II SA/Rz 466/23

Wojewódzki Sąd Administracyjny w RzeszowieRzeszów2023-12-05
NSAbudowlaneŚredniawsa
prawo budowlanesamowola budowlanalegalizacjarozbudowabudynek mieszkalnypozwolenie na budowęnadzór budowlanyekspertyza technicznastan technicznybezpieczeństwo użytkowania

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie oddalił skargę na decyzję o legalizacji rozbudowy budynku mieszkalnego, uznając, że postępowanie legalizacyjne zostało przeprowadzone prawidłowo.

Skarżąca K.W. wniosła skargę na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Rzeszowie, która utrzymała w mocy pozwolenie na legalizację rozbudowy budynku mieszkalnego. Zarzucała naruszenie przepisów proceduralnych i materialnych, w tym twierdząc, że budynek został postawiony na nowych fundamentach, a nie rozbudowany, oraz że nie minął wymagany okres od zakończenia budowy. Sąd administracyjny oddalił skargę, stwierdzając, że postępowanie legalizacyjne zostało przeprowadzone zgodnie z prawem, a zarzuty skarżącej dotyczyły kwestii rozstrzygniętych na wcześniejszym etapie postępowania lub należących do właściwości innych organów.

Przedmiotem skargi K.W. była decyzja Podkarpackiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego (PWINB) z 14 lutego 2023 r., utrzymująca w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego (PINB) z 18 listopada 2022 r. o udzieleniu pozwolenia na legalizację rozbudowy budynku mieszkalnego jednorodzinnego na działce nr [...] w S. Skarżąca zarzucała naruszenie przepisów k.p.a. i Prawa budowlanego, twierdząc m.in., że budynek został postawiony na nowych fundamentach (co oznacza budowę, a nie rozbudowę), że nie minął 20-letni okres od zakończenia budowy, że budynek częściowo znajduje się na jej nieruchomości, a instalacja elektryczna stwarza zagrożenie pożarowe. Kwestionowała również rzetelność ekspertyzy technicznej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie oddalił skargę. Sąd podkreślił, że uproszczone postępowanie legalizacyjne ma charakter etapowy i organ nadzoru budowlanego, po wydaniu ostatecznego postanowienia nakładającego obowiązki legalizacyjne, jest związany tym postanowieniem i może jedynie sprawdzić, czy nałożone obowiązki zostały wykonane. W tej sprawie, postanowienie PINB z 14 czerwca 2022 r., utrzymane w mocy postanowieniem PWINB z 27 lipca 2022 r., nakładało na inwestora obowiązek przedłożenia dokumentów legalizacyjnych. Skarżąca kwestionowała to postanowienie, ale jej skarga została oddalona wyrokiem WSA z 21 marca 2023 r. (sygn. II SA/Rz 1224/22), który nie został wstrzymany. Sąd uznał, że inwestor A.K. przedłożyła wymagane dokumenty (oświadczenie o prawie do dysponowania nieruchomością, inwentaryzację powykonawczą, ekspertyzę techniczną) w terminie, a ekspertyza potwierdziła, że stan techniczny obiektu nie stwarza zagrożenia i pozwala na bezpieczne użytkowanie. Sąd zaznaczył, że uproszczona legalizacja nie rozstrzyga kwestii odległości od granicy działki ani zgodności z planowaniem przestrzennym, a ewentualne spory graniczne należą do właściwości innych organów. W związku z tym, zaskarżona decyzja o legalizacji została uznana za zgodną z prawem.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Nie, organ nadzoru budowlanego w ramach uproszczonego postępowania legalizacyjnego, po wydaniu ostatecznego postanowienia nakładającego obowiązki legalizacyjne, jest związany tym postanowieniem i może jedynie sprawdzić, czy nałożone obowiązki zostały wykonane. Kwestie takie jak zgodność z planowaniem przestrzennym nie są przedmiotem tego postępowania.

Uzasadnienie

Sąd podkreślił etapowy charakter uproszczonej legalizacji. Po wydaniu ostatecznego postanowienia nakładającego obowiązki, organ jest związany jego treścią i nie może odmiennie oceniać dopuszczalności legalizacji, daty jej popełnienia czy prawidłowości nałożonych obowiązków. Kwestie sporne dotyczące granic działek czy planowania przestrzennego należą do właściwości innych organów.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (14)

Główne

P.p.s.a. art. 151

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.b. art. 49f § ust. 1 pkt 1

Prawo budowlane

P.b. art. 49g § ust. 1, 2, 3

Prawo budowlane

P.b. art. 49i § ust. 1 pkt 1 lit. a) i b)

Prawo budowlane

P.b. art. 49h § ust. 1

Prawo budowlane

Pomocnicze

k.p.a. art. 138 § § 1 pkt 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 8

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 77

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 80

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 107 § § 3

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 130 § § 2

Kodeks postępowania administracyjnego

P.b. art. 49h § ust. 2

Prawo budowlane

P.b. art. 32 § ust. 4 pkt. 2

Prawo budowlane

Argumenty

Skuteczne argumenty

Postępowanie legalizacyjne zostało przeprowadzone zgodnie z przepisami Prawa budowlanego. Inwestor przedłożył wymagane dokumenty legalizacyjne w terminie. Ekspertyza techniczna potwierdziła brak zagrożenia dla życia i zdrowia oraz możliwość bezpiecznego użytkowania obiektu. Kwestie dotyczące charakteru samowoli budowlanej (budowa vs rozbudowa) i zgodności z planowaniem przestrzennym nie są przedmiotem uproszczonej legalizacji. Wcześniejsze postanowienia organów nadzoru budowlanego, dotyczące nałożenia obowiązków legalizacyjnych, nie zostały wstrzymane i wiążą organ na dalszym etapie postępowania.

Odrzucone argumenty

Budynek został postawiony na nowych fundamentach, co stanowi budowę, a nie rozbudowę. Nie minął 20-letni okres od zakończenia budowy. Budynek częściowo znajduje się na nieruchomości skarżącej. Instalacja elektryczna stwarza zagrożenie pożarowe. Ekspertyza techniczna jest nierzetelna i niepełna. Decyzja nie zawiera wystarczającego uzasadnienia faktycznego.

Godne uwagi sformułowania

Uproszczone postępowanie legalizacyjne ma charakter etapowy. Organ nadzoru budowlanego związany jest wydanym ostatecznym postanowieniem. Uproszczona legalizacja obiektu budowlanego nie rozstrzyga kwestii odległości budynku od granicy działki, lecz poprzez ekspertyzę określa, że stan techniczny obiektu nie stwarza zagrożenia dla życia lub zdrowia ludzi oraz pozwala na bezpieczne użytkowanie obiektu budowlanego zgodnie z dotychczasowym lub zamierzonym sposobem użytkowania.

Skład orzekający

Jerzy Solarski

przewodniczący

Elżbieta Mazur-Selwa

sprawozdawca

Maria Mikolik

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących uproszczonego postępowania legalizacyjnego w prawie budowlanym, w szczególności zakresu kontroli organu nadzoru budowlanego na poszczególnych etapach postępowania oraz znaczenie ekspertyzy technicznej."

Ograniczenia: Dotyczy specyfiki uproszczonego postępowania legalizacyjnego; nie rozstrzyga kwestii spornych między sąsiadami czy zgodności z planowaniem przestrzennym.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje typowy spór sąsiedzki dotyczący samowoli budowlanej i procedury jej legalizacji. Jest interesująca dla prawników procesowych i specjalistów prawa budowlanego.

Legalizacja samowoli budowlanej: Kiedy sąd staje po stronie inwestora?

