II SA/Rz 494/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny w RzeszowieRzeszów2025-09-03
NSAbudowlaneWysokawsa
pozwolenie na budowęprawo budowlanestacja bazowatelefonii komórkowejprojekt budowlanydecyzja lokalizacyjnapostępowanie administracyjnekontrola sądowawsa

Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzję o pozwoleniu na budowę stacji bazowej telefonii komórkowej z powodu wadliwego ustalenia statusu prawnego decyzji lokalizacyjnej.

Skarżąca M. Ł. wniosła skargę na decyzję Wojewody Podkarpackiego zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą pozwolenia na budowę stacji bazowej telefonii komórkowej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie uchylił zaskarżoną decyzję oraz decyzję organu pierwszej instancji, uznając, że organy obu instancji wadliwie ustaliły stan faktyczny sprawy, opierając się na nieostatecznej decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego. Sąd wskazał na naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy.

Przedmiotem sprawy była skarga M. Ł. na decyzję Wojewody Podkarpackiego z dnia 17 stycznia 2025 r., utrzymującą w mocy decyzję Starosty z dnia 2 maja 2024 r., która zatwierdziła projekt zagospodarowania terenu i projekt architektoniczno-budowlany oraz udzieliła pozwolenia na budowę stacji bazowej telefonii komórkowej. Skarżąca zarzuciła organom naruszenie przepisów postępowania, w tym art. 138 § 2 k.p.a. poprzez niezastosowanie, art. 10 § 1 k.p.a. polegające na uniemożliwieniu zapoznania się z materiałem dowodowym, art. 7 i art. 58 § 1 k.p.a. w związku z nierozpoznaniem wniosku o przywrócenie terminu, a także art. 7, 77 § 1 i 80 k.p.a. dotyczące braku dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego. Dodatkowo zarzucono naruszenie art. 28 k.p.a. w związku z nieustaleniem właściwego kręgu stron, art. 107 k.p.a. w zakresie uzasadnienia decyzji, a także przepisów ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oraz Prawa budowlanego w związku z brakiem zgodności projektu z decyzją lokalizacyjną, która na skutek wcześniejszego wyroku WSA została pozbawiona przymiotu decyzji ostatecznej, oraz z uwagi na niespełnienie wymagań ochrony środowiska. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie uznał skargę za zasadną i uchylił zaskarżoną decyzję oraz decyzję organu pierwszej instancji. Sąd stwierdził, że organy obu instancji wadliwie ustaliły stan faktyczny sprawy, opierając się na nieostatecznej decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego. Postępowanie w sprawie pozwolenia na budowę toczyło się równolegle z postępowaniem dotyczącym decyzji lokalizacyjnej, a decyzja o pozwoleniu na budowę została wydana w oparciu o decyzję, która następnie została uchylona wyrokiem WSA z 24 czerwca 2025 r. II SA/Rz 1519/24. Sąd podkreślił, że decyzje lokalizacyjne zostały wydane z istotnym naruszeniem przepisów, w szczególności z powodu braku szczegółowego określenia parametrów planowanej inwestycji, co uniemożliwiło prawidłowe ustalenie zgodności projektu z tymi decyzjami oraz spełnienia wymogów Prawa budowlanego. W konsekwencji, Sąd uchylił decyzje organów obu instancji, nakazując w ponownym postępowaniu weryfikację dokumentacji projektowej w zakresie zgodności z decyzją o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Nie, decyzja o pozwoleniu na budowę nie może być wydana w oparciu o decyzję o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego, która nie jest ostateczna lub została następnie uchylona, ponieważ narusza to przepisy Prawa budowlanego i Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że organy administracji wadliwie ustaliły stan faktyczny, opierając się na nieostatecznej lub uchylonej decyzji lokalizacyjnej. Wydanie pozwolenia na budowę w takiej sytuacji stanowi naruszenie art. 35 ust. 1 pkt 1 lit. a) Prawa budowlanego oraz przepisów k.p.a., co miało istotny wpływ na wynik sprawy.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (12)

Główne

P.p.s.a. art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c)

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 135

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

u.p.b. art. 35 § ust. 1 pkt 1 lit. a)

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

u.p.b. art. 32 § ust. 4 pkt 1 i 2

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

Pomocnicze

k.p.a. art. 7

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 77 § § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 80

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego

u.p.b. art. 4

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

u.p.z.p. art. 53 § ust. 3

Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

u.p.z.p. art. 54 § pkt 1 i pkt 2 lit. b i d

Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

P.u.s.a. art. 1

Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych art. 14 § ust. 1 pkt 1 lit. c)

Argumenty

Skuteczne argumenty

Wadliwe ustalenie stanu faktycznego sprawy przez organy obu instancji. Opieranie się przez organy na nieostatecznej decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego. Naruszenie przepisów postępowania administracyjnego, w tym art. 7, 77 § 1, 80 k.p.a., co miało istotny wpływ na wynik sprawy. Brak należytego wyjaśnienia statusu prawnego decyzji lokalizacyjnej przez organy.

Godne uwagi sformułowania

Organy jednak z naruszeniem art. 7 i art. 8 k.p.a. w zw. z treścią art. 34 ust. 1 i art. 35 ust. 1 pkt 1 u.p.b. nie wyjaśniły, jaki jest status prawny decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego, którymi legitymował się Inwestor. Skutkiem powyższego zaniechania było wydanie przez Starostę decyzji z [...] maja 2024 r. nr [...], zatwierdzającej projekt zagospodarowania terenu i projekt architektoniczno – budowlany oraz udzielającej Spółce pozwolenia na budowę wnioskowanej inwestycji, w oparciu o nieostateczną decyzję o lokalizacji inwestycji celu publicznego. Wojewoda nie ustalił jednak, czy na decyzję Kolegium została skutecznie wniesiona skarga, jak również na jakim etapie znajduje się prowadzone postępowanie sądowoadministracyjne. W ocenie Sądu wskazane wyżej okoliczności uprawniają do stwierdzenia, że Organy obydwu instancji dokonały wadliwego ustalenia stanu faktycznego sprawy i w konsekwencji błędnie, a co najmniej przedwcześnie uznały, że w sprawie spełnione zostały przesłanki do wydania decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzieleniu pozwolenia na budowę.

Skład orzekający

Maria Mikolik

przewodniczący sprawozdawca

Stanisław Śliwa

sędzia

Jolanta Kłoda-Szeliga

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ważność ostateczności decyzji lokalizacyjnej jako podstawy do wydania pozwolenia na budowę oraz obowiązek organów administracji do weryfikacji statusu prawnego decyzji stanowiących podstawę rozstrzygnięcia."

Ograniczenia: Dotyczy spraw związanych z pozwoleniem na budowę, gdzie kluczowe jest prawidłowe ustalenie stanu prawnego decyzji poprzedzających.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa pokazuje, jak istotne jest prawidłowe ustalenie statusu prawnego decyzji administracyjnych, nawet tych pozornie rutynowych, i jak błędy proceduralne mogą prowadzić do uchylenia pozwolenia na budowę. Jest to ważna lekcja dla inwestorów i organów administracji.

Pozwolenie na budowę uchylone przez sąd. Kluczowy błąd organów: brak ostatecznej decyzji lokalizacyjnej.

