II SA/RZ 512/05

II SA/Rz 512/05 - Wyrok WSA w Rzeszowie
Data orzeczenia
2006-03-01
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2005-06-13
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie
Sędziowie
Jolanta Ewa Wojtyna
Maria Zarębska-Kobak /sprawozdawca/
Ryszard Bryk /przewodniczący/
Symbol z opisem
6322 Usługi opiekuńcze, w tym skierowanie do domu pomocy społecznej
Hasła tematyczne
Pomoc społeczna
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2004 nr 64 poz 593
art. 50, art. 106 pkt 5
Ustawa z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Ryszard Bryk Sędziowie NSA Maria Zarębska-Kobak /spr./ AWSA Jolanta Ewa Wojtyna Protokolant: sekr. sąd. Anna Mazurek-Ferenc po rozpoznaniu w dniu 1 marca 2006 r. na rozprawie sprawy ze skarg S. C. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] lutego 2005 r. (I) Nr [...] w przedmiocie zmiany decyzji dotyczącej odpłatności za specjalistyczne usługi opiekuńcze oraz decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] lutego 2005 r. (II) Nr [...] w przedmiocie przyznania pomocy społecznej w postaci specjalistycznych usług opiekuńczych oraz ustalenia częściowej odpłatności za te usługi I. oddala skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] lutego 2005 r. (I) Nr [...]; II. oddala skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] lutego 2005 r. (II) Nr [...]
Uzasadnienie
Przedmiotem skargi jest:
1. decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] lutego 2005 roku (I) nr [...] utrzymująca w mocy decyzję Prezydenta Miasta z dnia [...] stycznia 2005 roku (I) [...] wydana w wyniku odwołania S. C. w przedmiocie zmiany decyzji z dnia [...].07.2004r., znak: [...] w części dotyczącej odpłatności za specjalistyczne usługi opiekuńcze oraz
2. decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] lutego 2005 roku (II) Nr.[...] utrzymująca w mocy decyzję Prezydenta Miasta z dnia [...] stycznia 2005 roku (II) Nr [...] wydana w wyniku odwołania Pana S. C., dotycząca przyznania pomocy społecznej w postaci specjalistycznych usług opiekuńczych dla synów S. C., W. i M. oraz ustalenia częściowej odpłatności za te usługi.
W podstawie prawnej w/w decyzji powołano przepis art. 138 § 1 ust. 1 k.p.a. w związku z art. 50 i 106 ust. 5 ustawy z dnia 15.03.2004r. o pomocy społecznej /Dz. U. nr 64, poz. 593 z późn. zm./.
W uzasadnieniu w/w orzeczeń wyjaśnione zostało, że Dyrektor MOPS działając z upoważnienia Prezydenta Miasta do wydawania decyzji administracyjnych – decyzją z dnia [...].01.2005r (I), znak: [...] zmienił decyzję własną z dnia [...].07.2004r., znak: [...] w części dotyczącej ustalenia odpłatności za specjalistyczne usługi opiekuńcze z 7 % na 15 % świadczone przez Agencję Usługowo - Pielęgniarską "[...]" na rzecz synów S. C., M. i W. C. za okres od 12 lipca 2004 r. do 31 grudnia 2004 r.
Ustalił z tytułu zmiany tej odpłatności niedopłatę za w/w okres w kwocie 313., 65 zł, oraz jej zwrot w 6 ratach miesięcznych płatnych do 30 każdego po sobie następującego miesiąca począwszy od stycznia 2005 roku.
Natomiast w decyzją z dnia[...] lutego 2005 roku (II) Nr.[...] utrzymał w mocy decyzję Prezydenta Miasta z dnia [...] stycznia 2005 roku (II) Nr [...] w sprawie przyznania pomocy społecznej w postaci specjalistycznych usług opiekuńczych dla synów S. C., W. i M. za okres od 10 stycznia 2005 r do 31 lipca 2006 i ustaleniu odpłatności za świadczone usługi w wysokości 15 %.
W/w orzeczenia zostały opatrzone rygorem natychmiastowej wykonalności.
Zmiana sytuacji dochodowej w rodzinie odwołującego była powodem zmiany decyzji ustalającej odpłatność za specjalistyczne usługi świadczone na rzecz synów M. i W. przez Agencję Pielęgniarsko – Usługową " [...]" w M. wobec ustalenia, że S. C. 24 czerwca 2004 roku aktem notarialnym Nr [...] otrzymał od swoich rodziców gospodarstwo rolnego o pow. 9.80 ha fizycznych w tym 7,11 ha przeliczeniowych i ten fakt spowodował zwiększenie dochodu w rodzinie w/w z kwoty 2.484,92 zł do kwoty 3.864,26 zł w tym na osobę w rodzinie z kwoty 496. 98 zł do kwoty 768,62 zł.
W odwołaniu do Samorządowego Kolegium Odwoławczego od w/w decyzji odwołujący S. C. wniósł o ponowne rozpatrzenie sprawy domagał się zwolnienia go obowiązku zwrotu zaległej należności za świadczone usługi opiekuńcze. Wyjaśnił, że rozpoznane schorzenia przez lekarzy specjalistów u syna M. i W. autyzm uprawniają do otrzymania co najmniej z 2 usług specjalistycznych i w konsekwencji do całkowitego zwolnienia z odpłatności za świadczone usługi. Uprawnienia swoje upatruje w zapisie § 6 pkt 1 rozporządzenia.
Dodatkowo zakwestionował: 1/ obliczenie jego dochodu w rodzinie przez wliczenie kwoty dochodu z gospodarstwa rolnego w kwocie 194 zł za 1 ha przeliczeniowy zamiast 53 zł z tytułu oddania ziemi w dzierżawę ponieważ jest to jego dochód faktyczny. Powołał się na przepis art. 2 ustawy z dnia 18 grudnia 2003 roku o płatnościach bezpośrednich do gruntów rolnych /Dz.U. z 2004 r. Nr 6, poz. 40/, według którego płatności przysługują osobie będącej posiadaczem gospodarstwa rolnego i będące w jej posiadaniu grunty rolne.
Zakwestionował przyjętą przez organ kwotę kwota 300 zł zgłoszoną przez niego w oświadczeniu z dnia 27 grudnia 2004 r., która w zależności od zlecanych przez specjalistów zabiegów oraz badań i przepisywanych lekarstw ulega niejednokrotnie zwiększeniu.
Rozpatrując odwołanie Samorządowe Kolegium Odwoławcze nie uwzględniło odwołania i stawianych w nim zarzutów wobec stwierdzenia, że odpłatność za specjalistyczne usługi dla osób z zaburzeniami psychicznymi ustala się w zależności od posiadanego dochodu na osobę w rodzinie.
Ustalając ponownie dochód w rodzinie S. C. z uwzględnieniem dochodu
z gospodarstwa rolnego w wysokości l379,34 zł. dochód w rodzinie zwiększył się od czerwca 2004 roku z kwoty 2.484,92 zł do kwoty 3.864,26 zł w tym na osobę
w rodzinie z kwoty 496. 98 zł do kwoty 768,62 zł.
Co się tyczy zwolnienia od opłat za świadczone specjalistyczne usługi opiekuńcze zostało wyjaśnione, że zawarte w tym przepisie § 6 powołanego rozporządzenia słowo "może" oznacza, że zwolnienie to nie jest obligatoryjne lecz uzależnione jest od oceny organu przyznającego świadczenie i taka ocena została dokonana. Ustalona odpłatność za usługi w wysokości 15 % odpowiada kwocie od 80 – 90 zł miesięcznie.
Sytuacja materialna rodziny według organu nie uzasadnia przyjęcia ,że zachodzi szczególnie uzasadniony przypadek przemawiający za całkowitym zwolnieniem
z odpłatności za świadczone usługi.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie skarżący S. C. nie sprecyzował kierunku weryfikacji zaskarżonej decyzji wskazał jedynie na krzywdzący jej charakter i wniósł o ponowne rozpatrzenie sprawy.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie z przyczyn wywiedzionych jak w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Skarga jest nieuzasadniona.
Kontrola tegoż Sądu sprowadza się do badania zaskarżonego aktu pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej /art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r Prawo o ustroju sądów administracyjnych - Dz.U. z 2002 r Nr 153, poz. 1269/, przy czym Sąd ten z mocy art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 153 poz. 1270/ nie jest związany zarzutami ani wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Przedmiotem oceny w badanej sprawie pozostaje legalność decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w przedmiocie zmiany decyzji z dnia [...].07.2004r., znak: [...] w części dotyczącej odpłatności za specjalistyczne usługi opiekuńcze i zwrotu powstałej z tego tytułu niedopłaty oraz decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] lutego 2005 roku (II) Nr. [...] w przedmiocie przyznania pomocy społecznej w postaci specjalistycznych usług opiekuńczych dla synów S. C., W. i M. oraz ustalenia częściowej odpłatności za te usługi, które to sprawy Sąd postanowił stosownie do art. 111 § 1 p.p.s.a. połączyć do wspólnego rozpoznania i rozstrzygnięcia.
Stan faktyczny sprawy jest nie kwestionowany i sprowadza się do stwierdzenia faktu, że skarżącemu została przyznana pomoc społeczna w postaci specjalistycznych usług opiekuńczych świadczonych przez Agencję Pielęgniarsko-Usługową [...] dla synów M. i W. na okres od 12 lipca 2004 roku do 31 grudnia 2004 roku z jednoczesną odpłatnością za świadczone usługi w wysokości 7 % wobec ustalenia, że dochód rodziny wynosi 2.484,92 zł w tym na osobę w rodzinie 496,98 zł
Wysokość odpłatności w procentach za usługi specjalistyczne za w/w okres ustalona została na podstawie posiadanego dochodu zgodnie z zapisem § 4 ust.1 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z dnia 18 grudnia 1996 r w sprawie rodzajów specjalistycznych usług opiekuńczych oraz kwalifikacji osób świadczących takie usługi dla osób z zaburzeniami psychicznymi, zasad i trybu ustalania i pobierania opłat za te usługi, jak również warunków częściowego lub całkowitego zwolnienia od opłat /Dz.U. z 1997 r. Nr 2, poz. 12/.
Sytuacja dochodowa w rodzinie skarżącego z dniem 24 czerwca 2004 roku uległa zmianie wobec niekwestionowanego przez skarżącego faktu przyjęcia na własność gospodarstwa rolnego o pow. 9,80 ha fizycznych i w tym 7,11 ha przeliczeniowego.
W takiej sytuacji przepis art. 106 pkt 5 ustawy o pomocy społecznej upoważnia organ do zmiany lub uchylenia decyzji na niekorzyść strony bez jej zgody i wydania decyzji z uwzględnieniem dochodu z gospodarstwa rolnego stosownie do zapisu art. 8 ust. 3 i 9 ustawy o pomocy społecznej.
Według wyżej cytowanego przepisu za dochód uważa się sumę miesięcznych dochodów z miesiąca poprzedzającego złożenie wniosku lub a przypadku utraty dochodu z miesiąca, w którym wniosek został złożony, bez względu na tytuł i źródło ich uzyskania z tym że przyjmuje się, że z 1 ha przeliczeniowego uzyskuje się dochód miesięczny w wysokości 194 zł.
Ustalając ponownie dochód w rodzinie S. C. z uwzględnieniem dochodu
z gospodarstwa rolnego w wysokości 1379,34 zł. dochód w rodzinie zwiększył się od czerwca 2004 roku z kwoty 2.484,92 zł do kwoty 3.864,26 zł w tym na osobę
w rodzinie z kwoty 496,98 zł do kwoty 768,62 zł.
Wysokość odpłatności w procentach za usługi specjalistyczne za w/w okres ustalona została na podstawie posiadanego dochodu w rodzinie i zgodnie z powołanym rozporządzeniem wynosi ona 15 % świadczonych usług.
Zgodzić się należy również z organem, że zapis § 6 pkt 2 cytowanego rozporządzenia ma charakter uznaniowy i kontrola Sądu w tym zakresie sprowadza się do zbadania czy organ nie naruszył granic swobody uznania administracyjnego.
W tym stanie faktyczny sprawy zarówno decyzja zmieniająca wysokość odpłatności za świadczone usługi jak i decyzja ustalająca odpłatność za te usługi
w ocenie Sądu nie narusza przepisów ustawy pomocy społecznej, ani przepisów postępowania administracyjnego jak również nie przekracza dopuszczalnych granic uznania administracyjnego, zatem Sąd nie miał podstaw do ich wzruszenia.
Z tych względów Sąd skargę oddalił jako nieuzasadnioną stosownie do art. 151 P.p.s.a.