II SA/RZ 450/24

II SA/Rz 450/24 - Wyrok WSA w Rzeszowie
Data orzeczenia
2024-07-17
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2024-04-11
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie
Sędziowie
Joanna Zdrzałka /przewodniczący/
Maria Mikolik /sprawozdawca/
Piotr Godlewski
Symbol z opisem
6090 Budownictwo wodne, pozwolenie wodnoprawne
Hasła tematyczne
Wodne prawo
Sygn. powiązane
III OSK 2685/24 - Wyrok NSA z 2025-10-24
III SAB/Gl 144/24 - Wyrok WSA w Gliwicach z 2024-06-25
III OSK 2585/24 - Postanowienie NSA z 2024-11-21
Skarżony organ
Inne
Treść wyniku
oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 935
art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Dz.U. 2023 poz 775
art. 7, art. 7a, art. 10, art. 49, art. 77, art. 78, art. 80
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t. j.)
Dz.U. 2023 poz 1478
art. 396 ust. 1 pkt 8, art. 400 ust. 8, art. 407 ust. 1, ust. 2, art. 409 ust. 1, ust. 2 , ust. 6
Ustawa z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne (t. j.)
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący SWSA Joanna Zdrzałka Sędziowie WSA Piotr Godlewski WSA Maria Mikolik /spr./ Protokolant starszy specjalista Anna Mazurek-Ferenc po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 lipca 2024 r. sprawy ze skargi M. B. na decyzję Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w [...] Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie z dnia 15 lutego 2024 r. nr RZ.RUZ.4219.38.2023.JP w przedmiocie udzielenia pozwolenia wodnoprawnego - skargę oddala –
Uzasadnienie
Przedmiotem skargi M.B. (dalej: "Skarżąca") jest decyzja Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarski Wodnej w Rzeszowie (dalej: "Dyrektor" lub "organ odwoławczy") z dnia 15 lutego 2024 r. nr RZ.RUZ.4219.38.2023.JP wydana w sprawie udzielenia pozwolenia wodnoprawnego.
Jak wynika z akt sprawy, decyzją z dnia 22 grudnia 2022 r. nr 511/2022/ZUZ znak: RZ.ZUZ.1.4210.410.2022.Mko, Dyrektor Zarządu Zlewni Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie w [...] (dalej: "organ I instancji") udzielił Z. pozwoleń wodnoprawnych dla inwestycji pn.: "Rozbudowa i budowa drogi wojewódzkiej nr [...] od m. [...] do m. [...] od km około 5+645,74 do km około 7+426,57 wraz z odcinkami nawiązania oraz rozbiórką, budową, przebudową niezbędnej infrastruktury technicznej, budowli i urządzeń budowlanych".
Pismem z dnia 23 marca 2023 r. Skarżąca zwróciła się z wnioskiem o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od ww. decyzji. Wyjaśniła, że jako strona postępowania nie została zawiadomiona o wydaniu decyzji, ponieważ organ nie zamieścił stosownego obwieszczenia o tym fakcie w Biuletynie Informacji Publicznej.
Postanowieniem z dnia 17 maja 2023 r. Dyrektor odmówił Skarżącej przywrócenia terminu do wniesienia odwołania. Następnie postanowieniem z dnia 18 maja 2023 r. organ stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania. W wyniku rozpoznania skargi na to postanowienie, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie wyrokiem z dnia 2 listopada 2023 r., sygn. akt II SA/Rz 1186/23 uchylił zaskarżone postanowienie, stwierdzając, że nie doszło do skutecznego zrealizowania obowiązku z art. 49 k.p.a., z uwagi na brak powiadomienia w sposób zwyczajowo przyjęty o wydaniu decyzji w miejscowości K. oraz ze względu na brak publikacji obwieszczenia o wydaniu decyzji w Biuletynie Informacji Publicznej Urzędu Gminy [....], a w związku z tym odwołanie Skarżącej winno podlegać merytorycznemu rozpoznaniu.
Natomiast w przedmiotowym odwołaniu Skarżąca podniosła, że wykonanie wyniesionego korpusu drogi na nasypie przy [...], nowego mostu na [...] i drogi na nasypie za osiedlem [...] ograniczy naturalne rozlewisko [...] od strony północnej, tj. od ul. [...]. Powyższe działania spowodują zagrożenie powodziowe dla osiedla [...] oraz dla nowo powstającego osiedla przy ul. [...] w [...]. Ten sam problem dotyczyć będzie budynków przy ul. [...] i ul. [...] w [....]. W ocenie Skarżącej, wykonanie drogi na terenie zalewowym samo w sobie spowoduje, że nowa droga będzie zalewana podczas każdej powodzi. Skarżąca zwróciła uwagę, że działki zlokalizowane przy rzece [...] w miejscu planowanej drogi od mostu w [...] do mostu w ciągu ul. [...], w trakcie każdej powodzi są zalewane, gdyż jest to naturalne rozlewisko rzeki [...]. Wybudowanie drogi na terenie zalewowym spowoduje, że zostaną zlikwidowane naturalne tereny stanowiące rozlewisko rzeki [...]. Z kolei regulacja [...], zakolektorowanie cieku oraz wykonanie korpusu na nasypie ograniczy naturalne rozlewisko [...] od strony północnej oraz zwiększy zagrożenie powodziowe dla budynków przy ul. [...], przy ul. [...] od strony ul. [...] w [....], budynków w [....] i [...] przy [...] zlokalizowanych przed mostem [...], budynków w [...] przy moście od strony ul. [...] w [...].. Ograniczenie rozlewiska [...] za mostem w [...] od strony od strony planowanej drogi przyczyni się do wzrostu zagrożenia powodziowego dla mieszkańców budynków zlokalizowanych przed mostem w [...], czyli ul. [...], ul. [...]. Skarżąca zarzuciła także organowi, że w toku postępowania nie rozpatrzył wszystkich dowodów, w tym nie uwzględnił zapisów opracowanego przez Wody Polskie dokumentu pn.: "Określenie zagrożenia powodziowego w zlewni cieków: [...]".
W wyniku rozpoznania powyższego odwołania, Dyrektor wymienioną na wstępie decyzją z dnia 15 lutego 2024 r., działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz.U. z 2023 r. poz. 775 z późn. zm.; dalej: "k.p.a.") w związku z art. 14 ust. 4 ustawy z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne (tekst jedn. Dz.U. z 2023 r. poz. 1478 z późn. zm.; dalej: "u.P.w."), utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy.
W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy wskazał, że z załączonego do wniosku o wydanie pozwolenia wodnoprawnego operatu wynika, że na obszarach szczególnego zagrożenia powodzią od rzeki [...] zaplanowano m.in. wykonanie korpusu drogowego drogi wojewódzkiej, przebudowę drogi gminnej, budowę dodatkowych jezdni, przebudowę i budowę zjazdów publicznych indywidualnych oraz wykonanie fundamentów, podpór i przęseł obiektów mostowych M1 i M2. W dalszej kolejności organ zwrócił uwagę na znaczenie operatu w postępowaniu mającym na celu udzielenie pozwolenia wodnoprawnego. Podkreślił, że operat został opracowany przez specjalistów z branży drogowej, melioracyjnej, elektrycznej, mostowej, sanitarnej i teletechnicznej posiadających stosowne uprawnienia. Dane zawarte w tym dokumencie stanowiły podstawę techniczną wydanej decyzji i nie zgłoszono wobec nich jakichkolwiek uwag czy zastrzeżeń w trakcie prowadzonego postępowania. Z akt sprawy wynika ponadto, że organ I instancji przed udzieleniem wnioskowanych pozwoleń wodnoprawnych uzyskał pozytywną opinię Wydziału Koordynacji Ochrony Przed Powodzią i Suszą Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w [....] co do zapisów analizy hydrologiczno-hydraulicznej wykonanej dla omawianej inwestycji oraz opracowanego modelu hydraulicznego. Dodatkowo, w toku postępowania wyjaśniającego organ I instancji uzyskał potwierdzenie, że rozwiązania projektowe odnoszące się do działań zaplanowanych w ramach inwestycji nie kolidują z obecnie realizowaną inwestycją pn.: "Zabezpieczenie przed powodzią miasta [....] i gm. [...] poprzez kształtowanie koryta rzeki [...]. [...] - etap I - odcinkowa przebudowa - kształtowanie przekroju podłużnego i poprzecznego koryta rzeki [...] na długości 8,62 km na terenie miejscowości: [...], gm. [...], [...], gm. [...], woj. [...]". Z uzasadnienia decyzji wynika ponadto, że organ I instancji przed wydaniem decyzji przeanalizował kwestię wpływu planowanych do wykonania urządzeń wodnych i innych obiektów budowlanych oraz zamierzonego korzystania z wód na ustalenia wynikające z obowiązującego wówczas Planu gospodarowania wodami na obszarze dorzecza Wisły, zatwierdzonego przez Radę Ministrów w dniu 18 października 2016 r. (Dz. U. z 2016 r., poz. 1911 ze zm.).
Organ zaznaczył również, że Skarżąca nie sprecyzowała w swoim odwołaniu, które dane, informacje czy obliczenia zawarte w treści powołanego opracowania powinny zostać przeanalizowane w toku postępowania wyjaśniającego oraz jaki jest ich związek z udzielonymi przez organ I instancji pozwoleniami wodnoprawnymi. W tym kontekście wyjaśnił także, że organ może odmówić udzielenia pozwolenia wodnoprawnego tylko w sytuacjach ściśle określonych prawem. Taka sytuacja ma miejsce m.in. w przypadku naruszaniu przez pozwolenie wodnoprawne ustaleń planu gospodarowania wodami na obszarze dorzecza i innych dokumentów z zakresu ochrony środowiska, ustaleń miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego, decyzji o warunkach zabudowy i decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego oraz wymagań ochrony zdrowia ludzi, środowiska, ochrony przyrody i dóbr kultury wpisanych do rejestru zabytków oraz wynikających z przepisów ustawy i przepisów odrębnych. Jednakże w ocenie organu odwoławczego, dowody zgromadzone w przedmiotowej sprawie nie wskazują, aby wnioskowane pozwolenie wodnoprawne miało naruszać ustalenia dokumentów wymienionych w art. 396 ust. 1 pkt 1-7 u.P.w.
Końcowo organ podkreślił, że decyzja w zakresie pozwolenia wodnoprawnego jest decyzją wstępną, wymaganą do złożenia właściwego wniosku o uzyskanie decyzji na realizację samej inwestycji drogowej - zgodnie z art. 11d pkt 9 ww. ustawy o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych (tekst jedn. Dz.U. z 2023 r. poz. 162 z późn. zm.). Dopiero decyzja wydana w przedmiocie zezwolenia na realizację inwestycji przesądza, czy inwestycja może zostać zrealizowana w określonej lokalizacji, a zatem determinuje, czy będą wykonane urządzenia wodne i inne obiekty budowlane określone w decyzji.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie Skarżąca zarzuciła organowi naruszenie przepisów art. 7, art. 7a, art.77, art. 78 k.p.a. poprzez nie rozpatrzenie w postępowaniu wszystkich dowodów, a także brak dokonania zawiadomienia o wydaniu decyzji, o którym mowa w art. 49 § 2 k.p.a.
W uzasadnieniu podniosła, że organ w dalszym ciągu nie zawiadomił o wydaniu decyzji, ponieważ obwieszczenie o jej wydaniu nadal nie zostało opublikowane w BIP Urzędu Miejskiego w [...], jak też w jakikolwiek sposób ogłoszone w miejscowości w sołectwie [...], a w konsekwencji czego pozostali zainteresowani mieszkańcy [...] nie zostali poinformowani o wydaniu tej decyzji. Skarżąca ponowiła również dotychczasowe zarzuty odnośnie zwiększenia zagrożenia powodziowego w związku z planowana inwestycją. Zarzuciła, że organy obydwu instancji nie dokonały żadnych własnych ustaleń dotyczących wpływu przedmiotowej inwestycji na zagrożenie powodziowe, w tym nie zweryfikowały twierdzeń o brak kolizji planowanej inwestycji z obecnie realizowaną inwestycją pn.: "Zabezpieczenie przed powodzią miasta [....] i gm. [...] poprzez kształtowanie koryta rzeki [...]". Podniosła również, że to organ jest w posiadaniu opracowania, o którym wspomniała w odwołaniu, a które zostało przez niego zlecone w celu redukcji zagrożeń powstałych w wyniku powodzi opadowych i błyskawicznych w zlewni [...] i w tym też celu winno zostać uwzględnione. Ponadto organ nie wziął pod uwagę, że w rzecze [...] swoje siedliska ma żółw błotny, który podlega pełnej ochronie.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor wniósł o jej oddalenie, podtrzymując w całości dotychczasowe stanowisko. Ponadto odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 49 § 2 k.p.a., wyjaśnił, że obwieszczeniem z dnia 20 lutego 2024 r. nr RZ.RUZ.4219.38.2023.JP, zawiadomiono o wydaniu zaskarżonej decyzji utrzymującej w mocy decyzję Dyrektora Zarządu Zlewni Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie w [...] z dnia 22 grudnia 2022 r. udzielającą pozwolenia wodnoprawnego. Wskazał, że obwieszczenie zostało przekazane do Starosty [...] celem udostępnienia w BIP organu lub powiadomienia w sposób zwyczajowo przyjęty w powiecie [...], a także do Burmistrza [...] celem udostępnienia w BIP organu oraz powiadomienie w sposób zwyczajowo przyjęty w mieście [...] i w miejscowości [.....]. Zarówno Starosta [...] jaki i Burmistrz [...] poinformowali o spełnieniu powyższych zaleceń. Organ zaznaczył, że dodatkowo udostępnił przedmiotowe obwieszczenie w BIP organu oraz na tablicy ogłoszeń organu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje:
W myśl art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz. U. z 2022 r. poz. 2492 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
Na mocy art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2024 r. poz. 935; dalej: P.p.s.a.) uwzględnienie skargi następuje w przypadku: naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy, a także w przypadku stwierdzenia przyczyn powodujących nieważność kontrolowanego aktu lub wydania tego aktu z naruszeniem prawa. W przypadku uznania, że skarga nie ma uzasadnionych podstaw podlega ona oddaleniu, na podstawie art. 151 P.p.s.a. Stosownie natomiast do art. 134 § 1 P.p.s.a. sąd wydaje rozstrzygnięcie w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Po rozpoznaniu sprawy w wyżej wskazanych granicach Sąd stwierdził, że skarga jako niezasadna podlega oddaleniu.
W pierwszej kolejności należy wyjaśnić, że zaskarżona decyzja została wydana po rozpoznaniu odwołania M.B. w wyniku wyroku WSA w Rzeszowie z 2 listopada 2023 r. II SA/Rz 1186/23, na mocy którego uchylono postanowienie Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w Rzeszowie z 18 maja 2023r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania od decyzji Dyrektora Zarządu Zlewni Wód Polskich w [....] nr 511/2022/ZUZ z 22 grudnia 2022 r. w sprawie udzielenia pozwolenia wodnoprawnego w związku z realizacją inwestycji pn.: Rozbudowa i budowa drogi wojewódzkiej nr [...] od m. [...] do m. [...] od km 5+645,74 do km 7+426,57.
W wyroku tym WSA w Rzeszowie stwierdził po pierwsze, że decyzja Dyrektora Zarządu Zlewni z 22 grudnia 2022r. została doręczona za zwrotnym potwierdzeniem odbioru pełnomocnikowi inwestora, co oznacza, że weszła do obrotu prawnego. Po drugie WSA wskazał, że Organ II instancji przyjął nieprawidłowo, że odwołanie Skarżącej zostało wniesione z uchybieniem terminu. Odwołanie zostało bowiem wniesione po wejściu decyzji do obrotu prawnego a przed upływem czternastodniowego terminu, o którym mowa w art. 49 § 2 zd. 2 k.p.a. Z tego powodu nie zachodziły podstawy do stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania, które powinno podlegać merytorycznemu rozpoznaniu.
Oceniając zaskarżoną decyzję pod względem jej zgodności z prawem należy stwierdzić, że Organ II instancji w pełni zrealizował zalecenia, jakie wynikały z ww. wyroku WSA w Rzeszowie. Przede wszystkim rozpoznał merytorycznie odwołanie Skarżącej oraz zrealizował obowiązki wynikające z art. 10 i art. 49 k.p.a. Należy wskazać, że po przekazaniu odpisu prawomocnego wyroku o sygn. II SA/Rz 1186/23 Organ II instancji w drodze obwieszczenia poinformował strony postępowania, że w związku z prawomocnym wyrokiem WSA w Rzeszowie z 2 listopada 2023r. II SA/Rz 1186/23 rozpatrywane jest odwołanie M.B. od decyzji Dyrektora Zarządu Zlewni Wód Polskich w [....] nr 511/2022/ZUZ z dnia 22.12.2022 r. znak: RZ.ZUZ.l.4210.410.2022.MKo w sprawie udzielenia pozwoleń wodnoprawnych na lokalizowanie na obszarach szczególnego zagrożenia powodzią nowych przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko oraz nowych obiektów budowlanych, wykonanie urządzeń wodnych, usługę wodną, prowadzenie przez wody powierzchniowe płynące obiektów mostowych, rurociągów, przewodów w rurociągach osłonowych, regulację wód rzeki [...], kształtowanie nowych koryt potoku [...], prowadzenie przez wody inne niż śródlądowe drogi wodne napowietrznych linii energetycznych i linii telekomunikacyjnych, wykonanie urządzeń odwadniających obiekty budowlane o zasięgu niewykraczającym poza granice terenu, którego zakład jest właścicielem, w związku z inwestycją pn.: "Rozbudowa i budowa drogi wojewódzkiej nr [...] od m. [...] do m. [....] od km około 5+645,74 do km około 7+426,57 wraz z odcinkami nawiązania oraz rozbiórką, budową, przebudową niezbędnej infrastruktury technicznej, budowli i urządzeń budowlanych.
Obwieszczenie w tym przedmiocie zostało opublikowane zarówno na tablicach ogłoszeń, jak i w Biuletynach Informacji Publicznej następujących organów: Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w [....], Powiatu [....] i Urzędu Miejskiego w [....]. Stronom zapewniono więc możliwość czynnego udziału w postępowaniu na etapie odwołania od decyzji Organu I instancji w przedmiocie udzielenia pozwolenia wodnoprawnego poprzez poinformowanie o toczącym się postępowaniu i jego przebiegu.
Odnośnie zaskarżonej decyzji Organ II instancji poza bezpośrednim doręczeniem decyzji Skarżącej oraz pełnomocnikowi Inwestora zawiadomił strony postępowania o wydaniu decyzji w drodze obwieszczeń, poprzez ich opublikowanie na tablicach ogłoszeń oraz w Biuletynach Informacji Publicznej następujących organów: Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w [...], Powiatu [...] i Urzędu Miejskiego w[...].. Obwieszczenie o wydaniu zaskarżonej decyzji zostało również opublikowane w miejscowości [...] na tablicach przy skrzyżowaniu, przy drodze wojewódzkiej, przystanku i w pobliżu kościoła. Należy więc stwierdzić, że Organ II instancji w pełni zrealizował wymogi, wynikające z obowiązku zawiadomienia stron o wydanym rozstrzygnięciu w drodze obwieszczeń w sposób przewidziany w art. 49 k.p.a. Z tej przyczyny Sąd ocenił zarzut skargi, dotyczący naruszenia art. 49 § 2 k.p.a. jako niezasadny.
Niezasadne są również zarzuty skargi, dotyczące naruszenia art. 7, art. 7a, art. 77 i art. 78 k.p.a., gdyż sposób rozpoznania odwołania, który doprowadził do utrzymania w mocy decyzji Organu I instancji w pełni odpowiada prawu.
Należy przypomnieć, że zgodnie z art. 407 ust. 1 P.w. pozwolenie wodnoprawne wydaje się na wniosek, do którego należy dołączyć m.in. operat wodnoprawny. Zatem to treść złożonego wniosku wraz z obligatoryjnymi załącznikami, wymienionymi w art. 407 ust. 2 P.w. wyznacza przedmiot postępowania a tym samym i zakres pozwolenia wodnoprawnego. Nie budzi wątpliwości, że operat wodnoprawny jest podstawowym dowodem w sprawie, o czym świadczy treść art. 400 ust. 8 P.w., zgodnie z którym, pozwolenia wodnoprawne wydaje się na podstawie operatu wodnoprawnego oraz zgromadzonych w toku postępowania dowodów, dokumentów i informacji. Zatem operat wodnoprawny jest podstawowym dokumentem pozwalającym na weryfikację zgodności planowanego przedsięwzięcia, dla którego wymagane jest pozwolenie wodnoprawne z przepisami ustawy Prawo wodne. Operat wodnoprawny jest szczególnego rodzaju dokumentem. Z jednej strony ma on charakter wysoce techniczny i specjalistyczny, co zbliża go funkcją do opinii biegłego, z drugiej natomiast jest on przedkładany przez stronę postepowania, a więc podmiot z istoty zainteresowany korzystnym zakończeniem postępowania, czyli uzyskaniem pozwolenia wodnoprawnego. W ujęciu modelowym należy przyjąć, że ustawodawca zdecydował, iż wszystkie istotne dane i parametry zamierzenia, na które wymagane jest pozwolenie wodnoprawne, zobowiązany jest podać inwestor, natomiast rzeczą organu jest je zweryfikować pod kątem kompletności, rzetelności oraz prawdziwości, albowiem to na podstawie właśnie tych informacji organ będzie kształtował treść pozwolenia wodnoprawnego, a przez to sytuację prawną jego adresata oraz podmiotów trzecich, na które planowane przedsięwzięcie będzie oddziaływać. Prowadzący postępowanie organ jest zobowiązany ocenić informacje przedłożone przez inwestora w operacie wodnoprawnym, a w razie jakichkolwiek wątpliwości podjąć adekwatne czynności procesowe w ramach postępowania dowodowego, tak aby można było rozstrzygnąć, czy projektowany sposób korzystania z wód spełnia wymogi, określone w art. 396 ust. 1 P.w. oraz nadać pozwoleniu wodnoprawnemu treść wymaganą art. 403 P.w.
W niniejszej sprawie Organy wywiązały się w sposób zgodny z wymogami wynikającymi z art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. z obowiązku oceny mocy dowodowej przedłożonego operatu wodnoprawnego.
Zgodnie z art. 409 ust. 1 P.w., część opisowa operatu, w dostosowaniu do rodzaju działalności, której dotyczy pozwolenie wodnoprawne, zawiera:
1) oznaczenie zakładu ubiegającego się o wydanie pozwolenia, jego siedziby i adresu;
2) wyszczególnienie:
a) celu i zakresu zamierzonego korzystania z wód,
b) celu i rodzaju planowanych do wykonania urządzeń wodnych lub robót,
c) rodzaju urządzeń pomiarowych oraz znaków żeglugowych,
d) rodzaju i zasięgu oddziaływania zamierzonego korzystania z wód lub planowanych do wykonania urządzeń wodnych,
e) stanu prawnego nieruchomości usytuowanych w zasięgu oddziaływania zamierzonego korzystania z wód lub planowanych do wykonania urządzeń wodnych, z podaniem siedzib i adresów ich właścicieli, zgodnie z ewidencją gruntów i budynków,
f) obowiązków ubiegającego się o wydanie pozwolenia wodnoprawnego w stosunku do osób trzecich;
3) opis urządzenia wodnego, w tym podstawowe parametry charakteryzujące to urządzenie i warunki jego wykonania, oraz jego lokalizację za pomocą informacji o nazwie lub numerze obrębu ewidencyjnego z numerem lub numerami działek ewidencyjnych oraz współrzędnych;
4) charakterystykę wód objętych pozwoleniem wodnoprawnym;
5) charakterystykę odbiornika ścieków lub wód opadowych lub roztopowych objętego pozwoleniem wodnoprawnym;
6) ustalenia wynikające z:
a)planu gospodarowania wodami na obszarze dorzecza,
b)planu zarządzania ryzykiem powodziowym, (szczegółowy pis prowadzionych robót w zakrsie obsarw szczególnego zagrożenia powodzią;
c)planu przeciwdziałania skutkom suszy,
d)programu ochrony wód morskich,
e)krajowego programu oczyszczania ścieków komunalnych,
f)planu lub programu rozwoju śródlądowych dróg wodnych o szczególnym znaczeniu transportowym;
7) określenie wpływu planowanych do wykonania urządzeń wodnych lub korzystania z wód na wody powierzchniowe oraz wody podziemne, w szczególności na stan tych wód i realizację celów środowiskowych dla nich określonych;
8) wielkość przepływu nienaruszalnego, sposób jego obliczania oraz odczytywania jego wartości w miejscu korzystania z wód;
9) wielkość średniego niskiego przepływu z wielolecia (SNQ) lub zasobu wód podziemnych;
10) planowany okres rozruchu, sposób postępowania w przypadku rozruchu, zatrzymania działalności lub awarii urządzeń istotnych dla realizacji pozwolenia wodnoprawnego, a także rozmiar i warunki korzystania z wód oraz urządzeń wodnych w tych sytuacjach wraz z maksymalnym, dopuszczalnym czasem ich trwania;
11) informację o formach ochrony przyrody utworzonych lub ustanowionych na podstawie przepisów ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody, występujących w zasięgu oddziaływania zamierzonego korzystania z wód lub planowanych do wykonania urządzeń wodnych. – poza formami ochrony przyrody
Stosownie do art. 409 ust 2 P.w. część graficzna operatu zawiera:
1) plan urządzeń wodnych i zasięg oddziaływania zamierzonego korzystania z wód lub planowanych do wykonania urządzeń wodnych, wraz z ich powierzchnią, naniesiony na mapę sytuacyjno-wysokościową terenu, z oznaczeniem nieruchomości;
2) zasadnicze przekroje podłużne i poprzeczne urządzeń wodnych oraz koryt wód płynących w zasięgu oddziaływania tych urządzeń;
3) schemat rozmieszczenia urządzeń pomiarowych oraz znaków żeglugowych;
4) schemat funkcjonalny lub technologiczny urządzeń wodnych.
Jak stanowi art. 409 ust. 6 P.w., operat, na podstawie którego wydaje się pozwolenie wodnoprawne na odprowadzanie do wód lub do urządzeń wodnych - wód opadowych lub roztopowych, ujętych w otwarte lub zamknięte systemy kanalizacji deszczowej służące do odprowadzania opadów atmosferycznych (w tym zakresie podlegało t uzupełnieniu) albo w systemy kanalizacji zbiorczej w granicach administracyjnych miast, oprócz odpowiednich danych, o których mowa w ust. 1 i 2, zawiera:
1) maksymalną ilość wód opadowych lub roztopowych odprowadzonych do wód wyrażoną w m3/s;
2) czas wyrażony w dniach, kiedy następuje odprowadzanie wód opadowych lub roztopowych do wód;
3) średnią ilość wód opadowych lub roztopowych wyrażoną w m3/rok; (pkt 1-3 objęte uzupełnieniem)
4) powierzchnię rzeczywistą i zredukowaną zlewni odwadnianej przez każdy wylot;
5) informację, czy wody opadowe lub roztopowe są ujmowane w system kanalizacji zbiorczej;
6) ilość wód opadowych lub roztopowych odprowadzanych do systemów kanalizacji zbiorczej z terenów uszczelnionych wyrażoną w m3;
7) rodzaj urządzeń do retencjonowania wody z terenów uszczelnionych i ich pojemność;
8) stosunek pojemności urządzeń do retencjonowania wody z terenów uszczelnionych do rocznego odpływu z terenów uszczelnionych.
Należy pamiętać, że operat wodnoprawny powinien zawierać te wszystkie elementy, które rzutują na prawidłowe ustalenie danych w udzielanym pozwoleniu wodnoprawnym. Przepis art. 409 ust. 1 P.w. wskazuje, jakie informacje powinien zawierać operat wodnoprawny, ale wyraźnie stwierdza, że zawartość ta powinna być dostosowana do rodzaju działalności, której dotyczy pozwolenie wodnoprawne (tak wyrok WSA w Rzeszowie z 28 listopada 2019 r. II SA/Rz 998/19, dost. baza CBOSA). W ocenie Sądu przedłożony wraz z wnioskiem operat spełnia wymogi stawiane przez art. 409 P.w. Należy zwrócić uwagę, że w toku postępowania przed Organem I instancji Wnioskodawca wzywany był do uzupełnienia wniosku oraz operatu wodnoprawnego. W pierwszej kolejności Wnioskodawca na skutek wezwania Organu przedstawił decyzję Burmistrza [....] z [...] listopada 2022r. nr [...] o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedmiotowej inwestycji, w której stwierdzono brak potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko dla przedsięwzięcia pn.: "Rozbudowa i budowa drogi wojewódzkiej nr [...] od m. [...] do m. [...] od km około 5+645,74 do km około 7+426,57 wraz z odcinkami nawiązania oraz rozbiórką, budową, przebudową niezbędnej infrastruktury technicznej, budowli i urządzeń budowlanych". Wezwanie do uzupełnienia wniosku w tym zakresie było w pełni prawidłowe, bowiem stosownie do art. 407 ust. 2 pkt 2 P.w. decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach należy dołączyć do wniosku jeżeli jest wymagana. Ponadto, zgodnie z art. 72 ust. 1 pkt 6 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 1094 z późn. zm., dalej: ustawa środowiskowa), wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach następuje przed uzyskaniem pozwolenia wodnoprawnego. Istotą decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach jest określenie środowiskowych uwarunkowań realizacji przedsięwzięcia (tak art. 71 ust. 1 ustawy środowiskowej). W decyzji środowiskowej, wydawanej po przeprowadzeniu oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko określa się między innymi rodzaj i miejsce realizacji przedsięwzięcia, istotne warunki korzystania ze środowiska w fazie realizacji i eksploatacji lub użytkowania przedsięwzięcia, ze szczególnym uwzględnieniem konieczności ochrony cennych wartości przyrodniczych, zasobów naturalnych i zabytków oraz ograniczenia uciążliwości dla terenów sąsiednich oraz wymagania dotyczące ochrony środowiska konieczne do uwzględnienia w dokumentacji wymaganej do wydania decyzji (tak art. 82 ust. 1 pkt 1 lit.a, b i c ustawy środowiskowej).
Decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach wiąże organ wydający pozwolenie wodnoprawne, stosownie do art. 86 ust. 1 pkt 2 ustawy środowiskowej. Z tego względu, obowiązkiem inwestora jest załączyć decyzję środowiskową do wniosku o wydanie pozwolenia wodnoprawnego. Zgodność projektowanego pozwolenia wodnoprawnego z decyzją o środowiskowych uwarunkowaniach weryfikuje się w formule normatywnej wyznaczonej treścią art. 396 ust. 1 pkt 8 P.w., a więc w kontekście spełnienia przez planowaną inwestycję określonych w decyzji środowiskowych wymagań ochrony zdrowia ludzi, środowiska, ochrony przyrody i dóbr kultury wpisanych do rejestru zabytków oraz wynikających z przepisów ustawy oraz przepisów odrębnych. Negatywna weryfikacja w tym zakresie musi skutkować odmową wydania pozwolenia wodnoprawnego na podstawie art. 399 ust. 1 pkt 1 P.w. (tak wyrok WSA w Rzeszowie z 1 września 2021r. II SA/Rz 324/21, dost. baza CBOSA). W niniejszej sprawie tego rodzaju okoliczności nie stwierdzono.
Należy również zwrócić uwagę, że Organ I instancji wzywał wnioskodawcę do doprecyzowania wniosku w zakresie lokalizacji inwestycji na terenach zagrożenia powodzią, wskazując na rozbieżności pomiędzy zasięgiem terenu zagrożonego powodzią przedstawionym w operacie oraz wynikającym z Map Zagrożenia Powodziowego (MZP). W reakcji na powyższe Wnioskodawca doprecyzował wniosek w oparciu o zaktualizowane Mapy Zagrożenia Powodziowego (MZP), opublikowane przez Ministerstwo Środowiska i Klimatu z 22 października 2020r. Wnioskodawca w wyniku wezwania Organu doprecyzował treść operatu wodnoprawnego w zakresie dotyczącym lokalizowania na obszarach szczególnego zagrożenia powodzią obiektów budowlanych, urządzeń wodnych oraz robót, szczegółowo wymienionych w operacie. Uzupełnił również operat wodnoprawny o dane, wymagane w przytoczonym powyżej art. 409 ust. 6 P.w. Przedstawił również informacje o formach ochrony przyrody, znajdujących się w najbliższej odległości od planowanego przedsięwzięcia. Co istotne, planowana droga znajduje się poza obszarami chronionego krajobrazu, parku krajobrazowego, rezerwatów, parków narodowych, obszarów Natura 2000. W najbliższej odległości od planowanej drogi znajdują się wymienione w operacie pomniki przyrody. Jednak nie stwierdzono znaczącego oddziaływania inwestycji na najbliższe formy ochrony przyrody. Należy również zwrócić uwagę, że przedłożony operat wodnoprawny zawiera analizę hydrologiczno-hydrauliczną, w której to w odniesieniu do potoku [...], [...] przedstawiono obliczenia hydrauliczne w celu oszacowania wartości poziomu wody. Analizowano stan istniejący oraz stan projektowany w celu oszacowania wpływu projektowanego obiektu na piętrzenie wód oraz warunki panujące w korycie. Po przeprowadzeniu obliczeń i analiz stwierdzono, że projektowana inwestycja nie wpłynie na zwiększenie poziomu rzeki [...] w obszarze oddziaływania wody Q=1%. Po przeanalizowaniu poziomu wody w rejonie odcinka drogowego, który znajduje się najbliżej rzeki poziom wody nie uległ zwiększeniu. W odniesieniu do potoku [...] stwierdzono, że zaprojektowany obiekt jest w stanie w sposób bezpieczny prowadzić wody o przepływie miarodajnym przy minimalnym akceptowalnym oddziaływaniu na teren sąsiedni. Jest zgodny z wymaganiami rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 30 marca 2000r w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać drogowe obiekty inżynierskie i ich usytuowanie. Odnośnie rowów (przepust P1 i P5) wskazano, że światła przepustów zaprojektowano dla przepływu wody z prawdopodobieństwem wystąpienia 1% (raz na 100 lat). Stwierdzono, źe zaprojektowany przepust (P1) będzie w sposób bezpieczny prowadził wody pod korpusem drogi, nie będzie powodował blokowania przepływu wód zalewania terenów przyległych. Odnośnie przepustu P5 wskazano, że projektowany przepust jest w stanie w sposób bezpieczny prowadzić wody miarodajne. Zaprojektowany przepust o określonych parametrach hydraulicznych będzie w sposób bezpieczny prowadził wody pod korpusem drogi, nie będzie powodował blokowania przepływu wód. Wnioski poparto szczegółowymi obliczeniami hydrologicznymi. Należy więc stwierdzić, że kwestia lokalizacji ww. inwestycji na terenach zagrożenia powodziowego została gruntownie zbadana przez Organy a stawiane w skardze zarzuty nie potwierdziły się w świetle zgromadzonego materiału dowodowego – tj. operatu wodnoprawnego wraz z analizą hydrologiczno-hydrauliczną. Należy pamiętać, że choć operat wodnoprawny załączany do wniosku o udzielenie pozwolenia wodnoprawnego jest niewątpliwie dokumentem sformalizowanym, bazującym na wiedzy fachowej, to w sensie formalnym ma on status dokumentu prywatnego (tak trafnie wyrok NSA z 1 października 2015 r., II OSK 220/14, CBOSA). Zatem Organy rozpatrujące wniosek o udzielenie pozwolenia wodnoprawnego nie są zwolnione od jego oceny pod względem prawidłowości i kompletności mając na uwadze, że są wyspecjalizowanymi organami administracji publicznej, właściwymi w sprawach gospodarowania wodami i z tego względu także dysponującymi w istotnym zakresie wiedzą fachową z tej dziedziny. W niniejszej sprawie Organy z obowiązku oceny operatu wodnoprawnego się wywiązały, o czym świadczy zgromadzona dokumentacja, w tym uzupełnienia operatu, przedstawiane na wezwania Organu I instancji.
Stwierdzić należy, że decyzja organu I instancji z 22 grudnia 2022 r. zawiera niezbędne elementy decyzji o pozwoleniu wodnoprawnym, o których mowa w art. 403 ust. 1 i 2 P.w. W pozwoleniu wodnoprawnym ustalono cel projektowanych do wykonania urządzeń wodnych i innych robót, cel i zakres korzystania z wód, warunki wykonywania uprawnienia oraz obowiązki niezbędne ze względu na ochronę zasobów środowiska, interesów ludności i gospodarki, w zasięgu oddziaływania zamierzonego korzystania z wód lub planowanych do wykonania urządzeń wodnych. W szczególności sentencja zawiera opis urządzeń wodnych, w tym podstawowe parametry charakteryzujące te urządzenia, i warunki ich wykonania oraz lokalizację za pomocą informacji o nazwie lub numerze obrębu ewidencyjnego z numerem lub numerami działek ewidencyjnych oraz współrzędnych. Określono usługi wodne polegające na odprowadzaniu wód opadowych i roztopowych, ujętych w otwarte lub zamknięte systemy kanalizacji deszczowej służące do odprowadzania opadów atmosferycznych, do wód płynących rzeki [...] i potoku [...] projektowanymi wylotami z układu kanalizacji deszczowej zamkniętej i rowów szczelnych. Wyznaczono warunki prowadzenia przez wody powierzchniowe płynące obiektów mostowych, rurociągów, przewodów w rurociągach osłonowych.
Nie ustalono okresu obowiązywania pozwolenia wodnoprawnego, gdyż stosownie do art. 400 ust. 6 P.w. obowiązek ten nie dotyczy pozwoleń wodnoprawnych na wykonanie urządzeń wodnych, pozwoleń wodnoprawnych na regulację wód, pozwoleń wodnoprawnych na zmianę ukształtowania terenu na gruntach przylegających do wód, mającą wpływ na warunki przepływu wód, pozwoleń wodnoprawnych na lokalizowanie na obszarach szczególnego zagrożenia powodzią nowych przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko lub nowych obiektów budowlanych oraz pozwoleń wodnoprawnych na wykonywanie robót lub obiektów budowlanych mających wpływ na zmniejszenie naturalnej retencji terenowej.
W tym stanie sprawy Sąd uznał, że zaskarżona decyzja i poprzedzająca ją decyzja Organu I instancji odpowiadają obowiązującym przepisom prawa z i tej przyczyny skargę oddalił na podstawie art. 151 P.p.s.a.