie deportacji należy rozumieć wywiezienie poza terytorium państwa polskiego, w jego granicach sprzed 1 września 1939 r. /patrz: wyrok SN z dnia 14.03.2002 r., III RN 161/01, wyrok NSA z dnia 18.07.2001 r., SA/Łd 659/99, wyrok NSA z dnia 6.09.1998 r., II SA/Wr 1279/97/.
Skarżący S. R. został wywieziony z T. na teren W.
Z tych względów skarżący nie spełnia wymogów do uznania go kombatantem w rozumieniu ustawy i na zasadzie przepisu art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 153, poz. 1270/ Sąd skargę oddalił.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI