II SA/RZ 753/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzje odmawiające przyznania stypendium rektora, uznając, że wznowienie postępowania było niezasadne, ponieważ organ posiadał wiedzę o istotnych okolicznościach już w momencie wydawania pierwotnej decyzji.
Skarżąca P.L. wniosła o przyznanie stypendium rektora, które zostało jej przyznane. Następnie postępowanie zostało wznowione z urzędu z powodu rzekomego ujawnienia się nowych okoliczności (ukończenie innego kierunku studiów I stopnia), co miało wykluczać przyznanie stypendium. Organy administracji uchyliły pierwotną decyzję i odmówiły przyznania świadczenia. WSA uchylił te decyzje, stwierdzając, że wznowienie postępowania było niezasadne, ponieważ organ posiadał wiedzę o tych okolicznościach już wcześniej, a błąd organu nie może obciążać strony.
Sprawa dotyczyła odmowy przyznania stypendium rektora studentce P.L. Pierwotnie stypendium zostało przyznane decyzją z 17 listopada 2021 r. Następnie, na mocy art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a., postępowanie zostało wznowione z urzędu przez Komisję Stypendialną (KS), która następnie uchyliła pierwotną decyzję i odmówiła przyznania stypendium. Odwoławcza Komisja Stypendialna (OKS) utrzymała tę decyzję w mocy. Skarżąca zarzuciła naruszenie art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a., argumentując, że organ I instancji posiadał wiedzę o wszystkich istotnych okolicznościach (ukończenie innego kierunku studiów I stopnia) już w momencie wydawania pierwotnej decyzji, a zatem nie było podstaw do wznowienia postępowania. WSA przyznał rację skarżącej. Sąd uznał, że przesłanka wznowienia postępowania z art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. wymaga, aby nowe okoliczności były istotne, nowe, istniały w dniu wydania decyzji i nie były znane organowi. W tej sprawie kluczowe było to, że organ posiadał wiedzę o fakcie ukończenia przez skarżącą innego kierunku studiów już w momencie wydawania pierwotnej decyzji, co wynikało z jej wniosku i oświadczeń. WSA podkreślił, że błąd organu (tzw. błąd ludzki, przeoczenie) nie może stanowić podstawy do wznowienia postępowania i obciążania strony konsekwencjami tego błędu. Sąd stwierdził, że decyzje organów administracji zostały wydane z rażącym naruszeniem art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a., ponieważ nie zostały spełnione przesłanki do wznowienia postępowania. W konsekwencji WSA uchylił zaskarżoną decyzję OKS oraz poprzedzającą ją decyzję KS i postanowienie KS, zasądzając jednocześnie od OKS na rzecz skarżącej zwrot kosztów postępowania sądowego.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, jeśli organ posiadał wiedzę o tej okoliczności już w momencie wydawania pierwotnej decyzji, a jej nieuwzględnienie wynikało z przeoczenia lub błędu organu.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że błąd organu polegający na przeoczeniu informacji zawartych we wniosku strony nie może być utożsamiany z brakiem wiedzy organu o nowej okoliczności w rozumieniu art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. Pojęcie 'wyjdą na jaw' odnosi się do dowodów lub okoliczności, o których strona nie wiedziała, a nie do tych, które organ pominął mimo posiadania ich w aktach sprawy.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylono_decyzję
Przepisy (15)
Główne
P.p.s.a. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
k.p.a. art. 145 § 1 pkt 5
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego
u.P.s.w. art. 93 § 3
Ustawa z dnia 20 lipca 2018 r. Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce
Pomocnicze
P.p.s.a. art. 200
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 205 § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
k.p.a. art. 149 § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 138 § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 80
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 7
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 8
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego
P.u.s.a. art. 1 § 2
Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych
P.p.s.a. art. 134 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 145 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie art. 14 § 1 pkt 1 lit. c
Argumenty
Skuteczne argumenty
Organ I instancji posiadał wiedzę o wszystkich istotnych okolicznościach (ukończenie innego kierunku studiów I stopnia) już w momencie wydawania pierwotnej decyzji o przyznaniu stypendium. Błąd organu polegający na przeoczeniu informacji zawartych we wniosku strony nie stanowi nowej okoliczności faktycznej uzasadniającej wznowienie postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. Obarczanie strony konsekwencjami błędów organu jest sprzeczne z zasadami postępowania administracyjnego i podważa zaufanie do organów władzy publicznej.
Odrzucone argumenty
Organy administracji uznały, że fakt posiadania przez skarżącą tytułu licencjata na innym kierunku stanowił nową okoliczność faktyczną, która nie była znana organowi w dacie wydawania pierwotnej decyzji, co uzasadniało wznowienie postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a.
Godne uwagi sformułowania
błąd ludzki nie można utożsamiać z ich pominięciem wynikającym z przeoczenia informacji zawartych w dokumentach znajdujących się w dniu orzekania w dyspozycji organu Obarczanie stron konsekwencjami błędów organów, niezależnie od tego czy były one zamierzone czy nie, podważałoby zaufanie stron do organów władzy publicznej. Pojęcie 'wyjdą na jaw' oznacza bowiem takie dowody, co do których istnienia strona postępowania nie posiadała wiedzy.
Skład orzekający
Elżbieta Mazur-Selwa
przewodniczący
Karina Gniewek-Berezowska
członek
Piotr Godlewski
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przesłanek wznowienia postępowania administracyjnego na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a., zwłaszcza w kontekście błędów organów administracji i zasady zaufania do państwa."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji związanej z przyznawaniem stypendiów, ale zasady interpretacji przepisów proceduralnych mają szersze zastosowanie.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa pokazuje, jak błędy proceduralne organów administracji mogą prowadzić do uchylenia ich decyzji, nawet jeśli pierwotnie strona mogła nie spełniać kryteriów. Podkreśla znaczenie zasady zaufania i ochrony strony przed błędami urzędniczymi.
“Błąd urzędnika kosztował uczelnię tysiące złotych: WSA uchyla odmowę przyznania stypendium.”
Sektor
edukacja
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII SA/Rz 753/23 - Wyrok WSA w Rzeszowie Data orzeczenia 2023-11-07 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2023-05-10 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie Sędziowie Elżbieta Mazur-Selwa /przewodniczący/ Karina Gniewek-Berezowska Piotr Godlewski /sprawozdawca/ Symbol z opisem 6143 Sprawy kandydatów na studia i studentów Hasła tematyczne Szkolnictwo wyższe Sygn. powiązane III OSK 284/24 - Wyrok NSA z 2025-04-09 Skarżony organ Inne Treść wyniku Uchylono decyzję I i II instancji oraz postanowienie Powołane przepisy Dz.U. 2023 poz 1634 art. 145 § 1 pkt 1 lit. c, art. 200, art. 205 § 2 Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j. Dz.U. 2023 poz 775 art. 145 § 1 pkt 5 Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t. j.) Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący SWSA Elżbieta Mazur - Selwa Sędziowie WSA Piotr Godlewski /spr./ AWSA Karina Gniewek - Berezowska Protokolant starszy specjalista Anna Mazurek–Ferenc po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 listopada 2023 r. sprawy ze skargi P. L. na decyzję Odwoławczej Komisji Stypendialnej [...] z dnia 8 marca 2023 r. nr OKS/100/2022/2023 w przedmiocie odmowy przyznania stypendium rektora I. uchyla zaskarżoną decyzję i decyzję Komisji Stypendialnej [...] z dnia 13 stycznia 2023 r. nr KNK/KS/1329/2022/2023 oraz postanowienie Komisji Stypendialnej [...] z dnia 9 grudnia 2022 r. nr KNK/KS/1271/2022/2023; II. zasądza od Odwoławczej Komisji Stypendialnej [...] na rzecz skarżącej P. L. kwotę 697 zł /słownie: sześćset dziewięćdziesiąt siedem złotych/ tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Uzasadnienie II SA/Rz 753/23 U z a s a d n i e n i e Przedmiotem skargi P.L. jest decyzja Odwoławczej Komisji Stypendialnej [...] (dalej: OKS [...]) z 8 marca 2023 r. nr OKS/100/2022/2023 dotycząca odmowy przyznania stypendium rektora. Jak wynika z akt administracyjnych sprawy, 5 października 2021 r. P.L. wystąpiła o przyznanie świadczenia w postaci stypendium Rektora [...]. We wniosku podała, iż w lipcu 2020 r. ukończyła studia I stopnia na kierunku [...] i [...] na [...], zaś w chwili obecnej studiuje na [...] na kierunku [....]. Decyzją z 17 listopada 2021 r. nr KNH/KS/598/2021/2022 Komisja Stypendialna [...] (dalej: KS [...]) przyznała skarżącej stypendium Rektora na rok akademicki 2021/2022. Postanowieniem z 9 grudnia 2022 r. nr KNH/KS/1271/2022/2023, KS - działając na mocy art. 145 § 1 pkt 5 oraz art. 149 § ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2022 r., poz. 2000, dalej: k.p.a.) - wznowiła postępowanie administracyjne w sprawie przyznania skarżącej stypendium Rektora w roku akademickim 2021/2022, zakończonej swą ostateczną decyzją z 17 listopada 2021 r., a decyzją z 13 stycznia 2023 r., uchyliła tę decyzję oraz odmówiła przyznania skarżącej tego stypendium. Odwołanie od ww. decyzji KS [...] wniosła P.L., wskazując na naruszenie art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a., tj. brak wyjścia na jaw istotnych dla sprawy nowych okoliczności faktycznych lub nowych dowodów istniejących w dniu wydania decyzji, nieznanych organowi, który wydał decyzję. Opisaną na wstępie decyzją z 8 marca 2023 r. OKS [...] - działając na podstawie art. 138 § 1 k.p.a. oraz ustawy z dnia 20 lipca 2018 r. Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce (Dz.U. z 2022 r., poz. 574, dalej: u.P.s.w.) w zw. z art. 281 ust. 2 ustawy z dnia 3 lipca 2018 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce (Dz.U. z 2018, poz. 1668 ze zm.), a także zgodnie z Regulaminem świadczeń dla studentów [...] stanowiącym załącznik do Zarządzenia 113/2022 Rektora [....] z 26 września 2022 r. oraz Zarządzeniem nr 139/2022 Rektora [...] z 7 listopada 2022 r. w sprawie określenia wysokości dochodu uprawniającego do ubiegania się o stypendium socjalne oraz wysokości świadczeń dla studentów /doktorantów [...] w roku akademickim 2022/2023 - utrzymała w mocy decyzję KS [...]. OKS [...] uznała zarzut naruszenia art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. za niezasadny. Wskazała, że przepis ten może mieć zastosowanie, gdy spełnione są łącznie trzy przesłanki: ujawnione okoliczności faktyczne lub dowody, istotne dla sprawy, są nowe, istniały w dniu wydania decyzji ostatecznej i nie były znane organowi który wydał decyzję. W przedmiotowej sprawie przesłanki te zaistniały. Fakt uzyskania przez odwołującą tytułu licencjata na innym kierunku nie był znany organowi w dacie podejmowania decyzji. Został on pominięty z uwagi na niedopatrzenie członka KS [...] przyjmującego wniosek o stypendium, nie zaś ze względu na celowe działanie organu. W przypadku konieczności zweryfikowania bardzo dużej liczby wnioskodawców w krótkim okresie czasu nietrudno o przeoczenie i wystąpienie tzw. błędu ludzkiego, co miało miejsce w przedmiotowym przypadku. Ponadto w stosunku do wnioskodawców w analogicznych okolicznościach faktycznych, tj. posiadania tytułu licencjata i ubiegania się ponownie o świadczenie na studiach I stopnia były wydawane decyzje odmawiające przyznania wnioskowanego świadczenia na podstawie art. 93 ust. 3 ustawy i § 4 ust. 4 pkt d obowiązującego wówczas Regulaminu świadczeń dla studentów , stanowiącego załącznik do Zarządzenia Rektora [...] nr 111/2021 z 9 listopada 2021 r. Nową okolicznością istotną dla sprawy będzie taka okoliczność, która mogła odmiennie ukształtować rozstrzygnięcie, przy czym jest to okoliczność, która przedstawia stan faktyczny i prawny istniejący w dacie wydawania decyzji przez organ nieposiadający wiedzy o takiej okoliczności (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 16 listopada 2017 r. I OSK 176/16, LEX nr 2440355). Nie jest także istotne, z jakich powodów nowe okoliczności nie były znane organowi prowadzącemu postępowanie. Nie ma więc znaczenia, czy brak uwzględnienia tych okoliczności był wynikiem zaniedbania organu prowadzącego postępowanie (wyrok NSA z 28 kwietnia 2020 r. I OSK 63/19, LEX nr 3047132). W ocenie OKS [...], nie można zarzucić KS [...], że nie podjęła wszelkich kroków do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i prawnego w przedmiotowej sprawie. W toku postępowania w związku z jego wznowieniem w sposób wyczerpujący zebrano materiał dowodowy, a w zaskarżonej decyzji dokładnie zostały wyjaśnione istotne w sprawie okoliczności. KS w wydanej decyzji słusznie powołuje się na składane przez skarżącą oświadczenia o znajomości przepisów prawa w zakresie świadczeń stypendialnych (z których wynika brak możliwości otrzymywania świadczeń stypendialnych na studiach I stopnia po uzyskaniu przez wnioskującego tytułu licencjata na innym kierunku), jak również na ogłoszenia KS przekazane do informacji studentów, w związku z ogłoszonymi listami rankingowymi (w których m.in. wskazano, że świadczenia nie przysługują studentom w przypadku o którym mowa w przedmiotowej sprawie). To z kolei poddaje w wątpliwość, czy wnioskodwczyni rzeczywiście nie miała świadomości, iż niesłusznie pobiera przyznane świadczenie, a o tej okoliczności dowiedziała się dopiero po otrzymaniu zawiadomienia KS z 8 grudnia 2022 r. We wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie skardze P.L., reprezentowana przez pełnomocnika – adwokata, zaskarżyła w całości decyzję OKS z 8 marca 2023 r. oraz poprzedzającą ją decyzję KS z 13 stycznia 2023 r. postanowienie KS z 9 grudnia 2022 r. Zaskarżonej decyzji zarzuciła naruszenie przepisów, które mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj.: - art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. poprzez błędną wykładnię i uznanie, iż w przedmiotowej sprawie zachodzi przesłanka do wznowienia postępowania w postaci ujawnienia się istotnych dla sprawy nowych okoliczności faktycznych lub nowych dowodów istniejących w dniu wydania decyzji, nieznanych organowi który wydał decyzję, w sytuacji gdy organ został powiadomiony o wszystkich istotnych okolicznościach sprawy we wniosku o przyznanie stypendium z 5 października 2021 r., a co za tym idzie, organ był w ich posiadaniu w momencie wydawania decyzji z 17 listopada 2021 r. - art. 80 k.p.a. poprzez przekroczenie granic swobodnej oceny dowodów, polegającej na sprzeczności istotnych ustaleń faktycznych z zebranym w sprawie materiałem dowodowym, skutkujące przyjęciem, iż w przedmiotowej sprawie zachodziły przesłanki do wznowienia postępowania w sytuacji, gdy z zebranego w sprawie materiału dowodowego wynika, że organ nie miał do tego podstaw, - art. 7 w zw. z art. 8 k.p.a. poprzez niezastosowanie wynikających z tych przepisów zasady prawdy obiektywnej oraz zasady pogłębiania zaufania do organów państwa, a tym samym urzeczywistniania zasady sprawiedliwości społecznej poprzez niedołożenie należytej staranności celem dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i oceny materiału dowodowego. Wobec wyżej sformułowanych zarzutów skarżąca wniosła o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej jej decyzji organu I instancji oraz postanowienia organu I instancji z 9 grudnia 2022 r., zasądzenie na rzecz skarżącej zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa wg norm prawem przepisanych oraz dopuszczenie i przeprowadzenie dowodów z: - całości akt postępowania, w tym w szczególności wniosku o przyznanie stypendium wraz z kartą zawierającą oświadczenia w przedmiocie ukończonych i podjętych kierunkach studiów - celem wykazania faktu złożenia przez skarżącą kompletnego wniosku o przyznanie stypendium Rektora , złożenia oświadczenia o ukończeniu przez skarżącą studiów I stopnia oraz podjęcia drugiego kierunku studiów I stopnia, przyznania świadczenia stypendialnego skarżącej, posiadania przez organ wszelkich dowodów i informacji pozwalających na prawidłowe rozpoznanie wniosku o przyznanie stypendium już w momencie wydawania decyzji z 17 listopada 2021 r., braku podstaw do wznowienia postępowania w sprawie; - wezwania do zapłaty z 21 marca 2023 r. - celem wykazania faktu podjęcia przez organ czynności mających na celu wyegzekwowanie kwoty wypłaconego skarżącej świadczenia stypendialnego. W uzasadnieniu skargi skarżąca podniosła, że we wniosku wyraźnie wskazała, iż ukończyła studia I stopnia na kierunku [...] i [...] na [...] oraz obecnie studiuje na na kierunku [....]. Nie ukrywała tego faktu, złożone przez nią oświadczenia były zgodne z prawdą, a tym samym dopełniła wszelkich nałożonych na nią obowiązków informacyjnych wynikających ustawy oraz Regulaminu przyznawania świadczeń. Co również istotne, powyższa okoliczność pozostaje w sprawie bezsporna, bo potwierdza ją lektura uzasadnienia decyzji z 13 stycznia 2023 r., w którym KS wprost przyznała, iż w momencie wydawania decyzji z 17 listopada 2021 r. była w posiadaniu informacji o ukończeniu przez skarżącą innego kierunku studiów i posiadaniu tytułu licencjata. Zgodnie z art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a., w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli wyjdą na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, nieznane organowi, który wydał decyzję. Skoro w wydanej przez siebie decyzji z 13 stycznia 2023 r. KS , jak również OKS w decyzji z 8 marca 2023 r. przyznała wprost, iż była w posiadaniu informacji uzasadniających odmowę przyznania skarżącej świadczenia już w momencie wydawania decyzji z 17 listopada 2021 r., to nie można w tym przypadku przypisać tej okoliczności przymiotu "nowości". Skoro więc organ, czy to I instancji, czy to odwoławczy, sam wielokrotnie wskazywał na fakt, że był w posiadaniu informacji o ukończeniu przez skarżącą studiów I stopnia, zaś wydanie pierwotnej decyzji o przyznaniu jej stypendium było wynikiem przeoczenia, czy też jak nazywa to organ "błędu ludzkiego", to nie może to być podstawą do wznowienia postępowania i obciążenia owym "błędem" strony postępowania, szczególnie jeżeli weźmie się pod uwagę fakt, że Komisja Stypendialna nie jest organem jednoosobowym a kolegialnym, zaś błąd popełnił każdy z członków Komisji dokonując przeoczenia okoliczności wskazanych we wniosku. Nadto wzruszenie w wyniku wznowienia decyzji ostatecznej ma charakter wyjątkowy i dopuszczalne jest wyłącznie wówczas, gdy z pewnych, znajdujących prymat nad pewnością obrotu względów, postępowanie w sprawie należy przeprowadzić ponownie bądź w celu wyeliminowania powstałych w nim wad o charakterze procesowym bądź to uwzględnienia zaistniałych po wydaniu decyzji, istotnych dla jej bytu czy treści okoliczności. Mając na względzie powyższą argumentację uznać należy wg skarżącej, że organ nie dopełnił należycie swoich obowiązków w toku weryfikacji wniosku, zaś obciążanie strony postępowania odpowiedzialnością za błąd organu jest nieuzasadnione oraz sprzeczne w podstawowymi zasadami postępowania administracyjnego. Niewątpliwie brak jest również podstaw prawnych oraz faktycznych do wznowienia postępowania zakończonego ostateczną decyzją KS z 17 listopada 2021 r. Zarówno bowiem decyzja KS z 13 stycznia 2023 r. wydana w toku postępowania wznowieniowego, jak i decyzja OKS z 8 marca 2023 r. będąca przedmiotem niniejszej skargi zostały wydane z naruszeniem przepisów postępowania administracyjnego, co uzasadnia wnioski wskazane i wyartykułowane w petitum przedmiotowej skargi. W odpowiedzi na skargę OKS wniosła o jej oddalenie z przyczyn wywiedzionych w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2022 r., poz. 2492), sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Jej zakres wyznacza art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2023 r., poz. 1634 ze zm., dalej: P.p.s.a.), wg którego sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Stosownie