II SA/Rz 704/22

II SA/Rz 704/22 - Wyrok WSA w Rzeszowie
Data orzeczenia
2022-11-10
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2022-06-14
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie
Sędziowie
Paweł Zaborniak /przewodniczący sprawozdawca/
Piotr Godlewski
Stanisław Śliwa
Symbol z opisem
6133 Informacja o środowisku
Hasła tematyczne
Ochrona środowiska
Sygn. powiązane
III OSK 355/23 - Wyrok NSA z 2024-09-25
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2022 poz 329
art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi  - t.j.
Dz.U. 2022 poz 1029
art. 63 ust. 1, art. 64 ust. 1 pkt 1, art. 66 ust. 1
Ustawa z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz  o ocenach oddziaływania na środowisko - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący SWSA Paweł Zaborniak /spr./ Sędziowie NSA Stanisław Śliwa WSA Piotr Godlewski po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 10 listopada 2022 r. sprawy ze skargi F. sp. z o.o. z siedzibą w K. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krośnie z dnia 11 kwietnia 2022 r. nr SKO.4170.7.687.2022 w przedmiocie stwierdzenia obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko dla przedsięwzięcia - skargę oddala -
Uzasadnienie
Przedmiotem skargi F sp. z o.o. z/s w [...] (dalej: "Spółki" lub "Skarżącej") jest postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krośnie (dalej: "Kolegium", "Organ odwoławczy" lub "Organ II instancji") z 11 kwietnia 2022 r. nr SKO.4170.7.687.2022, wydane w przedmiocie stwierdzenia obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko.
Z uzasadnienia skargi oraz nadesłanych akt sprawy wynika, że wnioskiem z 18 października 2021 r. Spółka zwróciła się do Wójta Gminy [...] (dalej: "Wójt" lub "Organ I instancji") o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedsięwzięcia polegającego na budowie trzech elektrowni fotowoltaicznych o mocy do 1 MW każda, wraz z infrastrukturą techniczną, na działkach nr [...].
W toku postępowania Organ I instancji uzyskał opinie Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w [...] z 12 listopada 2021 r. nr PSNZ.9020.4.32.2021 oraz Dyrektora Zarządu Zlewni w [...] Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie z 24 listopada 2021 r. nr RZ.ZZŚ.3.435.153.2021.UK stwierdzające brak konieczności przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia środowisko. Z kolei postanowieniem z 13 grudnia 2021 r. nr WOOŚ.4220.19.35.2021.BL.8 Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska w Rzeszowie wyraził opinię o konieczności przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, w tym sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko.
Postanowieniem z 21 lutego 2022 r. nr IK.6220.9.2021/2022 Wójt Gminy [...], działając na podstawie art. 63 ust. 1 i 4 w zw. z art. 75 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (tekst jedn. Dz. U. z 2022 r. poz. 1029 z późn. zm.) – dalej: "ustawa środowiskowa", stwierdził obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko dla wnioskowanego przedsięwzięcia oraz określił zakres raportu o oddziaływaniu na środowisko.
Organ I instancji wskazał, iż zgodnie z zapisami Karty informacyjnej przedsięwzięcia, zamierzenie inwestycyjne zostało zaliczone do przedsięwzięć wymienionych w § 3 ust. 1 pkt 54 lit. a) rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 10 września 2019 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz.U. z 2019 r., poz. 1839) – dalej: "rozporządzenie". Tym samym przedsięwzięcie należy zakwalifikować do grupy mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko na podstawie art. 59 ust. 1 pkt 2 ustawy środowiskowej których realizacja, zgodnie z art. 71 ust. 2 pkt 2 tej ustawy, wymaga uzyskania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach.
Wójt podniósł, że łączna powierzchnia działek objętych wnioskiem wynosi około 3,7 ha, a oddziaływanie na środowisko w fazie realizacji przedsięwzięcia wynikać będzie m.in. z prowadzenia prac ziemnych i montażowych. Występujące oddziaływania i uciążliwości związane z realizacją przedsięwzięcia, to m.in: emisja hałasu oraz zanieczyszczeń do powietrza, w tym na skutek pracy maszyn budowlanych oraz pojazdów transportujących materiały budowlane i elementy instalacji. Na etapie eksploatacji zadania będzie występować emisja zanieczyszczeń do powietrza związana ze spalaniem paliw w silnikach pojazdów, maszyn i urządzeń obsługujących instalację, natomiast źródłem hałasu będzie praca urządzeń elektrycznych, które umieszczone będą wewnątrz kontenerowych stacji. Ponadto czynnikiem generującym hałas będzie ruch pojazdów związany z pracami serwisowymi oraz maszynami i urządzeniami wykorzystywanymi podczas prac związanych z koszeniem terenu. Działania związane z realizacją i eksploatacją przedsięwzięcia skutkować będą również powstawaniem odpadów niebezpiecznych i innych niż niebezpieczne, związanych ze zużytymi panelami fotowoltaicznymi, a także odpady z ewentualnej likwidacji w przyszłości przedmiotowych elektrowni. Organ I instancji podniósł, że wskazane wyżej okoliczności oraz rodzaj i zakres przedsięwzięcia, jak również możliwość oddziaływania na ludzi i środowisko uprawniały do stwierdzenia, że wymóg sporządzenia raportu oraz przeprowadzenie oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko jest uzasadniony.
Spółka wniosła zażalenie na opisane wyżej postanowienie Wójta, zarzucając wadliwą ocenę stanu faktycznego sprawy poprzez zmarginalizowanie normy prawnej z art. 63 ust. 1 pkt 2 ustawy środowiskowej oraz nieuwzględnienie, że realizacja inwestycji nie naruszy zakazów określonych w § 3 uchwały Sejmiku Województwa Podkarpackiego z 23 czerwca 2014 r. nr XLVIII/997/14 w sprawie Obszaru Chronionego Krajobrazu Beskidu Niskiego, teren nie jest objęty programem Natura 2000, a ponadto przedsięwzięcie pozytywnie wpłynie na stan środowiska naturalnego. Ponadto w ocenie Skarżącej, postanowienie Organu I instancji zostało wydane z naruszeniem art. 66 ust. 1 ustawy środowiskowej, poprzez określenie zakresu raportu w sposób wykraczający poza ustawowy katalog wymogów, co oznacza zastosowanie nieuprawnionej rozszerzającej wykładni obowiązujących przepisów.
Postanowieniem z 11 kwietnia 2022 r. nr SKO.4170.7.687.2022 Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Krośnie utrzymało w mocy postanowienie Wójta Gminy [...].
W ocenie Kolegium, Organ I instancji w sposób prawidłowy stwierdził konieczność przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko. Konieczność taką wyraziły jeden spośród trzech organów uzgadniających właściwych w tej sprawie, a dodatkowo organ I instancji w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia odniósł się do kryteriów wskazanych w art. 63 ust. 1 ustawy środowiskowej, stwierdzając, że biorąc pod uwagę rodzaj i zakres przedsięwzięcia, jak również możliwość oddziaływania na ludzi i środowisko, wymóg sporządzenia raportu oraz przeprowadzenie oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko jest uzasadniony. Organ odwoławczy zauważył, że opinia, o której mowa w art. 64 ust. 1 ustawy środowiskowej, jest najsłabszą formą współdziałania pomiędzy organami administracji publicznej i nie ma charakteru wiążącego dla organu wydającego postanowienie w przedmiocie obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko. Niemniej nie można jej pominąć czy zakwestionować tylko dlatego, że nie jest dla organu wiążąca. Istotą zasięgnięcia opinii, o której mowa w art. 64 ust. 1 ustawy środowiskowej, jest bowiem przedstawienie poglądu wyspecjalizowanych organów w zakresie ich właściwości, a organ prowadzący postępowanie w sprawie decyzji środowiskowej ocenia te opinie i w oparciu o nie stwierdza, czy należy dla danego przedsięwzięcia przeprowadzić ocenę jego oddziaływania na środowisko, czy też nie ma takiej konieczności.
Kolegium podniosło, że Organ I instancji zasadnie uznał, że planowane przedsięwzięcie, składające się z trzech farm fotowoltaicznych może prowadzić do skumulowania oddziaływań oraz generować będzie hałas i zanieczyszczenia. Okoliczności te zostały wskazane w art. 63 ust. 1 pkt 1 lit. b) i f) w zw. z art. 63 ust. 1 pkt 3 lit. f) ustawy środowiskowej, jako elementy charakterystyki przedsięwzięcia, które uprawniają organy administracji do stwierdzenia obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko. Natomiast określenie zakresu raportu w sposób wykraczający poza ustawowy katalog wymogów, a odnoszący się do nałożenia obowiązku: sporządzenia opisu wszystkich elementów przyrodniczych środowiska, przedłożenia inwentaryzacji przyrodniczej przeprowadzonej w cyklu rocznym, czy też identyfikacji, diagnozy i oceny wszystkich zagrożeń i oddziaływań na środowisko, istotnie nie został uzasadniony przez Organ I instancji. Niemniej znajduje szczegółowe uzasadnienie w treści postanowienia Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Rzeszowie o konieczności przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie, F sp. z o.o. z/s w [...] wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia i poprzedzającego go postanowienia Organu I instancji, a ponadto o zasądzenie kosztów postępowania.
Zaskarżonemu postanowieniu zarzucono:
1. naruszenie art. 7, art. 8, art. 77 oraz art. 80 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz.U. z 2021 r. poz. 735 z późn. zm.) – dalej: "K.p.a.", poprzez nierzetelną ocenę zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, skutkującą bezzasadnym stwierdzeniem jakoby planowana inwestycja może w sposób negatywny oddziaływać na środowisko (w tym krajobraz, tereny siedliskowe ptactwa), podczas gdy wszelkie instalacje związane z pozyskiwaniem energii elektrycznej z odnawialnych źródeł energii z zasady mają korzystny wpływ na stan środowiska.
2. wadliwą ocenę stanu faktycznego sprawy, przejawiającą się zmarginalizowaniem normy prawnej z art. 63 ust. 1 pkt 2 ustawy środowiskowej poprzez pominięcie okoliczności faktycznych takich jak: realizacja inwestycji nie spowoduje naruszenia zakazów określonych w § 3 uchwały nr XLVllI/997/14 Sejmiku Województwa Podkarpackiego z 23 czerwca 2014 r. w sprawie Obszaru Chronionego Krajobrazu Beskidu Niskiego, teren nie jest objęty programem Natura 2000, a przedsięwzięcie pozytywnie wpłynie na ogólny stan środowiska naturalnego.
3. naruszenie 63 ust. 1 pkt 1 lit. d) i f) ustawy środowiskowej poprzez błędną wykładnie polegającą na przyjęciu, że o znaczącej skali oddziaływania przedmiotowej inwestycji na środowisko decydują takie okoliczności jak: prowadzenie prac ziemnych i montażowych, emisja zanieczyszczeń do powietrza związana ze spalaniem paliw silnikowych, hałas, praca urządzeń elektrycznych, ruch pojazdów w związku z pracami serwisowymi, koszeniem terenu. W ocenie Skarżącej są to jednak wyłącznie twierdzenia Organów, niepoparte materiałem dowodowym, sprzeczne ze zwykłymi zasadami logicznego rozumowania i doświadczenia życiowego.
4. naruszenie 64 ust. 1 pkt 1 ustawy środowiskowej poprzez jego błędną wykładnię polegającą na bezkrytycznym przyjęciu stanowiska wyrażonego w opinii wydanej przez Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska., nie spełniającej wymogów wynikających z art. 64 ust. 3 w zw. z art. 63 ust. 1 ustawy środowiskowej.
5. naruszenie art. 66 ust. 1 ustawy środowiskowej poprzez określenie zakresu raportu w sposób wykraczający poza ustawowy katalog wymogów, co oznacza zastosowanie nieuprawnionej rozszerzającej wykładni obowiązujących przepisów, czego wyrazem jest m. in:
– nałożenie obowiązku sporządzenia opisu wszystkich elementów przyrodniczych środowiska, podczas gdy ustawodawca wymaga realizacji analizy wyłącznie w zakresie elementów środowiska objętych ochroną na podstawie ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody oraz korytarzy ekologicznych w rozumieniu tej ustawy, oraz właściwości hydromorfologicznych, fizykochemicznych, biologicznych i chemicznych wód;
– nałożenie obowiązku przedłożenia inwentaryzacji przyrodniczej przeprowadzonej w cyklu rocznym, podczas gdy ustawodawca nie przewiduje konieczności prowadzenia rocznych obserwacji, a wybór metodologii leży wyłącznie w zakresie kompetencji autora inwentaryzacji (specjalisty przyrodnika), a nie organu administracji;
– nałożenie obowiązku przedstawienia informacji dotyczących pory dnia, czasu trwania wizyt w terenie, przekazania informacji o wszystkich (niesprecyzowanych przez organ) czynnikach mających służyć weryfikacji prawidłowości inwentaryzacji - co nie znajduje podstawy w obowiązujących przepisach;
– nałożenie obowiązku identyfikacji, diagnozy i oceny wszystkich zagrożeń i oddziaływań na środowisko, jednakże tak nieostre sformułowanie (jednocześnie szeroki i trudny do weryfikacji zakres obowiązku) nie ma oparcia w wymogach określonych przez ustawodawcę.
Wg skarżącej Spółki zasadność i zakres nałożonego obowiązku nie przystaje do spodziewanych skutków wpływu inwestycji na środowisku, który w Jej ocenie może być wyłącznie pozytywny. Inwestycja znacząco przyczyni się do poprawy stanu środowiska; zostanie bowiem osiągnięte zamierzenie w postaci wytwarzania energii elektrycznej pochodzącej z odnawialnych źródeł energii. Odpady związane z utylizacją paneli nie mają żadnego wpływu na analizowany obszar, bowiem celem działań inwestora jest wytwarzanie energii elektrycznej, a nie składowanie, odzysk czy przetwarzanie zużytego sprzętu. Argumentacja zawarta w postanowieniu nie koreluje z faktycznymi uwarunkowaniami analizowanego obszaru. Stanowisko organu administracji można by uznać za słuszne, jedynie w sytuacji, gdy inwestycja lokalizowana byłaby w obrębie terenów podlegających ochronie, mieszczący się w znacznej odległości od skupisk i siedlisk ludzkich czy innych elementów infrastruktury stanowiących przejaw działalności człowieka. Obowiązek sporządzenia raportu oddziaływania na środowisko jawi się jako bezprzedmiotowy nałożony w sposób arbitralny i na wyrost, bez wymaganej refleksji oceny aktualnego stanu rzeczy. W konsekwencji prowadzi do bezzasadnego wydłużenia postępowania i generowania zbędnych kosztów.
W odpowiedzi na skargę Kolegium wniosło o jej oddalenie, podtrzymując dotychczas wyrażone stanowisko.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga jako niezasadna, została przez WSA oddalona w całości, o czym zadecydowały następujące motywy.
Sąd administracyjny sprawuje w zakresie swej właściwości kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej, co wynika z art. 1 ustawy z 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2021 r. poz. 137). Zakres tej kontroli wyznacza art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2022 r. poz. 329; zwana dalej w skrócie P.p.s.a.). Stosownie do tego przepisu Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Natomiast w myśl art. 145 P.p.s.a., Sąd zobligowany jest do uchylenia decyzji bądź postanowienia lub stwierdzenia ich nieważności, ewentualnie niezgodności z prawem, gdy dotknięte są one naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania, innym naruszeniem przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy, lub zachodzą przyczyny stwierdzenia nieważności decyzji wymienione w art. 156 k.p.a. lub innych przepisach. Jednocześnie w ramach prowadzonej kontroli legalności decyzji Sąd stosuje przewidziane prawem środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia (art. 135 P.p.s.a.).
Sądowa kontrola przedmiotu skargi nie wykazała jakichkolwiek naruszeń przepisów postępowania jak i przepisów prawa materialnego, które mogłyby stanowić argument za uznaniem zarzutów skarżącej strony. Stan faktyczny sprawy został ustalony zgodnie z wymogami zasady prawdy materialnej tj. przepisami art. 7, art. 77 i art. 80 K.p.a., dzięki czemu mógł stanowić oparcie dla ustaleń faktycznych Sądu – art. 133 § 1 P.p.s.a. Przekazane do WSA akta sprawy dostatecznie przedstawiają konieczne do zastosowania przepisów prawa materialnego okoliczności faktyczne, nie wymagając tym samym przeprowadzenia uzupełniającego postępowania dowodowego z dokumentów na podstawie art. 106 § 3 P.p.s.a.
Skarga została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym na podstawie art. 119 pkt 3 P.p.s.a. Otóż w myśl tego przepisu sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie. W trybie uproszczonym sąd rozpoznaje sprawy na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów, o czym stanowi z kolei art. 120 P.p.s.a.
Przedmiotem skargi jest postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krośnie z 11 kwietnia 2022 r. nr SKO.4170.7.687.2022, wydane w przedmiocie stwierdzenia obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko w postaci budowy trzech elektrowni fotowoltaicznych o mocy do 1 MW każda wraz z infrastrukturą techniczną, na działkach o nr [...].
Skarga niezasadnie zarzuca naruszenie przepisów ustawy środowiskowej poprzez bezkrytyczne oparcie się Organów na stanowisku wyrażonym w opinii RDOŚ z dnia 13 grudnia 2021 r. Wobec tego typu zastrzeżeń przypomnieć tu należy, iż w myśl art. 63 ust. 1 ustawy środowiskowej obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko dla planowanego przedsięwzięcia mogącego potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko stwierdza, w drodze postanowienia, organ właściwy do wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Natomiast w myśl art. 64 ust. 1 pkt 1 w/w ustawy postanowienie to wydaje się po zasięgnięciu m.in. opinii regionalnego dyrektora ochrony środowiska. Opinia w niniejszej sprawie została wyrażona przez RDOŚ w treści postanowienia z dnia 13 grudnia 2021 r. opartego również na przepisach art. 64 ust. 1 pkt 1, ust. 3 i 4, art. 66 i art. 68 ustawy środowiskowej. W powyższym postanowieniu wyrażono opinie o istnieniu konieczności przeprowadzenia oceny oddziaływania w/w przedsięwzięcia na środowisko a w konsekwencji sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko. Organy zasadnie kierowały się w sprawie opinią RDOŚ, która uwzględnia konieczne kryteria ustawowe stwierdzania obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania oraz wiążące organy przy ustalaniu treści przyszłego raportu. W uzasadnieniu powyższego aktu dokonano szczegółowego opisu planowanego przedsięwzięcia, rozpoznano rodzaje oddziaływań na środowisko w fazie realizacji, eksploatacji i zakończenia eksploatacji paneli fotowoltaicznych. Zwrócono uwagę, iż działania związane z wykonaniem przedsięwzięcia będą skutkować powstawaniem odpadów niebezpiecznych i innych niż niebezpieczne jak np. zużyte panele fotowoltaiczne. Przekonująco w kontekście nałożenia obowiązku sporządzenia raportu wykazano, iż przedmiotowe przedsięwzięcie jest planowane do realizacji w granicach obszaru chronionego krajobrazu Beskidu Niskiego zaś najbliżej położony obszar Natura 2000 jest oddalony o około 270 m i jest to obszar [...]. Podkreślono także, że w chwili obecnej fragment obszaru chronionego, na którym to planowana jest realizacja przedsięwzięcia, nie jest zabudowany podobnymi instalacjami o charakterze wielkopowierzchniowym. W oparciu o dane specjalistyczne wskazano, że teren zasięgu oddziaływania przedsięwzięcia może być łowiecko wykorzystywany przez chroniony gatunek ptaków - orlika krzykliwego - żyjącego w obszarze [...]. RDOŚ zajął też stanowisko, iż praktycznie każdy niezabudowany fragment terenów otwartych tej części Beskidu Niskiego i miejscowości [...] może stanowić pole dla łowisk orlików krzykliwych, a tym samym przedsięwzięcie może doprowadzić do zaboru żerowisk orlików gniazdujących w obszarze [...] i może wpłynąć na stan zachowania tego gatunku w tym obszarze. Ponadto Organ nie wykluczył, iż na etapie realizacji przedsięwzięcia będzie ono negatywnie oddziaływać na żerowiska innych ptaków szponiastych. Realizacja przedsięwzięcia w postaci budowy trzech elektrowni fotowoltaicznych będzie pogłębiać fragmentaryzację siedlisk i populacji roślin i zwierząt związanych z występującym na tym terenie krajobrazem rolniczym. Organ argumentuje, iż w wyniku realizacji zamierzenia nastąpi nieuchronna utrata siedlisk gatunków występujących w terenie a zmiana sposobu użytkowania działek inwestycyjnych może wpłynąć na ograniczenie wykorzystanie tego terenu przez gatunki ptaków chronionych. Słusznie zwrócono uwagę na ewentualność negatywnego wpływu wielkopowierzchniowej inwestycji (3,7 ha) na walory krajobrazowego wynikające z ujęcia terenu inwestycji w obszarze chronionego krajobrazu Beskidu Niskiego, który jak podkreślono odznacza się wysokim stopniem naturalności. Przedmiotowe przedsięwzięcie wprowadzi w krajobraz rolniczy element o charakterze ewidentnie przemysłowym, trwale zmieniając istotny element środowiskowy. Zatem przekonująco wykazano, iż charakter, skala przedsięwzięcia jego lokalizacja w obszarze chronionego krajobrazu, w obrębie żerowisk orlika krzykliwego generuje konieczność przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko z uwagi na uzasadnione wątpliwości względem wpływu przedsięwzięcia na istotne elementy przyrodnicze środowiska. Zdaniem Sądu, uwzględnienie w treści postanowienia zarówno specyfiki planowanej inwestycji, jej wpływu na poszczególne elementy przyrodnicze środowiska terenów inwestowanych nie pozwala potwierdzić stanowiska skarżącej Spółki o nieprzedstawieniu w toku postępowania argumentacji przekonującej jednak za możliwością negatywnego wpływu inwestycji na środowisko. Nie powinno się tracić z pola widzenia tego rodzaju oddziaływań, które wiążą się z wprowadzeniem na tym konkretnym chronionym ustawą obszarze instalacji o charakterze typowo przemysłowym. Skoro obszar chronionego krajobrazu to obszar obejmujący tereny chronione ze względu na wyróżniający się krajobraz o zróżnicowanych ekosystemach, wartościowych ze względu na możliwość zaspokajania potrzeb związanych z turystyką i wypoczynkiem lub pełnioną funkcją korytarzy ekologicznych (art. 23 ust. 1 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody, Dz.U. z 2022 r. poz. 916), to biorąc pod uwagę charakter planowanego przedsięwzięcia, jego rozmiary, oceniony przez RDOŚ prawdopodobny wpływ na środowisko, rozstrzygnięcie Organów stwierdzającej obowiązek przeprowadzenia oceny środowiskowej nie może budzić wątpliwości co do swej zasadności, czyli zgodności z materialnoprawnymi przepisami ustawy środowiskowej.
Skarga nieskutecznie zarzuca działaniom Organów obu instancji wykorzystanie w/w postanowienia RDOŚ a w szczególności warunków jakim winien odpowiadać sporządzony przez inwestora raport, skoro obowiązek zasięgnięcia opinii w tym postępowaniu wynika dla Organu wprost z przytoczonych wyżej przepisów prawa. Wydanie postanowienia wyrażającego opinie skutkowało koniecznością kierowania się jego treścią przy założeniu przyjętej konstrukcji współdziałania w postaci opiniowania. Jest prawdą, że opiniowanie stanowi jedną z najsłabszych form współdziałania pomiędzy organami administracji publicznej, co oznacza że nie ma charakteru wiążącego dla organu wydającego postanowienie w przedmiocie obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko (zob. wyrok NSA z dnia 5 kwietnia 2016 r., sygn. akt II OSK 2507/14, z dnia z dnia 6 maja 2014 r., II OSK 2904/12). Jednakże taki charakter wydanego w sprawie postanowienia RDOŚ nie może świadczyć o konieczności pominięcia wyrażonych w opinii tez sformułowanych przez specjalistyczny organ ochrony środowiska, zwłaszcza jeżeli przemawiają za nimi określone w ustawie kryteria oceny przedsięwzięcia – art. 63 ust. 1 ustawy środowiskowej. Kryteria te zostały w pełnie wykazane, co tym samym argumentuje nałożony na Spółkę obowiązek.
Nie sposób też było potwierdzić naruszenia przepisów K.p.a. o postępowaniu wyjaśniającym poprzez stwierdzenie, że planowana inwestycja może w sposób negatywny oddziaływać na środowisko, podczas gdy wszelkie instalacje związane z pozyskiwaniem energii elektrycznej z odnawialnych źródeł energii z zasady mają korzystny wpływ na środowisko. Z faktu, iż instalacje o jakich mowa z zasady mają korzystny wpływ na środowisko, nie można zdaniem WSA wyprowadzać niepodważalnej reguły o zerowym negatywnym wpływie tych instalacji na w/w dobro publiczne. Jeżeli bowiem na skutek dopuszczenia instalacji fotowoltaicznych do systemu energetycznego ma zmniejszać się zapotrzebowanie na szkodliwe emisyjne nośniki energii, tak nie można zupełnie wykluczyć negatywnego wpływu tego rodzaju przedsięwzięć na poszczególne składniki środowiska, życie i zdrowie człowieka, czy zwierząt w miejscu jego realizacji, funkcjonowania oraz na etapie likwidacji, zwłaszcza jeżeli będzie ono zlokalizowane w obszarze chronionego krajobrazu. Przyjęciu takiej niepodważalnej zasady przeczy choćby ujęcie planowanej inwestycji w reżim prawny przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko w treści § 3 ust. 1 pkt 54 lit. a cytowanego wyżej rozporządzenia. Celem prowadzonego postępowania jest rozpoznanie wszelkich potencjalnych zagrożeń jakie wiążą się z planowanym przedsięwzięciem w celu ustalenia środków minimalizujących. Sąd zauważa, iż biorąc pod uwagę deklarowany przez Skarżącą obszar powierzchni terenu zajmowanego przez inwestycję w postaci 3,7 ha, to wypełnione zostały także przesłanki określone w przepisie § 3 ust. 1 pkt 54 lit. b w/w aktu, który do przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko zalicza zabudowę systemami fotowoltaicznymi wraz z towarzyszącą infrastrukturą poza granicami form ochrony przyrody o powierzchni nie mniejszej niż 1 ha. Innymi słowy, należy uświadomić sobie, że przedmiotem kwestionowanego rozstrzygnięcia jest przedsięwzięcie, które podlegałoby pod przepisy w/w aktu, także w przypadku gdyby było realizowane było poza terenem Obszaru Chronionego Krajobrazu Beskidu Niskiego, czyli poza formą ochrony przyrody o jakiej mowa w art. 6 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody (Dz.U. z 2022 r. poz. 916).
