II SA/RZ 788/23

II SA/Rz 788/23 - Wyrok WSA w Rzeszowie
Data orzeczenia
2023-10-27
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2023-05-15
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie
Sędziowie
Elżbieta Mazur-Selwa
Ewa Partyka
Magdalena Józefczyk /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6030 Dopuszczenie pojazdu do ruchu
Hasła tematyczne
Ruch drogowy
Skarżony organ
Inne
Treść wyniku
Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy
Dz.U. 2023 poz 1634
art. 145 § 1 pkt 1 lit. c)
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Dz.U. 2023 poz 1047
art. 72 ust. 1
Ustawa z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym (t. j.)
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący SWSA Magdalena Józefczyk /spr./ Sędziowie WSA Elżbieta Mazur - Selwa WSA Ewa Partyka Protokolant starszy specjalista Anna Mazurek–Ferenc po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 października 2023 r. sprawy ze skargi M. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krośnie z dnia 9 marca 2023 r. nr SKO.4120.14.819.2023 w przedmiocie odmowy rejestracji pojazdu I. uchyla zaskarżoną decyzję; II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krośnie na rzecz skarżącego M. K. kwotę 200 zł /słownie: dwieście złotych/ tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Uzasadnienie
Przedmiotem kontroli Sądu jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krośnie (dalej: "Kolegium", "SKO", "organ odwoławczy" lub "organ II instancji") z 9 marca 2023r. nr SKO.4120.14.819.2023, o odmowie rejestracji pojazdu.
Wydanie decyzji poprzedzało postępowanie administracyjne o następującym przebiegu:
Wnioskiem z 30 grudnia 2022r. MK (dalej: "Skarżący") zwrócił się do Prezydenta Miasta [...] (dalej: "Prezydent" lub "organ I instancji") o zarejestrowanie motocykla marki Jawa, [...].
Decyzją z [...] stycznia 2023r. nr [...] Prezydent odmówił rejestracji wnioskowanego pojazdu. Organ I instancji podał, że Skarżący, pomimo skierowanego wezwania, nie przedstawił dokumentu o przejściu prawa własności pojazdu z JM na rzecz WD. Oświadczenia córek WD, to jest AD i MD, że umowa kupna motocykla przez ich ojca zaginęła, są niewystarczające dla wykazania prawa własności w postepowaniu administracyjnym. Wskazują na prawdopodobieństwo nabycia prawa własności, ale nie przesądzają o nabyciu prawa własności. Zgodnie z art. 72 ust. 1 stawy z dnia 20 czerwca 1997r. Prawo o ruchu drogowym (Dz.U. z 2023r. poz. 1047 t.j. z późn. zm.) – dalej: "p.r.d.", rejestracji dokonuje się na podstawie m.in. dowodu własności pojazdu lub dokumentu potwierdzającego powierzenie pojazdu. Wobec nieprzedstawienia przez Skarżącego dokumentu potwierdzającego własność pojazdu, obowiązkiem organu było wydanie decyzji odmownej na podstawie art. 73 ust. 1e pkt 1 p.r.d.
Skarżący w odwołaniu zarzucił wadliwe ustalenie stanu faktycznego sprawy poprzez zaniechanie przeprowadzenia dowodów, w tym z przesłuchania świadków, na okoliczność istnienia umowy sprzedaży pojazdu, zawartej pomiędzy figurującym w dowodzie rejestracyjnym pojazdu JM, a WD. Ponadto w ocenie odwołującego, organ I instancji błędnie przyjął, że przedstawione z wnioskiem akty poświadczenia dziedziczenia nie stanowią dokumentów wykazujących prawo własności spornego pojazdu.
Decyzją z 9 marca 2023 r. nr SKO.4120.14.819.2023 Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Krośnie utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta [...].
Kolegium podzieliło w całości stanowisko organu I instancji i podało, że wnioskodawca nie wykazał ciągłości własności pojazdu będącego przedmiotem wniosku o zarejestrowanie, między danymi własnościowymi zawartymi w przedłożonym dowodzie rejestracyjnym przedmiotowego pojazdu a wnioskodawcą, w konsekwencji czego zasadnie odmówiono jego rejestracji. Przedłożony dowód rejestracyjny pojazdu wystawiono na dane osobowe: JM - jako jego właściciela. Według aktu poświadczenia dziedziczenia z [...] lipca 2018r. Rep. [...], spadek po WD przyjął m.in. jego syn M oraz córka M. Zgodnie natomiast z aktem poświadczenia dziedziczenia z [...] lipca 2018r. Rep. [...], spadek po MD przyjęła m.in. jego żona A i siostra M. Ze złożonych przez AD i MD oświadczeń z 23 listopada 2022r. wynika, że przedmiotem spadku po WD był m.in. motocykl JAWA, model [...], a umowa kupna - sprzedaży ww. motocykla, świadcząca o jego zakupie przez WD, zaginęła. Wnioskodawca przedłożył umowę sprzedaży motocykla z 11 marca 2022 r., dotyczącą zbycia przez spadkobierców ww. motocykla na rzecz Skarżącego.
W ocenie Kolegium, powyższe dowody nie są wystarczające dla potwierdzenia przeniesienia własności pojazdu na rzecz Skarżącego. Nie budzi bowiem wątpliwości, że zachodzi rozbieżność między danymi dotyczącymi własności w dowodzie rejestracyjnym a danymi zawartymi w dokumentach potwierdzającymi przejście prawa własności na inne osoby. W tej sytuacji przepis § 4 ust. 2 ww. rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 31 marca 2022r. w sprawie rejestracji i oznaczenia pojazdów, wymagań dla tablic rejestracyjnych oraz wzorów innych dokumentów związanych z rejestracją pojazdów (Dz.U. z 2022r., poz. 1847) wymaga, by dowodem własności były wszystkie dokumenty potwierdzające fakt przeniesienia prawa własności pojazdu.
Kolegium wyjaśniło, że w realiach sprawy brak jest ciągłości własności wnioskowanego pojazdu, bowiem nieprzedłożono umowy kupna sprzedaży zawartej pomiędzy JM a WD. Dowód w postaci ww. umowy nie może zostać zastąpiony oświadczeniem spadkobierców WD, ani dowodem z zeznań świadków na fakt istnienia takiej umowy. Ustaleń w tym zakresie może dokonać jedynie sąd powszechny. Przepis § 4 ust. 1 rozporządzenia zawiera katalog dowodów własności, który nie obejmuje oświadczeń, ani zeznań świadków. Wprawdzie katalog ten ma charakter otwarty, jednakże ograniczony został expressis verbis do dowodów z dokumentów, stanowiących tytuł nabycia prawa własności, co jednoznacznie wyklucza oświadczenia i zeznania świadków, mogących jedynie wskazywać na prawdopodobieństwo nabycia prawa własności. Jednocześnie Kolegium podniosło, że art. 72 ust. 2b p.r.d. umożliwia, w przypadku pojazdu zabytkowego, złożenie oświadczenia o nieposiadaniu dowodu rejestracyjnego pojazdu, co bezzasadnie odwołujący usiłuje rozszerzyć na dowód przeniesienia własności w postaci umowy sprzedaży pojazdu.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie, MK wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji oraz o przeprowadzenie dowodu z dokumentów wskazanych w skardze. Zdaniem Skarżącego, zaskarżone rozstrzygniecie wydano o wadliwie ustalony stan faktyczny sprawy. Błędnie przyjęto, że Skarżący nie wykazał ciągłości prawa własności pojazdu. Ponadto organ nie przeprowadził postępowania dowodowego w ww. zakresie, czego dotyczył wniosek dowodowy zawarty w odwołaniu. a zaistniałe w sprawie wątpliwości co do stanu faktycznego organy rozstrzygnęły na niekorzyść Skarżącego.
W odpowiedzi na skargę Kolegium wniosło o jej oddalenie, podtrzymując dotychczas zajęte stanowisko.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art.1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2022 r., poz. 2492) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2023r.259 dalej: "p.p.s.a."), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W ramach tej kontroli sąd bierze pod uwagę naruszenia prawa i przepisy, które powinny znaleźć zastosowanie w rozpoznawanej sprawie, niezależnie od żądań i wniosków podniesionych w skardze - w granicach sprawy, wyznaczonych przede wszystkim rodzajem i treścią zaskarżonego aktu, stosownie do art.134 § 1 p.p.s.a. Z istoty kontroli wynika również, że zgodność z prawem zaskarżonej decyzji lub postanowienia podlega ocenie przy uwzględnieniu stanu faktycznego i prawnego istniejącego w dacie podejmowania zaskarżonego aktu. Na mocy art.145 § 1 p.p.s.a. uwzględnienie skargi na decyzję następuje w przypadku naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (pkt 1 lit. a), naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (pkt 1 lit. b) lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy (pkt 1 lit. c); a także w przypadku stwierdzenia przyczyn powodujących nieważność aktu lub wydanie go z naruszeniem prawa (pkt 2 i pkt 3).