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Rz 466/23 - Wyrok WSA w Rzeszowie
Data orzeczenia
2023-12-05
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2023-04-03
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie
Sędziowie
Elżbieta Mazur-Selwa /sprawozdawca/
Jerzy Solarski /przewodniczący/
Maria Mikolik
Symbol z opisem
6019 Inne, o symbolu podstawowym 601
Hasła tematyczne
Budowlane prawo
Sygn. powiązane
II OSK 2101/24 - Postanowienie NSA z 2024-10-24
II OZ 571/23 - Postanowienie NSA z 2023-10-12
Skarżony organ
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku
oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2023 poz 1634
art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Dz.U. 2021 poz 2351
art. 49i ust. 1 pkt 1 lit. a) i b), art. 49h
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący SNSA Jerzy Solarski Sędziowie WSA Elżbieta Mazur - Selwa /spr./ AWSA Maria Mikolik Protokolant starszy specjalista Anna Mazurek–Ferenc po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 grudnia 2023 r. sprawy ze skargi K. W. na decyzję Podkarpackiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Rzeszowie z dnia 14 lutego 2023 r. nr OA.7721.9.5.2022 w przedmiocie udzielenia pozwolenia na legalizację rozbudowy budynku mieszkalnego - skargę oddala -
Uzasadnienie
Przedmiotem skargi K.W. (dalej: "skarżąca") jest decyzja Podkarpackiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Rzeszowie (dalej: "PWINB") z 14 lutego 2023 r. nr OA.7721.9.5.2022 wydana w przedmiocie udzielenia pozwolenia na legalizację rozbudowy budynku mieszkalnego jednorodzinnego.
W podstawie prawnej decyzji organ wskazał art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity: Dz. U. z 2023 r., poz. 775 ze zm. - dalej: "k.p.a.").
Jak wynika z uzasadnienia i akt administracyjnych sprawy Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] (PINB) przeprowadził 7 marca 2022 r. czynności kontrolne na działce o nr ewid. [...] w S. W ich trakcie ustalił, że na ww. działce usytuowany jest budynek mieszkalny jednorodzinny o wymiarach max. ok. 8,20m x 15,39m i wysokości max. ok. 6,80m. Jest to budynek parterowy, w części drewniany, w części murowany. Część drewniana (stara) zlokalizowana jest od strony południowo-zachodniej. W części starej znajduje się pokój, hol i kuchnia. Budynek w części drewnianej został ocieplony od zewnątrz styropianem 5cm z tynkiem cienkowarstwowym. Od strony północno-zachodniej o wymiarach ok. 15,25m x 2,62m (z uskokiem 0,5m) oraz północno-wschodniej o wymiarach ok. 5,95m x 5,56m (kształt litery L), wykonano część murowaną z pustaków silikatowych, cegły czerwonej grubości ściany 25cm, z dociepleniem styropianem 10cm (docieplenie częściowe). Część murowana wykonana jest na fundamentach betonowych. Strop rozbudowy drewniany z ociepleniem. Dach na całości budynku konstrukcji drewnianej kryty blachą. W części murowanej znajduje się kotłownia, skład opału, pomieszczenie gospodarcze i korytarz. Budynek jest ogrzewany kotłem na paliwo stałe. Budynek wyposażony jest w instalacje: elektryczną, wodociągową zasilaną z wodociągu, kanalizacyjną ze zbiornikiem na ścieki. Dokładne wymiary obiektu oraz jego lokalizację przedstawiono na szkicach wykonanych do protokołu z kontroli. Budynek został zlokalizowany ok. 2,8m narożnikiem płd. do istniejącego ogrodzenia działek o nr ewid. [...] i [...] oraz ok. 1,15m narożnikiem zach. do przedłużenia linii ogrodzenia tych działek. Budynek został zlokalizowany ok. 2,45m (strona zachodnia) od ogrodzenia pomiędzy działkami o nr ewid. [...] i [...]. W dniu kontroli nie stwierdzono nieodpowiedniego stanu technicznego budynku.
PINB ustalił, że rozbudowa budynku mieszkalnego usytuowanego na działce nr [...] w S., o część murowaną o wymiarach 15,25m x 2,62m (z uskokiem 0,5m) od strony północno-zachodniej i o wymiarach 5,95m x 5,56m od strony północno - wschodniej, została zrealizowana w latach 2000-2001 przez A.K., w warunkach samowoli budowlanej.
W tej sytuacji PINB postanowieniem z 14 czerwca 2022 r. nr PINB.5160.7.2022, działając na podstawie art. 49f ust. 1 pkt 1, art. 49g ust. 1, 2, 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2021 r., poz. 2351 ze zm. - dalej: "P.b.") nałożył na właściciela i inwestora A.K. obowiązek przedłożenia wskazanych tym postanowieniem dokumentów legalizacyjnych.
Postanowienie to zostało utrzymane w mocy postanowieniem PWINB w Rzeszowie z 27 lipca 2022 r. nr OA.7722.9.1.2022.
K.W. złożyła do WSA w Rzeszowie skargę na to postanowienie (Sąd z urzędu stwierdza, że WSA w Rzeszowie wyrokiem z 21 marca 2023 r., sygn. II SA/Rz 1224/22 oddalił skargę na postanowienie PWINB w Rzeszowie z 27 lipca
2022 r. nr OA.7722.9.1.2022 w przedmiocie obowiązku przedłożenia dokumentów legalizacyjnych).
A.K. 3 października 2022 r. przedłożyła wymagane dokumenty legalizacyjne.
W tej sytuacji PINB w [...] decyzją z 18 listopada 2022 r. nr PINB.5160.7.2022 udzielił pozwolenia na legalizację rozbudowy budynku mieszkalnego jednorodzinnego (kategoria obiektu budowlanego: I) położonego na działce nr ewid. [...] w S., stanowiącej własność A.K.
Organ stwierdził, że przedłożone przez właścicielkę/inwestora w trakcie uproszczonego postępowania legalizacyjnego dokumenty są kompletne. Z przedłożonej ekspertyzy technicznej wynika, że stan techniczny obiektu budowlanego nie stwarza zagrożenia dla życia lub zdrowia ludzi i pozwala na bezpieczne jego użytkowanie, zgodnie z dotychczasowym sposobem użytkowania. Wobec spełnienia przez właściciela i inwestora wymogów dotyczących uproszczonego postępowania legalizacyjnego rozbudowy budynku mieszkalnego jednorodzinnego wydano decyzję o legalizacji na podstawie art. 49i ust. 1 pkt 1 lit. a) i b) P.b., która stanowi podstawę do użytkowania obiektu budowlanego.
W odwołaniu od tej decyzji K.W. zawnioskowała o uchylenie decyzji w zaskarżonej części i orzeczenie w tym zakresie co do istoty sprawy, tj. wydanie nakazu o rozbiórce ww. budynku mieszkalnego jednorodzinnego, ewentualnie uchylenie decyzji w zaskarżonej części i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi I Instancji oraz o wstrzymanie wykonania decyzji do czasu prawomocnego rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie. Zarzuciła naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy, mianowicie art. 8, art. 7, art. 77, art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a. Wskazała, że inwestor nie posiada jej zgody na rozbudowę budynku mieszkalnego usytuowanego częściowo na jej nieruchomości. Wskazała, że instalacja elektryczna w rozbudowanym budynku mieszkalnym jest stara i stwarza zagrożenie dla bezpieczeństwa pożarowego. Budynek został w całości wybudowany na nowych fundamentach przez co nie sposób uznać, że zachodzi przypadek rozbudowy budynku, lecz mamy do czynienia z jego budową. Budowa zrębów domu mieszkalnego zakończyła się w 2004 r. W latach 2016 i 2021 dokonano rozbudowy samowolnie wybudowanego domu w tylnej części przez kolejne przybudówki. W ocenie odwołującej ekspertyza techniczna wykonana została w sposób niepełny i nierzetelny. Zarzuciła naruszenie przepisów prawa materialnego, tj. - art. 49f P.b., poprzez jego zastosowanie i uznanie, że zostały spełnione wszystkie przesłanki do udzielania pozwolenia na legalizację rozbudowy w trybie uproszczonym, w sytuacji gdy zręby budynku mieszkalnego zostały wybudowane w latach 2001-2004. Do dnia dzisiejszego budynek nie został ukończony. Decydująca data zakończenia budowy miała miejsce mniej niż 20 lat temu;
- art. 49i P.b. poprzez jego zastosowanie i uznanie, że zostały spełnione wszystkie przesłanki do udzielania pozwolenia na legalizację rozbudowy budynku mieszkalnego jednorodzinnego, podczas gdy nie zostały przedłożone prawidłowo wszystkie dokumenty, dom częściowo został wybudowany na jej działce, która stanowi drogę dojazdową do pozostałych działek bez jej zgody oraz nie minął okres 20 lat od zakończenia budowy samowoli budowlanej.
Wskazaną na wstępie decyzją z 14 lutego 2023 r. PWINB w Rzeszowie utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
Organ odwoławczy w pełni podzielił stanowisko PINB, że przedłożone przez A.K. w wymaganym terminie dokumenty legalizacyjne rozbudowy budynku mieszkalnego jednorodzinnego położonego na działce nr [...] są kompletne i spełniają kryteria art. 49h ust. 1 P.b. Z ekspertyzy technicznej wynika, że oceniany budynek jest w zadowalającym stanie technicznym ze względu na główne elementy nośne jak ściany, stropy, fundamenty, nie stwarza zagrożenia dla życia zdrowia ludzi i pozwala na bezpieczne użytkowanie obiektu budowlanego zgodnie z dotychczasowym i zamierzonym sposobem użytkowania. Organ wyjaśnił, że spełnienie powyższych wymagań uprawniało organ pierwszej instancji do wydania zaskarżonej decyzji. Decyzja o legalizacji stanowi podstawę do użytkowania obiektu budowlanego.
Odnosząc się do zarzutów odwołania organ wyjaśnił. że nie mają one wpływu na sposób rozstrzygnięcia sprawy i nie zostały uwzględnione. Podał, że sprawa okresu czasu w którym została wykonana przedmiotowa rozbudowa została uprzednio rozstrzygnięta i przesądzona w postanowieniu z 27 lipca 2022 r. Wniesienie skargi do sądu administracyjnego nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Odnośnie dokumentu ekspertyzy technicznej, wymaganego podczas uproszczonej legalizacji obiektu budowlanego, wyjaśnił, że dokument ten został sporządzony przez osobę z odpowiednimi uprawnieniami budowlanymi. Uproszczona legalizacja obiektu budowlanego nie rozstrzyga kwestii odległości budynku od granicy działki, lecz poprzez ekspertyzę określa, że stan techniczny obiektu nie stwarza zagrożenia dla życia lub zdrowia ludzi oraz pozwala na bezpieczne użytkowanie obiektu budowlanego zgodnie z dotychczasowym lub zamierzonym sposobem użytkowania. Zawiera między innymi opis stanu istniejącego obiektu łącznie z instalacjami. Wynika z niej jednoznacznie, że stan techniczny budynku nie stwarza zagrożenia dla życia lub zdrowia ludzi oraz pozwala na bezpieczne użytkowanie zgodnie z dotychczasowym i zamierzonym sposobem użytkowania. A.K. złożyła wymagane oświadczenie, pod rygorem odpowiedzialności karnej, o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Z przedłożonej geodezyjnej inwentaryzacji powykonawczej wynika, że przedmiotowy budynek mieszkalny jednorodzinny znajduje się w całości na działce nr ewid. [...]. Ewentualne sprawy sporne z zakresu przebiegu granic działek mogą być rozpatrywane przez Wójta Gminy [...] oraz powództwa cywilnego przez sąd powszechny. Organ wyjaśnił, że nie wstrzymano wykonania decyzji z uwagi na treść art. 130 § 2 k.p.a.
Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na powyżej opisaną decyzję złożyła K.W. domagając się jej uchylenia wraz z poprzedzającą ją decyzją organu I instancji. Zawnioskowała także o zasądzenie na jej rzecz kosztów postępowania według norm przepisanych i wstrzymania wykonania decyzji z uwagi na zachodzące niebezpieczeństwo spowodowania trudnych do odwrócenia skutków.
Kwestionowanej decyzji zarzuciła naruszenie przepisów postępowania które mogło mieć wpływ na wynik sprawy, a mianowicie:
1. art. 8 k.p.a. poprzez działanie organu odwoławczego powodujące podważenie zaufania skarżącej do organów administracji i skutkujące nieprawidłową oceną zgromadzonego materiału w toku postępowania wyjaśniającego i bezzasadne uznanie, że w niniejszej sprawie należy przyjąć, że przedmiotowy budynek stanowił rozbudowanie już istniejącego budynku, podczas gdy jak wynika z akt sprawy budynek mieszkalny został postawiony na nowych fundamentach co oznacza, że w niniejszej sprawie należy mówić o budowie nowego domu;
2. art. 7, art. 77 w zw. z art. 80 k.p.a. poprzez niewyczerpujące rozpatrzenie zebranego w sprawie materiału dowodowego i niepodjęcie wszelkich kroków prawnych niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i załatwienia sprawy w szczególności poprzez:
- uznanie, że budynek mieszkalny został wyłącznie obudowany, podczas gdy został postawiony na nowych fundamentach zatem nie sposób uznać, że mamy do czynienia z rozbudową budynku lecz z jego budową,
- uznanie, że rozbudowa została zakończona w 2001 r. podczas gdy budowa zrębów domu mieszkalnego zakończyła się w 2004 r. Dopiero w latach 2016-2021 dokonano rozbudowy samowolnie wybudowanego domu w tylnej części przez kolejne przybudówki,
- uznanie, że stara część budynku mieszkalnego nie została naruszona, podczas gdy w wyniku działań inwestora powstał nowy budynek mieszkalny posadowiony na nowych fundamentach, nowej konstrukcji, w nowym kształcie,
- uznanie, że dokonano rozbudowy budynku mieszkalnego w sytuacji gdy organ nie podjął czynności zmierzających do merytorycznego rozpoznania sprawy między innymi w zakresie czy doszło do powiększenia budynku, w tym jego kubatury, czy wybudowano nowe fundamenty,
- uznanie, że stara część została docieplona od zewnątrz i wykończona tynkiem, podczas gdy cały dom został zbudowany na nowych fundamentach murem z pustaków silikatowych. Ocieplony jest jedynie niewielki fragment ściany frontowej wokół okna, gdzie zaplanowano wstawić duże przeszklone drzwi balkonowe w miejsce istniejącego okna oraz wokół drzwi frontowych a budynek jest w stałej rozbudowie,
- uznanie, że przedłożone oświadczenie o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane jest prawidłowe, podczas gdy plan zagospodarowania przestrzennego nie przewidywał żadnej zabudowy na działce a ponadto inwestor nie posiada zgody skarżącej na rozbudowę budynku mieszkalnego usytuowanego na jej nieruchomości;
- uznanie, że ekspertyza techniczna została wykonana w sposób prawidłowy podczas gdy jest nierzetelna i niepełna, brak w aktach pełnej dokumentacji,
- uznanie, że budynek nie stwarza zagrożenia dla życia lub zdrowia ludzi, podczas gdy instalacja elektryczna w rozbudowywanych budynku mieszkalnym jest stara nieprzystająca do obecnych standardów bezpieczeństwa i grozi wysokim ryzykiem powstania pożaru,
- uznanie, że budynek pozwala na bezpieczne użytkowanie obiektu zgodnie z dotychczasowym sposobem użytkowania, podczas gdy stwarza niebezpieczeństwo pożarowe i jest w złym stanie technicznym,
- uznanie wątpliwej jakości zeznań świadków za wiarygodne i stanowiące podstawę do rozstrzygnięcia;
3. art. 107 § 3 k.p.a. poprzez wydanie decyzji niekompletnej w zakresie braków w treści uzasadnienia i ograniczenie się wyłącznie do podstawy prawnej bez wskazania uzasadnienia faktycznego, w szczególności motywów uzasadniających udowodnienie w jakim zakresie doszło do podjęcia prac przez inwestora i czy takie prace spowodowały powiększenie budynku mieszkalnego.
Skarżąca zarzuciła także naruszenie przepisów prawa materialnego, a mianowicie art. 49f P.b. poprzez błędną jego wykładnię i niewłaściwe zastosowanie skutkujące uznaniem, że właściwą procedurą w niniejszej sprawie jest wprowadzenie uproszczonego postępowania legalizacyjnego w sytuacji, gdy budynek został wybudowany w latach 2001-2004 i do dnia dzisiejszego nie został ukończony. Decydująca data zakończenia budowy miała miejsce mniej niż 20 lat temu.
W odpowiedzi na skargę PWINB w Rzeszowie zawnioskował o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko zajęte w zaskarżonej decyzji.
W piśmie z 11 kwietnia 2023 r skarżąca podtrzymała wniesioną skargę i zawnioskowała o zawieszenie postępowania do czasu prawomocnego zakończenia postępowania, które toczyło się przed WSA w Rzeszowie pod sygn. akt II SA/Rz 1224/22.
Postanowieniem z dnia 20 czerwca 2023 r., sygn. akt II SA/Rz 466/23 WSA w Rzeszowa odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.
Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 12 października 2023 r., sygn. akt II OZ 571/23 oddalił zażalenie skarżącej złożone od ww. postanowienia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje;
Skarga jest niezasadna.
Przedmiotem kontroli Sądu jest decyzja PWINB z dnia 14 lutego 2023 r. utrzymująca w mocy decyzję PINB w [...] z dnia 18 listopada 2023 r. o udzieleniu pozwolenia na legalizację rozbudowy budynku mieszkalnego jednorodzinnego na dz. nr [...] w S., należącej do A.K.
Materialnoprawną podstawą kontrolowanej decyzji były przepisy art. 49i ust. 1 pkt 1 lit. a i b P.b.
Zgodnie z treścią art. 49i P.b. organ nadzoru budowlanego, w uproszczonym postępowaniu legalizacyjnym, wydaje:
1) decyzję o legalizacji, w przypadku gdy:
a) dokumenty legalizacyjne są kompletne lub ich niekompletność została usunięta zgodnie z postanowieniem, o którym mowa w art. 49h ust. 2, oraz
b) z ekspertyzy technicznej, o której mowa w art. 49g ust. 2 pkt 3, wynika, że stan techniczny obiektu budowlanego nie stwarza zagrożenia dla życia lub zdrowia ludzi oraz pozwala na bezpieczne użytkowanie obiektu budowlanego zgodne z dotychczasowym lub zamierzonym sposobem użytkowania;
2) decyzję o nakazie rozbiórki, w przypadku:
a) nieprzedłożenia dokumentów legalizacyjnych w wyznaczonym terminie wskazanym w postanowieniu, o którym mowa w art. 49g ust. 1,
b) niewykonania, w wyznaczonym terminie, postanowienia, o którym mowa w art. 49h ust. 2,
c) gdy z ekspertyzy technicznej, o której mowa w art. 49g ust. 2 pkt 3, wynika, że stan techniczny obiektu budowlanego stwarza zagrożenie dla życia lub zdrowia ludzi lub nie pozwala na bezpieczne użytkowanie obiektu budowlanego zgodne z dotychczasowym lub zamierzonym sposobem użytkowania.
2. Decyzja o legalizacji stanowi podstawę użytkowania obiektu budowlanego.
Warunkiem procedowania na podstawie art. 49i P.b. jest ostateczność postanowienia wydanego na podstawie art. 49f P.b. przez organy nadzoru budowlanego na wcześniejszym etapie legalizacyjnego postępowania uproszczonego.
W niniejszej sprawie postanowieniem z dnia 14.06.2022r. znak: PINB.5160.7.2022, działając na podstawie art. 49f ust. 1 pkt. 1, art. 49g ust. 1, 2, 3 P.b., Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] nałożył na właściciela i inwestora A.K. obowiązek przedłożenia nw. dokumentów legalizacyjnych rozbudowy budynku mieszkalnego jednorodzinnego położonego na działce o nr ewid. [...] w S., w terminie 150 dni od daty doręczenia postanowienia tj.:
1. oświadczenie, pod rygorem odpowiedzialności karnej, o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, o którym mowa w art. 32 ust. 4 pkt. 2 ustawy Prawo budowlane;
2. geodezyjną inwentaryzację powykonawczą obiektu budowlanego;
3. ekspertyzę techniczną sporządzoną przez osobę posiadającą odpowiednie uprawnienia budowlane (oraz zaświadczenie o wpisie na listę członków właściwej izby samorządu zawodowego) wskazującą, czy stan techniczny obiektu budowlanego:
a) nie stwarza zagrożenia dla życia lub zdrowia ludzi oraz,
b) pozwala na bezpieczne użytkowanie obiektu budowlanego zgodne z dotychczasowym lub zamierzonym sposobem użytkowania.
Postanowieniem ostatecznym z dnia 27,07.2022r. znak: OA.7722.9.1.2022, Podkarpacki Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał w mocy ww. postanowienie organu I instancji. Powyższe postanowienie zostało zaskarżone przez K.W. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie.
Nieprawomocnym wyrokiem z dnia 21 marca 2023 r., II SA/Rz 1224/22 WSA w Rzeszowie oddalił skargę skarżącej na ww. postanowienie. Wykonalność tego postanowienia nie została wstrzymana. Oznacza to, że wywołuje ono skutki prawne i organy nadzoru budowlanego zobligowane były do zbadania czy w zakreślonym terminie A.K. przedłożyła wymagane dokumenty legalizacyjne.
Przedmiotem kontrolowanego postępowania zakończonego decyzją PWINB z dnia 14 lutego 2023 r. pozostaje wyłącznie przesądzenie tego, czy obowiązki nałożone na inwestora postanowieniem PWINB z dnia 27 lipca 2022 r. nr OA.7722.9.1.2022 na podstawie art. 49f ust. 1 pkt 1 i art. 49g ust. 1, 2, 3 P.b. zostały wykonane w terminie.
Z uwagi na tak zakreślone granice sprawy, przedmiotem oceny Sądu nie mogły być podnoszone przez skarżącą okoliczności, które objęte są hipotezą art. 49f i art. 49g P.b. Uproszczone postępowanie legalizacyjne ma charakter etapowy. W pierwszej kolejności organ ustalając dopuszczalność uproszczonego trybu legalizacji nakłada postanowieniem wydanym na podstawie art. 49f i 49g P.b. na inwestora określone obowiązki.
Na kolejnym etapie postępowania organ nadzoru budowlanego związany jest wydanym ostatecznym postanowieniem, wobec czego jest uprawniony wyłącznie do sprawdzenia czy nałożone obowiązki zostały wykonane, nie mogąc odmiennie ocenić dopuszczalności uproszczonej legalizacji samowoli, daty jej popełnienia czy prawidłowości nałożonych obowiązków.
Sąd w całości akceptuje stanowisko organów, iż A.K. w terminie przedłożyła wymagane dokumenty legalizacyjne.
Zgodnie z postanowieniem Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia 14.06.2022r. znak: PINB.5160.7.2022, utrzymanym w mocy ostatecznym postanowieniem Podkarpackiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 27.07.2022r. znak: OA.7722.9.1.2022, nw. dokumenty:
1) oświadczenie pod rygorem odpowiedzialności karnej o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane tj. nieruchomością nr ewid. [...] w miejscowości S., gmina [...],
2) geodezyjną inwentaryzację powykonawczą budynku mieszkalnego o numerze porządkowym
[...] na działce nr ewid. [...] w S., sporządzoną przez geodetę uprawnionego inż. J.B. nr zaśw. [...] z dnia 12.12.1985r. wydanego przez GUGiK Warszawa, .
3) ekspertyzę techniczną sporządzoną przez mgr inż. H.O. posiadającego uprawnienia budowlane w specjalności konstrukcyjno-budowlanej nr [...] oraz aktualne zaświadczenie o wpisie na listę członków Okręgowej Izby Inżynierów Budownictwa nr [...] wskazującą, że stan techniczny obiektu budowlanego nie stwarza zagrożenia dla życia lub zdrowia ludzi oraz pozwala na bezpieczne użytkowanie obiektu budowlanego, zgodne z dotychczasowym i zamierzonym sposobem użytkowania.
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] dokonał sprawdzenia przedłożonych dokumentów, zgodnie z zapisami art. 49h ust. 1 ustawy Prawo budowalne, w myśl którego w trakcie uproszczonego postępowania legalizacyjnego organ nadzoru budowlanego sprawdza kompletność dokumentów legalizacyjnych oraz czy z ekspertyzy technicznej, o której mowa w art. 49g ust. 2 pkt. 3 wynika, że stan techniczny obiektu budowlanego nie stwarza zagrożenia dla życia lub zdrowia ludzi oraz pozwala na bezpieczne użytkowanie obiektu budowlanego zgodne z dotychczasowym lub zamierzonym sposobem użytkowania. Natomiast zgodnie z art. 49h ust. 2 w/w ustawy, w przypadku stwierdzenia niekompletności dokumentów legalizacyjnych organ nadzoru budowlanego wydaje postanowienie o obowiązku usunięcia niekompletności w wyznaczonym terminie.
Podkarpacki Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w prowadzonym postępowaniu odwoławczym w pełni podzielił stanowisko organu I instancji, iż przedłożone przez A.K. w wymaganym terminie dokumenty legalizacyjne rozbudowy budynku mieszkalnego jednorodzinnego położonego na działce o nr ewid. [...] w S. - są kompletne i spełniają kryterium zapisów art. 49h ust. 1 ustawy Prawo budowlane.
Z ekspertyzy technicznej sporządzonej przez mgr inż. H.O. wynika, że "oceniany budynek jest w zadawalającym stanie technicznym ze względu na główne elementy nośne jak ściany, stropy, fundamenty, nie stwarza zagrożenia dla życia i zdrowia ludzi i pozwala na bezpieczne użytkowanie obiektu budowlanego zgodnie z dotychczasowym i zamierzonym sposobem użytkowania".
Spełnienie ww wymagań uprawniało Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] do wydania zaskarżonej decyzji z dnia 18.11.2022r. znak: PINB.5160.7.2022, na podstawie art. 49i ust. 1 pkt. 1 lit. a i b ustawy Prawo budowlane.
Reasumując zaskarżona decyzja odpowiada prawu i nie ma podstaw do wyeliminowania jej z obrotu prawnego. Jeszcze raz należy podkreślić za PWINB, że zarzuty skarżącej nie miały wpływu na sposób rozstrzygnięcia sprawy i dlatego przy podejmowaniu niniejszej decyzji nie zostały uwzględnione. Organ II instancji rozstrzygał sprawę w zakresie objętym postępowaniem organu powiatowego i wydaną decyzją z dnia 18.11.2022r. znak: PINB.5160.7.2022. Sprawa okresu czasu, w którym została wykonana przedmiotowa rozbudowa, została już uprzednio rozstrzygnięta i przesądzona przez organ II instancji w ww. postanowieniu z dnia 27.07.2022r. znak: OA.7722.9.1.2022.
Dokument ekspertyzy technicznej wymagany podczas uproszczonej legalizacji obiektu budowlanego, został sporządzony przez osobę z odpowiednimi uprawnieniami budowlanymi. Uproszczona legalizacja obiektu budowlanego nie rozstrzyga kwestii odległości budynku od granicy działki, lecz poprzez ekspertyzę techniczną określa, że stan techniczny obiektu budowlanego nie stwarza zagrożenia dla życia lub zdrowia ludzi oraz pozwala na bezpieczne użytkowanie obiektu budowlanego zgodnie z dotychczasowym lub zamierzonym sposobem użytkowania. Przedłożona ekspertyza techniczna zawiera między innymi opis stanu istniejącego obiektu łącznie z instalacjami. Z ekspertyzy technicznej wynika jednoznacznie, że stan techniczny przedmiotowego budynku nie stwarza zagrożenia dla życia lub zdrowia ludzi oraz pozwala na bezpieczne użytkowanie zgodnie z dotychczasowym i zamierzonym sposobem użytkowania. Organ nadzoru budowlanego nie ma podstaw do kwestionowania stanowiska mgr inż. H.O. posiadającego uprawnienia budowlane do kierowania robotami budowlanymi bez ograniczeń w specjalności konstrukcyjno-budowlanej, legitymującego się aktualnym zaświadczeniem o wpisie do Okręgowej Izby Inżynierów Budownictw. W zakresie objętym ww. specjalnością, uprawnienia stanowią podstawę m.in. do sprawowania kontroli technicznej utrzymania obiektów budowlanych. Prawidłowość wykonania ekspertyzy technicznej, jej autor poświadczył własnymi uprawnieniami. Ponadto A.K., zgodnie z wymogiem procesowym, złożyła wymagane oświadczenie pod rygorem odpowiedzialności karnej, o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością nr ewid. [...] na cele budowlane. Z przedłożonej geodezyjnej inwentaryzacji powykonawczej sporządzonej przez uprawnionego geodetę inż. J.B. wynika, że przedmiotowy budynek mieszkalny jednorodzinny znajduje się w całości na działce o nr ewid. [...]. Ewentualne sprawy sporne z zakresu przebiegu granic działek mogą być rozpatrywane przez Wójta Gminy [...], oraz z powództwa cywilnego przez sąd powszechny.
W tym zakresie Sąd w całości przychyla się do stanowiska organów.
Należy zauważyć też ponadto, że w uproszczonym postępowaniu legalizacyjnym nie bada się zgodności samowoli budowlanej z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (a contrario z art. 49g P.b.).
Mając powyższe na uwadze Sąd na podstawie art. 151 P.p.s.a. skargę oddalił jako bezzasadną.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI