II SA/RZ 357/05
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie rozpoznał skargę G.K. na decyzję Wojewody z dnia [...] dotyczącą odszkodowania za wycięcie drzew. Wojewoda, działając na podstawie Kodeksu postępowania administracyjnego i ustawy o gospodarce nieruchomościami, uchylił decyzję Starosty odmawiającą ustalenia odszkodowania i umorzył postępowanie I instancji. Decyzja ta była wynikiem odwołania W.K., który zarzucił dowolność ustaleń organu I instancji i brak doręczenia kluczowych decyzji poprzednich organów spadkobiercom zmarłego właściciela. Wojewoda uznał, że zajęcie nieruchomości pod linię energetyczną nie nastąpiło na podstawie decyzji administracyjnej, a spory odszkodowawcze powinny być rozpatrywane przez sąd cywilny, co skutkowało stwierdzeniem bezprzedmiotowości postępowania. W skardze skarżący M.K. i G.K. podnieśli, że decyzja Wojewody została wydana po śmierci W.K., a także że G.K. nie był już właścicielem działki w momencie doręczenia decyzji. Kwestionowali również stanowisko organu co do braku decyzji administracyjnej zezwalającej na budowę linii energetycznej. Wojewódzki Sąd Administracyjny, rozpoznając skargę, stwierdził, że skarżący M.K. posiada interes prawny do jej wniesienia jako następca prawny zmarłego W.K. i właściciel działki. Sąd uznał, że kluczowym naruszeniem prawa było wydanie decyzji administracyjnej wobec osoby zmarłej. Skierowanie decyzji do osoby nieżyjącej stanowi rażące naruszenie prawa, które daje podstawę do stwierdzenia nieważności decyzji na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. W związku z tym, Sąd stwierdził nieważność zaskarżonej decyzji Wojewody, nakazując organowi II instancji wezwanie następców prawnych do udziału w postępowaniu i wydanie decyzji zgodnej z prawem. Sąd nie orzekał merytorycznie co do odszkodowania, uznając to za przedwczesne.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaNieważność decyzji administracyjnej wydanej wobec osoby zmarłej, legitymacja procesowa następców prawnych.
Dotyczy sytuacji, gdy decyzja została wydana po śmierci strony, a przed formalnym stwierdzeniem nabycia spadku lub wezwaniem następców prawnych.
Zagadnienia prawne (3)
Czy decyzja administracyjna wydana wobec osoby zmarłej może być uznana za ważną?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, decyzja administracyjna wydana wobec osoby zmarłej stanowi rażące naruszenie prawa i podlega stwierdzeniu nieważności.
Uzasadnienie
Zdolność prawna osoby fizycznej ustaje z chwilą jej śmierci. Stroną postępowania administracyjnego może być podmiot posiadający zdolność prawną. Skierowanie decyzji do osoby nieżyjącej jest naruszeniem art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.
Kto posiada legitymację do wniesienia skargi do sądu administracyjnego w przypadku śmierci strony postępowania?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Następcy prawni zmarłej strony, którzy wykażą swój interes prawny, posiadają legitymację do wniesienia skargi.
Uzasadnienie
Interes prawny w rozumieniu art. 50 § 1 p.p.s.a. oznacza związek między chronionym przez prawo interesem a aktem organu administracji. Następcy prawni, zwłaszcza właściciele nieruchomości, mają taki interes.
Czy spory dotyczące odszkodowania za szkody spowodowane budową linii energetycznej należą do właściwości organów administracji publicznej, czy sądów cywilnych?
Odpowiedź sądu
Jeśli zajęcie nieruchomości pod budowę linii energetycznej nie nastąpiło na podstawie decyzji administracyjnej, a inwestor nie nabył tytułu prawnego lub uzyskał zgodę właściciela, spory odszkodowawcze podlegają rozpatrzeniu przez sąd cywilny.
Uzasadnienie
Organ odwoławczy powołał się na orzecznictwo NSA i SN wskazujące na właściwość sądu cywilnego w przypadku braku decyzji administracyjnej zezwalającej na inwestycję.
Przepisy (15)
Główne
p.p.s.a. art. 145 § 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd zobligowany jest do uchylenia decyzji lub stwierdzenia nieważności, gdy dotknięta jest ona naruszeniem prawa materialnego lub przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, lub gdy zachodzą przyczyny stwierdzenia nieważności.
Pomocnicze
k.c. art. 8 § 1
Kodeks cywilny
Każdy człowiek od chwili urodzenia ma zdolność prawną. Zdolność prawna ustaje z chwilą śmierci.
k.c. art. 922 § 1
Kodeks cywilny
Prawa i obowiązki zmarłego przechodzą na spadkobierców w chwili jego śmierci.
k.p.a. art. 28
Kodeks postępowania administracyjnego
Stroną postępowania administracyjnego może być podmiot posiadający zdolność prawną i zdolność do czynności prawnych.
k.p.a. art. 30 § 4
Kodeks postępowania administracyjnego
W sprawach dotyczących praw zbywalnych lub dziedzicznych w razie śmierci strony w toku postępowania miejsce dotychczasowej strony wstępują jej następcy prawni.
k.p.a. art. 105 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Organ administracji publicznej umarza postępowanie, gdy stało się ono z jakiejkolwiek przyczyny bezprzedmiotowe.
p.p.s.a. art. 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Wojewódzki sąd administracyjny sprawuje w zakresie swej właściwości kontrolę pod względem zgodności z prawem.
p.p.s.a. art. 134
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc związanym zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
p.p.s.a. art. 156 § 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Przesłanki stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej, w tym rażące naruszenie prawa.
p.p.s.a. art. 50 § 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Uprawnionym do wniesienia skargi jest każdy, kto ma w tym interes prawny.
p.p.s.a. art. 200
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Zwrot kosztów postępowania przysługuje skarżącemu w przypadku uwzględnienia skargi.
p.p.s.a. art. 210
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Wniosek o zwrot kosztów postępowania musi być złożony do zamknięcia rozprawy.
u.g.n. art. 9a
Ustawa o gospodarce nieruchomościami
u.g.n. art. 128 § 4
Ustawa o gospodarce nieruchomościami
u.g.g.w.n. art. 70 § 1
Ustawa o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości
Argumenty
Skuteczne argumenty
Decyzja administracyjna została wydana wobec osoby zmarłej, co stanowi rażące naruszenie prawa.
Odrzucone argumenty
Argumenty organu odwoławczego dotyczące braku właściwości organu administracji do merytorycznego rozpatrzenia sprawy odszkodowania.
Godne uwagi sformułowania
Decyzja skierowana do osoby nieżyjącej stanowi rażące naruszenie prawa i daje podstawę do stwierdzenia nieważności decyzji. • Osoba fizyczna przestaje być stroną postępowania administracyjnego z chwilą swojej śmierci.
Skład orzekający
Stanisław Śliwa
przewodniczący
Krystyna Józefczyk
członek
Magdalena Józefczyk
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Nieważność decyzji administracyjnej wydanej wobec osoby zmarłej, legitymacja procesowa następców prawnych."
Ograniczenia: Dotyczy sytuacji, gdy decyzja została wydana po śmierci strony, a przed formalnym stwierdzeniem nabycia spadku lub wezwaniem następców prawnych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa pokazuje fundamentalną zasadę prawa administracyjnego dotyczącą zdolności prawnej i procesowej stron, a także podkreśla znaczenie prawidłowego ustalenia kręgu spadkobierców.
“Decyzja administracyjna dla zmarłego? Sąd wyjaśnia, dlaczego jest nieważna.”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.