II SA/Rz 375/06
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzje Inspektora Pracy dotyczące ekwiwalentu za odzież roboczą, uznając błędną interpretację przepisów Kodeksu pracy.
Sprawa dotyczyła skargi Samodzielnego Publicznego Zakładu Opieki Zdrowotnej na decyzję Okręgowego Inspektora Pracy nakazującą wypłatę ekwiwalentu pieniężnego za używanie własnej odzieży roboczej przez pracowników. Sąd administracyjny uchylił obie decyzje organów inspekcji pracy, stwierdzając naruszenie art. 2377 § 2 i § 4 Kodeksu pracy. Sąd uznał, że obowiązek wypłaty ekwiwalentu pieniężnego dotyczy tylko sytuacji, gdy pracodawca dopuścił pracownika do używania własnej odzieży za zgodą, a nie gdy pracodawca sam narusza obowiązek jej dostarczenia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie rozpoznał skargę Samodzielnego Publicznego Zakładu Opieki Zdrowotnej (SP ZOZ) na decyzję Okręgowego Inspektora Pracy, która utrzymała w mocy nakaz Inspektora Pracy dotyczący wypłaty ekwiwalentu pieniężnego za używanie własnej odzieży roboczej i obuwia roboczego przez pracowników SP ZOZ za okres od grudnia 2002 r. do listopada 2005 r. Okręgowy Inspektor Pracy uznał, że obowiązek wypłaty ekwiwalentu wynika z przepisów Kodeksu pracy, nawet jeśli pracodawca nie określił stanowisk, na których pracownicy nie mogą używać własnej odzieży, ani nie dostarczył odzieży roboczej. SP ZOZ w skardze podniósł, że zaskarżona decyzja narusza art. 2377 § 2 i § 4 Kodeksu pracy, ponieważ obowiązek wypłaty ekwiwalentu nie ciąży na pracodawcy, gdy dopuszczono do używania własnej odzieży. Sąd administracyjny zgodził się ze stroną skarżącą, stwierdzając, że obie decyzje organów inspekcji pracy zostały wydane z naruszeniem prawa materialnego. Sąd podkreślił, że art. 2377 § 2 Kodeksu pracy reguluje sytuację, w której pracodawca może dopuścić pracownika do używania własnej odzieży za zgodą, a ekwiwalent pieniężny przysługuje tylko w takim przypadku (art. 2377 § 4 k.p.). Sąd uznał, że wykładnia przepisów dokonana przez organy inspekcji pracy była zbyt rozszerzająca i nie może być stosowana, gdy pracodawca sam narusza obowiązek dostarczenia odzieży roboczej. W związku z tym Sąd uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzający ją nakaz Inspektora Pracy.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Tak, pracodawca może ustalić stanowiska, na których dopuszcza się używanie przez pracowników, za ich zgodą, własnej odzieży i obuwia roboczego. Tylko takim pracownikom przysługuje ekwiwalent pieniężny.
Uzasadnienie
Sąd podkreślił, że art. 2377 § 2 i § 4 Kodeksu pracy jasno regulują sytuację, w której pracownik może używać własnej odzieży za zgodą pracodawcy, a ekwiwalent pieniężny przysługuje tylko w tym konkretnym przypadku. Nie można rozszerzać tego obowiązku na sytuacje, gdy pracodawca sam narusza obowiązek dostarczenia odzieży roboczej.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylono_decyzję
Przepisy (4)
Główne
k.p. art. 237 § 7
Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy
Sąd interpretuje art. 2377 § 2 i § 4 k.p. jako regulujące specyficzną sytuację, w której pracodawca dopuszcza pracownika do używania własnej odzieży za zgodą, co rodzi obowiązek wypłaty ekwiwalentu. Nie można rozszerzać tej interpretacji na sytuacje, gdy pracodawca narusza obowiązek dostarczenia odzieży roboczej.
Pomocnicze
p.p.s.a. art. 3 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 134 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
u.p.i.p. art. 21a § 2
Ustawa z dnia 6 marca 1981 r. Państwowej Inspekcji Pracy
Argumenty
Skuteczne argumenty
Zaskarżona decyzja narusza art. 2377 § 2 i § 4 k.p. przez błędne uznanie, że na skarżącym ciąży obowiązek wypłaty ekwiwalentu pieniężnego w związku z istnieniem stanowisk pracy, na których dopuszczalne jest używanie przez pracowników odzieży własnej.
Odrzucone argumenty
Argumentacja Okręgowego Inspektora Pracy, że nakaz wydany został zgodnie z przepisami prawa, a brak określenia stanowisk nie zwalnia pracodawcy z obowiązku dostarczania odzieży roboczej ani rekompensaty.
Godne uwagi sformułowania
Z tego wynika wniosek, że nie może być rozciągana na wszystkie inne sytuacje, w tym pracowników, którym pracodawca łamiąc prawo nie dostarczył nieodpłatnie odzieży lub obuwia roboczego, a nie dopuścił do używania tych rzeczy będących własnością pracownika za jego zgodą. Zamiar ochrony praw pracowników nie może wychodzić poza treść obowiązujących przepisów.
Skład orzekający
Małgorzata Wolska
przewodniczący
Zbigniew Czarnik
sprawozdawca
Jolanta Ewa Wojtyna
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów Kodeksu pracy dotyczących obowiązku dostarczania odzieży roboczej i wypłaty ekwiwalentu pieniężnego."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji, w której pracodawca nie dostarczył odzieży roboczej, a dopuścił do używania własnej. Może nie mieć zastosowania w przypadkach, gdy pracodawca prawidłowo określił stanowiska i dopuścił używanie własnej odzieży za zgodą.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy powszechnego zagadnienia praw pracowniczych związanego z odzieżą roboczą i ekwiwalentem, a sąd przedstawia jasną wykładnię przepisów, która może być przydatna dla wielu pracodawców i pracowników.
“Czy pracodawca musi płacić za Twoje buty robocze, jeśli sam nie kupił Ci odzieży?”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII SA/Rz 375/06 - Wyrok WSA w Rzeszowie Data orzeczenia 2006-10-18 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2006-04-14 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie Sędziowie Jolanta Ewa Wojtyna Małgorzata Wolska /przewodniczący/ Zbigniew Czarnik /sprawozdawca/ Symbol z opisem 6198 Inspekcja pracy Hasła tematyczne Inspekcja pracy Skarżony organ Inspektor Pracy Treść wyniku Uchylono decyzję I i II instancji Powołane przepisy Dz.U. 1998 nr 21 poz 94 art 237 [7] par. 2 i par. 4 oraz par. 1 Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy - tekst jednolity Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący NSA Małgorzata Wolska Sędziowie WSA Zbigniew Czarnik /spr./ AWSA Jolanta Ewa Wojtyna Protokolant sekr. sąd. Anna Mazurek-Ferenc po rozpoznaniu w Wydziale II Ogólno-Administracyjnym na rozprawie w dniu 18 października 2006 r. sprawy ze skargi Samodzielnego Publicznego Zakładu Opieki Zdrowotnej [...] na decyzję Okręgowego Inspektora Pracy z dnia [...] lutego 2006 r. nr [...] w przedmiocie wypłacenia kwot należnych z tytułu ekwiwalentu pieniężnego za używanie własnej odzieży roboczej i obuwia roboczego I. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję-nakaz Inspektora Pracy Państwowej Inspekcji Pracy Okręgowego Inspektoratu Pracy z dnia [...] grudnia 2005 r. nr rej [...]; II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku. Uzasadnienie II SA/Rz 375/06 U Z A S A D N I E N I E Decyzją z dnia [...] lutego 2006 r. Okręgowy Inspektor Pracy, nr rej. [...] utrzymał w mocy nakaz z dnia [...] grudnia 2005 r., nr rej. [...] Inspektora pracy Okręgowego Inspektoratu Pracy w sprawie wypłaty ekwiwalentu pieniężnego za używanie własnej odzieży roboczej i obuwia roboczego za okres od 1.12.2002 r. do 30.11.2005 r. na rzecz pracowników Samodzielnego Publicznego Zakładu Opieki Zdrowotnej [...] SP ZOZ [...]. W uzasadnieniu decyzji Okręgowy Inspektor Pracy wskazał, że odwołanie SP ZOZ nie mogło zostać uwzględnione, gdyż nakaz wydany został zgodnie z przepisami prawa, zatem, argumentacja odwołania nie mogła być uwzględniona. Szczególnie nie mógł zostać uznany pogląd odwołania wskazujący na naruszenie przez organ I instancji art. 2377 § 2 i § 4 kodeksu pracy (k.p.). Zdaniem Okręgowego Inspektora Pracy z treści art. 2377 § 2 k.p. wynika, że pracodawca wypłaca ekwiwalent pieniężny pracownikowi używającemu własnej odzieży i obuwia roboczego. Dla obowiązku wypłacania ekwiwalentu nie ma znaczenia fakt, że pracodawca SP ZOZ nie określił stanowisk, na których pracownicy nie mogą używać własnej odzieży i butów w trybie art. 2377 § 3 k.p., gdyż brak określenia stanowisk nie zwalnia pracodawcy z obowiązku dostarczania pracownikom odzieży i obuwia roboczego. Nie wywiązywanie się pracodawcy z takiego obowiązku nie prowadzi do zwolnienia z konieczności rekompensaty za używaną odzież i buty robocze przez pracowników. Z decyzją Okręgowego Inspektora Pracy nie zgodził się SP ZOZ. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie podniósł, że skarżona decyzja narusza art. 2377 § 2 i § 4 k.p., przez uznanie, że na skarżącym ciąży obowiązek wypłaty ekwiwalentu pieniężnego w związku z istnieniem w zakładzie pracy stanowisk pracy, na których dopuszczalne jest używanie przez pracowników odzieży własnej. Zdaniem SP ZOZ zaskarżona decyzja narusza także art. 21a ust. 2 ustawy z dnia 6 marca 1981 r. Państwowej Inspekcji Pracy /t.j. Dz.U. Nr 124, z 2001 r., poz. 1362 z późn.zm./. Ze względu na wskazane naruszenie strona skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i poprzedzającego ją nakazu Inspektora Pracy z dnia [...] grudnia 2005 r., nr rej. [...]oraz zasądzenie kosztów postępowania sądowego. W odpowiedzi na skargę Okręgowy Inspektor Pracy wniósł o jej oddalenie wskazując na argumentację leżącą u podstaw decyzji odwoławczej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie, zważył co następuje: Stosownie do treści art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm./ dalej: p.p.s.a., sądy administracyjne sprawują kontrolę działań administracji i stosują prawem przewidziane środki. Zakres kontroli sprawowanej przez sady ograniczony jest do kryterium, legalności zaskarżonych aktów lub czynności, jednak na podstawie art. 134 § 1 p.p.s.a. sądy nie są związane zarzutami skargi, jej podstawami prawnymi, czy formułowanymi przez stronę wnioskami. Sądy rozpoznają skargi w granicach danej sprawy. Tak ukształtowany zakres kontroli prowadzi do oceny zaskarżonej decyzji z punktu widzenia jej zgodności z obowiązującym prawem. Wynikiem tej oceny jest stwierdzenie, że zaskarżona decyzja i poprzedzająca ja decyzja Inspektora Pracy Okręgowego Inspektoratu Pracy z dnia [...] grudnia 2005 r. nr [...] wydane zostały z naruszeniem prawa, a to musiało skutkować uwzględnieniem skargi i uchyleniem obu decyzji. Zgodzić należy się z zarzutami skargi, że obie decyzje wydane zostały z naruszeniem prawa materialnego art. 2377 § 2 i § 4 k.p. Wskazany przepis reguluje dwie sytuacje prawne. Art. 2377 § 1 k.p. stanowi, że pracodawca jest obowiązany dostarczyć prawnikowi nieodpłatnie odzież i obuwie robocze jeżeli własna odzież pracownika może ulec zniszczeniu lub znacznemu zabrudzeniu albo wymagana jest ze względu na technologię warunki sanitarne, bezpieczeństwa oraz higienę pracy. Obowiązek ten jest bezwzględny jeżeli wystąpiły prawem przewidziane warunki i powinien być egzekwowany przez samych pracowników oraz organy ochrony pracy. Drugą sytuację reguluje art. 2377 § 2 k.p., gdy stanowi, że pracodawca może ustalić stanowiska, na których dopuszcza się używanie przez pracowników, za ich zgodę własnej odzieży i obuwia. Tylko takim pracownikom zgodnie z § 4 tego przepisu przysługuje ekwiwalent pieniężny w wysokości uwzględniającej ich aktualne ceny. Treść art. 2377 § 4 k.p. nie budzi wątpliwości i jednoznacznie odnosi się tylko do przypadków określonych w § 2 przepisu. Z tego wynika wniosek, że nie może być rozciągana na wszystkie inne sytuacje, w tym pracowników, którym pracodawca łamiąc prawo nie dostarczył nieodpłatnie odzieży lub obuwia roboczego, a nie dopuścił do używania tych rzeczy będących własnością pracownika za jego zgodą. Z tego powodu Sąd nie może przyjąć za trafną i zasadną argumentacji przedstawionej w zaskarżonych decyzjach, gdyż wiązałoby się to z rozszerzającą wykładnią art. 2377 k.p. Zamiar ochrony praw pracowników nie może wychodzić poza treść obowiązujących przepisów. Sąd zauważa również, że decyzja jako akt stosowania prawa wymaga wskazania podstawy prawnej. Wprawdzie nie powołanie w decyzji podstawy prawnej, przy jej faktycznym istnieniu, nie może być kwalifikowane jako rażące naruszenie prawa jednak jest uchybieniem, które w postępowaniu odwoławczym powinno być eliminowane, choćby w ramach orzekania reformatoryjnego.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI