II SA/Rz 714/10
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuPrzedmiotem skargi J. S. była decyzja Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego (WINB) nakazująca rozbiórkę blaszanego garażu, który został samowolnie wybudowany na działce nr 1922/1. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego (PINB) wszczął postępowanie po zawiadomieniu współwłaścicielki działki, stwierdzając, że obiekt o wymiarach 2,90 m na 4,50 m, przeznaczony na skład opału i narzędzi, został wybudowany bez wymaganego zgłoszenia. J. S. wyjaśnił, że obiekt zastąpił zawalony drewniany budynek gospodarczy i że posiadał fakturę za konstrukcję stalową z 2005 r. PINB nałożył obowiązek przedłożenia dokumentów legalizacyjnych, a wobec ich braku wydał decyzję nakazującą rozbiórkę. WINB utrzymał tę decyzję w mocy, uznając J. S. za inwestora i odrzucając zarzuty odwołania. Skarżący J. S. podniósł w skardze, że obiekt zrealizowała E. S., która zapłaciła za jego elementy, a także zarzucił wadliwe ustalenie stron postępowania, wskazując na brak udziału wszystkich następców prawnych zmarłych współwłaścicieli działki. Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, że garaż spełniał definicję obiektu wymagającego zgłoszenia zgodnie z Prawem budowlanym. Jednakże, sąd uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję PINB, stwierdzając naruszenie przepisów postępowania. Sąd wskazał, że współwłaściciele nieruchomości, na której znajduje się samowolnie wybudowany obiekt, są stronami postępowania, a organy miały obowiązek zapewnić im czynny udział. W ocenie sądu, organy nie dopełniły tego obowiązku, nie ustalając wszystkich spadkobierców zmarłych współwłaścicieli i nie zapewniając im udziału w postępowaniu, co stanowiło naruszenie art. 10 § 1 k.p.a. i art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a., dające podstawę do wznowienia postępowania. Sąd zasądził od WINB na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUstalanie stron postępowania w sprawach samowoli budowlanej na nieruchomościach objętych współwłasnością, obowiązki organów w zakresie zapewnienia czynnego udziału wszystkim stronom, w tym następcom prawnym zmarłych współwłaścicieli.
Dotyczy specyficznej sytuacji samowoli budowlanej na współwłasnej nieruchomości i problemów proceduralnych związanych z ustalaniem stron.
Zagadnienia prawne (3)
Czy w przypadku samowoli budowlanej na nieruchomości objętej współwłasnością, organ ma obowiązek zapewnić czynny udział w postępowaniu wszystkim współwłaścicielom lub ich następcom prawnym, nawet jeśli nie zostali oni wskazani przez strony postępowania?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, organ ma obowiązek zapewnić czynny udział wszystkim współwłaścicielom lub ich następcom prawnym, nawet jeśli zmarli przed wszczęciem postępowania. Brak takiego działania stanowi naruszenie przepisów postępowania.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że współwłaściciele nieruchomości, na której znajduje się samowolnie wybudowany obiekt, są stronami postępowania. Obowiązkiem organu jest ustalenie wszystkich spadkobierców zmarłych współwłaścicieli i zapewnienie im czynnego udziału w sprawie, zgodnie z art. 10 § 1 k.p.a. i art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. Brak takiego działania uzasadnia uchylenie decyzji.
Czy blaszany obiekt gospodarczy, służący do przechowywania opału i narzędzi, posiadający dach i ściany, ale nieposiadający fundamentów, wymaga zgłoszenia zamiaru budowy?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, taki obiekt jest wiatą w rozumieniu art. 29 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego i wymaga zgłoszenia zgodnie z art. 30 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że blaszany obiekt, mimo braku fundamentów, spełniał funkcję obiektu budowlanego (wiata) służącego do przechowywania, co wymagało zgłoszenia zamiaru jego budowy.
Czy decyzja o nakazie rozbiórki samowoli budowlanej może być skierowana do osoby, która nie była pierwotnym inwestorem, ale jest spadkobiercą osoby, która sfinansowała i zleciła budowę?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, jeśli osoba ta jest jedynym spadkobiercą i w toku postępowania występowała jako inwestor.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że skarżący J. S. był jedynym spadkobiercą E. S. i w toku postępowania występował jako inwestor, co uzasadniało skierowanie do niego decyzji.
Przepisy (15)
Główne
Ppsa art. 145 § 1 pkt 1 lit. b
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Ppsa art. 135
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
k.p.a. art. 10 § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego
Obowiązek zapewnienia czynnego udziału strony w każdym stadium postępowania.
k.p.a. art. 28
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego
Definicja strony postępowania.
k.p.a. art. 145 § 1 pkt 4
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego
Podstawa wznowienia postępowania - strona bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu.
Upb art. 29 § 1 pkt 2
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane
Obiekty budowlane, które wymagają zgłoszenia.
Upb art. 30 § 1 pkt 1
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane
Wymóg zgłoszenia budowy lub robót budowlanych.
Upb art. 49b § 1
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane
Nakaz rozbiórki obiektu budowlanego wybudowanego bez wymaganego zgłoszenia.
Pomocnicze
k.p.a. art. 61 § 4
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego
Obowiązek zawiadomienia wszystkich stron o wszczęciu postępowania.
k.p.a. art. 30 § 4
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego
Zapewnienie udziału następcom prawnym zmarłej strony.
k.p.a. art. 97 § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego
Obowiązek zawieszenia postępowania w przypadku śmierci strony.
Upb art. 49b § 2
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane
Obowiązek przedłożenia dokumentów legalizacyjnych.
Upb art. 28 § 2
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane
Strony w postępowaniu o udzielenie pozwolenia na budowę.
Upb art. 59 § 7
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane
Strona w postępowaniu o pozwolenie na użytkowanie.
k.c. art. 51
Kodeks cywilny
Przynależność rzeczy głównej.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Wadliwe ustalenie stron postępowania - brak zapewnienia czynnego udziału wszystkim współwłaścicielom działki lub ich następcom prawnym.
Odrzucone argumenty
Obiekt nie wymagał zgłoszenia. • Decyzja o nakazie rozbiórki nie mogła być skierowana do J. S.
Godne uwagi sformułowania
Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. • W ocenie Sądu nietrafny jest zarzut skarżącego, jakoby decyzja w przedmiocie nakazu rozbiórki nie mogła być skierowana do niego. • W ocenie Sądu obiekt ten jest wiatą w rozumieniu art. 29 ust. 1 pkt 2 Upb, posiada dach i ściany, służy do przechowywania opału i narzędzi, zabezpieczenia ich przed wpływem czynników atmosferycznych (deszcz, śnieg), zatem w świetle art. 30 ust. 1 pkt 1 Upb wymagał zgłoszenia. • W judykaturze nie budzi wątpliwości, że w postępowaniu o udzielenie pozwolenia na budowę stronami są także współwłaściciele nieruchomości objętej zamiarem inwestycyjnym. • Dopóki organ nie dysponuje aktem zgonu danej osoby (...) dopóty zachodzi konieczność ustanowienia kuratora dla osoby nieobecnej.
Skład orzekający
Robert Sawuła
przewodniczący sprawozdawca
Joanna Zdrzałka
sędzia
Zbigniew Czarnik
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ustalanie stron postępowania w sprawach samowoli budowlanej na nieruchomościach objętych współwłasnością, obowiązki organów w zakresie zapewnienia czynnego udziału wszystkim stronom, w tym następcom prawnym zmarłych współwłaścicieli."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji samowoli budowlanej na współwłasnej nieruchomości i problemów proceduralnych związanych z ustalaniem stron.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa pokazuje, jak istotne są formalne aspekty postępowania administracyjnego, zwłaszcza w kontekście praw współwłaścicieli. Uchylenie decyzji z powodu błędu proceduralnego, mimo że obiekt faktycznie był samowolą budowlaną, jest pouczające dla prawników i inwestorów.
“Błąd proceduralny uchylił nakaz rozbiórki garażu. Czy zapomniani współwłaściciele mogą uratować samowolę budowlaną?”
Sektor
budownictwo
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.