Skarga niezasadnie zarzuca SKO naruszenie art. 66 ust. 1 ustawy środowiskowej poprzez określenie zakresu raportu w sposób wykraczający poza ustawowy katalog wymogów. Treść powołanego przepisu ustawy środowiskowej podaje szczegółowe elementy raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko. W myśl art. 66 ust. 1 pkt 2 w/w ustawy raport powinien zawierać opis elementów przyrodniczych środowiska objętych zakresem przewidywanego oddziaływania planowanego przedsięwzięcia na środowisko, w tym: a) elementów środowiska objętych ochroną na podstawie ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody oraz korytarzy ekologicznych w rozumieniu tej ustawy, b) właściwości hydromorfologicznych, fizykochemicznych, biologicznych i chemicznych wód; (...). Na podstawie tej regulacji Wójt uwzględniając treść postanowienia RDOŚ w pkt 2.2 swego postanowienia z dnia 21 lutego 2022 r. określił obowiązek przedstawienia opisu wszystkich elementów przyrodniczych środowiska objętych zakresem przewidywanego oddziaływania planowanego przedsięwzięcia. W kolejnych literach tej jednostki podano zaś kryteria sporządzenia tego opisu. Skonkretyzowany w ten sposób obowiązek odnoszący się do treści raportu nie narusza art. 66 ust. 1 pkt 2 ustawy środowiskowej, bowiem w przepisie tym chodzi nie o wybrane (np. tylko najważniejsze elementy), lecz o wszystkie te elementy przyrodnicze środowiska, które zostaną objęte granicami przewidywanego oddziaływania planowanego przedsięwzięcia. Nie nastąpiło zatem wykroczenie Organu poza granice władczej kompetencji, gdyż tak sformułowany zapis postanowienia Wójta odpowiada zarówno treści wytycznych ustawy oraz intencji ustawodawcy. Sporządzający raport nie może bowiem pomijać żadnego z elementu przyrodniczego, na który planowane przedsięwzięcie będzie w sposób przewidywany wpływać.
Zdaniem skarżącej Spółki wybór metodologii prac inwentaryzacji przyrodniczej poprzedzającej sporządzenie raportu należy do autora inwentaryzacji (specjalisty przyrodnika), a nie do organu nakładającego obowiązek. Dlatego nałożenie obowiązku przeprowadzenia tej inwentaryzacji w cyklu rocznym, przedstawienia informacji co do pory dnia, czasu trwania wizyt w terenie, oceny wszystkich zagrożeń i oddziaływań wykracza poza art. 66 ust. 1 ustawy środowiskowej. Wobec tak postawionych zarzutów Sąd zwraca uwagę, iż w myśl art. 66 ust. 1 pkt 2a w/w ustawy, raport o jakim tu mowa powinien zawierać wyniki inwentaryzacji przyrodniczej, przez którą rozumie się zbiór badań terenowych przeprowadzonych na potrzeby scharakteryzowania elementów środowiska przyrodniczego, jeżeli została przeprowadzona, wraz z opisem zastosowanej metodyki; wyniki inwentaryzacji przyrodniczej wraz z opisem metodyki stanowią załącznik do raportu. Spółka podnosi, że metodologia, czyli stosowany proces reguł badawczych, należy wyłącznie do kompetencji autora raportu, który winien mieć w tym zakresie określoną jego wiedzą i doświadczeniem swobodę. Tymczasem w myśl art. 68 ust. 1 ustawy środowiskowej, organ określając zakres raportu, uwzględnia stan współczesnej wiedzy i metod badań oraz istniejące możliwości techniczne i dostępność danych. W oparciu o ten przepis organowi została jednak zapewniona możliwość wpływania na sposób w jaki inwentaryzacja przyrodnicza powinna być przeprowadzona, przez co autor raportu nie ma zagwarantowanej pełnej swobody w wyborze stosowanej procedury inwentaryzacyjnej. Kwestionowane warunki odnoszące się do treści przyszłego raportu mają też zakotwiczenie w zaleceniach odnoszących się do tego dokumentu organu specjalistycznego jakim jest niewątpliwie RDOŚ. Postanowienie Wójta pokrywa się bowiem z wymogami na temat treści raportu określonymi w postanowieniu RDOŚ z dnia 13 grudnia 2021 r. Dlatego również i w tym elemencie Wójt a następnie SKO nie nałożyło na Spółkę takiego obowiązku, który nie miałby pokrycia w obowiązujących przepisach ustawowych oraz specjalistycznych kompetencjach organu opiniującego.
Nie doszło do zarzucanego skargą naruszenia przepisu art. 63 ust. 1 pkt 2 ustawy środowiskowej, poprzez pominięcie pewnych okoliczności faktycznych. Spółka winna mieć świadomość, że nie naruszenie określonych zakazów zawartych w uchwale Sejmiku Województwa Podkarpackiego w sprawie obszaru chronionego krajobrazu Beskidu Niskiego czy zlokalizowanie terenu inwestycji poza obszarem Natura 2000, nie oznacza że Organ działający na podstawie art. 63 ust. 1 ustawy środowiskowej, powinien nie stwierdzać obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko. Konkretyzacja tego obowiązku może mieć bowiem oparcie w szeregu kolejnych kryteriów ważących dla tego rozstrzygnięcia. Przepis art. 63 ust. 1 ustawy środowiskowej nakazuje uwzględniać przy nakładaniu tego obowiązku kolejne specyficzne uwarunkowania, których waga przy uwzględnieniu rodzaju i charakterystyki przedsięwzięcia będzie przekonywać do przeprowadzenia bardziej wnikliwej oceny oddziaływania niż wyrażona w karcie informacyjnej załączonej do wniosku. Z treści postanowień Wójta wynika według Sądu, że przy jego wydawaniu uwzględniono wszystkie konieczne elementy stanu faktycznego sprawy jakie wynikają z obligatoryjnych kryteriów stwierdzenia obowiązku o jakim mowa w art. 63 ust. 1 ustawy środowiskowej.
Nie ma racji skarżąca strona, że dla procesu oceny skali oddziaływania nie mają znaczenia takie okoliczności jak te związane z etapem realizacji przedsięwzięcia w postaci prowadzenia prac ziemnych i montażowych, emisji zanieczyszczeń do powietrza z pracujących silników spalinowych, hałas, praca urządzeń elektrycznych, ruch pojazdów w ramach prac serwisowych czy koszenie terenu. Niewątpliwie były to jedne z okoliczności jakimi kierował się RDOŚ opiniując przedsięwzięcie (zob. stronę nr 4 postanowienia RDOŚ). Kwestionowane rodzaje tych oddziaływań nie mogły zostać przez Organy pominięte skoro w myśl art. 63 ust. 1 lit. d ustawy środowiskowej jednym z obligatoryjnych kryteriów wydawania postanowienia jest emisja i występowania innych uciążliwości generowanych przez planowane przedsięwzięcie. Nie sposób zaprzeczyć, iż wskazane działania nie będą dla terenu przedsięwzięcia i jego otoczenia obojętne, przez co nieuciążliwe. Właściwie zostały one dostrzeżone w ramach postępowania skoro znaczący obszarowo teren inwestycji znajduje się w granicach jednej z form ochrony przyrody i jednocześnie korytarzy ekologicznych (zob. strona 36 karty informacyjnej przedsięwzięcia). Dlatego nie można zarzucać Organom, że wskazując na okoliczności wiążące się z etapem wykonania tak zlokalizowanych trzech elektrowni fotowoltaicznych zrealizowały wiążące je w sposób bezwzględny przepisy ustawy środowiskowej.
Sąd działając poza granicami zarzutów skargi nie dostrzegł w czynnościach procesowych Organu II instancji, jakichkolwiek powodów do zastosowania kompetencji kasacyjnych – art. 134 § 1 P.p.s.a. Wobec tego zaskarżone postanowienie SKO powinno pozostać w obrocie prawnym i wywoływać określone w nim skutki.
Z wyłożonych względów Sąd skargę oddalił na podstawie art. 151 P.p.s.a. Natomiast o kosztach postępowania przez WSA nie orzeczono z uwagi na art. 200 P.p.s.a.