II SA/Rz 416/25

II SA/Rz 416/25 - Wyrok WSA w Rzeszowie
Data orzeczenia
2025-07-02
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2025-03-26
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie
Sędziowie
Elżbieta Mazur-Selwa
Jerzy Solarski /przewodniczący/
Karina Gniewek-Berezowska /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6329 Inne o symbolu podstawowym 632
Hasła tematyczne
Pomoc społeczna
Skarżony organ
Prezes Rady Ministrów
Treść wyniku
Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 935
art. 145 § 1 pkt 1 lit. a
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Dz.U. 2023 poz 1429
art. 63 ust. 1-3
Ustawa z dnia 7 lipca 2023 r. o świadczeniu wspierającym
Dz.U. 2024 poz 323
art. 17 ust. 1 pkt 4, ust. 5 pkt 2 lit. a
Ustawa z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący SNSA Jerzy Solarski Sędziowie WSA Elżbieta Mazur-Selwa WSA Karina Gniewek - Berezowska /spr./ Protokolant starszy specjalista Anna Mazurek-Ferenc po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 2 lipca 2025 r. sprawy ze skargi M. R. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Rzeszowie z dnia 29 stycznia 2025 r. nr SKO.4111/16/2025 w przedmiocie odmowy przyznania świadczenia pielęgnacyjnego uchyla zaskarżoną decyzję i decyzję Burmistrza [...] z dnia 7 stycznia 2025 r. nr ŚR.7.ŚP.2025.
Uzasadnienie
Przedmiotem skargi M.R. (dalej: "Skarżąca") jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Rzeszowie (dalej: "SKO", "Kolegium") z 29 stycznia 2025 r. nr SKO.4111/16/2025 wydana w przedmiocie odmowy przyznania prawa do świadczenia pielęgnacyjnego.
W podstawie prawnej organ powołał art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2024 r., poz. 572 ze zm. - dalej: "k.p.a.") w zw. z art. 63 ustawy z dnia 7 lipca 2023 r. o świadczeniu wspierającym (Dz. U. z 2023 r., poz. 1429 ze zm. - dalej: "u.ś.w."), w zw. z art. 17 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (tj. Dz. U. z 2024 r., poz. 323 ze zm. - dalej: "u.ś.r.").
Jak wynika z uzasadnienia i akt administracyjnych sprawy Skarżąca 4 grudnia 2024 r. wystąpiła do Burmistrza [...] (dalej: "Burmistrz", "organ I instancji") z wnioskiem o ustalenie prawa do świadczenia pielęgnacyjnego, na zasadach obowiązujących do 31 grudnia 2023 r., w związku z opieką nad ojcem S.R.
Po rozpoznaniu powyższego wniosku Burmistrz decyzją z 7 stycznia 2025 r., nr ŚR.7.ŚP.2025, odmówił M.R. przyznania prawa do świadczenia pielęgnacyjnego, w związku z opieką nad niepełnosprawnym ojcem S.R., który legitymuje się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności.
Organ I instancji wskazał, że S.R. legitymuje się orzeczeniem Powiatowego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w R. z [...] sierpnia 2023 r. nr [...] z którego wynika, że nie da się ustalić od kiedy istnieje niepełnosprawność. Z tej przyczyny organ uznał, że nie została spełniona przesłanka z art. 17 ust. 1b u.ś.r., dotycząca momentu powstania niepełnosprawności osoby wymagającej opieki (tj. nie później niż do ukończenia 18. roku życia lub w trakcie nauki w szkole lub w szkole wyższej, jednak nie później niż do ukończenia 25. roku życia).
Burmistrz wskazał, że zaistniała także druga negatywna przesłanka do przyznania świadczenia a mianowicie brak jest możliwości zastosowania art. 63 ust. 3 u.ś.w., z uwagi na fakt, że przepis ten mówi o możliwości przedłużenia prawa do świadczenia pielęgnacyjnego w sytuacji, gdy osoba wymagająca opieki otrzymuje kolejne orzeczenie o niepełnosprawności, nie zaś w sytuacji gdy takie orzeczenie otrzymuje współmałżonek osoby wymagającej opieki.
W odwołaniu złożonym od powyższej decyzji Skarżąca zwróciła się o przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu opieki nad ojcem. Wyjaśniła, że ze względu na wiek i stan zdrowia wymaga on całodobowej opieki. Przedstawiła rodzaj i zakres czynności pielęgnacyjnych wykonywanych przez nią przy ojcu. Zwróciła także uwagę, że jej matka jest również osobą niepełnosprawną w stopniu znacznym i wymaga opieki.
Wskazaną na wstępie decyzją z 29 stycznia 2025 r. SKO w Rzeszowie utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję.
Kolegium przytoczyło treść art. 63 u.ś.w. oraz art. 17 ust. 1 u.ś.r. (w brzmieniu dotychczasowym, tj. do 31 grudnia 2023 r.). Wyjaśniło, że bezspornym jest, że wnioskodawczyni jest córką osoby wymagającej opieki. Jej ojciec legitymuje się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności - orzeczenie Powiatowego Zespołu do Spraw orzekania o Niepełnosprawności z [...] sierpnia 2023 r. nr [...]. Z wymienionego orzeczenia wynika, że nie da się ustalić od kiedy istnieje niepełnosprawność, natomiast ustalony stopień niepełnosprawności datuje się od 18 lipca 2023 r. Orzeczenie wydano na stałe. Dodatkowo bezspornym jest, że ojciec Skarżącej pozostaje w związku małżeńskim z A.R., która legitymowała się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności – orzeczenie Powiatowego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w R. z [...] sierpnia 2022 r., zaliczające ją do znacznego stopnia niepełnosprawności. Z orzeczenia tego wynikało, że nie da się ustalić daty powstania niepełnosprawności, zaś ustalony stopień niepełnosprawności stwierdzono od 31 maja 2021 r. Orzeczenie wydano do dnia 31 sierpnia 2024 r.
Kolegium wyjaśniło także, że nie jest sporne, że na podstawie decyzji SKO w Rzeszowie z 12 lutego 2024 r., nr SKO.4111/90/2024, przyznano Skarżącej prawo do świadczenia pielęgnacyjnego w związku z opieką nad ojcem S.R., legitymującym się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności od 1 listopada 2023 r. do 31 grudnia 2023 r. w wysokości 2.458,00 zł; od 1 stycznia 2024 r. do 31 sierpnia 2024 r. w wysokości 2.988,00 zł. Kolejno, na podstawie decyzji Burmistrza z 24 września 2024 r. nr ŚR.817.Śp.2024 zmieniono z urzędu ww. decyzję SKO w części dotyczącej czasookresu przyznania świadczenia pielęgnacyjnego, w ten sposób, że prawo to przyznano na okres od 1 września 2024 r. do dnia wydania kolejnego ostatecznego orzeczenia A.R. - żony S.R., nie dłużej jednak niż do ostatniego dnia szóstego miesiąca następującego po dacie określającej tę ważność w wysokości 2.988,00 zł miesięcznie.
Z kolei, na mocy orzeczenia o stopniu niepełnosprawności Powiatowego Zespołu Do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w R. z [...] listopada 2024 r., nr [...], A.R. zaliczono do znacznego stopnia niepełnosprawności, ze wskazaniami konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji. Z ww. orzeczenia wynika, że nie da się ustalić daty powstania niepełnosprawności, zaś ustalony stopień niepełnosprawności datuje się od 31 maja 2021 r. Orzeczenie wydano na stałe.
W tak ustalonych okolicznościach SKO stwierdziło, że wydanie decyzji odmownej przez organ I instancji, w związku z datą, w której ustalono stopień niepełnosprawności u ojca odwołującej się, stanowiło naruszenie art. 17 ust. 1b u.ś.r. Organ pierwszej instancji, dokonał błędnej wykładni art. 17 ust. 1b u.ś.r. winien bowiem uwzględnić w tym zakresie wyrok Trybunału Konstytucyjnego z 21 października
2024 r., sygn. K 38/13. Organ ma obowiązek badać czy wnioskodawca spełnia warunki do przyznania tego świadczenia z pominięciem kryterium momentu powstania niepełnosprawności, jako uniemożliwiającego pozyskanie tego świadczenia.
SKO zauważyło, że w sprawie bezsporne jest także faktyczne sprawowanie przez odwołującą się całodobowej, długotrwałej opieki nad ojcem, w związku z czym nie podejmuje ona zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej.
Odnosząc się natomiast do kolejnej przesłanki odmowy przyznania przez organ I instancji świadczenia pielęgnacyjnego - dotyczącej braku możliwości przedłużenia prawa do świadczenia pielęgnacyjnego w sytuacji, gdy współmałżonek osoby wymagającej opieki otrzymuje kolejne orzeczenie o niepełnosprawności, nie zaś osoba wymagająca opieki, jako negatywnej przesłanki przyznania wnioskowanego świadczenia, SKO stwierdziło, że zasadnie odmówiono przyznania prawa do świadczenia pielęgnacyjnego.
Przytaczając treść art. 63 ust. 1-3 u.ś.w. Kolegium podkreśliło, że przepis ten nie przewiduje możliwości zachowania prawa do świadczenia pielęgnacyjnego na zasadach obowiązujących do 31 grudnia 2023 r., w przypadku, gdy małżonkowi osoby wymagającej opieki zostało wydane nowe orzeczenie o stopniu niepełnosprawności albo orzeczenie o niepełnosprawności. Przepis ten ogranicza się do sytuacji wydania nowego orzeczenia o stopniu niepełnosprawności albo orzeczenia o niepełnosprawności osobie, nad którą sprawowana jest opieka.
W ocenie SKO organ I instancji zasadnie odmówił wnioskodawczyni przyznania prawa do świadczenia pielęgnacyjnego, z powodu niespełnienia przesłanki z art. 63 ust. 3 u.ś.w.
M.R. nie zgodziła się z powyższą decyzją i złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie. Wskazała na stan zdrowia obojga rodziców, którzy są osobami leżącymi i niepełnosprawnymi w stopniu znacznym, wymagającymi całodobowej opieki. Zwróciła się o rozstrzygnięcie przez Sąd słuszności pozbawienia ich prawa do świadczenia pielęgnacyjnego i pozytywne rozpatrzenie sprawy.
W odpowiedzi na skargę Kolegium wniosło o jej oddalenie i podtrzymało dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
W ocenie sądu skarga zasługiwała na uwzględnienie.
Stosownie do art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 1627) w zw. z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 935, dalej: p.p.s.a.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej, stosując środki określone w ustawie. Kontrola sądu polega na zbadaniu, czy przy wydawaniu zaskarżonego aktu nie doszło do rażącego naruszenia prawa dającego podstawę do stwierdzenia jego nieważności, naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania, naruszenia prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy oraz naruszenia przepisów postępowania administracyjnego w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Sąd nie jest przy tym związany zarzutami i wnioskami skargi ani powołaną podstawą prawną, zgodnie z dyspozycją art. 134 § 1 p.p.s.a. Sąd nie rozstrzyga sprawy administracyjnej merytorycznie, lecz ocenia zgodność aktu z prawem.
Przedmiotem kontroli była decyzja odmawiająca przyznania prawa do świadczenia pielęgnacyjnego na podstawie art. 63 ustawy z 7 lipca 2023 r. o świadczeniu wspierającym ( Dz.U. z 2023 r., poz. 1429 ) w zw. z art. 17 ustawy z 28 listopada o świadczeniach rodzinnych ( Dz.U. z 2024 r., poz. 323).
Zgodnie z tym przepisem:
1. W sprawach o świadczenie pielęgnacyjne i specjalny zasiłek opiekuńczy, o których mowa w ustawie zmienianej w art. 43 w brzmieniu dotychczasowym, do których prawo powstało do dnia 31 grudnia 2023 r., stosuje się przepisy dotychczasowe.
2. Osoby, którym przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy, albo od dnia wejścia w życie niniejszej ustawy, na zasadach obowiązujących do dnia 31 grudnia 2023 r., przyznane zostało co najmniej do dnia 31 grudnia 2023 r. prawo do świadczenia pielęgnacyjnego albo specjalnego zasiłku opiekuńczego, o których mowa w ustawie zmienianej w art. 43 w brzmieniu dotychczasowym, zachowują, na zasadach obowiązujących do dnia 31 grudnia 2023 r., prawo odpowiednio do świadczenia pielęgnacyjnego albo specjalnego zasiłku opiekuńczego nie dłużej jednak niż do końca okresu, na który prawo zostało przyznane, z uwzględnieniem ust. 3 i 4.
3. Osoby, o których mowa w ust. 2, zachowują prawo odpowiednio do świadczenia pielęgnacyjnego albo specjalnego zasiłku opiekuńczego na zasadach obowiązujących do dnia 31 grudnia 2023 r., również w przypadku, gdy osobie nad którą sprawują opiekę zostało wydane nowe orzeczenie o stopniu niepełnosprawności albo orzeczenie o niepełnosprawności. Warunkiem zachowania prawa odpowiednio do świadczenia pielęgnacyjnego albo specjalnego zasiłku opiekuńczego na zasadach określonych w zdaniu pierwszym jest złożenie wniosku o nowe orzeczenie o stopniu niepełnosprawności albo o niepełnosprawności w terminie 3 miesięcy od dnia następującego po dniu, w którym upłynął termin ważności dotychczasowego orzeczenia o stopniu niepełnosprawności albo orzeczenia o niepełnosprawności, a następnie złożenie wniosku o ustalenie prawa odpowiednio do świadczenia pielęgnacyjnego albo specjalnego zasiłku opiekuńczego w terminie 3 miesięcy, licząc od wydania orzeczenia o stopniu niepełnosprawności albo o niepełnosprawności.
Odmawiając przyznania świadczenia pielęgnacyjnego Organy zgodnie przyjęły, że przepis ten dotyczy wyłącznie osoby wymagającej opieki i wydanego względem niej orzeczenia o znacznym stopniu niepełnosprawności, podczas gdy w niniejszej sprawie problem dotyczył orzeczenia o znacznym stopniu niepełnosprawności współmałżonka.
Literalna wykładnia tego przepisu prowadzi do wniosków jakie przyjęły Organy, nie mniej jednak uwzględniając zasady przyznawania świadczenia pielęgnacyjnego na wcześniejszych warunkach, zasadę pewności obrotu prawnego, zaufania obywatela do organów państwa, a także poczucie stabilności, Sąd opowiada się za wykładnią celowościową. Sąd stwierdza, że sytuacji, w której w dacie ubiegania się o świadczenie pielęgnacyjne na poprzednio obowiązujących zasadach, wnioskodawca spełniał wszystkie warunki do przyznania świadczenia pielęgnacyjnego i spełnia je nadal nie można odmówić jego przedłużenia prawa na zasadach określonych w 63 ust. 3 ustawy o świadczeniu wspierającym, tylko z tego powodu, że współmałżonek osoby wymagającej opieki legitymował się przez pewien czas orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności wydanym na określny czas, które następnie zostało przedłużone na czas nieoznaczony, a data powstania niepełnosprawności była wcześniejsza od daty wystąpienia z wnioskiem o przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego przez wnioskodawcę.
Podstawę prawną decyzji Kolegium z 12 lutego 2024 r., Nr SKO.4111/90/2024 o przyznaniu Skarżącej prawa do świadczenia pielęgnacyjnego stanowiły przepisy ustawy z dnia 28 listopada 2013 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. z 2023 r. poz. 390 z późn. zm., dalej: u.ś.r.). Stosownie do tych przepisów po spełnieniu przez osobę sprawującą opiekę warunków niepodejmowania zatrudnienia lub rezygnacji z niego oraz niepobierania świadczeń zastępujących dochody (art. 17 ust. 1 i 5 u.ś.r.), a przez osobę wymagającą opieki warunku legitymowania się stosownym orzeczeniem o niepełnosprawności, prawo do świadczenia pielęgnacyjnego można było uzyskać na czas nieokreślony, chyba że orzeczenie o niepełnosprawności lub orzeczenie o stopniu niepełnosprawności zostało wydane na czas określony, wówczas świadczenie było ustalane na okres do ostatniego dnia miesiąca, w którym upływał termin ważności orzeczenia.
W przedmiotowej sprawie bezspornym jest, że Skarżąca jako córka S.R. legitymującego się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności wydanym na stałe, spełniała przesłanki wynikające z art. 17 ust. 1 pkt 4 u.ś.r.
W sprawie nigdy nie było również wątpliwości co do tego, że Skarżąca opiekę wykonywała w sposób należyty, jak również, że w tym celu zrezygnowała z pracy.
Na czas wydania decyzji z 12 lutego 2024 r., Nr SKO.4111/90/2024 nie było również wątpliwości co do tego, że współmałżonka osoby wymagającej opieki, matka Skarżącej – A.R. także legitymowała się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności, z tym zastrzeżeniem, że było to orzeczenie terminowe wydane do 31 sierpnia 2024 r. Z tego powodu świadczenie pielęgnacyjne zostało przyznane zgodnie z art. 24 ust. 3 u.ś.r. do tej daty. Decyzją Burmistrza [...] z 24 września 2024 r. w oparciu o art. 6bb ustawy z 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnieniu osób niepełnosprawnych zmieniono decyzję Kolegium w zakresie czasokresu przyznania świadczenia pielęgnacyjnego przyznając go na dalszy okres tj. od 1 września 2024 r. do dnia kolejnego, ostatecznego orzeczenia A.R. Takie zostało wydane w dniu [...] listopada 2024 r. stwierdzając u wyżej wymienionej znaczny stopień niepełnosprawności na stałe od dnia 31 maja 2021 r.
Z powyższego zatem wynika, że Skarżąca składając jeszcze w dniu 23 listopada 2023 r. wniosek o przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu opieki nad ojcem spełniała wszystkie ustawowe przesłanki do przyznania tego świadczenia i te same przesłanki spełniała w dacie kolejnego wniosku z 4 grudnia 2024 r.
Problem jednak w tym, że na skutek terminowego orzeczenia znacznego stopnia niepełnosprawności matki Skarżącej – współmałżonka osoby wymagającej opieki świadczenie pielęgnacyjne przyznawane było kilkoma decyzjami, a następnie zaskarżoną decyzją odmówiono przyznania świadczenia z tej przyczyny, że zmieniły się dotychczasowe przepisy o przyznawaniu świadczenia pielęgnacyjnego, a przepisy intertemporalne wprowadzonego w miejsce świadczenia pielęgnacyjnego, świadczenia wspierającego nie przewidują kontynuacji świadczenia pielęgnacyjnego na dotychczasowych warunkach w przypadku, gdy z wnioskiem ubiega się dalszy krewny, a orzeczenie dotyczy współmałżonka osoby wymagającej opieki.
Sąd nie zgadza się z tą interpretacją. Jak zaznaczono Skarżącą w dacie 23 listopada 2023 r. spełniała wszystkie przesłanki do przyznania świadczenia pielęgnacyjnego i sytuacja faktyczna w zasadzie się nie zmieniła.
Ustawodawca w art. 63 ust. 2 i 3 ustawy o świadczeniu wspierającym ustalił zasady ochrony praw nabytych dla osób, którym wcześniej przyznano prawo do przedmiotowego świadczenia. Przepisy te miały na celu zapewnienie stabilności i przewidywalności prawa. Zasada ochrony praw nabytych zapewnia ochronę praw podmiotowych, zarówno publicznych jak i prywatnych nabytych w drodze skonkretyzowanych decyzji, przyznających świadczenia, jak i praw nabytych in abstracto (zgodnie z ustawą przed zgłoszeniem wniosku o ich przyznanie), a także ekspektatyw maksymalnie ukształtowanych, tj. takich, które spełniają wszystkie zasadnicze przesłanki ustawowe nabycia praw pod rządami danej ustawy bez względu na stosunek do nich późniejszej ustawy (Trybunał Konstytucyjny: orzeczenie z 11 lutego 1992 r. sygn. K 14/91 i wyrok z 22 czerwca 1999 r. sygn. K 5/99). Powyższa zasada sprowadza się do takiego nakazu stanowienia i stosowania prawa, by obywatel mógł układać swoje sprawy w zaufaniu, że nie naraża się na skutki prawne, których nie mógł przewidzieć w momencie podejmowania decyzji (wyrok Trybunału Konstytucyjnego z 2 czerwca 1999 r. sygn. K 34/98). Sąd utożsamia się z tymi poglądami.
Te przepisy intertemporalne były przedmiotem rozważań sądów administracyjnych. I tak, w wyroku WSA w Rzeszowie z dnia 21 stycznia 2025 r. sygn. II SA/Rz 1287/24 wyrażono zapatrywanie, zgodnie z którym pogląd, że prawo do zasiłku pielęgnacyjnego nie powinno być ustalane na czas nieokreślony w sytuacji, gdy orzeczenie dla współmałżonka osoby wymagającej opieki zostało wydane na czas określony, nie znajduje podstawy prawnej. Z kolei w wyroku WSA w Rzeszowie z 27 listopada 2024 r. sygn. II SA/Rz 772/24 stwierdzono, że nowe orzeczenie o stopniu niepełnosprawności albo orzeczenie o niepełnosprawności osoby, nad którą sprawuje się opiekę to także - w rozumieniu art. 63 ust. 3 ustawy o świadczeniu wspierającym - nowe orzeczenia o stopniu niepełnosprawności albo orzeczenie o niepełnosprawności małżonka tej osoby.
Sąd przychyla się do tego stanowiska.
Analizowany przypadek wskazuje na to, że utrata ważności orzeczenia o niepełnosprawności podopiecznego nie jest jedyną możliwą przyczyną utraty przez opiekuna prawa do świadczenia pielęgnacyjnego. Sytuacją odnoszącą analogiczny skutek jest również utrata ważności orzeczenia o niepełnosprawności przez małżonka osoby niepełnosprawnej, bowiem zgodnie z art. 17 ust. 5 pkt 2 lit. a ustawy o świadczeniach rodzinnych w brzmieniu obowiązującym do dnia 31 grudnia 2023 r. świadczenie pielęgnacyjne nie przysługuje, jeśli osoba wymagająca opieki pozostaje w związku małżeńskim z osobą nielegitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności. Wobec jednoznacznego brzmienia ww. przepisu, w przypadku gdy świadczenie pielęgnacyjne przyznawane było z tytułu sprawowania opieki nad osobą, która pozostawała w związku małżeńskim z osobą, która legitymowała się terminowym orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności (nawet jeśli osoba, nad którą opieka była sprawowana była osobą niepełnosprawną w stopniu znacznym na stałe) koniecznym było przyznanie prawa do świadczenia pielęgnacyjnego na okres, którego datę końcową determinował nie termin ważności orzeczenia podopiecznego lecz jego małżonka. W takim przypadku, jeśli opiekun chciał utrzymać prawo do świadczenia na dalszy okres, konieczne było uzyskanie nowego orzeczenia o niepełnosprawności dla małżonka osoby niepełnosprawnej i ponowne wystąpienie z wnioskiem o przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego.
Z powyższego opisu wynika zatem, iż sytuacja osób, które utraciły prawo do świadczenia pielęgnacyjnego w związku z upływem terminu ważności orzeczenia o niepełnosprawności jest analogiczna, identyczna z sytuacją osób, które prawo do tego świadczenia utraciły w związku z upływem terminu ważności orzeczenia małżonka podopiecznego.
Niezasadnym byłoby zatem różnicowanie sytuacji takich osób, skoro sytuacje te są identyczne, a jedynie wynikają z odmiennych podstaw prawnych (w przypadku upływu okresu ważności orzeczenia podopiecznego utrata prawa do świadczenia wynika z art. 24 u.ś.r. a w przypadku małżonka - z wynikającego z tego faktu spełnienia się przesłanki negatywnej określonej w art. 17 ust. 5 pkt 2 lit. a u.ś.r.)
Uregulowania zawarte w art. 63 ust. 1-3 ustawy o świadczeniu wspierającym zawierają zatem lukę prawną, którą należy uzupełnić stosując wykładnię funkcjonalną i celowościową. Zarówno z brzmienia art. 63 ustawy o świadczeniu wspierającym, jak i z uzasadnienia do projektu ustawy jednoznacznie wynika, iż celem istnienia tych uregulowań była ochrona praw nabytych opiekunów osób niepełnosprawnych, które przed lub po wejściu w życie ustawy o świadczeniu wspierającym posiadały lub nabyły prawo do świadczenia pielęgnacyjnego na zasadach obowiązujących do dnia 31 grudnia 2023 r. Skoro zatem cel tych przepisów jest jednoznaczny, to uznać należy za słuszne nierozróżnianie analogicznych sytuacji, które jedynie za swe źródło mają po prostu odmienną podstawę prawną, ale skutek ten sam - utrata uprawnienia do świadczenia pielęgnacyjnego wynikająca z okoliczności, za które opiekun do niego uprawniony odpowiedzialności nie ponosi.
Zasadnym zatem jest uznanie, iż w wyniku uzupełnienia wykładni językowej art. 63 ust. 1-3 ustawy o świadczeniu wspierającym możliwe jest ponowne przyznanie prawa do świadczenia pielęgnacyjnego osobie, która utraciła je w związku z upływem okresu ważności orzeczenia o znacznym stopniu niepełnosprawności małżonka osoby niepełnosprawnej, nad którą sprawowała ona opiekę, o ile oczywiście pozostałe warunki określone w tych przepisach zostaną spełnione (a w przedmiotowej sprawie taka sytuacja właśnie ma miejsce).
Z tych przyczyn Sąd orzekł, jak w wyroku, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a w zw. z art. 135 p.p.s.a.