II SA/Rz 562/24

II SA/Rz 562/24 - Wyrok WSA w Rzeszowie
Data orzeczenia
2024-09-11
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2024-05-08
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie
Sędziowie
Joanna Zdrzałka
Jolanta Kłoda-Szeliga /sprawozdawca/
Paweł Zaborniak /przewodniczący/
Symbol z opisem
6329 Inne o symbolu podstawowym 632
Hasła tematyczne
Pomoc społeczna
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 935
art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący SWSA Paweł Zaborniak Sędziowie WSA Joanna Zdrzałka AWSA Jolanta Kłoda-Szeliga /spr./ po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 11 września 2024 r. sprawy ze skargi J. L. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Przemyślu z dnia 8 marca 2024 r. nr SKO.4115.89.2024 w przedmiocie odmowy ustalenia prawa do świadczenia pielęgnacyjnego – skargę oddala –
Uzasadnienie
Zaskarżoną decyzją z 8 marca 2024r. nr SK0.4115.89.2024 Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Przemyślu (dalej: SKÓ bądź organ odwoławczy), na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2023r., poz. 775 - dalej: K.p.a.) - po rozpatrzeniu odwołania J. L. (dalej: Skarżący) od decyzji Wójta Gminy [...] (dalej: organ I instancji) z 27 grudnia 2023 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania Skarżącemu prawa do świadczenia pielęgnacyjnego, z tytułu rezygnacji z zatrudnienia, w związku z opieką nad niepełnosprawną w stopniu znacznym matką - utrzymało w mocy decyzję organu l instancji.
Z uzasadnienia zaskarżonej decyzji oraz akt postępowania w sprawie wynika, że Skarżący w dniu 23 listopada 2023r. zwrócił się do organu I instancji o ustalenie prawa do świadczenia pielęgnacyjnego, w związku z opieką nad niepełnosprawną w stopniu znacznym matką.
Organ i instancji ustalił, że Skarżący sprawuje faktyczną całodobową opiekę nad matką, która pozostaje w związku małżeńskim z niepełnosprawnym stopniu znacznym ojcem Skarżącego, jednakże odmówił przyznania wnioskowanego świadczenia, ze względu na niespełnienie wszystkich warunków uprawniających do przyznania świadczenia pielęgnacyjnego wynikających z art. 17 oraz art. 17b ustawy z dnia 28 listopada 2003r.
o świadczeniach rodzinnych (t.j. Dz. U. z 2023r. poz. 390 ze. zm. - dalej: u.ś.r.). Organ I instancji stwierdził brak związku przyczynowo- skutkowego, pomiędzy rezygnacją z zatrudnienia, a koniecznością sprawowania opieki nad matką, a także brak zaprzestania prowadzenia gospodarstwa rolnego przez Skarżącego, wyrażający się w stałym pobieraniu przez niego dopłat rolnych z ARiMR.
W odwołaniu od powyższej decyzji Skarżący powołał się na wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 21 października 2014r. sygn. akt K 38/13. Dodatkowo uzasadnił, że w decyzji podano nieprawdę, co do tego, że matka porusza się samodzielnie i samodzielnie przyjmuje posiłki oraz leki, podczas gdy pracownik socjalny w wywiadzie potwierdził, że matka ma trudności w poruszaniu się, ma częste zawroty głowy i problemy z pamięcią. Nadmienił, że mama porusza się za pomocą chodzika, bardzo często robi jej się słabo, przez co nie można jej zostawić samej. Oboje rodzice są osobami niepełnosprawnymi i oboje wymagają opieki. Skarżący zajmuje się zarówno ojcem, jaki i matką, a że nie można złożyć wniosku na oboje rodziców złożył na jedno z nich. Oświadczył, że odkąd sprawuje opiekę nad rodzicami, nie wykonuje żadnych prac w gospodarstwie rolnym, jednak w związku z tym, że jest właścicielem gospodarstwa rolnego, nikt inny nie mógł w swoim imieniu złożyć wniosku o dopłaty rolne. Skarżący potwierdził, że pole jest uprawiane, ale zaznaczył przy tym, że on osobiście go nie uprawia - robi to żona Skarżącego wraz ze szwagrem, który często służy swoją pomocą.
