II SA/Rz 563/06

II SA/Rz 563/06 - Wyrok WSA w Rzeszowie
Data orzeczenia
2007-03-01
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2006-06-13
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie
Sędziowie
Jolanta Ewa Wojtyna
Maria Zarębska-Kobak /przewodniczący sprawozdawca/
Stanisław Śliwa
Symbol z opisem
6192 Funkcjonariusze Policji
Hasła tematyczne
Policja
Skarżony organ
Komendant Policji
Treść wyniku
Uchylono zaskarżone postanowienie
Powołane przepisy
Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
art. 9, art. 58, art. 59 § 1 i 2
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
art. 145 § 1 pkt 1 lit. c)
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący NSA Maria Zarębska-Kobak /spr./ Sędziowie NSA Stanisław Śliwa AWSA Jolanta Ewa Wojtyna Protokolant sekr. sąd. Anna Mazurek-Ferenc po rozpoznaniu w Wydziale II Ogólno-Administracyjnym na rozprawie w dniu 1 marca 2007 r. sprawy ze skargi T. G. na postanowienie Komendanta Wojewódzkiego Policji z dnia [...] kwietnia 2006 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji Komendanta Powiatowego Policji z dnia [...] lipca 2005 r. nr [...] uchyla zaskarżone postanowienie.
Uzasadnienie
II SA/Rz 563/06
UZASADNIENIE
Przedmiotem skargi jest postanowienie Wojewódzkiego Komendanta Policji z dnia [...] kwietnia 2006 r., Nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji Komendanta Powiatowego Policji z dnia [...] lipca 2005 r., Nr [...].
W podstawie prawnej postanowienia powołano przepis art. 59 i art. 126 k.p.a. W uzasadnieniu postanowienia zostało wyjaśnione, że decyzją nr [...] z dnia [...] kwietnia 2000 r. Komendant Powiatowy Policji przyznał Panu T. G. równoważnik pieniężny za brak lokalu mieszkalnego. W dniu [...] maja 2005 r. decyzją nr [...] Komendant Powiatowy Policji orzekł o wygaśnięciu tego prawa w związku z wejściem w życie Rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 6 kwietnia 2005 roku zmieniające rozporządzenie w sprawie wysokości i szczegółowych zasad przyznawania, odmowy przyznania, cofania i zwracania przez policjantów równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego, w którym to został uchylony zapis § 8 Rozporządzenia z dnia 28 czerwca 2002 roku.
W wyniku odwołania od opisanej decyzji Komendant Wojewódzki Policji decyzją z dnia [...] czerwca 2005 roku uchylił zaskarżoną decyzję i umorzył postępowanie w sprawie, która to decyzja była przedmiotem skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie, który wyrokiem z dnia 26 stycznia 2006 r. sygn. akt II SA/Rz 677/05 skargę oddalił.
Następnie w dniu [...] lipca 2005 r. Komendant Powiatowy Policji decyzją nr [...] z dnia [...] lipca 2005 r. uchylił decyzję nr [...] z dnia [...] kwietnia 2000 r. Komendanta Powiatowego Policji o przyznaniu Panu T. G. prawa do równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego w której to decyzji zawarte zostało pouczenie o terminie i sposobie wniesienia odwołania.
Mimo prawidłowego pouczenia o sposobie wniesienia środka odwoławczego T. G. nie skorzystał z przysługującego mu uprawnienia.
W dniu [...] stycznia 2006 r. T. G. za pośrednictwem Komendanta Powiatowego Policji zwrócił się do Komendanta Wojewódzkiego Policji z prośbą o przywrócenie terminu do złożenia odwołania od decyzji z dnia [...] lipca 2005 r. Komendanta Powiatowego Policji. Jako powód uchybienia terminu podał, że zaskarżając decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji z dnia [...] czerwca 2005 roku do WSA uznał, iż nie ma potrzeby zaskarżania kolejnej decyzji Komendanta Powiatowego Policji orzekającej w tej samej sprawie. Rozpoznając wniosek o przywrócenie terminu wskazano na zapis art. 58 § 1 k.p.a. według którego w razie uchybienia terminu należy przywrócić termin na prośbę zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jego winy. § 2 stanowi, że "prośbę o przywrócenie terminu należy wnieść w ciągu 7 dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu. Jednocześnie z wniesieniem prośby należy dopełnić czynności, dla której określony był termin". § 3 tego zapisu stanowi, że przywrócenie terminu do złożenia prośby przewidzianej w § 2 jest niedopuszczalne. W ocenie organu zainteresowany nie dopełnił wszystkich warunków umożliwiających przywrócenie terminu do wniesienia odwołania gdyż nie uprawdopodobnił braku swojej winy w terminowym złożeniu odwołania. Wniesienie skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego od innej decyzji administracyjnej nie stanowi uprawdopodobnienia braku winy w uchybieniu : terminu do wniesienia odwołania tym samym brak było podstaw do przywrócenia terminu o którym mowa w art. 58 k.p.a.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie skarżący T. G. domaga się cyt. "przywrócenia wypłaty równoważnika pieniężnego i zobowiązanie Komendanta Policji do postanowień zawartych w art. 89 ustawy; z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji oraz art. 29 ust. 1 ustawy z dnia 18 lutego 1994 r. (o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji oraz ich rodzin /Dz. U. Nr 67 z 2004 r., ze zm./."
W uzasadnieniu skargi w szeroki bardzo sposób opisał okoliczności związane z odebraniem mu równoważnika pieniężnego za brak lokalu.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie z przyczyn wywiedzionych jak w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia.
W replice złożonej w wyniku otrzymanej odpowiedzi na skargę skarżący wyjaśnił, że skarga jego dotyczy przywrócenia wypłaty równoważnika pieniężnego, zobowiązanie Komendanta Policji do postanowień zawartych w art. 89 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji oraz art. 29 ust.1 ustawy z dnia 18 lutego 1994 r. o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji oraz ich rodzin i oczekuje od Sądu pozytywnego rozstrzygnięcia w tej właśnie sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Kontrola Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego sprowadza się do badania zaskarżonego aktu pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej /art.1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych /Dz. U. z 2002 r. Nr 153 poz.1269/, przy czym Sąd ten z mocy art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz. U. Nr 153 poz. 1270/ zwanej dalej P.p.s.a. nie jest związany zarzutami ani wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
W myśl art. 145 P.p.s.a, Sąd jest zobligowany do uchylenia decyzji (postanowienia) lub stwierdzenia jej nieważności, ewentualnie niezgodności z prawem, gdy dotknięta jest ona naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania, innym naruszeniem przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy lub jeśli zachodzą przyczyny stwierdzenia nieważności decyzji przewidziane w art. 156 kpa lub innych przepisach.
Poddawszy zaskarżone postanowienie takiej właśnie kontroli, Sąd doszedł do wniosku, że wydano je z naruszeniem przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Treść skargi jest skierowana wobec postanowienia odmawiającego przywrócenia uchybionego terminu do wniesienia odwołania. Zakres kognicji sądu ogranicza się do zaskarżonego aktu lub czynności, a to oznacza, że w rozpatrywanej sprawie kontroli sądowej podlega zaskarżone postanowienie w przedmiocie przywrócenia skarżącemu terminu do wniesienia odwołania od decyzji organu pierwszej instancji.
Podstawą zaskarżonego postanowienia stanowi ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity: Dz. U. z 2000 r. Nr 98 poz. 1071 z późn. zm,), zwanej dalej k.p.a. Zgodnie z art. 59 § 1 tej ustawy, organ właściwy w danej sprawie rozpatruje podanie o przywrócenie terminu, chyba że chodzi o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania lub zażalenia. W tym drugim przypadku organem właściwym do przywrócenia terminu jest organ właściwy do rozpatrzenia odwołania lub zażalenia. Zgodnie z art. 59 § 2 k.p.a. przywróceniu terminu do wniesienia odwołania lub zażalenia postanawia ostatecznie organ właściwy do rozpatrzenia odwołania lub zażalenia. W niniejszej sprawie organem właściwym do rozpatrzenia wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od decyzji organu I instancji jest Komendant Wojewódzki Policji.
Stosownie do art. 58 P.p.s.a warunkiem przywrócenia terminu do dokonania określonej czynności jest spełnienie łącznie trzech przesłanek. Pierwszą z nich jest wniesienie przez zainteresowanego prośby o przywrócenie terminu w ciągu 7 dni od ustania przeszkody, która uniemożliwia mu dochowanie terminu. Drugą jest dokonanie jednocześnie czynności, której w zakreślonym terminie nie dokonano. Uprawdopodobnienie, iż uchybienie terminu nastąpiło bez winy zainteresowanego stanowi trzecią przesłankę. Obowiązkiem osoby ubiegającej się o przywrócenie terminu jest jedynie uprawdopodobnienie, tj. uwiarygodnienie, a nie udowodnienie istnienia okoliczności uzasadniających przywrócenie terminu.
Jak wynika z akt sprawy skarżący złożył prośbę o przywrócenie terminu do złożenia odwołania w dniu [...] stycznia 2006 r., zaraz kiedy dowiedział się na rozprawie w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Rzeszowie, że sprawa równoważnika pieniężnego została wyjaśniona w kolejnej decyzji, którą powinien zaskarżyć jeśli się z nią nie zgadza, co uczynił w tym samym dniu. Skarżący wskazał, że nie złożył w terminie odwołania od decyzji z dnia [...] lipca 2005 r. Komendanta Powiatowego Policji na skutek niezrozumienia jakie mu przysługują środki zaskarżenia od wydanych rozstrzygnięć. Był przekonany, że skoro zaskarżył decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji z dnia [...] czerwca 2005 r., to nie ma potrzeby zaskarżania kolejnej decyzji w tej samej sprawie. W ocenie Sądu podana okoliczność wskazuje na brak winy skarżącego w niedochowaniu terminu do wniesienia odwołania, gdyż skarżący miał prawo domniemywać, że należy wyczekać zakończenia postępowania w sprawie zaskarżonej do Sądu, a dotyczącej utraty równoważnika. Wprawdzie organ I instancji, prawidłowo pouczył o sposobie wniesienia środka odwoławczego, to jednak wskazane okoliczności dowodzą o braku winy skarżącego w niedochowaniu terminu do zaskarżenia decyzji. Wyjaśnienia skarżącego na rozprawie w dniu 1 marca 2007 r. przed WSA w Rzeszowie potwierdzają ten fakt, iż był przekonany, że skoro zaskarżył wcześniejsze decyzje dotyczące równoważnika za brak mieszkania i jego wypłaty, to zaskarżenie kolejnej decyzji w tej samej sprawie byłoby pozbawione racji. Wprawdzie nieznajomość prawa nie może powodować ujemnych skutków, lecz obowiązkiem organu jest wyjaśnienie stronom stanu prawnego, ich praw i obowiązków w sposób dla nich jasny i zrozumiały. Organ był zobowiązany - w świetle ogólnej zasady wynikającej z art. 9 k.p.a. - mieć na uwadze, czy strona została należycie i wyczerpująco poinformowana o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogły mieć wpływ na ustalenie jej praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania administracyjnego. Organy administracji publicznej czuwają bowiem nad tym, aby strony i inne osoby uczestniczące w postępowaniu nie poniosły szkody z powodu nieznajomości prawa i w tym celu udzielają im niezbędnych wyjaśnień i wskazówek (wyrok WSA z dnia 31 września 2004 r. II SA 2788/03, LEX nr 173973). Organ I instancji nie poinformował w sposób wyczerpujący skarżącego o przysługujących mu prawach. Dopiero Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie na rozprawie w dniu 26 stycznia 2006 r. udzielił skarżącemu należytej informacji i przysługujących mu prawach, z których to uprawnień skarżący skorzystał w złożonej do organu prośbie o przywrócenie terminu. Ponieważ w przedmiotowej sprawie były wydane dwie decyzje, a skarżący zaskarżył jedną z nich do WSA w Rzeszowie, to mógł być przekonany, że sprawa równoważnika zostanie ostatecznie załatwiona.
Odmowa przywrócenia terminu w tej sytuacji stanowi pozbawienie skarżącego dochodzenia swoich praw.
W ponownym rozpoznaniu sprawy organ odwoławczy przywróci skarżącemu termin do wniesienia odwołania i rozpozna jego odwołanie merytorycznie.
W ocenie Sądu zaskarżone postanowienie zostało wydane z naruszeniem przepisów postępowania, których naruszenie miało istotny wpływ na wynik sprawy, dlatego Sąd w oparciu o przepis art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. orzekł jak w sentencji.