do art. 145 § 1 P.p.s.a., Sąd zobligowany jest do uchylenia decyzji bądź postanowienia (jeżeli dotknięte są naruszeniem prawa materialnego które miało wpływ na wynik sprawy, naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania bądź innym naruszeniem przepisów postępowania jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy), do stwierdzenia ich nieważności lub ich wydania z naruszeniem prawa (jeżeli zachodzą przyczyny określone w k.p.a. lub innych przepisach). W razie nieuwzględnienia skargi w całości albo w części, sąd oddala skargę odpowiednio w całości albo w części (art. 151 P.p.s.a.). Poddawszy kontroli w ramach wskazanych wyżej kryteriów zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję organu I instancji Sąd stwierdził, że skarga jest uzasadniona. Kontrolowana decyzja zapadła w postępowaniu nadzwyczajnym na skutek wznowienia z urzędu postępowania zakończonego decyzją ostateczną KS z 17 listopada 2021 r. przyznającą skarżącej stypendium Rektora . W następstwie wznowienia postępowania decyzją z 13 stycznia 2023 r. KS uchyliła decyzję własną z 17 listopada 2021 r. i odmówiła przyznania skarżącej wnioskowanego stypendium. Zaskarżona decyzja OKS z 8 marca 2023 r. utrzymująca w mocy decyzję z 13 stycznia 2023 r. zapadła w następstwie rozpoznania odwołania od decyzji organu I instancji. Wznowienie postępowania administracyjnego jest jednym z nadzwyczajnych trybów postępowania administracyjnego, będącym wyjątkiem od zasady trwałości decyzji ostatecznych. Zgodnie z art. 151 § 1 k.p.a., organ administracji może zakończyć wznowione postępowanie w jeden z dwóch sposobów: stwierdzając brak podstaw wskazanych w art. 145 § 1, art. 145a lub 145b k.p.a. - odmówić uchylenia dotychczasowej decyzji wydanej w postępowaniu zwyczajnym, bądź stwierdzając istnienie którejkolwiek z tych podstaw - uchylić dotychczasową decyzję i wydać nową, rozstrzygającą o istocie sprawy. Podstawą wznowienia w rozpatrywanej sprawie był art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a., z którego wynika, że w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli wyjdą na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, nieznane organowi, który wydał decyzję. Za te "nowe okoliczności" organy uznały fakt posiadania przez skarżącą będącą studentką na kierunku [...], w dacie złożenia wniosku o przyznanie stypendium Rektora, tytułu licencjata uzyskanego na innym kierunku studiów, co w świetle art. 93 ust. 3 u.P.s.w. i § 4 ust. 4 pkt d Regulaminu świadczeń dla studentów wykluczało przyznanie wnioskowanego stypendium Rektora . O ile poza sporem pozostaje w rozpoznawanej sprawie fakt, że skarżąca w dacie złożenia wniosku istotnie legitymowała się tytułem licencjata w związku z ukończeniem studiów I stopnia na kierunku [...] i [...] na [...], o tyle sporne jest, czy można przyjąć, czy fakt ten był znany organowi wydającemu decyzję w dniu 17 listopada 2021 r. Jak wynika z art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a., zastosowanie tego przepisu wymaga łącznego zaistnienia czterech wymogów: po pierwsze, aby ujawnione okoliczności faktyczne lub dowody były istotne dla sprawy; po drugie, aby były one nowe; po trzecie, aby istniały w dniu wydania decyzji ostatecznej; po czwarte, aby nie były znane organowi, który wydał decyzję. Brak wystąpienia chociażby jednego z tych wymogów jest równoznaczny z niezaistnieniem omawianej przesłanki wznowienia postępowania. Wyjaśnić przy tym należy, że - jak wskazuje się jednolicie w orzecznictwie sądowoadministracyjnym - przez nowy istotny dowód lub nową istotną okoliczność dla sprawy, należy rozumieć dowód lub okoliczność, które mogły mieć wpływ na odmienne rozstrzygnięcie sprawy. Innymi słowy, muszą one mieć takie znaczenie, że w sprawie zapadłaby decyzja odmienna od rozstrzygnięcia dotychczasowego. W przedmiotowej