Skarżący wskazał, że fakt, iż nie zrezygnował z zatrudnienia przed upływem zakończenia umowy nie może stanowić podstawy odmowy świadczenia pielęgnacyjnego, gdyż po jej zakończeniu, tj. po 31 marca 2021 r., nie podejmował już żadnego zatrudnienia ze względu na konieczność sprawowania opieki nad rodzicami.
Zaznaczył również, że na okres od 1 kwietnia 2021 r. do 31 października 2023 r. świadczenie pielęgnacyjne zostało mu przyznane i oświadczył, że od tamtej pory nic się nie zmieniło, jeśli chodzi o jego sytuację zawodową.
Opisaną na wstępie decyzją z 8 marca 2024 r. SKO utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji.
SKO nie kwestionowało niepełnosprawności rodziców Skarżącego, potwierdzonej orzeczeniami Powiatowego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w [...], ani konieczności sprawowania opieki nad nimi. Zakwestionowało jednak wiarygodność złożonego przez Skarżącego oświadczenia w odniesieniu do zaprzestania prowadzenia gospodarstwa rolnego. Skarżący wskazał bowiem, że jest rolnikiem, który zaprzestał prowadzenia gospodarstwa rolnego od
kwietnia 2021 r. i od tego czasu gospodarstwem zajmuje się żona przy pomocy szwagra, czemu przeczy jednak zgromadzony w sprawie materiał dowodowy. Z informacji Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa wynika, że Skarżący ubiegał się i pobierał w latach 2021-2023, przysługujące wyłącznie rolnikom, dopłaty rolne. W aktach sprawy znajduje się również informacja o przyznaniu zwrotu podatku akcyzowego wykorzystywanego w produkcji rolnej z roku 2021.
Zdaniem SKO, skoro uwzględnienie wniosku o dopłaty bezpośrednie, uzależnione jest od faktu prowadzenia działalności rolniczej oznacza to, że z chwilą wydawania decyzji przez organ I instancji Skarżący, pobierając te płatności, był rolnikiem, zaś organ nie miał podstaw do pozytywnego rozpatrzenia jego wniosku.
SKO wyjaśniło, że dopłaty nie są przewidziane dla właścicieli bądź współwłaścicieli, którzy dysponują jedynie tytułem własności do gruntów i nie zajmują się produkcją rolną. Istotą płatności obszarowych jest to, że są one należne osobie, która rzeczywiście uprawia grunty rolne, tzn. decyduje, jakie rośliny uprawiać i swobodnie dokonuje zabiegów agrotechnicznych, zbiera plony oraz utrzymuje grunty zgodnie z normami i wymogami. Płatności przysługują faktycznemu użytkownikowi, który wykonuje wszelkie czynności niezbędne dla prawidłowego funkcjonowania gospodarstwa. Mogą nimi być działania organizacyjne, kierownicze, jak i osobiste zaangażowanie w bezpośrednim wykonywaniu pracy fizycznej w gospodarstwie. Prowadzenie działalności rolniczej nie musi polegać tylko na własnoręcznym prowadzeniu prac polowych, ale obejmuje również swobodne decydowanie o tym, jakie rośliny uprawiać, jakich należy dokonywać zabiegów agrotechnicznych, czy zbierać plony samodzielnie lub przy udziale innych osób.
Skoro zatem Skarżący ubiega się dopłaty rolne i je otrzymuje, to należy uznać go za czynnego zawodowo rolnika. Oświadczenia w zakresie rezygnacji z pracy w gospodarstwie rolnym nie mogą być bowiem odmienne w zależności od okoliczności i rodzaju świadczeń, o które w danym momencie ubiega się strona. Rezygnacja z pracy w gospodarstwie rolnym powinna być faktyczna i formalna.
Kolegium uznało zatem, że w analizowanej sprawie nie została spełniona przesłanka pozytywna z art. 17b ust. 1 pkt 1 u.ś.r. w zw. z art. 17 ust. 1 u.ś.r. do przyznania odwołującemu wnioskowanego świadczenia pielęgnacyjnego.
W skardze wniesionej do tut. Sądu Skarżący wniósł o uchylenie decyzji organów obu instancji zarzucając:
naruszenie prawa materialnego tj. art. 17b ust. 1 u.ś.r. poprzez jego błędną interpretację, polegającą na przyjęciu, że dopóki rolnik figuruje w ewidencji krajowych producentów rolnych, dopóty nie można stwierdzić, że zaprzestał prowadzenia gospodarstwa rolnego w rozumieniu art. 17b ust. 1 pkt 1 u.ś.r., podczas gdy ten przepis nie przewiduje wymogu wykreślenia rolnika ubiegającego się o przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego z ewidencji krajowych producentów rolnych, lecz zaprzestania prowadzenia gospodarstwa rolnego;
naruszenie prawa materialnego tj. art. 17b ust. 2 u.ś.r. poprzez uzależnienie przyznania świadczenia pielęgnacyjnego od wykreślenia wpisu z ewidencji producentów rolnych, podczas gdy ustawodawca uznał za wystarczający wymóg złożenie przez rolnika stosownego oświadczenia o zaprzestaniu prowadzenia działalności gospodarczej;
naruszenie przepisów postępowania tj. art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 K.p.a. poprzez brak wyczerpującego rozpatrzenia zgromadzonego w niniejszej sprawie materiału dowodowego, polegającego na pominięciu, że Skarżący z powodu choroby matki, jak również ojca nie mógł pracować w gospodarstwie, oddał gospodarstwo rolne w uprawę żonie, której pomagał szwagier, a płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego nie były jego przychodem;
naruszenie przepisów postępowania tj. art. 7, art. 8 § 1 i art 9 K.p.a. poprzez brak uwzględnienia interesu Skarżącego oraz rozstrzygnięcia postępowania, w sposób niebudzący zaufanie do władzy publicznej.
W uzasadnieniu skargi obszernie rozwinięto ww. zarzuty, wskazując na czynności podejmowane przez organy w przedmiotowej sprawie oraz konieczność zapewnienia opieki przez Skarżącego niepełnosprawnym rodzicom.
W ocenie Skarżącego mając na uwadze cel świadczenia pielęgnacyjnego, tj. zastąpienie dochodu uzyskiwanego z dotychczas wykonywanej pracy (w tym przypadku w rolnictwie), nie można traktować jako czynnika decydującego o wyłączeniu możliwości przyznania świadczenia pielęgnacyjnego wyłącznie faktu zarejestrowania w systemie ARiMR w charakterze producenta rolnego, w sytuacji gdy dana osoba nie korzysta ze świadczeń finansowych z tym związanych. Organy I i II instancji nie wykazały, by Skarżący osiągnął jakiekolwiek tego rodzaju korzyści.
W odpowiedzi na skargę, wnosząc o jej oddalenie, organ odwoławczy podtrzymał dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje:
W myśl art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. 2024r., poz. 1267) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości m. in. przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sąd rozpoznaje sprawę z punktu widzenia kryterium legalności, to jest zgodności z prawem toku postępowania administracyjnego i prawidłowości zastosowania prawa materialnego. Zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r., poz. 935 ze zm. - dalej: P.p.s.a.) Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc związanym zarzutami i wnioskami skargi oraz wskazaną podstawą prawną.
Uwzględniając skargę na decyzję bądź postanowienie Sąd uchyla ten akt w całości albo w części na warunkach określonych w art. 145 § 1 pkt 1 lit a-c P.p.s.a., względnie stwierdza jego nieważność, gdy spełnione są przesłanki wskazane w art. 145 § 1 pkt 2 P.p.s.a. albo stwierdza wydanie decyzji z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w K.p.a. lub w innych przepisach (art. 145 § 1 pkt 3 P.p.s.a.).
W tak określonych granicach zaskarżenia, skargę wniesioną w niniejszej sprawie należało oddalić, gdyż zaskarżona decyzja odpowiada przepisom prawa.
Sąd stwierdza, że ustalenia dokonane w sprawie przez organ l instancji oraz zaaprobowane przez organ odwoławczy, są wystarczające i mogą stanowić podstawę do poddania kontroli legalności stanowiska wyrażonego w wydanej decyzji, w tym zastosowanych przepisów prawa.
Organy wywiązały się też z ciążącego na nich z mocy art. 10 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. z 2022 r. poz. 2000 ze zm.-dalej: K.p.a.") obowiązku zapewnienia stronie czynnego udziału w każdym stadium postępowania, a strona, co wynika z pism procesowych, miała w toku prowadzonego postępowania pełną świadomość, w kwestii zasad przyznawania wnioskowanego świadczenia.
Istota sporu w rozpoznawanej sprawie dotyczy kwestii wiarygodności oświadczenia Skarżącego, o rezygnacji z prowadzenia należącego do niego gospodarstwa rolnego. W ocenie Sądu, wbrew szeroko uzasadnianym argumentom podnoszonym przez Skarżącego, organy orzekające w sprawie zasadnie przyjęły, że w związku z pobieraniem przez Skarżącego, przysługujących wyłącznie czynnym rolnikom, dopłat rolnych z ARiMR, nie jest możliwe przyznanie Skarżącemu wnioskowanego świadczenia, gdyż nie zaprzestał on prowadzenia gospodarstwa rolnego, co jest warunkiem uwzględnienia żądania.
W sprawie nie jest bowiem sporne, że Skarżący w sposób aktywny prowadził gospodarstwo rolne, podlegając ubezpieczeniu społecznemu rolników od 1999 r. do 2018 r. Nie jest też sporne, że Skarżący zadeklarował zaprzestanie prowadzenia gospodarstwa rolnego od 1 kwietnia 2021 r. w związku z opieką nad niepełnosprawną matką. Jednocześnie jednak Skarżący pozostawał zarejestrowany w ewidencji producentów rolnych ARiMR jako producent rolny, a co więcej, pobierał wiatach 2021, 2022, 2023 przysługujące rolnikom dopłaty rolne tj. płatności obszarowe, płatności ONW oraz płatność na zalesianie, deklarując przy tym utrzymywanie konkretnych działek w odpowiedniej kulturze rolnej.
W ocenie Skarżącego, samo figurowanie w ewidencji producentów rolnych oraz pobieranie dopłat rolnych nie świadczy o prowadzeniu przez niego gospodarstwa rolnego, gdyż jak twierdzi zaprzestał prowadzenia gospodarstwa rolnego, w związku z koniecznością sprawowania opieki nad niepełnosprawnymi rodzicami i przekazał to gospodarstwo do prowadzenia swojej małżonce, która prowadzi je osobiście, korzystając z pomocy szwagra. Gospodarstwo rolne jest zatem prowadzone do chwili obecnej, tyle że bez udziału Skarżącego, który jako jego właściciel, figuruje jedynie w rejestrze producentów rolnych, jako producent rolny któremu przysługują dopłaty rolne, choć w istocie z nich nie korzysta.
W tak ustalonym stanie faktycznym sprawy, Sąd uznał że Skarżący nie spełnia warunku zaprzestania prowadzenia gospodarstwa rolnego w rozumieniu art. 17b ust. 1 pkt 1 u.ś.r.
Stosownie do art. 2 pkt 14 ustawy z dnia 5 lutego 2015 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (Dz. U. z 2022 r. poz. 1775, ze zm.; aktualnie uchylonej, ale w oparciu o którą przyznano płatności w 2022 r.), użyte w ustawie określenia "rolnik" oznaczają rolnika w rozumieniu art. 4 ust 1 lit. a) rozporządzenia nr 1307/2013 (tj. rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady nr 1307/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r. ustanawiającego przepisy dotyczące płatności bezpośrednich dla rolników na podstawie systemów wsparcia w ramach wspólnej polityki rolnej oraz uchylającego rozporządzenie Rady (WE) nr 637/2008 i rozporządzenie Rady (WE) nr 73/2009; Dz.Urz.UE, seria L, nr 347, s. 608, ze zm.). W świetle definicji zawartej w przywołanym przepisie rozporządzenia nr 1307/2013, pojęcia "rolnik" oznacza osobę fizyczną lub prawną bądź grupę osób fizycznych lub prawnych, bez względu na status prawny takiej grupy i jej członków w świetle prawa krajowego, której gospodarstwo rolne jest położone na obszarze objętym zakresem terytorialnym Traktatów, określonym w art. 52 TUE w związku z art. 349 i 355 TFUE, oraz która prowadzi działalność rolniczą (rozporządzenie uchylone z dniem 31 grudnia 2022 r.; aktualnie analogiczną definicję zawiera art. 3 pkt 1 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady nr 2021/2115 z dnia 2 grudnia 2021 r. ustanawiającego przepisy dotyczące wsparcia planów strategicznych sporządzanych przez państwa członkowskie w ramach wspólnej polityki rolnej (planów strategicznych WPR) i finansowanych z Europejskiego Funduszu Rolniczego Gwarancji (EFRG) i z Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (EFRROW) oraz uchylającego rozporządzenia (UE) nr 1305/2013 i (UE) nr 1307/2013; Dz.Urz.UE, seria L, nr 435, s. 1, ze zm.).
Działalność rolnicza (art. 4 ust. 1 lit. c) rozporządzenia nr 1307/2013) oznacza: produkcję, hodowlę lub uprawę produktów rolnych, w tym zbiory, dojenie, hodowlę zwierząt oraz utrzymywanie zwierząt do celów gospodarskich; utrzymywanie użytków rolnych w stanie, dzięki któremu nadają się one do wypasu lub uprawy bez konieczności podejmowania działań przygotowawczych wykraczających poza zwykłe metody rolnicze i zwykły sprzęt rolniczy, w oparciu o kryteria określone przez państwa członkowskie na podstawie ram ustanowionych przez Komisję, lub - prowadzenie działań minimalnych, określanych przez państwa członkowskie, na użytkach rolnych utrzymujących się naturalnie w stanie nadającym się do wypasu lub uprawy.
Zgodnie żart. 9 ust. 1 rozporządzenia nr 1307/2013, nie przyznaje się płatności bezpośrednich osobom fizycznym lub prawnym ani grupom osób fizycznych lub prawnych, których użytki rolne obejmują głównie obszary utrzymujące się naturalnie w stanie nadającym się do wypasu lub uprawy i które nie prowadzą na tych obszarach działań minimalnych określonych przez państwa członkowskie.
Nowe regulacje prawa europejskiego w zakresie wsparcia rolników w ramach Wspólnej Polityki Rolnej (w tym dopłat rolnych) - wspomniane wyżej rozporządzenie 2021/2115, które weszło w życie, co do zasady z dniem 1 stycznia 2023 r., opiera się na motywie wspierania rolników aktywnych zawodowo. Zgodnie z motywem 19 rozporządzenia: w celu dalszej poprawy realizacji celów WPR wsparcie dochodu należy ukierunkować na rolników aktywnych zawodowo. Aby zapewnić wspólne podejście na poziomie unijnym, należy ustanowić ramową definicję terminu "rolnik aktywny zawodowo" zawierającą najważniejsze elementy. W swoich planach strategicznych WPR państwa członkowskie powinny na podstawie obiektywnych warunków określić, których rolników uznaje się za rolników aktywnych zawodowo.
Na motywie wsparcia rolników aktywnych zawodowo oparta jest najbardziej ogólna forma wsparcia finansowego - roczna płatność obszarowa niezwiązana z wielkością produkcji (motyw 56). Zgodnie z art. 4 ust. 1 rozporządzenia, to państwa członkowskie określają w swoich planach strategicznych WPR definicje m.in. "działalności rolniczej" i "rolnika aktywnego zawodowo". Jednakże prawodawca unijny zawarł wskazania modelowe, co do kształtu takiej definicji na poziomie prawodawstwa krajowego, wskazując w art. 4 ust. 5 rozporządzenia, że "rolnika aktywnego zawodowo" definiuje się w taki sposób, aby zagwarantować, że wsparcie będzie przyznawane wyłącznie osobom fizycznym lub prawnym bądź grupom osób fizycznych lub prawnych prowadzącym działalność rolniczą na co najmniej minimalnym poziomie, przy czym niekoniecznie ze wsparcia należy wykluczyć rolników prowadzących działalność rolniczą i nierolniczą lub rolników prowadzących działalność rolniczą w niepełnym wymiarze godzin.
Motywy wsparcia wyłącznie rolników aktywnych zawodowo są jednoznacznie wyrażone w dalszych regulacjach, dotyczących bardziej szczegółowych warunków przyznawania płatności (zob. w odniesieniu do płatności bezpośrednich - w szczególności - art. 20: państwa członkowskie przyznają rolnikom aktywnym zawodowo płatności bezpośrednie niezwiązane z produkcją na warunkach określonych w niniejszej sekcji i doprecyzowanych w planach strategicznych WPR państw członkowskich; zob. też w zakresie płatności bezpośrednich - art. 18 ust. 1, art. 25 ust. 1, art. 26 ust. 3, art. 27 ust. 1;).
Do powyższych regulacji prawa unijnego, jako głównego źródła przesłanek materialnoprawnych przyznawania płatności, odsyłają przepisy krajowe, obowiązujące od 15 marca 2023 r. - to jest ustawy z dnia 8 lutego 2023 r. o Planie Strategicznym dla Wspólnej Polityki Rolnej na lata 2023-2027 (Dz. U. z 2023 r. poz. 412).
Z przytoczonych regulacji wynika jednoznacznie, że w odniesieniu do formy wsparcia rolników, przyznanie płatności jest uwarunkowane aktywnym prowadzeniem gospodarstwa rolnego, a nie jedynie posiadaniem gruntów rolnych.
Nie da się wobec tego logicznie uzasadnić tezy, że można pobierać dopłaty do gospodarstwa rolnego, w sytuacji zaprzestania prowadzenia gospodarstwa rolnego. Taka teza pozostaje w sprzeczności z podstawową przesłanką definicji "rolnika aktywnego zawodowego", do którego kierowane są dopłaty w ramach Wspólnej Polityki Rolnej. Innymi słowy: pobieranie dopłat wyklucza spełnienie podstawowej przesłanki uzyskania świadczenia pielęgnacyjnego żart. 17b ust. 1 pkt 2 i ust 2 u.ś.r.
W odniesieniu do postulowanego przez Skarżącego zaprzestania osobistego prowadzenia gospodarstwa rolnego i przeniesienia wszelkich czynności związanych z prowadzeniem tego gospodarstwa na małżonkę, korzystającą z pomocy szwagra, należy powtórzyć za organem odwoławczym, że prowadzenie gospodarstwa rolnego nie musi wiązać się koniecznością osobistego wykonywania prac rolnych, ale może sprowadzać się do działań ściśle kierowniczych, bazujących na wykorzystaniu pracy innych osób, w tym zarówno spokrewnionych jak i zatrudnionych do pomocy. Tym samym prowadzenie działalności rolniczej nie wymaga osobistego fizycznego zaangażowania w wykonywanie prac rolnych.
Ze stanu faktycznego przedstawionego przez Skarżącego wynika, że prowadzi on nadal gospodarstwo rolne, z tym że obecnie korzysta z pomocy żony ¡szwagra. W dalszym ciągu jest jednak producentem rolnym, któremu z tytułu prowadzenia gospodarstwa rolnego przysługują określone dopłaty rolne.
Stan faktyczny przedstawiony przez Skarżącego odpowiada zatem sytuacji na którą uwagę zwrócił Naczelny Sąd Administracyjny w uchwale 7 sędziów z 11 grudnia 2012 r. I OPS 5/12 stwierdzając, że rolnik przy właściwej organizacji pracy może prowadzić gospodarstwo rolne tj. zarządzać nim, a jednocześnie sprawować opiekę nad osobą niepełnosprawną. Jest bowiem samodzielnym organizatorem własnej pracy, ma możliwości zaplanowania i dostosowania rozkładu zajęć do potrzeb rodziny, w tym swobodnego wyznaczenia czasu niezbędnego na czynności opiekuńcze nad osobą niepełnosprawną.
Tym samym, w ocenie Sądu, Skarżący nie spełnia warunku zaprzestania prowadzenia gospodarstwa rolnego w rozumieniu art. 17b ust. 1 pkt 1 u.ś.r.
Podstawową przesłanką przyznania rolnikowi świadczenia pielęgnacyjnego jest rezygnacja z prowadzenia gospodarstwa rolnego, w celu sprawowania opieki nad osobą legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności. Nie chodzi tu jednak o rezygnację wyłącznie z wykonywania pracy fizycznej w gospodarstwie - z przeniesieniem tego obowiązku na krewnych czy pracowników - ale o zaprzestanie prowadzenia gospodarstwa rolnego jako całości. Wnioskowane bowiem przez Skarżącego świadczenie pielęgnacyjne zostało bowiem wprowadzone do sytemu prawnego z myślą o zrekompensowaniu opiekunom osób niepełnosprawnych, osiąganych przez nich uprzednio dochodów, które utracili na skutek podjęcia opieki nad osobą niepełnosprawną.
Między rezygnacją z prowadzenia gospodarstwa rolnego, a sprawowaniem opieki nad osobą niepełnosprawną, istnieć musi bezpośredni związek, co oznacza, że rezygnacja z prowadzenia gospodarstwa rolnego podyktowana musi być właśnie sprawowaniem opieki nad osobą niepełnosprawną. W postępowaniu prowadzonym w przedmiocie ustalenia świadczenia pielęgnacyjnego organ administracji winien ustalić, czy starający się oświadczenie opiekun (wnioskodawca) jest zdolny do pracy i czy wyłączną przyczyną rezygnacji z zatrudnienia jest konieczność sprawowania opieki nad osobą niepełnosprawną. Opieka ta musi stanowić oczywistą przeszkodę do wykonywania pracy zawodowej - musi powodować faktyczny brak możliwości prowadzenia gospodarstwa rolnego. Związek między rezygnacją z pracy bądź niepodejmowaniem zatrudnienia (lub zaprzestaniem prowadzenia gospodarstwa rolnego) przez wnioskodawcę, a sprawowaną przez niego opieką nad osobą niepełnosprawną, musi być bezpośredni i ścisły (zob. wyrok WSA w Krakowie z 24 marca 2022 r. III SA/Kr 1637/21; dostępny na stronie: orzeczenia.nsa.gov.pl).
Skarżący w niniejszej sprawie nie kwestionuje, że składał wnioski i otrzymywał szereg dopłaty rolnych w latach 2021-2023r. Twierdzi jedynie, że to nie on osiągał korzyści z uzyskanych przez siebie dopłat rolnych. Wniosek ten jednak trudno uznać za logiczny, w sytuacji gdy to Skarżący osobiście figuruje w rejestrze producentów rolnych i to Skarżącemu, jako producentowi rolnemu i właścicielowi gospodarstwa rolnego, należne są kwoty wypłacane przez ARMiR tytułem dopłat rolnych należnych rolnikom. Tym samym organ odwoławczy prawidłowo wykazał, że Skarżący uzyskuje korzyści z tytułu należnych mu dopłat rolnych, co uniemożliwia uznanie, że zaprzestał on prowadzenia gospodarstwa rolnego.
Wobec powyższego, organy obu instancji prawidłowo przyjęły, że Skarżący - wbrew złożonemu oświadczeniu - nie zaniechał prowadzenia działalności rolniczej na gruntach rolnych przekraczających powierzchnię 1 ha i z tego tytułu pobiera dopłaty rolne. Okoliczność ta oznacza z kolei, że Skarżący nie zaprzestała prowadzenia gospodarstwa rolnego w rozumieniu u.ś.r.
W związku z powyższym, działając na podstawie art. 151 P.p.s.a., Sąd skargę oddalił