Sektor

budownictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Rz 494/25 - Wyrok WSA w Rzeszowie
Data orzeczenia
2025-09-03
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2025-04-09
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie
Sędziowie
Jolanta Kłoda-Szeliga
Maria Mikolik /przewodniczący sprawozdawca/
Stanisław Śliwa
Symbol z opisem
6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne
Budowlane prawo
Skarżony organ
Wojewoda
Treść wyniku
Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 935
art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c)
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Dz.U. 2023 poz 775
art. 7, art. 77 § 1 i art. 80
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t. j.)
Dz.U. 2023 poz 682
art. 34 ust. 1 i art. 35 ust. 1 pkt 1 lit. a)
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t. j.)
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący SWSA Maria Mikolik /spr./ Sędziowie NSA Stanisław Śliwa AWSA Jolanta Kłoda-Szeliga Protokolant starszy specjalista Anna Mazurek-Ferenc po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 3 września 2025 r. sprawy ze skargi M. Ł. na decyzję Wojewody Podkarpackiego z dnia 17 stycznia 2025 r. nr I-III.7721.21.14.2024 w przedmiocie zatwierdzenia projektu zagospodarowania terenu oraz projektu architektoniczno-budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę I. uchyla zaskarżoną decyzję i decyzję Starosty z dnia 2 maja 2024 r. nr AB.6740.7.62.2023; II. zasądza od Wojewody Podkarpackiego na rzecz skarżącej M. Ł. kwotę 997 zł /słownie: dziewięćset dziewięćdziesiąt siedem złotych/ tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Uzasadnienie
Przedmiotem kontroli jest decyzja Wojewody Podkarpackiego (dalej: "Wojewoda", "Organ odwoławczy" lub "Organ II instancji") z 17 stycznia 2025 r. nr I-III.7721.21.14.2024, w przedmiocie zatwierdzenia projektu zagospodarowania terenu i projektu architektoniczno-budowlanego oraz udzielenia pozwolenia na budowę.
Wydanie decyzji poprzedzało postępowanie administracyjne o następującym przebiegu:
Wnioskiem z 1 grudnia 2023 r. P sp. z o.o. z/s w [...] (dalej: "Spółka") zwróciła się do Starosty Powiatu [...] (dalej: "Starosta" lub "Organ I instancji") o zatwierdzenie projektu budowlanego i udzielenie pozwolenia na budowę stacji bazowej telefonii komórkowej wraz z elektroenergetyczną linią zasilającą i kanalizacją kablową, na działce nr [...].
Decyzją z [...] maja 2024 r. nr [...], Starosta zatwierdził projekt zagospodarowania terenu i projekt architektoniczno – budowlany oraz udzielił Spółce pozwolenia na budowę wnioskowanej inwestycji.
Organ I instancji podał, że przedłożony przez inwestora projekt budowlany został sporządzony przez uprawnione osoby i zgodnie z wymaganiami stawianymi przepisami prawa. Do wniosku Spółka dołączyła dokumenty wskazane w art 33 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tekst jedn. Dz.U. z 2023 r. poz. 682 z późn. zm.) – dalej: "u.p.b.". Inwestycja, wobec wejścia w życie rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 5 maja 2022 r. zmieniającego rozporządzenie w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz. U. z 2022 r. poz. 1071), nie należy do przedsięwzięć znacząco lub potencjalnie znacząco oddziałujących na środowisko. Weryfikacja przedstawionej dokumentacji projektowej, dokonana w zakresie określonym art. 35 ust. 1 u.p.b. wykazała, że spełnione zostały przesłanki obligujące do wydania decyzji wnioskowanej przez Inwestora. To zaś obligowało do uwzględnienia wniosku Spółki.
Od opisanej wyżej decyzji odwołanie wnieśli [...]. Odwołujący zarzucili wadliwe ustalenie stanu faktycznego sprawy, prowadzące do nieuprawnionego przyjęcia, że inwestycja i projekt budowlany spełniają wymogi stawiane art. 32 ust. 4 i art. 35 ust. 1 u.p.b. Ponadto, w ocenie odwołujących, Organ I instancji wadliwie ustalił krąg stron postępowania.
Decyzją z 17 stycznia 2025 r. nr I-III.7721.21.14.2024 Wojewoda Podkarpacki utrzymał w mocy decyzję Starosty.
Wojewoda podał, że inwestor spełnił wymogi stawiane art 32 ust. 4 i art 35 ust. 1 u.p.b. Projekt zagospodarowania terenu oraz projekt architektoniczno-budowlany odpowiadają przepisom prawa, są kompletne oraz zostały opracowane przez osoby posiadające wymagane uprawnienia budowlane i legitymujące się aktualnymi na dzień sporządzenia (sprawdzenia) projektu zaświadczeniami, o których mowa w art. 12 ust. 7 u.p.b. Ponadto inwestycja została zaprojektowana zgodnie z ustaleniami zawartymi w decyzji Wójta Gminy [...] z [...] czerwca 2023 r. nr [...] o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego. W toku postępowania ustalono również, że ww. decyzja została utrzymana w mocy wydaną w postępowaniu odwoławczym decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z [...] września 2024 r. [...].
Organ odwoławczy wskazał, że planowana inwestycja stanowi budowę obiektu radiokomunikacyjnego, składającego się z wieży kratowej, na której umieszczona zostanie instalacja radiokomunikacyjna służąca łączności publicznej, a analiza projekt zagospodarowania terenu prowadzi do stwierdzenia, że zachowana została wymagana linia rozgraniczająca teren inwestycji. Spełnione zatem zostały warunki zawarte w pkt 2 ust. 1 lit. a oraz w pkt 3 decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego. Ponadto zgodnie z częścią opisową projektu oraz rysunkiem "Konfiguracja anten i urządzeń", projektowana wieża zostanie posadowiona na kwadratowej płycie fundamentowej o boku 7,5 m i grubości 0,6 m na głębokości 1,5 m, a całkowita wysokość nad poziomem terenu z uwzględnieniem cokołu fundamentowego oraz odgromnika wyniesie 55,95 m. Projektowana stacja bazowa wyposażona zostanie w "urządzenia zasilające, sterujące i nadawczo-odbiorcze zlokalizowane w szafach aparaturowych umieszczonych przy podstawie wieży oraz anteny sektorowe i anteny paraboliczne zamontowane na wspornikach antenowych mocowanych do krawężników wieży kratowej". W skład planowanej stacji bazowej wchodzą anteny sektorowe pracujące w systemach: 800 MHz, 900 MHz, 1800 MHz, 2100 MHz i 2600 MHz oraz anteny radioliniowe. Zakres przedmiotowy inwestycji jest zatem zgodny z pkt 2 ust. 1 lit. b) ww. decyzji Wójta Gminy [...].
Odnośnie do spełnienia wymogów ochrony środowiska Wojewoda podał, że 1 stycznia 2020 r. weszło w życie rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 17 grudnia 2019 roku w sprawie dopuszczalnych poziomów pól elektromagnetycznych w środowisku (Dz. U. z 2019 r., poz. 2448), które określa dopuszczalny, bezpieczny poziom oddziaływania pola elektromagnetycznego dla miejsc dostępnych dla ludzi na maksymalnie 10 W/m2. Z przekroczeniem dopuszczalnego poziomu pól elektromagnetycznych związane jest również ograniczenie w zabudowie nieruchomości, o którym mowa w art. 28 ust. 2 w zw. z art. 3 pkt 20 u.p.b. Zgodnie bowiem z § 314 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz.U. z 2022 r., poz. 1225 z późn. zm.) budynek z pomieszczeniami przeznaczonymi na pobyt ludzi nie może być wzniesiony na obszarach stref, w których występuje przekroczenie dopuszczalnego poziomu oddziaływania pola elektromagnetycznego, określonego w przepisach odrębnych dotyczących ochrony przed oddziaływaniem pól elektromagnetycznych. Organ odwoławczy wskazał, że definicję miejsc dostępnych dla ludności zawiera art. 124 ust. 2 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska (tekst jedn. Dz. U. z 2024 r., poz. 54 z późn. zm.), w myśl którego przez miejsca dostępne dla ludności rozumie się wszelkie miejsca, z wyjątkiem miejsc, do których dostęp ludności jest zabroniony lub niemożliwy bez użycia sprzętu technicznego, ustalane według istniejącego stanu zagospodarowania i zabudowy nieruchomości.
Wojewoda podniósł, że zgodnie z zatwierdzonym projektem zagospodarowania terenu i projektem architektoniczno-budowlanym, w skład inwestycji wchodzi:
1. 6 anten sektorowych, pracujących z częstotliwością 800 MHz, 900 MHz, 1800 MHz, 2100 MHz oraz 2600 MHz, umieszczone na azymutach 20°, 120° i 260° oraz zawieszone na wysokości 53,30 m;
2. 3 anteny radioliniowe 00,6 m - skierowane azymutami 40°, 47° i 278° oraz 1 antena radioliniowa 00,3 m - skierowana azymutem 18°, o wysokości zawieszenia 49,70 m, 50,40 m i 51,00 m.
Projektowane anteny pracujące z częstotliwością 900 MHz, 1800 MHz i 2100 MHz umieszone zostaną na azymutach 20°, 120° i 260°, a ich sumaryczna, maksymalna moc EIRP na każdym z azymutów określona została na 1242 W. Natomiast anteny pracujące z częstotliwością 800 MHz i 2600 MHz działać będą na azymutach 20°, 120° i 260°, a ich sumaryczna, maksymalna moc EIRP na każdym z azymutów określona została na 1482 W. Z wyników stosownych wyliczeń ukazanych w części opisowej projektu zagospodarowania terenu oraz w części opisowej projektu architektoniczno- budowlanego wynika, że maksymalny zasięg występowania strefy o gęstości mocy pola elektromagnetycznego przekraczającego dopuszczalną wartość wynosi 5,5 m w przypadku anten sektorowych, a dla anten radioliniowych 2,920 m dla azymutu 18°, 5,253 m dla azymutu 40°, 4,575 m dla azymutu 47° oraz 4,575 m dla azymutu278°. Z graficznego ukazania tych obszarów wynika, że zasięg ponadnormatywnego pola EM na każdym z azymutów występuje wyłącznie w granicach działki nr [...] i nie wykracza na żadną z działek sąsiednich.
Organ odwoławczy podał, że, w oparciu o część rysunkową projektu zagospodarowania terenu oraz projektu architektoniczno-budowlanego, minimalna wysokość występowania promieniowania przekraczającego wartość dopuszczalną liczona od poziomu terenu w przypadku anten sektorowych (przy maksymalnym pochyleniu anten) dla azymutu 20° wynosi 52,7 m, dla azymutu 120° - 51,6 m, a dla azymutu 260° - 52,5 m. Natomiast w przypadku anten radioliniowych dla azymutu 18° wynosi 51,1 m, dla azymutu 40° - 50,6 m, dla azymutu 47° - 49,8 m, a dla azymutu 278° - 51,1 m. Wojewoda wskazał, że najbliższa istniejąca zabudowa znajduje się w odległości około 48 m (budynek gospodarczy na działce nr 24/2) oraz w odległości około 60 m (budynki na działkach nr 23 i 58) od osi wieży. Należało zatem stwierdzić, że inwestycja nie oddziałuje na miejsca dostępne dla ludności.
Organ odwoławczy podniósł, że przestrzegając z urzędu swojej właściwości rzeczowej, zgodnie z aktualnym stanem prawnym, nie jest właściwy do rozstrzygania i oceny kwestii związanych z wyjaśnianiem, uzasadnieniem metod wyboru i sposobu zastosowania metod badawczych sprawdzania dotrzymania dopuszczalnych poziomów pól elektromagnetycznych w środowisku, oceny prawidłowości wyboru punktów pomiarowych, zachowania wartości granicznej składowej elektrycznej. Tym bardziej, że jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w uchwale z 7 listopada 2022r. III OPS 1/22, nie ma podstaw do rozpatrywania przedsięwzięcia w innym zakresie, tj. innym układzie i nachyleniu do gruntu anten niż wskazuje inwestor w karcie przedsięwzięcia czy dokumentacji projektowej. Podane parametry są wiążące zarówno dla organów, jak i inwestora na wszystkich dalszych etapach realizacji inwestycji.
W skardze do Wojewódzkiego Sąd Administracyjnego w Rzeszowie, ML wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji Organu I instancji, zasądzenie kosztów postępowania, a ponadto o przeprowadzenie dowodu z dokumentów wskazanych w skardze.
Zaskarżonej decyzji Skarżąca zarzuciła naruszenie:
1. art. 138 § 2 k.p.a poprzez jego niezastosowanie, w sytuacji, gdy decyzja Organu I instancji wydana została z naruszeniem przepisów postępowania, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie,
– w zw. z naruszeniem przez organ I instancji art. 10 § 1 k.p.a., polegającym na uniemożliwieniu Skarżącej zapoznania się z zebranym materiałem dowodowym, uniemożliwienie wypowiedzenia się co do zebranego materiału dowodowego, pozbawienie możliwości zgłoszenia żądań i zgłoszenia wniosków dowodowych,
– w zw. z naruszeniem art. 7 i art. 58 § 1 k.p.a., polegającym na wydaniu decyzji mimo nierozpoznania wniosku skarżącej o przywrócenie terminu do zapoznania się z aktami i możliwością zgłoszenia uwag i żądań,
– w zw. naruszeniem art. 7, art. 77 § 1 oraz art. 80 k.p.a., polegającym na braku dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i niewyczerpującym zebraniem i rozpatrzeniu materiału dowodowego oraz braku oceny zebranych dowodów.
2. art. 28 k.p.a. polegające na nieustaleniu właściwego kręgu stron, które winne być uczestnikami postępowania, począwszy od postępowania w przedmiocie ustalenia lokalizacji inwestycji celu publicznego, przez co pozbawiono je prawa udziału w postępowaniu;
3. art. 107 k.p.a. polegające na tym, że rozstrzygnięcia organów nie zawierają należycie sporządzonego uzasadnienie faktycznego i prawnego, w szczególności brak sprecyzowania z jakich powodów Organ odmówił przywrócenia terminu do złożenia zastrzeżeń i wniosków dowodowych przed wydaniem decyzji, oraz niewyjaśnienie na czym polegały nieprawidłowości w projekcie i w jaki sposób zostały usunięte;
4. art. 107 k.p.a. w zw. z art. 52 i art. 54 z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (tekst jedn. Dz.U. z 2024 r. poz. 1130 z późn. zm.) – dalej: "u.p.z.p.", polegające na merytorycznym rozpoznaniu wniosku Inwestora i wydaniu decyzji, gdy nie określono we wniosku wszystkich parametrów technicznych inwestycji oraz wszystkich zweryfikowanych danych odnoszących się do zagrożeń oraz wpływu na środowisko;
5. art. 35 ust.1 u.p.b., polegające na braku zgodności przedłożonego projektu budowlanego z decyzją o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego, która na skutek wyroku WSA w Rzeszowie z 8 maja 2024 r. II SA/Rz 87/24 została pozbawiona przymiotu decyzji ostatecznej;
6. art. 35 ust.1 u.p.b., polegające na udzieleniu pozwolenia budowlanego, mimo iż projekt niespełnienia wymagań ochrony środowiska, a ocena oddziaływania inwestycji na środowisko jest niepełna i co najmniej wątpliwa.
W odpowiedzi na skargę Organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczas wyrażone stanowisko.
Postanowieniem z 17 lipca 2025 r. II SA/Rz 494/25 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie dopuścił [...] do udziału w postępowaniu sądowym w charakterze uczestnika.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje;
Skarga jako zasadna, została przez Sąd uwzględniona w całości.
Sąd administracyjny sprawuje w zakresie swej właściwości kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej, co wynika z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz.U. z 2024 r. poz. 1267). Zakres tej kontroli wyznacza art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2024 r. poz. 935 z późn. zm.) – dalej: "P.p.s.a.". Stosownie do tego przepisu sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
W myśl art. 145 § 1 P.p.s.a., Sąd zobligowany jest do uchylenia decyzji bądź postanowienia lub stwierdzenia ich nieważności, ewentualnie niezgodności z prawem, gdy dotknięte są one naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania, innym naruszeniem przepisów postępowania, jeśli miało ono istotny wpływ na wynik sprawy, lub zachodzą przyczyny stwierdzenia nieważności decyzji wymienione w art. 156 k.p.a. lub innych przepisach. Zgodnie z art. 151 P.p.s.a., w razie nieuwzględnienia skargi w całości albo w części Sąd oddala skargę odpowiednio w całości albo w części.
Poddawszy zaskarżoną decyzję ocenie legalności w granicach wyznaczonych wyżej powołanymi przepisami, Sąd doszedł do przekonania, że skarga zasługuje na uwzględnienie, jednak zasadniczo z przyczyn, które Sąd zobligowany był wziąć pod uwagę z urzędu.
Zgodnie z art. 4 u.p.b., każdy ma prawo zabudowy nieruchomości gruntowej, jeżeli wykaże prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, pod warunkiem zgodności zamierzenia budowlanego z przepisami. Wolność budowlana może być postrzegana nie tylko, jako zasada prawa - ale również jako publiczne prawo podmiotowe przysługujące każdemu, kto spełnia warunki określone w przepisach. Pozwala ono na kierowanie roszczeń wobec administracji publicznej, polegających na żądaniu zaniechania nieuprawnionej ingerencji w prawo podmiotowe inwestora bądź - w przypadkach wyraźnie przewidzianych przez normy prawne - na żądaniu wydania aktów administracyjnych pozwalających na prowadzenie robót budowlanych. Interes stron postępowania chroniony art. 5 ust. 1 pkt 9 u.p.b. nie może naruszać prawa inwestora wynikającego z art. 4 u.p.b. Prawo zabudowy może być ograniczone tylko przepisami prawa powszechnie obowiązującego oraz ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego - i tylko w tym zakresie organ administracji architektoniczno-budowlanej może ingerować w planowaną zabudowę (por. wyroki WSA w Poznaniu z 11 stycznia 2023 r. II SA/Po 723/22 i WSA w Krakowie z 25 października 2019 r. II SA/Kr 804/19).
W myśl art. 32 ust. 4 pkt 1 i 2 u.p.b. pozwolenie na budowę może być wydane wyłącznie temu, kto złożył wniosek w tej sprawie w okresie ważności decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, jeżeli jest ona wymagana zgodnie z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, a także złożył oświadczenie, pod rygorem odpowiedzialności karnej, o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Zgodnie zaś z art. 35 ust. 1 pkt 1 lit. a) u.p.b., przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę lub odrębnej decyzji o zatwierdzeniu projektu zagospodarowania działki lub terenu oraz projektu architektoniczno-budowlanego organ administracji architektoniczno-budowlanej sprawdza zgodność projektu zagospodarowania działki lub terenu oraz projektu architektoniczno-budowlanego z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego i innymi aktami prawa miejscowego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu. Przytoczone wyżej regulacje uprawniają do konkluzji, że celem decyzji o warunkach zabudowy lub o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego jest umożliwienie potencjalnemu inwestorowi opracowania projektowego zamierzenia budowlanego zgodnie z ładem przestrzennym oraz wskazanie organowi administracji, jakie elementy musi zawierać projekt zagospodarowania działki lub terenu oraz projekt architektoniczno-budowlanego, aby mógł zostać zatwierdzony, a pozwolenie na budowę udzielone. Decyzja w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i projektu zagospodarowania terenu oraz udzielenia pozwolenia na budowę jest bowiem decyzją związaną. Oznacza to, że jeżeli przedłożona przez inwestora dokumentacja spełnia wymogi określone w art. 32 ust. 4 i art. 35 ust. 1 u.p.b., to organ administracji architektoniczno-budowlanej jest zobowiązany wydać decyzję wnioskowaną przez inwestora.
W niniejszej sprawie do wniosku o pozwolenie na budowę Spółka dołączyła decyzję Wójta Gminy [...] z [...] czerwca 2023 r. nr [...] o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego. Z uzasadnień kontrolowanych decyzji i nadesłanych akt administracyjnych wynika, że Organy dokonały sprawdzenia zgodności przedłożonej dokumentacji projektowej ze wskazaną wyżej decyzją Wójta Gminy [...].
Jednak od tej decyzji zostały złożone odwołania. Początkowo SKO w [...] decyzją z [...] października 2023 r. nr [...] umorzyło postępowanie odwoławcze, natomiast prawomocnym wyrokiem z 8 maja 2024 r. II SA/Rz 87/24 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie uchylił decyzję SKO z [...] października 2023 r. nr [...].
Z kolei P Sp. z o.o wystąpiła z wnioskiem o udzielenie pozwolenia na budowę w dniu 1 grudnia 2023r., kiedy to nie została jeszcze rozpoznana skarga na decyzję SKO w [...] o umorzeniu postępowania odwoławczego. W rezultacie doszło do sytuacji, w której postępowania w sprawie ustalenia lokalizacji celu publicznego oraz w sprawie udzielenia pozwolenia na budowę toczyły się równolegle. W konsekwencji wydania wyroku WSA w Rzeszowie z 8 maja 2024r., Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] rozpatrzyło merytorycznie część wniesionych odwołań i decyzją z [...] września 2024 r. nr [...] utrzymało w mocy decyzję Wójta. Wydanie ostatecznej, choć jeszcze nie prawomocnej decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznej nastąpiło już po wydaniu przez Starostę decyzji z 2 maja 2024r. o udzieleniu pozwolenia na budowę.
Z uzasadnień kontrolowanych decyzji, wydanych zarówno przez Starostę, jak i Wojewodę, a także z nadesłanych akt administracyjnych wynika, że Organy dokonały sprawdzenia zgodności przedłożonej dokumentacji projektowej ze wskazaną wyżej decyzją Wójta Gminy [...]. Co istotne, oceny zgodności inwestycji dokonano zarówno w zakresie przedmiotowym planowanego zamierzenia, jak i jego poszczególnych parametrów oraz lokalizacji, wynikających z ustaleń decyzji o lokalizacji inwestycji celu publicznego. Organy uznały, że planowana inwestycja jest zgodna z decyzją o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego i w konsekwencji, że w sprawie zaistniały okoliczności prawne obligujące do wydania decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę. Organy jednak z naruszeniem art. 7 i art. 8 k.p.a. w zw. z treścią art. 34 ust. 1 i art. 35 ust. 1 pkt 1 u.p.b. nie wyjaśniły, jaki jest status prawny decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego, którymi legitymował się Inwestor.
Z nadesłanych akt administracyjnych wynika, że Organ I instancji prowadził postępowanie w oparciu o decyzję lokalizacyjną z [...] czerwca 2023r., wydaną przez Wójta Gminy [...]. Organ był informowany przez strony o skutecznym zainicjowaniu postępowania sądowego zmierzającego do kontroli decyzji Kolegium o umorzeniu postępowania odwoławczego (pismo [...] z [...] lutego 2024 r. wraz z dołączonym odpisem skargi). Starosta nie dokonał jednak żadnych ustaleń w tym zakresie i nie zweryfikował, czy decyzja o ustalenia lokalizacji inwestycji celu publicznego jest ostateczna. Skutkiem powyższego zaniechania było wydanie przez Starostę decyzji z [...] maja 2024 r. nr [...], zatwierdzającej projekt zagospodarowania terenu i projekt architektoniczno – budowlany oraz udzielającej Spółce pozwolenia na budowę wnioskowanej inwestycji, w oparciu o nieostateczną decyzję o lokalizacji inwestycji celu publicznego.
Na etapie postępowania przed Organem II instancji Wojewoda postanowieniem z 16 września 2024r. zobowiązał Inwestora do przedłożenia ostatecznej decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego. Należy zauważyć, że Inwestor początkowo zwrócił się o zmianę terminu na przedstawienie tej decyzji. Było to podyktowane tym, że na dzień wydania ww. postanowienia zobowiązującego Inwestor nie dysponował jeszcze ostateczną decyzją o ustaleniu lokalizacji celu publicznego, która została wydana 30 września 2024r. Końcowo przed wydaniem zaskarżonej decyzji przez Wojewodę Inwestor przedstawił ostateczną decyzję SKO w [...], utrzymującą decyzję o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego. Wojewoda nie ustalił jednak, czy na decyzję Kolegium została skutecznie wniesiona skarga, jak również na jakim etapie znajduje się prowadzone postępowanie sądowoadministracyjne. To z kolei doprowadziło do sytuacji, w której Wojewoda wydał decyzję w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę w oparciu o decyzję, która następnie została uchylona wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z 24 czerwca 2025 r. II SA/Rz 1519/24. Sąd staje konsekwentnie na stanowisku, że decyzje o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego I oraz II instancji zostały wydane z istotnym naruszeniem art. 7, art. 77 § 1 oraz art. 107 § 3 k.p.a. w zw. z art. 53 ust. 3 a nadto art. 54 pkt 1 i pkt 2 lit. b i d ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (u.p.z.p.), przede wszystkim z uwagi na brak szczegółowego określenia parametrów planowanej inwestycji. W konsekwencji nie mogły również stanowić podstawy do wydania decyzji zatwierdzającej projekt zagospodarowania terenu i projekt architektoniczno – budowlany oraz udzielającej pozwolenia na budowę. Z uwagi na brak szczegółowego określenia parametrów, ww. decyzje lokalizacyjne nie mogły stanowić podstawy ustaleń co do spełnienia wymogów wskazanych w art. 35 ust. 1 pkt 1 lit. a u.p.b. Należy mieć w tym względzie na uwadze art. 152 § 1 P.p.s.a., zgodnie z którym w razie uwzględnienia skargi na akt lub czynność, nie wywołują one skutków prawnych do chwili uprawomocnienia się wyroku, chyba że sąd postanowi inaczej. Nieprawomocny wyrok WSA w Rzeszowie z 24 czerwca 2025 r. II SA/Rz 1519/24 nie zawiera w tym zakresie odrębnych postanowień, a zatem uchylone decyzje SKO w [...] z [...] września 2024r. oraz Wójta Gminy [...] z [...] czerwca 2023 r. o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego aktualnie nie wywołują skutków prawnych.
W ocenie Sądu wskazane wyżej okoliczności uprawniają do stwierdzenia, że Organy obydwu instancji dokonały wadliwego ustalenia stanu faktycznego sprawy i w konsekwencji błędnie, a co najmniej przedwcześnie uznały, że w sprawie spełnione zostały przesłanki do wydania decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzieleniu pozwolenia na budowę. Stanowiło to naruszenie art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. w zw. z art. 34 ust. 1 i art. 35 ust. 1 pkt 1 lit. a) u.p.b., w stopniu, który miał wpływ na wynik sprawy. Mając powyższe na względzie Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) w zw. z art. 135 P.p.s.a. orzekł jak w pkt I sentencji wyroku.
W ponownie prowadzonym postępowaniu obowiązkiem Organów będzie weryfikacja dokumentacji projektowej w zakresie zgodności z decyzją o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego. O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 2 P.p.s.a.
Na zasądzone koszty złożyły się: wpis od skargi (500 zł), opłata skarbowa od złożonego dokumentu pełnomocnictwa (17 zł) oraz wynagrodzenie zawodowego pełnomocnika (480 zł) ustalone zgodnie z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (tekst jedn. Dz.U. z 2023 r. poz. 1935 z późn. zm.).
Powołane w uzasadnieniu orzeczenia sądów administracyjnych są dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl).

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI