II OSK 1987/06

II OSK 1987/06 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2008-02-05
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2006-12-19
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Barbara Adamiak /przewodniczący/
Leszek Kamiński /sprawozdawca/
Maria Czapska - Górnikiewicz
Symbol z opisem
6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne
Budowlane prawo
Sygn. powiązane
VII SA/Wa 786/06 - Wyrok WSA w Warszawie z 2006-09-06
Skarżony organ
Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
art. 174, 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Dz.U. 2003 nr 207 poz 2016
art. 5. art. 4, art. 28 ust. 2, art. 3 pkt 20
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r.  - Prawo budowlane - tekst jednolity
Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
art. 146  par. 2, art. 16, art. 151  par. 2, art. 151 w zw. z art. 145  par. 1 pkt 147 c
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Barbara Adamiak Sędziowie Sędzia NSA Maria Czapska – Górnikiewicz Sędzia del. WSA Leszek Kamiński (spr.) Protokolant Andżelika Borek po rozpoznaniu w dniu 5 lutego 2008 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej M. S. – M. i R. M. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 6 września 2006 r. sygn. akt VII SA/Wa 786/06 w sprawie ze skargi M. S. – M. i R. M. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] marca 2006 r., nr [...] w przedmiocie stwierdzenia wydania decyzji z naruszeniem prawa – po wznowieniu postępowania oddala skargę kasacyjną.
Uzasadnienie
Wyrokiem z dnia 6 września 2006 r., sygn. akt VII SA/Wa 786/06, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę M. S.-M. i R. M. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] marca 2006 r. w przedmiocie stwierdzenia wydania decyzji z naruszeniem prawa – po wznowieniu postępowania. W uzasadnieniu wyroku Sąd przytoczył następujące okoliczności faktyczne i prawne sprawy.
Wojewoda Ś. decyzją z dnia [...] grudnia 2005 r., znak: [...], stwierdził, po wznowieniu postępowania, że decyzja ostateczna Wojewody Ś. z dnia [...] grudnia 2004 r., znak [...], uchylająca decyzję Prezydenta Miasta J. z dnia [...] listopada 2004 r., znak [...] o odmowie udzielenia pozwolenia na budowę pawilonu handlowego z przyłączami mediów, parkingiem i zagospodarowaniem terenu w J. przy ul. [...] na działce nr [...] i orzekająca o udzieleniu pozwolenia na tę inwestycję została wydana z naruszeniem prawa. Po rozpoznaniu odwołania M. S.-M. i R. M. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] marca 2006 r. utrzymał w mocy decyzję organu I instancji, nie dopatrując się w decyzji Wojewody Ś. z dnia [...] grudnia 2004 r. wad materialnych, niezapewnienie zaś stronom czynnego udziału w sprawie spowodowało, że decyzja została wydana z naruszeniem prawa, nie miało to jednak wpływu na merytoryczny wynik postępowania, gdyż w wyniku rozpoznania sprawy z uwzględnieniem pominiętej strony zapadłaby decyzja odpowiadająca w swej istocie decyzji dotychczasowej.
Skargę na decyzję ostateczną wnieśli M. S.-M. i R. M., domagając się jej uchylenia i zarzucając jej naruszenie art. 146 § 2 k.p.a. oraz art. 140 i art. 144 k.c. a także art. 5 ust. 1 pkt 9 Prawa budowlanego. Zdaniem skarżących zapisy planu są nieprecyzyjne i nie zostały szczegółowo wyjaśnione, a organ II instancji nie odniósł się do zarzutu, że decyzja o pozwoleniu na budowę narusza ich uzasadnione interesy, bowiem jej realizacja spowoduje ograniczenie dostępu światła dziennego do pomieszczeń skarżących, wywoła wstrząsy, drgania, hałas, zanieczyszczenie terenu. Ponadto skarżący powołali wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16 listopada 2004 r., sygn. akt OSK 786/04, publ. ONSAiWSA nr 4 poz. 86 z 2005 r., zgodnie z którym organ, rozpoznając wniosek o wydanie decyzji o pozwoleniu na budowę obiektu przy granicy z sąsiednią nieruchomością powinien uwzględnić konstytucyjny obowiązek równego traktowania stron, jak również przepis, że właściciel nieruchomości powinien powstrzymać się od działań, które zakłóciłyby korzystanie z nieruchomości sąsiednich ponad przeciętną miarę. W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego podtrzymał swoje stanowisko i wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, wyrokiem z dnia 6 września 2006 r., oddalając skargę, uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie. W uzasadnieniu zaskarżonego wyroku Sąd ocenił, że wobec niezawinionego przez strony braku ich udziału w postępowaniu zakończonym decyzją ostateczną prawidłowo wznowiono postępowanie, a następnie organy obu instancji wykazały, że wadliwość procesowa decyzji ostatecznej nie wpłynęła na prawidłowe zastosowanie w sprawie prawa materialnego. Ponadto Sąd podzielił argumentację organów, że przedmiotowa inwestycja, wbrew stanowisku skarżących, nie wymagała opracowania raportu oddziaływania na środowisko, jest też zgodna z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, a zatwierdzony projekt i pozwolenie na budowę nie naruszają prawa. Zdaniem Sądu podnoszone przez skarżących uciążliwości: hałas, zanieczyszczenie terenu będzie można ocenić na etapie eksploatacji inwestycji. Natomiast ochrona uzasadnionych interesów osób trzecich powinna opierać się wyłącznie na obiektywnej ocenie dotyczącej przestrzegania obowiązujących przepisów prawa, a w szczególności wymagań techniczno-budowlanych oraz innych norm dotyczących budowy. Odnosząc się do powołanego przez skarżących orzeczenia Naczelnego Sądu Administracyjnego, Sąd stwierdził, iż orzeczenie zapadło w stanie faktycznym, który dotyczył budowy w ostrej granicy, co nie znajduje odniesienia w niniejszej sprawie. Sąd dostrzegł uchybienie kontrolowanej i poprzedzającej ją decyzji, które jednak, w ocenie Sądu, nie wpłynęły na wynik sprawy. Zdaniem Sądu organ w sentencji powinien obok stwierdzenia, że decyzja została wydana z naruszeniem prawa zawrzeć zapis, że nie uchyla jej, bo w wyniku wznowienia mogłaby zapaść wyłącznie decyzja odpowiadająca w istocie decyzji dotychczasowej. Sąd wskazał, że takie ustalenie organy obu instancji zawarły w uzasadnieniu decyzji.
Skargę kasacyjną od powyższego wyroku opartą na przesłankach z art. 174 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a., złożyli M. S.-M. i R. M., wnosząc o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie do ponownego rozpoznania oraz o zasądzenie kosztów postępowania. Zaskarżonemu wyrokowi zarzucono naruszenie przepisów postępowania, a to:
1/ art. 151 w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. poprzez oddalenie skargi, mimo rażącego naruszenia przez organy administracji przepisów art. 146 § 2 k.p.a. wskutek wadliwego przyjęcia, że trafny jest pogląd tych organów, iż w wyniku uchylenia decyzji Wojewody Ś. z dnia [...] grudnia 2005 r. mogłaby zapaść wyłącznie decyzja odpowiadająca w swej treści decyzji z dnia [...] grudnia 2004 r., mimo nieprzeprowadzenia postępowania wyjaśniającego co do istoty sprawy, a w szczególności niesprawdzenia twierdzeń i zarzutów skarżących,
2/ art. 5 ust. 1 pkt 9 Prawa budowlanego poprzez błędną wykładnię tego przepisu i wyrażenie niezasadnego poglądu, że:
a/ ocena w zakresie poszanowania i uzasadnionych interesów skarżących będzie możliwa dopiero na etapie użytkowania inwestycji, a nie w fazie jej projektowania,
b/ naruszenie interesów skarżących może być ocenione wyłącznie przez pryzmat naruszenia przepisów techniczno-budowlanych bądź innych unormowań dotyczących budowy.
W uzasadnieniu skargi kasacyjnej podniesiono, że Sąd nie odniósł się do zarzutu skargi, iż bez przeprowadzenia jakiegokolwiek postępowania i sprawdzenia zarzutów skarżących nie można zasadnie przewidywać, iż po przeprowadzeniu postępowania wznowieniowego co do istoty sprawy mogłaby zapaść decyzja taka sama, jak kwestionowana w podaniu o wznowienie postępowania. Zaskarżonemu wyrokowi zarzucono lakoniczne uzasadnienie w zakresie zarzutów z art. 146 § 2 i 149 § 2 k.p.a. oraz niezasadne przyjęcie w nim, iż istnieją przesłanki zastosowania z art. 146 § 2 k.p.a. W skardze kasacyjnej wskazane zostało, że skarżący podnosili - posiłkując się opinią Architektonicznego Biura Projektów - iż bez przeprowadzenia odpowiednich badań nie można zasadnie przyjąć, że bez ich przeprowadzenia a tym samym sprawdzenia zarzutów skarżących nie można zastosować uregulowań zawartych w art. 146 § 2 k.p.a. Ponadto Sąd nie odniósł się do powołanych w skardze, a wcześniej w odwołaniu wyroków: wyroku Sądu Najwyższego z dnia 7 lipca 1994 r., sygn. akt IIIARN 26/94 i wyroku NSA z dnia 25 listopada 1998 r., sygn. akt SA 540/88. W skardze kasacyjnej podniesiono również, że błędne jest stanowisko, iż dopiero na etapie eksploatacji inwestycji będzie można ocenić jej uciążliwość. Takie stwierdzenie narusza art. 5 ust. 1 pkt 9 Prawa budowlanego, ponieważ z treści tego przepisu wynika jednoznacznie, że odnosi się on również do fazy projektowania a nie tylko do fazy użytkowania obiektu. Skarżący nie zgadzają się ze stanowiskiem Sądu, że tylko naruszenie przepisów techniczno-budowlanych bądź innych norm dotyczących budowy powoduje naruszenie uzasadnionych interesów osób trzecich. Zdaniem skarżących powyższy artykuł nakazuje organom administracji i Sądowi badającemu zgodność z prawem rozstrzygnięć tych organów, co najmniej równorzędnie traktować zasady dotyczące naruszenia konkretnych przepisów techniczno-budowlanych z zasadami dotyczącymi ochrony osób trzecich.
Skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionych podstaw zaskarżenia.
Stosownie do art. 174 p.p.s.a., skargę kasacyjną można oprzeć na podstawie naruszenia prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie, a ponadto przez naruszenie przepisów postępowania, jeśli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Takie też zarzuty sformułowano w skardze kasacyjnej.
Odnosząc się do zarzutów naruszenia przepisów postępowania stwierdzić trzeba, że są one chybione. Sąd administracyjny dokonując kontroli zaskarżonego aktu administracyjnego pod kątem jego zgodności z prawem ocenia wprawdzie czy jest on zgodny z przepisami obowiązującego prawa, w tym z przepisami regulującymi postępowanie, w którym akt ten został wydany, ale przepisów tych w postępowaniu sądowoadministracyjnym, do kontroli legalności zaskarżonego aktu bezpośrednio nie stosuje. Kontroli tej Sąd dokonuje w ramach zakreślonych przepisami p.p.s.a.
Przyznać trzeba rację autorowi skargi kasacyjnej, że zastosowanie art. 146 § 2 k.p.a. może mieć miejsce po przeprowadzeniu postępowania nie tylko co do przyczyn wznowienia, lecz i co do istoty sprawy. Przepisy k.p.a. nie zawierają szczególnych regulacji dotyczących trybu postępowania w tej części. Przyjąć zatem trzeba, że będą miały zastosowanie przepisy ogólne k.p.a. mające zastosowanie przed organem I instancji, stosowane w postępowaniu zwykłym. Pamiętać jednak trzeba, że postępowanie wznowione jest postępowaniem szczególnym, toczącym się na skutek zaistnienia wady o charakterze proceduralnym, a także o tym, iż decyzja ostateczna, która zapadła w postępowaniu zwykłym pozostaje - do czasu jej ewentualnego uchylenia czy zmiany - pod ochroną zasady trwałości (art. 16 k.p.a.). W zależności zatem od rodzaju naruszenia proceduralnego stanowiącego przesłankę, która otworzyła drogę do weryfikacji przeprowadzonego już wcześniej postępowania, w postępowaniu wznowionym organ winien wykonać stosowne czynności procesowe. Jeśli, jak w tej sprawie, powodem wznowienia postępowania był niezawiniony brak udziału jednej ze stron, która na skutek złożonego wniosku domaga się wznowienia, postępowanie należy przeprowadzić tak, aby zapewnić tej stronie udział w ponowionym postępowaniu. Jest oczywiste, że w mocy pozostaje wniosek inicjujący postępowanie zwykłe i wyznaczający zakres i przedmiot postępowania, a także w mocy pozostają dokonane czynności i zgromadzone dowody, co do których strona pominięta może obecnie się wypowiedzieć a także je kwestionować, może również zgłaszać wnioski dowodowe i sama składać dowody. Zadaniem organu jest, tak jak w postępowaniu zwykłym, ocena tych wniosków i dowodów, przede wszystkim przez ich konfrontację z istniejącym materiałem dowodowym i w zależności od wyniku analizy podjęcie stosownych czynności.
Sąd Wojewódzki ocenił, że organy administracji zastosowały taki właśnie tryb postępowania, konfrontując żądania i wnioski dowodowe z istniejącym materiałem dowodowym, a także wykonując jego uzupełnienia w zakresie potrzebnym do rozpoznania sprawy, m.in. przez wyjaśnienie wątpliwości co do treści planu zagospodarowania przestrzennego. Sąd podzielił też ocenę organu, że ekspertyza przedstawiona w postępowaniu administracyjnym przez skarżących nie potwierdziła ograniczenia dostępu światła dziennego do pomieszczeń skarżących, w ocenie Sądu Wojewódzkiego wystarczająca zatem okazała się ocena już istniejącego materiału.
Tok wznowionego postępowania polega, jak wyjaśniono wyżej, na ponowieniu niezbędnych czynności procesowych i ponownej ocenie materiału dowodowego przez wykonanie analizy umożliwiającej nowe rozstrzygnięcie sprawy co do jej istoty na podstawie art. 151 § 1 k.p.a. Paragraf 2 tego przepisu zastrzega jednak, że jeśli analiza ta prowadzi do oceny, iż z powodu okoliczności wymienionych w art. 146 k.p.a. nie można uchylić decyzji, organ ogranicza się tylko do stwierdzenia wydania zaskarżonej decyzji z naruszeniem prawa oraz wskazania okoliczności, dla których nie uchylił tej decyzji. Obowiązkiem organu jest zatem przede wszystkim zbadanie czy takie okoliczności wyłączające możliwość uchylenia decyzji nie zachodzą. Jeśli ponowna ocena stanu sprawy prowadzi do wniosku, iż postępowanie, pomimo zaistnienia formalnych przesłanek uzasadniających wznowienie postępowania, nie skutkuje jednak żadną wadą materialną, która uniemożliwiłaby wydanie decyzji odpowiadającej w swojej istocie decyzji dotychczasowej, nie można uchylić decyzji kończącej postępowanie zwykłe. Po wznowieniu postępowania i przeprowadzeniu postępowania organ może bowiem na nowo ukształtować rozstrzygnięcie dopiero po wykluczeniu istnienia przesłanek negatywnych wymienionych w art. 146 § 2 k.p.a., tj. po zbadaniu czy dotychczasowa decyzja, odpowiadając prawu materialnemu, może zostać zachowana (jeśli mogłaby zapaść wyłącznie decyzja odpowiadająca w swej istocie decyzji dotychczasowej). W stanie rzeczy wynikającym z ustaleń sprawy uprawnione było uznanie przez Sąd Wojewódzki, że wydanie decyzji w oparciu o art. 146 § 2 k.p.a. nie naruszało prawa. Tym samym zarzut naruszenia przez Sąd Wojewódzki art. 151 w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. okazał się nieusprawiedliwiony.
Podobnie nieusprawiedliwiony jest zarzut niewłaściwego zastosowanie prawa materialnego. Przepis art. 5 znowelizowanej ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz. U. z 2003 r. Nr 207, poz. 2016, ze zm.) uzyskał z datą tej nowelizacji brzmienie zmienione w stosunku do jego wcześniejszego zapisu. Przede wszystkim zasadniczo zmieniła się jego treść normatywna w części odnoszącej się do ochrony osób trzecich. Wcześniejsze sformułowania dotyczące ochrony uzasadnionych interesów osób trzecich, wraz z ich przykładowym wyliczeniem, zastąpione zostały sformułowaniem nakazującym poszanowanie, występujących w obszarze oddziaływania obiektu, uzasadnionych interesów osób trzecich. Nie była to oczywiście tylko zmiana semantyczna, lecz została osadzona głęboko w systemowej nowelizacji Prawa budowlanego dokonanej w 2003 r. Wraz ze zmianą treści art. 5 wśród zasad Prawa budowlanego zamieszczonych w rozdziale normującym zagadnienia ogólne, zamieniono treść art. 4 kreującego zasadę swobody budowlanej i powiązano tę zasadę z unormowaniami art. 5 ust. 1 pkt 9, art. 28 ust. 2 i art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego, odnosząc się w tych przepisach do kwestii ujętych w art. 5 ust. 1 pkt 9 Prawa budowlanego. Znaczenia normy art. 5 ust 1 pkt 9 nie sposób zatem ograniczyć do wykładni językowej, trzeba natomiast odczytywać jej treść normatywną w powiązaniu z wymienionymi wyżej przepisami. Po pierwsze, uwzględniając umieszczenie tej normy w rozdziale zawierającym przepisy ogólne Prawa budowlanego przyjąć trzeba, że regulacja ta ma charakter zasady, wobec czego jej ogólny charakter jest precyzowany w dalszych przepisach Prawa budowlanego. Po drugie, uwzględnić trzeba zmianę treści tego przepisu w szczególności zastąpienie wcześniejszego sformułowania dotyczącego ochrony interesów osób trzecich na ich poszanowanie. Nie wchodząc głębiej w niedoskonałości językowe tej normy (por. Por. Prawo budowlane. Komentarz. Z. Niewiadomski, Warszawa 2006, str. 127 i nast.) przyjąć można, że po nowelizacji Prawa budowlanego w 2003 r. nastąpiło przesunięcie ciężaru ochrony interesów osób trzecich z płaszczyzny art. 28 k.p.a. i dawnego brzmienia art. 5 ust. 1 pkt 6 i ust. 2 tego przepisu (gdzie konkretyzowano materialne podstawy ochrony) na płaszczyznę art. 28 ust. 2 w zw. z art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego, odsyłających do interesu prawnego wynikającego z przepisów prawa materialnego, które mogą ograniczać sposób zagospodarowania działki pozostającej w obszarze oddziaływania budowanego obiektu. Jak z powyższego wynika aby doszło do uwzględnienia naruszenia interesu osób trzecich nie wystarczy – w obecnym stanie prawnym – powołanie się na naruszenie normy art. 5 ust. 1 pkt 9 Prawa budowlanego bez powiązania tego naruszenia z przepisem odrębnym. Wykazanie skutków, polegających na ograniczeniu w zagospodarowaniu terenu położonego w obszarze oddziaływania projektowanego obiektu, wynikających z przepisu odrębnego, poprzedzać musi identyfikacja stanu faktycznego z zakresem działania tego przepisu. Dopiero wówczas można uznać za spełniony warunek naruszenia interesu osób trzecich.
Takie prawidłowe stanowisko zaprezentował Sąd Wojewódzki, który nie doszukał się w twierdzeniach skarżących wykazania naruszenia przepisów prawa materialnego w znaczeniu wyżej opisanym. Teza skargi kasacyjnej dotycząca niewłaściwego zastosowania art. 5 ust. 1 pkt 9 Prawa budowlanego jest nieusprawiedliwiona, ponieważ skarżący nie wskazali żadnego konkretnego przepisu prawa materialnego, z którego czerpaliby umocowanie do postawienia zarzutu naruszenia ich interesu prawnego i który - na gruncie przedmiotowej sprawy administracyjnej - uzasadniałby domaganie się ochrony przed ewentualnymi uciążliwościami budowy. W takim zaś razie stwierdzenie Sądu Wojewódzkiego o możliwych działaniach właściwych organów w przyszłości, gdyby takie uciążliwości wystąpiły, nie narusza prawa.
Autor skargi kasacyjnej poruszył też kwestię poszanowania interesów osób trzecich w aspekcie unormowań prawa cywilnego, w szczególności prawa własności, zauważyć jednak trzeba, że przedmiotem prawa budowlanego, a więc i kontroli sądu administracyjnego, są wyłącznie normy administracyjne, a ściślej rzecz ujmując ta część stosunków prawnych związanych z budową i utrzymaniem obiektów budowlanych, którą ustawodawca przeniósł na grunt prawa publicznego czyniąc tylko i wyłącznie tę cześć stosunków prawnych przedmiotem regulacji administracyjnoprawnej. Z tego względu organy publiczne uzyskały kompetencje w stosowaniu przepisów prawa administracyjnego, a kognicja sądu administracyjnego obejmuje wyłącznie rozpoznawanie spraw sądowoadministracyjnych. Z powyższych względów, analiza art. 5 ust. 1 pkt 9 Prawa budowlanego dokonana przez autora skargi kasacyjnej, przez odwołanie się do przepisów kodeksu cywilnego nie jest trafna. Jak wspomniano, przepis ten nakazuje projektować i budować obiekt budowlany wraz ze związanymi z nim urządzeniami budowlanymi w sposób określony w przepisach, w tym techniczno-budowlanych, oraz zgodnie z zasadami wiedzy technicznej, zapewniając poszanowanie, występujących w obszarze oddziaływania obiektu, uzasadnionych interesów osób trzecich, w tym zapewnienie dostępu do drogi publicznej. Nie jest wystarczające w tej sytuacji powoływanie się tylko na zajmowanie działki sąsiedniej, a także na utrudnienia czy uciążliwości projektowanej inwestycji, jako naruszające prawo własności.
Prawo własności jest możliwie najszerszym stosunkiem człowieka do rzeczy własnej i obejmuje pełnię władzy właściciela nad rzeczą. Prawo to może jednak podlegać pewnym ograniczeniom ze względu na społeczno-gospodarcze przeznaczenie prawa dotyczącego określonej rzeczy. Pamiętając o tym, że to społeczno-gospodarcze przeznaczenie prawa zależy z jednej strony od aktualnie kształtujących się stosunków politycznych i ekonomicznych, z drugiej zaś zależy od rodzaju rzeczy. Społeczno-gospodarcze przeznaczenie nieruchomości poddawanych procesom inwestycyjnym uzasadnia objęcie ich regulacjami ustawowymi odnoszącymi się do takiego przeznaczenia. Ograniczenia prawa własności nieruchomości podlegających zainwestowaniu wynikają z przepisów licznych ustaw, w tym z ustawy o gospodarce nieruchomościami, ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, ustawy - Prawo budowlane, i innych ustaw, a także aktów podstawowych wydanych na ich podstawie, jak też z miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego uchwalanych przez gminy na podstawie ustawy. Dotyczy to w równej mierze tych nieruchomości, które podlegają zainwestowaniu, jak i nieruchomości, których dotykają skutki zainwestowania terenów. Ograniczenia prawa własności terenów budowlanych wynikające z aktów prawnych regulujących kwestie budowlane podlegają regulacjom należącym do sfery prawa publicznego i z mocy wymienionych ustaw ostateczne kształtowanie uprawnień i obowiązków podmiotów uczestniczących w procesach budowlanych odbywa się w drodze indywidualnych aktów administracyjnych. Z zasady wolności budowlanej ujętej w art. 4 Prawa budowlanego wynika, że każdy ma prawo do swobodnego zagospodarowania swojej nieruchomości, o ile wykaże, że jego zamiar inwestycyjny nie naruszy przepisów prawa. Jeśli zatem źródłem ewentualnego naruszenia praw osób trzecich jest konieczność ograniczenia wykorzystywania swojej nieruchomości z innych tytułów niż wskazanych w przepisach prawa budowlanego (np. zmniejszenie wartości nieruchomości czy obniżenie komfortu zamieszkiwania), które powstają bez naruszenia przepisów tego prawa, to osoby te nie mogą w postępowaniu budowlanym skutecznie powołać się na przepisy prawa związane ze sferą własności, jako uprawniające do kwestionowania realizacji zamierzonej inwestycji .
Mając na uwadze powyższe, Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji wyroku z mocy art. 184 p.p.s.a.