II SA/Rz 703/22

II SA/Rz 703/22 - Wyrok WSA w Rzeszowie
Data orzeczenia
2022-10-26
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2022-06-14
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie
Sędziowie
Maria Mikolik
Piotr Godlewski
Stanisław Śliwa /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6135 Odpady
6391 Skargi na uchwały rady gminy w przedmiocie ... (art. 100 i 101a ustawy o samorządzie gminnym)
Hasła tematyczne
Czystość i porządek
Sygn. powiązane
III OSK 469/23 - Wyrok NSA z 2024-10-15
Skarżony organ
Rada Miasta
Treść wyniku
oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2021 poz 888
art. 6r ust. 3, ust. 3a, ust. 3b. ust. 3c, ust. 3d
Ustawa z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach - t.j.
Dz.U. 2022 poz 329
art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi  - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący SNSA Stanisław Śliwa /spr./ Sędziowie WSA Piotr Godlewski AWSA Maria Mikolik Protokolant specjalista Anna Mazurek–Ferenc po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 października 2022 r. sprawy ze skargi R. Ł. na uchwałę Rady Miejskiej w Mielcu z dnia 10 marca 2022 r. nr XLIII/445/2022 w przedmiocie zmiany uchwały w sprawie szczegółowego sposobu i zakresu świadczenia usług w zakresie odbierania odpadów komunalnych od właścicieli nieruchomości i zagospodarowania tych odpadów - skargę oddala -
Uzasadnienie
W dniu 10 marca 2022 r. Rada Miejska w Mielcu podjęła uchwałę Nr XLIII/445/2022 o zmianie uchwały w sprawie szczegółowego sposobu i zakresu świadczenia usług w zakresie odbierania odpadów komunalnych od właścicieli nieruchomości i zagospodarowania tych odpadów, w zamian za uiszczoną przez właścicieli nieruchomości opłatę za gospodarowanie odpadami komunalnymi, powołując jako podstawę art. 18 ust. 2 pkt 15 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2022 r. poz. 559), zwanej dalej "u.s.g." oraz art. 6r ust. 3, 3a, 3b, 3c i 3d ustawy z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (Dz. U. z 2021 r. poz. 888), określanej w dalszej części jako "u.c.p.g.".
Skargę na powyższy akt złożył R. Ł. w części, tj. § 1 pkt 1, § 1 pkt. 4 i § 1 pkt 5 w zakresie, w jakim przepis ten przewiduje, że
dodatkowy odbiór gromadzonych odpadów, o których mowa w § 2 ust. 11 uchwały Rady Miejskiej w Mielcu nr XXV1/267/2020 z dnia 26 listopada 2020 r., możliwy jest w zabudowie jednorodzinnej nie więcej niż 13 razy w roku, a w roku 2022 nie więcej niż 14 razy, zgodnie z harmonogramem. Przedmiotowej uchwale w zaskarżonej części zarzucił naruszenie:
- § 1 pkt 6 rozporządzenia Ministra Klimatu i Środowiska z dnia 10 maja 2021 r.
w sprawie sposobu selektywnego zbierania wybranych frakcji odpadów (Dz. U. 2021 poz. 906), dalej: "Rozporządzenie" w zw. z art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach (Dz. U. z 2022 r. poz. 699), dalej: "u.o.o.", poprzez wprowadzenie w przepisach § 1 pkt 1 i § 1 pkt 5 bezpodstawnego podziału bioodpadów na odpady BIO i odpady zielone oraz wprowadzenie nieznanych w/w ustawie oraz rozporządzeniu kategorii odpadów BIO definiowanych jako "bioodpady rozumiane jako odpady żywności i kuchenne pochodzące z gospodarstw domowych" oraz odpadów zielonych definiowanych jako "bioodpady rozumiane jako odpady komunalne stanowiące części roślin pochodzące z pielęgnacji terenów zielonych i ogrodów", podczas gdy rozróżnienia takiego nie wprowadza ani ustawowa definicja bioodpadów zawarta w art. 3 ust. 1 pkt 1 u.o.o, ani też rozporządzenie, w którym bioodpady określone zostały jako jedna frakcja odpadów zbierana selektywnie przez gminy;
- art. 6r ust. 3b u.c.p.g. poprzez wprowadzenie w § 1 pkt 4 zasady odbierania odpadów zielonych nie więcej niż 13 razy w roku, a w roku 2022 nie
więcej niż 14 razy, tj. w sposób sprzeczny z regulacją ustawową, zgodnie z którą w okresie od kwietnia do października częstotliwość odbierania bioodpadów stanowiących odpady komunalne z budynków mieszkalnych jednorodzinnych nie może być rzadsza niż raz na dwa tygodnie, w związku z czym - biorąc pod uwagę potrzebę odbierania odpadów zielonych w pozostałych miesiącach (poza kwietniem - październikiem) - minimalna liczba odbiorów odpadów zielonych w ciągu roku określona w ustawie jest wyższa aniżeli liczba wszystkich odbiorów w/w odpadów w skali roku określona w skarżonej uchwale, tym samym zapis ten jest sprzeczny z ustawą;
- naruszenie art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. (Dz. U. Nr 78 poz. 483) poprzez sprzeczność uregulowania zawartego w § 1 pkt 4 w zakresie, w jakim przepis ten przewiduje, że dodatkowy odbiór gromadzonych odpadów, o których mowa w § 2 ust. 11 uchwały Rady Miejskiej w Mielcu Nr XXVI/267/2020 z dnia 26 listopada 2020 r. (tj. odpady zielone), możliwy jest w zabudowie jednorodzinnej nie więcej niż 13 razy w roku, a w roku 2022 nie więcej niż 14 razy, zgodnie z harmonogramem, z uregulowaniem zawartym w § 1 ust. 3 uchwały Rady Miejskiej w Mielcu z dnia 10 marca 2022 r. w zw. z § 2 ust. 7 uchwały Rady Miejskiej w Mielcu nr XXVI/266/2020 z dnia 26 listopada 2020 r. w sprawie regulaminu utrzymania czystości i porządku na terenie Gminy Miejskiej Mielec i § 1 ust. 2 uchwały Rady Miejskiej w Mielcu z dnia 10 marca 2022 r., która to sprzeczność
wprowadza istotne wątpliwości interpretacyjne i niepewność co do istniejącego stanu
prawnego, bowiem z zapisu § 1 pkt 4 uchwały Rady Miejskiej w Mielcu
z dnia 10 marca 2022 r. wynika, iż odpady zielone odbierane są podczas dodatkowego odbioru odbywającego się w zabudowie jednorodzinnej nie więcej niż 13 razy w roku, a w roku 2022 nie więcej niż 14 razy, zgodnie z harmonogramem, podczas gdy z § 1 ust. 3 uchwały Rady Miejskiej w Mielcu z dnia 10 marca 2022 r. w zw. z § 2 ust. 7 obowiązującego regulaminu utrzymania czystości i porządku na terenie Gminy Miejskiej Mielec i § 1 ust. 2 uchwały Rady Miejskiej w Mielcu z dnia 10
marca 2022 r. wynika, iż odpady zielone, gromadzone w pojemnikach na odpady BIO, odbierane są z terenów w zabudowie jednorodzinnej za każdym razem, gdy odbierane są odpady BIO, tj. nie rzadziej niż jeden raz w tygodniu w miesiącach od kwietnia do października, nie rzadziej niż dwa razy w miesiącu w listopadzie i nie rzadziej niż jeden raz w miesiącu w miesiącach od grudnia do marca.
Mając powyższe na uwadze Skarżący wniósł o stwierdzenie nieważności kwestionowanej uchwały w zaskarżonej części, tj. § 1 pkt. 1, § 1 pkt 4 i w § 1 pkt. 5 w zakresie, w jakim przepis ten przewiduje, że dodatkowy odbiór gromadzonych odpadów, o których mowa w § 2 ust. 11 uchwały Rady Miejskiej w Mielcu nr XXVI/267/2020 z dnia 26 listopada 2020 r., możliwy jest w zabudowie jednorodzinnej nie więcej niż 13 razy w roku, a w roku 2022 nie więcej niż 14
razy, zgodnie z harmonogramem oraz o zasądzenie kosztów postępowania.
Skarżący zauważył, że rezygnacja przez ustawodawcę z odrębnej kategorii odpadów zielonych i włączenie wszystkich odpadów pochodzenia organicznego do jednej kategorii bioodpadów, miały na celu ujednolicenie sposobu i trybu składowania oraz odbioru tych odpadów w ramach wdrażania Jednolitego Systemu Segregacji Odpadów (JSSO) obowiązującego na terenie całego kraju od 1 lipca 2017 r. Jednocześnie, rozporządzeniem Ministra Klimatu i Środowiska z dnia 10 maja 2021r. w sprawie sposobu selektywnego zbierania wybranych frakcji odpadów, wydanym w ramach wdrażania JSSO, wprowadzona została zasada zbierania odpadów selektywnie w następujących frakcjach: papier, szkło, metale, tworzywa sztuczne, odpady opakowaniowe wielomateriałowe, bioodpady. Również w tym akcie prawnym zawarto więc jedną kategorię bioodpadów, nie przewidując gromadzenia i odbioru odpadów zielonych jako odrębnej kategorii.
Zdaniem Skarżącego, sprzeczności zawarte w zaskarżonej uchwale powodują niepewność co do obowiązujących przepisów, narażając tym samym mieszkańców Miasta Mielec (w tym Jego) na konieczność ponoszenia kar finansowych w razie nieprawidłowego segregowania odpadów (obowiązek uiszczania takiej opłaty wynika z art. 6k ust. 3 u.c.p.g.). W obowiązującym stanie prawnym nie jest bowiem wiadome, czy odpady zielone mają być zbierane i odbierane razem z odpadami BIO, czy osobno - a zatem nie wiadomo, czy można gromadzić je w pojemnikach na odpady BIO i czy będą one odbierane raz w miesiącu (zgodnie z harmonogramem), czy też raz na dwa tygodnie (zgodnie z § 2 ust. 7 uchwały Rady
Miejskiej w Mielcu nr XXVI/266/2020 z dnia 26 listopada 2020 r. w sprawie regulaminu utrzymania czystości i porządku na terenie Gminy Miejskiej Mielec i z § 1 pkt 2 skarżonej uchwały).
Skarżący podkreślił, że z wyrażonej w art. 2 Konstytucji RP zasady demokratycznego państwa prawnego wywodzona jest również zasada prawidłowej (przyzwoitej) legislacji, która nakazuje, aby przepisy formułowane były w sposób poprawny, jasny i precyzyjny. Tym samym, na ustawodawcy ciąży obowiązek tworzenia przepisów prawa możliwie najbardziej określonych w danym wypadku, zarówno pod względem ich treści, jak i formy. W ocenie Skarżącego, wskazane wyżej regulacje skarżonej uchwały nie spełniają natomiast powyższych kryteriów, a tym samym winny skutkować wyeliminowaniem ich z obrotu prawnego.
W ocenie Skarżącego, ograniczenie częstotliwości odbioru odpadów zielonych, jakie wynika z nowo wprowadzonych przepisów zaskarżonej uchwały i harmonogramu opracowanego na podstawie § 1 pkt 4 tej uchwały istotnie obniża komfort życia na terenach w zabudowie jednorodzinnej w Mielcu - w szczególności w okresie letnim. Odpady będą składowane na posesjach mieszkańców
przez okres 3 tygodni. Tak długie składowanie wilgotnych odpadów roślinnych, przy wysokich temperaturach, z jakimi mamy do czynienia w okresie letnim, spowoduje zaś, że będą one szybko ulegać procesom gnicia, pleśnienia i fermentacji, co z kolei będzie prowadzić do powstawania bardzo nieprzyjemnego zapachu. Zapach ten niejednokrotnie spowoduje zaś brak możliwości korzystania z przydomowego ogrodu. Ponadto, składowane przez okres kilku tygodni gnijące i fermentujące odpady, stanowią dogodne siedlisko dla robaków i gryzoni, które
licznie się w nich namnażają. Nadmierne namnażanie się na zamieszkałych terenach insektów i gryzoni, które przenoszą liczne choroby oraz powodują ukąszenia niejednokrotnie prowadzące do stanów zapalnych, stanowi natomiast istotne zagrożenie dla zdrowia i życia zarówno mieszkańców, jak i posiadanych przez nich zwierząt domowych oraz hodowlanych.
W odpowiedzi na skargę Rada Miejska w Mielcu wniosła o jej oddalenie. Podniosła, że w § 2 ust. 6 Rada wprowadziła zasadę samodzielnego przekazywania przez mieszkańców odpadów zielonych do PSZOK. Zdaniem Rady, podkreślenia wymaga spełnienie przez gminę fakultatywnego obowiązku zapewnienia pozbywania się wszystkich powstających na nieruchomości bioodpadów poprzez odbiór odpadów BIO bezpośrednio z nieruchomości oraz przyjęcie odpadów zielonych w PSZOK, bez ograniczeń. Ponadto w ust. 7 przedmiotowego paragrafu, w ramach dodatkowego odbioru odpadów zielonych, dopuszczono ich gromadzenie w pojemnikach na odpady BIO, jeżeli umożliwia to ilość odpadów BIO zgromadzonych w pojemniku przed odbiorem, na zasadach określonych w § 9 ust. 2a, to jest zgodnie z harmonogramem odbioru tych odpadów. Konsekwentnie, w Uchwale Nr XXVI/267/2020 z dnia 26 listopada 2020 r. (Dz.Urz.Woj.Podk. z 2020 r. poz. 4901) w sprawie szczegółowego sposobu i zakresu świadczenia usług w zakresie odbierania odpadów komunalnych od właścicieli nieruchomości i zagospodarowania tych odpadów, w zamian za uiszczoną przez właścicieli nieruchomości opłatę za gospodarowanie odpadami komunalnymi, zmienionej zaskarżoną uchwałą, Rada Miejska w Mielcu w § 2 ust. 1 ustaliła, że odpady komunalne niesegregowane oraz odpady gromadzone selektywnie, w tym BIO stanowiące odpady żywności i kuchenne odbierane będą w każdej ilości, zgromadzonej w pojemnikach/workach, a pozostałe odpady komunalne (w tym zielone), w sposób określony w Regulaminie utrzymania czystości i porządku na terenie Gminy Miejskiej Mielec. Organ podkreślił, że obowiązek ustawowy co do częstotliwości odbioru odpadów został zachowany, bowiem zgodnie z zapisami uchwały z dnia 10 marca 2022 r. odpady BIO odbierane są z terenów w zabudowie jednorodzinnej nie rzadziej niż jeden raz w tygodniu w miesiącach od kwietnia do października, nie rzadziej niż dwa razy w miesiącu listopadzie, nie rzadziej niż jeden raz w miesiącu, w miesiącach od grudnia do marca.
Rada podkreśliła, że obowiązujące przepisy prawa nie zawierają również żadnych ograniczeń i przeszkód w zróżnicowaniu odpadów na odpady zielone stanowiące części roślin, pochodzące z pielęgnacji terenów zielonych i ogrodów oraz na odpady żywności i kuchenne pochodzące z gospodarstw domowych, co uczyniła Rada Miejska w Mielcu. Jest to zresztą zgodne z klasyfikacją odpadów zawartą w rozporządzeniu Ministra Klimatu z dnia 2 stycznia 2020 r. w sprawie katalogu odpadów (Dz. U. z 2020 r., poz.10), gdzie zawarte w grupie 20 odpady komunalne łącznie z frakcjami gromadzonymi selektywnie, bioodpady dzielą się na podgrupy: 20 01 - odpady komunalne segregowane i gromadzone selektywnie oraz 02 02 - odpady pochodzące z ogrodów i parków (w tym z cmentarzy). W ramach podgrupy 20 01 znajdują się odpady komunalne klasyfikowane pod kodem - 20 0108 odpady kuchenne ulegające biodegradacji a w ramach podgrupy 20 02 oznaczone kodem 20 02 01 odpady ulegające biodegradacji. Podział odpadów w zaskarżonej uchwale został dokonany wyłącznie w celu zróżnicowania sposobu pozbywania się różnych odpadów stanowiących odpady komunalne w szczególności bioodpadów, co jest prawnie dopuszczalne.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
W myśl art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r. poz. 329 ze zm.), zwanej dalej "P.p.s.a.", sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Jednym z dopuszczalnych przedmiotów takiej kontroli jest zgodnie z art. 3 § 2 pkt 5 P.p.s.a. akt prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej. Sąd badając taki akt stosuje kryterium zgodności z prawem, o czym przesądza treść art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2021 r. poz. 137 ze zm.). Uwzględniając skargę sąd stwierdza nieważność aktu w całości lub w części albo stwierdza, że został wydany z naruszeniem prawa, jeżeli przepis szczególny wyłącza stwierdzenie jego nieważności (art. 147 § 1 P.p.s.a.). W przypadku aktów prawa miejscowego istotne jest jeszcze brzmienie art. 101 ust. 1 u.s.g., według którego, każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą lub zarządzeniem, podjętymi przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej, może zaskarżyć uchwałę lub zarządzenie do sądu administracyjnego. Przepis ten wymaga, aby wnoszący skargę wykazał, że kwestionowany przez niego akt narusza jego interes prawny lub uprawnienie. W przeciwnym wypadku tj. gdy naruszenie takie nie zostanie wykazane, skarga podlega odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 5a P.p.s.a. Naruszenie, o którym mowa w powołanym art. 101 ust. 1 u.s.g. otwiera zatem drogę do dokonania przez Sąd merytorycznej kontroli skarżonego aktu, stanowiąc warunek dopuszczalności takiej kontroli. Skutkiem takiego rozwiązania ustawowego jest to, że orzeczenie sądu stwierdzające nieważność aktu czy to w całości czy to w części możliwe jest tylko wówczas, kiedy naruszenie interesu prawnego lub uprawnienia skarżącego łączy się z równoczesnym naruszeniem określonych norm prawa materialnego. Przy czym, zgodnie z art. 91 ust. 1 u.s.g., uchwała lub zarządzenie organu gminy sprzeczne z prawem są nieważne, o czym orzeka organ nadzoru. W przypadku jednak nieistotnego naruszenia prawa organ nadzoru nie stwierdza nieważności uchwały lub zarządzenia, ograniczając się do wskazania, iż uchwałę lub zarządzenie wydano z naruszeniem prawa, o czym stanowi art. 91 ust. 4 u.s.g. Wobec treści tych ostatnich przepisów, tylko istotne naruszenie prawa może stanowić podstawę stwierdzenia nieważności zaskarżonej uchwały także przez sąd.
Przedmiotem skargi jest uchwała Rady Miejskiej w Mielcu Nr XLIII/445/2022 z dnia 10 marca 2022 r. o zmianie uchwały w sprawie szczegółowego sposobu i zakresu świadczenia usług w zakresie odbierania odpadów komunalnych od właścicieli nieruchomości i zagospodarowania tych odpadów, w zamian za uiszczoną przez właścicieli nieruchomości opłatę za gospodarowanie odpadami komunalnymi. Akt ten zmienił wcześniejszą uchwałę Rady Miejskiej w Mielcu tj. Nr XXVI/267/2020 z dnia 26 listopada 2020 r., która podjęta została m. in. na podstawie art. 6r ust. 3, ust. 3a, ust. 3b, ust. 3d u.c.p.g. Wedle art. 6r ust. 3 u.c.p.g., rada gminy określi, w drodze uchwały stanowiącej akt prawa miejscowego, szczegółowy sposób i zakres świadczenia usług w zakresie odbierania odpadów komunalnych od właścicieli nieruchomości i zagospodarowania tych odpadów, w zamian za uiszczoną przez właściciela nieruchomości opłatę za gospodarowanie odpadami komunalnymi, w szczególności częstotliwość odbierania odpadów komunalnych od właściciela nieruchomości i sposób świadczenia usług przez punkty selektywnego zbierania odpadów komunalnych.
W świetle art. 1 pkt 1 lit. a u.c.p.g., ustawa ta określa obowiązki właścicieli nieruchomości. Wyszczególnienie tych obowiązków znajduje się w art. 5 ust. 1 u.c.p.g. i są nimi: wyposażenie nieruchomości w worki lub pojemniki, przeznaczone do zbierania odpadów komunalnych, utrzymanie tych pojemników w odpowiednim stanie (pkt 1), zbieranie w sposób selektywny powstałych na terenie nieruchomości odpadów komunalnych zgodnie z wymaganiami określonymi w regulaminie oraz sposobem określonym w przepisach wydanych na podstawie art. 4a ust. 1 (pkt 3), pozbywanie się zebranych na terenie nieruchomości odpadów komunalnych oraz nieczystości ciekłych w sposób zgodny z przepisami ustawy i przepisami odrębnymi (pkt 3b). Jak z kolei stanowi art. 5 ust. 7 u.c.p.g., w przypadku stwierdzenia niewykonania obowiązków, o których mowa w ust. 1-4, wójt (burmistrz, prezydent miasta) wydaje decyzję nakazującą wykonanie obowiązku. Ponadto, w oparciu na art. 6k ust. 3 u.c.p.g. rada gminy upoważniona została do określenia stawki opłaty podwyższonej za gospodarowanie odpadami komunalnymi, jeżeli właściciel nieruchomości nie wypełnia obowiązku zbierania odpadów komunalnych w sposób selektywny, wysokości nie niższej niż dwukrotna wysokość i nie wyższej niż czterokrotna wysokość stawki ustalonej przez radę gminy odpowiednio na podstawie ust. 1 albo w art. 6j ust. 3b.
Mając więc na uwadze przedstawione unormowania prawne należy wskazać, że przepisy stanowiące podstawę podjęcia skarżonej uchwały niewątpliwie kształtują sytuację prawną mieszkańców gminy miejskiej Mielec, a zatem również i Skarżącego, który mieszka i produkuje odpady komunalne na terenie tej Gminy. W tym miejscu trzeba wskazać na definicję właścicieli nieruchomości zawartą w art. 2 ust. 1 pkt 4 u.c.p.g., zgodnie z którą pod pojęciem tym należy rozumieć także współwłaścicieli, użytkowników wieczystych oraz jednostki organizacyjne i osoby posiadające nieruchomości w zarządzie lub użytkowaniu, a także inne podmioty władające nieruchomością. Tym samym, obowiązki, o których mowa w ustawie o utrzymaniu czystości i porządku w gminach spoczywają nie tylko na osobie, której przysługuje tytuł własności do danej nieruchomości, lecz także na posiadaczu takiej nieruchomości.
Skarżący jest zatem zobowiązany do postępowania z produkowanymi odpadami zgodnie m. in. ze skarżoną uchwałą. Skoro więc uchwała Rady Miejskiej w Mielcu z dnia 10 marca 2022 r. zmieniająca uchwałę tej Rady z dnia 26 listopada 2020 r. nakłada na Skarżącego określone obowiązki z zakresu utrzymania czystości i porządku, to bez wątpienia ingeruje w Jego interes prawny, co skutkuje koniecznością przyjęcia, że warunek dopuszczalności skargi, przewidziany w art. 101 ust. 1 u.s.g. został w warunkach niniejszej sprawie spełniony, co pozwoliło przejść do następnego, tym razem merytorycznego etapu sprawowanej kontroli.
W tym miejscu podkreślenia jeszcze wymaga, że spełniony jest także wynikający z art. 101 ust. 1 u.s.g. wymóg, by skarżony akt podjęty został w sprawie z zakresu administracji publicznej. Według art. 1 pkt 1 u.c.p.g., ustawa ta określa nie tylko obowiązki właścicieli nieruchomości, ale także zadania gminy. Takim obowiązkowym zadaniem własnym gminy jest wedle art. 3 ust. 1 u.c.p.g. utrzymanie czystości i porządku w gminach. W ramach powyższego gmina jest zobowiązana do: objęcia wszystkich właścicieli nieruchomości na terenie gminy systemem gospodarowania odpadami komunalnymi (pkt 3), nadzorowania gospodarowania odpadami komunalnymi, w tym realizacji zadań powierzonych podmiotom odbierającym odpady komunalne od właścicieli nieruchomości (pkt 4), zapewnienia selektywnego zbierania odpadów komunalnych obejmującego co najmniej: papier, metale, tworzywa sztuczne, szkło, odpady opakowaniowe wielomateriałowe oraz bioodpady (pkt 5) oraz tworzenia w sposób umożliwiający łatwy dostęp wszystkim mieszkańcom gminy punktów selektywnego zbierania odpadów komunalnych (pkt 6).
Akt podjęty przez Radę Gminy w ramach realizacji tychże obowiązków jest zatem bez wątpienia aktem podjętym w sprawie z zakresu administracji publicznej w rozumieniu art. 101 ust. 1 u.s.g.
Ogólna kompetencja do stanowienia aktów prawa miejscowego zawarta jest w art. 94 Konstytucji RP, zgodnie z którym, organy samorządu terytorialnego oraz terenowe organy administracji rządowej, na podstawie i w granicach upoważnień zawartych w ustawie, ustanawiają akty prawa miejscowego obowiązujące na obszarze działania tych organów. Zasady i tryb wydawania aktów prawa miejscowego określa ustawa. W związku z powyższym, rada gminy jako organ samorządu terytorialnego może w drodze uchwały uregulować kwestie, które zostały jej przekazane przez prawodawcę, przy czym musi to uczynić w przekazanym zakresie tj. tak, aby nie przekroczyć upoważnienia ustawowego.
W ocenie Sądu rozpoznającego niniejszą sprawę, Rada Miejska w Mielcu dokonując zmiany swojej uchwały w przedmiocie szczegółowego sposobu i zakresu świadczenia usług w zakresie odbierania odpadów komunalnych od właścicieli nieruchomości i zagospodarowania tych odpadów, w zamian za uiszczoną przez właścicieli nieruchomości opłatę za gospodarowanie odpadami komunalnymi nie wyszła poza granice tego, do czego została ustawowo upoważniona. Oznacza to, że złożona skarga okazała się być bezzasadną.
W świetle powołanego wyżej art. 6r ust. 3 u.c.p.g., rada gminy określi, w drodze uchwały stanowiącej akt prawa miejscowego, szczegółowy sposób i zakres świadczenia usług w zakresie odbierania odpadów komunalnych od właścicieli nieruchomości i zagospodarowania tych odpadów, w zamian za uiszczoną przez właściciela nieruchomości opłatę za gospodarowanie odpadami komunalnymi, w szczególności częstotliwość odbierania odpadów komunalnych od właściciela nieruchomości i sposób świadczenia usług przez punkty selektywnego zbierania odpadów komunalnych. W myśl art. 6r ust. 3a u.c.p.g., w uchwale takiej dopuszcza się ograniczenie ilości zużytych opon, odpadów wielkogabarytowych i odpadów stanowiących części roślin pochodzących z pielęgnacji terenów zielonych, ogrodów, parków i cmentarzy, stanowiących odpady komunalne, oraz odpadów budowlanych i rozbiórkowych z gospodarstw domowych, odbieranych lub przyjmowanych przez punkty selektywnego zbierania odpadów komunalnych od właścicieli nieruchomości w zamian za pobraną opłatę za gospodarowanie odpadami komunalnymi. Wedle z kolei art. 6r ust. 3b u.c.p.g., dopuszcza się zróżnicowanie częstotliwości odbierania odpadów, w szczególności w zależności od ilości wytwarzanych odpadów i ich rodzajów, z tym że w okresie od kwietnia do października częstotliwość odbierania niesegregowanych (zmieszanych) odpadów komunalnych oraz bioodpadów stanowiących odpady komunalne nie może być rzadsza niż raz na tydzień z budynków wielolokalowych i nie rzadsza niż raz na dwa tygodnie z budynków mieszkalnych jednorodzinnych, z wyłączeniem gmin wiejskich oraz części wiejskiej gmin miejsko-wiejskich, w przypadku których częstotliwość odbierania niesegregowanych (zmieszanych) odpadów komunalnych oraz bioodpadów stanowiących odpady komunalne może być rzadsza.
W skarżonej uchwale Rada dokonała zmiany swojej wcześniejszej uchwały tj. z dnia 26 listopada 2020 r. w ten sposób, że zdefiniowała użyte tam pojęcie "odpady BIO" tj. odpady komunalne odbierane bezpośrednio z nieruchomości jako "bioodpady rozumiane jako odpady żywności i kuchenne pochodzące z gospodarstw domowych", jak też pojęcie "odpady zielone" wskazane w zmienianej uchwale jako te przyjmowane w punkcie selektywnego zbierania odpadów tj. jako "bioodpady rozumiane jako odpady komunalne stanowiące części roślin pochodzące z pielęgnacji terenów zielonych i ogrodów". Uchwała zmieniająca dopuściła też w ramach dodatkowego odbioru odpadów zielonych z nieruchomości zamieszkałych ich gromadzenie w pojemnikach na odpady BIO, jeżeli umożliwia to ilość odpadów BIO zgromadzonych w pojemniku przed jego odbiorem. Równocześnie, uchwała zmieniająca sprecyzowała, że wskazany dodatkowy odbiór w zabudowie jednorodzinnej możliwy jest nie więcej niż 13 razy w roku, a w roku 2022 nie więcej niż 14 razy, zgodnie z harmonogramem.
Skarżący zakwestionował podział bioodpadów na odpady BIO i odpady zielone, jak też częstotliwość odbioru tych ostatnich, wskazując na niejasność regulacji w tym zakresie. Odnosząc się do zarzutów skargi należy wskazać, że zgodnie z art. 6r ust. 2d u.c.p.g., w zamian za pobraną opłatę za gospodarowanie odpadami komunalnymi gmina zapewnia właścicielom nieruchomości pozbywanie się wszystkich rodzajów odpadów komunalnych, przy czym rozumie się przez to odbieranie odpadów z terenu nieruchomości, o których mowa w art. 6c ust. 1 i 2, przyjmowanie odpadów, o których mowa w art. 3 ust. 2 pkt 6, przez punkty selektywnego zbierania odpadów komunalnych oraz zapewnianie przyjmowania tych odpadów przez gminę w inny sposób. Ponadto, w myśl art. 3 ust. 2 pkt 5 u.c.p.g., gminy zapewniają czystość i porządek na swoim terenie i tworzą warunki niezbędne do ich utrzymania, a w szczególności: zapewniają selektywne zbieranie odpadów komunalnych obejmujące co najmniej: papier, metale, tworzywa sztuczne, szkło, odpady opakowaniowe wielomateriałowe oraz bioodpady. Zgodnie zaś z art. 3 ust. 2 pkt 6 u.c.p.g., gminy tworzą w sposób umożliwiający łatwy dostęp wszystkim mieszkańcom gminy punkty selektywnego zbierania odpadów komunalnych, które zapewniają przyjmowanie co najmniej odpadów komunalnych wymienionych w pkt 5, odpadów niebezpiecznych, przeterminowanych leków i chemikaliów, odpadów niekwalifikujących się do odpadów medycznych, które powstały w gospodarstwie domowym w wyniku przyjmowania produktów leczniczych w formie iniekcji i prowadzenia monitoringu poziomu substancji we krwi, w szczególności igieł i strzykawek, zużytych baterii i akumulatorów, zużytego sprzętu elektrycznego i elektronicznego, mebli i innych odpadów wielkogabarytowych, zużytych opon oraz odpadów tekstyliów i odzieży, a także odpadów budowlanych i rozbiórkowych z gospodarstw domowych. Wreszcie, art. 6r ust. 3a u.c.p.g. stanowi, że w uchwale podejmowanej na podstawie art. 6r ust. 3 u.c.p.g. dopuszcza się ograniczenie ilości zużytych opon, odpadów wielkogabarytowych i odpadów stanowiących części roślin pochodzących z pielęgnacji terenów zielonych, ogrodów, parków i cmentarzy, stanowiących odpady komunalne, oraz odpadów budowlanych i rozbiórkowych z gospodarstw domowych, odbieranych lub przyjmowanych przez punkty selektywnego zbierania odpadów komunalnych od właścicieli nieruchomości w zamian za pobraną opłatę za gospodarowanie odpadami komunalnymi.
Powyższe unormowania, w ocenie Sądu, oznaczają, że zapewnienie przez gminę czystości i porządku na jej terytorium w zakresie zagospodarowania odpadów komunalnych może nastąpić na trzy sposoby, gdzie odbieranie takich odpadów z terenu nieruchomości jest tylko jednym z dopuszczalnych przez ustawodawcę sposobów realizacji przez gminę wskazanego zadania. W takiej zaś sytuacji, dokonany przez zmieniającą uchwałę podział bioodpadów zdefiniowanych w ustawie o odpadach (art. 3 ust. 1 pkt 1) na odpady BIO i odpady zielone został dokonany wyłącznie – jak to zaznaczono w odpowiedzi na skargę – w celu zróżnicowania sposobu pozbywania się wskazanych rodzajów odpadów, które to sposoby zostały dopuszczone przez ustawodawcę. Istotne jest bowiem przy ocenie kwestionowanych regulacji, że Gmina Miejska Mielec zapewniła swoim mieszkańcom pozbywanie się wszystkich odpadów komunalnych przy wykorzystaniu dwóch wskazanych przez ustawodawcę sposobów. Co należy podkreślić, mimo prawnej możliwości Gmina ta nie ograniczyła ilości odpadów zielonych, które zagospodaruje, natomiast oprócz przewidzianej jako zasady możliwości oddawania tego rodzaju odpadów do punktów selektywnego zbierania odpadów, dopuściła ich gromadzenie w pojemnikach na odpady żywności i kuchenne, jeżeli jest to możliwe z uwagi na ilość tych ostatnich.
Należy też w tym miejscu powołać się na przytoczony w odpowiedzi na skargę katalog odpadów z podziałem na grupy i podgrupy, wynikający z rozporządzenia Ministra Klimatu z dnia 2 stycznia 2020 r. w sprawie katalogu odpadów, który to akt wydany został na podstawie upoważnienia zawartego w art. 4 ust. 3 ustawy o odpadach. W akcie tym "odpady kuchenne ulegające biodegradacji" ujęte zostały pod oznaczeniem 20 01 08 wchodząc do grupy oznaczonej jako 20 01 tj. "odpady komunalne segregowane i gromadzone selektywnie". Z kolei "odpady z ogrodów i parków (w tym z cmentarzy") ujęto pod oznaczeniem 20 02, z wyszczególnieniem pod oznaczeniem 20 02 01 "odpadów ulegających biodegradacji".
Dlatego też pomimo, że uchwały rady gminy jako akty wydawane na podstawie określonego upoważnienia ustawowego nie są zasadniczo miejscem na definiowanie określonych pojęć, które zwykle wynikają z aktu wyższego rzędu – w niniejszej sprawie jest to art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy o odpadach, do której stosowania odsyła art. 1a u.c.p.g. – to w warunkach sprawy zabiegu dokonanego przez Radę Miejską w Mielcu nie sposób ocenić w ten negatywny sposób. Było to bowiem swego rodzaju techniczne działanie podjęte wyłącznie w celu podkreślenia innego sposobu pozbywania się określonych odpadów tj. odpadów żywności i kuchennych oraz odpadów stanowiących części roślin pochodzące z pielęgnacji terenów zielonych i ogrodów, przy czym – jak wyżej – wskazano – takie odmienne sposoby zagospodarowania odpadów dopuścił sam ustawodawca. Świadczy o tym brzmienie powołanego wyżej art. 6r ust. 2d u.c.p.g., w którym wskazano na trzy sposoby pozbywania się przez właścicieli nieruchomości odpadów komunalnych. Wskazuje na to także art. 3 ust.2 pkt 6 u.c.p.g., który przewiduje, że tworzone przez gminy punkty selektywnego zbierania odpadów komunalnych zapewniają przyjmowanie m. in. bioodpadów, a zatem tak odpadów żywności kuchennych, jak i odpadów "zielonych". Wreszcie, zabieg taki jest dopuszczalny w świetle art. 6r ust. 3a u.c.p.g., gdzie mowa jest o tym, że odpady stanowiące części roślin pochodzących z pielęgnacji terenów zielonych, ogrodów, parków i cmentarzy mogą być albo odbierane od właścicieli nieruchomości albo też przyjmowane przez punkty selektywnego zbierania odpadów komunalnych – wszystko w zamian za pobraną opłatę za gospodarowanie odpadami komunalnymi.
Z tych wyżej wymienionych względów uznano, że zakwestionowana uchwała Rady Miejskiej w Mielcu jest prawidłowa tj. nie spełnia przesłanki do stwierdzenia jej nieważności na podstawie art. 147 § 1 P.p.s.a. Dlatego oddalono złożoną skargę na podstawie art. 151 P.p.s.a.