Poddając kontroli legalności zaskarżoną decyzję w granicach wyżej opisanych Sąd doszedł do przekonania, że skarga okazała się zasadna.
Sąd podziela systemowe argumenty SKO, że wydanie decyzji ustalającej warunki zabudowy uzależnione jest od uprzedniego, pozytywnego zweryfikowania wymogów ustanowionych treścią art. 72 p.r.d. w zakresie zasad dokumentowania prawa własności pojazdu, że bez uzyskania orzeczenia sądu cywilnego rozstrzygającego wszelkie wątpliwości odnośnie prawa własności skarżących do pojazdu na drodze cywilnej - nie jest możliwa rejestracja pojazdu w drodze administracyjnej na podstawie art. 72 ust. 1 pkt 1 p.r.d - z uwagi na niespełnienie przesłanek wynikających z tego przepisu w postaci przedstawienia niebudzącego wątpliwości dowodu własności pojazdu. Sąd podziela też stanowisko Kolegium, że błędnie Skarżący wskazuje, że przedłożone dokumenty są wystarczające do zarejestrowania nabytego motocykla. Słusznie Kolegium podkreśliło, że postępowanie rejestrowe pojazdu jest prowadzone na podstawie udokumentowanego prawa własności, a organy administracji publicznej nie prowadzą postepowania o ustalenie prawa własności, gdyż jest to zastrzeżone dla sądów powszechnych.
Okolicznością bezsporną w rozpoznawanej sprawie jest brak wykazania przez wnioskodawcę ciągłości własności motocykla wobec braku dowodu w postaci umowy kupna sprzedaży pomiędzy JM a WD.
Sąd zwraca uwagę, że Skarżący w odwołaniu od decyzji organu I instancji zarzucił, że nie wystąpił do Urzędu Miasta i Gminy w [...] w tym do wydziału komunikacji o wypożyczenie i wgląd do akt pojazdu marki Jawa o nr rej. [...], o których mowa w § 12 pkt 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 31 sierpnia 2022r. w sprawie szczegółowych czynności organów w sprawach związanych z dopuszczeniem pojazdu do ruchu oraz wzorów tych dokumentów w tych sprawach (Dz. U. z 2022r. poz. 1849 ze zm.), w których to aktach może znajdować się drugi egzemplarz, bądź kserokopia umowy kupna sprzedaży motocykla.
Z art. 75 k.p.a. wynika, że jako dowód należy dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia, a nie jest sprzeczne z prawem. Zwrócenie się do organu rejestrowego, w zasobach którego może znajdować się kopia umowy kupna sprzedaży nie jest sprzeczna z prawe, a mogła się przyczynić do wyjaśnienia istnienia ciągłości prawa własności, a tym samym do spełnienia przesłanko do rejestracji pojazdu. W tym zakresie skarga okazała się zasadna bo doszło do naruszenia art. 7, art. 7b i art. 77 k.p.a. Możliwości przeprowadzenia dowodu uzupełniającego dla organu drugiej instancji stwarza art. 136 § 1 k.p.a. Organ odwoławczy może przeprowadzić dodatkowe postępowanie wyjaśniające na wniosek strony (co zaistniało w niniejszej sprawie), albo zlecić przeprowadzenie tego postępowania organowi, który wydał decyzję. Przeprowadzenie takiego postępowania nie jest nadmiernym utrudnieniem, a może doprowadzić do ustalenia w sposób niebudzący wątpliwości stanu faktycznego sprawy, który pozwoli na wydanie prawidłowej decyzji. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji Kolegium nie wskazało przyczyn, dla których nie przeprowadziło żądanego przez Skarżącego dowodu.
Wbrew twierdzeniom Skarżącego nie doszło do naruszenia art. 7a k.p.a., gdyż te mają zastosowanie, gdy w sprawie pozostają wątpliwości co do treści normy prawnej, a przedmiotem postępowania administracyjnego jest nałożenie na stronę obowiązku bądź ograniczenie lub odebranie stronie uprawnienia. W rozpoznawanej sprawie nie istnieje taka sytuacja, aby skorzystać z tego przepisu.
Mając na względzie powyższe za wystarczające Sąd uznał uchylenie zaskarżone decyzji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a.
Orzeczenie o kosztach znajduje uzasadnienie w art. 200 p.p.s.a.
Wskazania, co do dalszego procedowania sprawy wynikają wprost z uzasadnienia wyroku.