sprawie nie została w szczególności spełniona druga i czwarta ze wskazanych wyżej przesłanek, co zdaje się potwierdzać sam organ w uzasadnieniu zaskarżonego rozstrzygnięcia, wywodząc brak znajomości faktu ukończenia przez skarżącą studiów I stopnia z jego pominięcia spowodowanego niedopatrzeniem członka KS przyjmującego wniosek o stypendium (stanowiąc przeoczenie, tzw. błąd ludzki, popełniony w związku z dużą ilością wpływających do Komisji wniosków). W ocenie Sądu rozpoznającego niniejszą sprawę, należy w pełni przyznać rację stronie skarżącej, że braku znajomości przez organ "nowych okoliczności" czy "nowych dowodów" w rozumieniu art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. nie można utożsamiać z ich pominięciem wynikającym z przeoczenia informacji zawartych w dokumentach znajdujących się w dniu orzekania w dyspozycji organu, a przedłożonych przez stronę. Organ odwoławczy zresztą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji przyznał, że KS dysponowała niezbędnym materiałem dowodowym uzasadniającym odmowne załatwienie sprawy, tj. informacją o ukończeniu przez skarżącą studiów I stopnia zawartą w złożonym przez nią oświadczeniu. Sąd w składzie orzekającym w rozpatrywanej sprawie, nie podziela stanowiska wyrażonego w przytoczonym w uzasadnieniu decyzji wyroku WSA w Łodzi z 6 października 2021 r. II SA/Łd 246/21 (www.orzeczenia.nsa.gov.pl), że bez znaczenia pozostaje, czy brak wiedzy organu o tych faktach (dowodach) nastąpił w wyniku jego zaniedbań, czy też bez jego winy. W ocenie Sądu orzekającego w niniejszej sprawie przyjęcie takiej perspektywy dopuszczałoby możliwość sanowania w postępowaniu wznowieniowym wszelkich błędów organów administracji publicznej wynikających z niedbałości orzecznicznej, wyrażającej się w pomijaniu znajdujących się w aktach sprawy istotnych dowodów z dokumentów. Obarczanie stron konsekwencjami błędów organów, niezależnie od tego czy były one zamierzone czy nie, podważałoby zaufanie stron do organów władzy publicznej. Pojęcie "wyjdą na jaw" oznacza bowiem takie dowody, co do których istnienia strona postępowania nie posiadała wiedzy. Nie można przyjąć, że dany dowód lub okoliczność były nieznane organowi który wydał decyzję, jeżeli wynikały one z materiałów będących w dyspozycji tego organu (wyrok WSA w Łodzi z 6 września 2023 r. II SA/Łd 636/23, www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Nie należy pomijać również tego aspektu sprawy, że postępowanie wznowieniowe jest postępowaniem nadzwyczajnym, stanowiącym wyjątek od zasady trwałości decyzji administracyjnych. W konsekwencji powyższego, decyzja KS o uchyleniu decyzji w sprawie przyznania stypendium Rektora i odmawiająca jego przyznania jak również utrzymująca ją w mocy decyzja OKS zostały wydana z rażącym naruszeniem art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a., gdyż nie zostały spełnione przesłanki do jego zastosowania, co skutkowało także uznaniem o braku podstaw do wznowienia postępowania z tej przyczyny. Organ odwoławczy wydając zaskarżoną decyzję - utrzymującą w mocy decyzję organu I instancji - dodatkowo naruszył art. 138 § 1 k.p.a. Z tych powodów Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) P.p.s.a. uchylił zaskarżoną decyzję OKS z 8 marca 2023 r. oraz poprzedzającą ją decyzję KS z 13 stycznia 2023 r., a także postanowienie KS z 9 grudnia 2022 r. (pkt I sentencji wyroku). Orzeczenie o należnych stronie skarżącej kosztach postępowania znajduje oparcie w art. 200 i art. 205 § 2 P.p.s.a. w zw. z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz.U. z 2023 r., poz. 1964 ze zm.); na koszty te składa się opłacony od skargi wpis – 200 zł, wynagrodzenie pełnomocnika - adwokata w kwocie 480 zł oraz opłata skarbowa od pełnomocnictwa - 17 zł (pkt II sentencji wyroku).
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI