II SA/Łd 1370/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w ŁodziŁódź2012-02-16
NSAochrona środowiskaWysokawsa
ochrona środowiskaocena oddziaływaniaraport środowiskowypostępowanie administracyjnenieważność postanowieniawsaprawo ochrony środowiskabudownictwo mieszkanioweplanowanie przestrzenne

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi stwierdził nieważność postanowień dotyczących ustalenia zakresu raportu o oddziaływaniu na środowisko, uznając, że w obrocie prawnym istniały dwa sprzeczne, ostateczne postanowienia w tej samej sprawie.

Sprawa dotyczyła skargi A Sp. z o.o. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł., które utrzymało w mocy postanowienie Prezydenta Miasta Ł. ustalające pełny zakres raportu o oddziaływaniu na środowisko. Spółka zarzucała naruszenie przepisów K.p.a. poprzez utrzymanie w mocy postanowienia, które było sprzeczne z wcześniejszym, ostatecznym postanowieniem tego samego organu o odstąpieniu od obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko. Sąd administracyjny uznał, że w obrocie prawnym istniały dwa wzajemnie wykluczające się, ostateczne postanowienia dotyczące tej samej sprawy, co stanowiło podstawę do stwierdzenia ich nieważności.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi rozpoznał skargę A Sp. z o.o. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł., które utrzymało w mocy postanowienie Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...] ustalające pełny zakres raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko. Spółka zarzucała, że zaskarżone postanowienie jest wadliwe, ponieważ w obrocie prawnym istniało już wcześniejsze, ostateczne postanowienie Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...], na mocy którego odstąpiono od obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko dla tego samego przedsięwzięcia. Sąd administracyjny, analizując przebieg postępowania, stwierdził, że w wyniku działań organów administracji doszło do sytuacji, w której w obrocie prawnym funkcjonowały dwa wzajemnie wykluczające się, ostateczne postanowienia dotyczące tej samej sprawy, tego samego podmiotu i przedmiotu, przy niezmienionym stanie faktycznym i prawnym. Jedno postanowienie (z dnia [...]) odstępowało od obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko, a drugie (z dnia [...]) ustalało pełny zakres raportu. Sąd uznał, że wydanie drugiego postanowienia w sytuacji, gdy sprawa została już ostatecznie rozstrzygnięta, stanowiło kwalifikowane naruszenie prawa, a konkretnie art. 156 § 1 pkt 3 K.p.a. (dotyczący sprawy już poprzednio rozstrzygniętej inną decyzją ostateczną). Dodatkowo, sąd wskazał na naruszenie procedury poprzedzającej wydanie pierwszego postanowienia z dnia [...], polegające na niezasięgnięciu opinii Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska, co było wymagane przez art. 64 ust. 1 pkt 1 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku. W konsekwencji, sąd stwierdził nieważność zarówno zaskarżonego postanowienia SKO, jak i poprzedzającego go postanowienia Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...]. Sąd uchylił również postanowienie Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...] i zasądził od SKO na rzecz skarżącej spółki zwrot kosztów postępowania sądowego.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Nie, istnienie dwóch takich postanowień stanowi kwalifikowane naruszenie prawa, w szczególności art. 156 § 1 pkt 3 K.p.a., co uzasadnia stwierdzenie ich nieważności.

Uzasadnienie

Sąd stwierdził, że wydanie postanowienia ustalającego zakres raportu o oddziaływaniu na środowisko, podczas gdy wcześniej zostało wydane ostateczne postanowienie o odstąpieniu od obowiązku przeprowadzenia takiej oceny dla tego samego przedsięwzięcia, narusza zasadę powagi rzeczy osądzonej i prowadzi do nieważności obu postanowień.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

stwierdzono_nieważność

Przepisy (18)

Główne

k.p.a. art. 156 § § 1 pkt 3

Kodeks postępowania administracyjnego

Organ administracji stwierdza nieważność decyzji, która dotyczy sprawy już poprzednio rozstrzygniętej inną decyzją ostateczną.

u.u.i.ś. art. 63 § ust. 1

Ustawa o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko

Organ ustala pełny zakres raportu o oddziaływaniu na środowisko.

u.u.i.ś. art. 63 § ust. 2

Ustawa o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko

Organ może odstąpić od obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko.

u.u.i.ś. art. 64 § ust. 1 pkt 1

Ustawa o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko

Postanowienie o odstąpieniu od obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko wymaga zasięgnięcia opinii regionalnego dyrektora ochrony środowiska.

p.p.s.a. art. 145 § § 1 lit. a) i c)

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd stwierdza nieważność decyzji, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 K.p.a.

p.p.s.a. art. 135

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów wydanych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy.

Pomocnicze

k.p.a. art. 138 § § 1 pkt 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 144

Kodeks postępowania administracyjnego

u.u.i.ś. art. 66

Ustawa o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko

u.u.i.ś. art. 68 § ust. 2 pkt 2a) i 2b)

Ustawa o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko

u.u.i.ś. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. a lit. c pkt 2

Ustawa o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko

u.u.i.ś. art. 200

Ustawa o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko

u.u.i.ś. art. 205 § § 1

Ustawa o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko

p.u.s.a. art. 1 § § 1 i 2

Prawo o ustroju sądów administracyjnych

p.p.s.a. art. 3 § § 1 i § 2 pkt 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 152

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Nadzwyczajne środki tymczasowe - orzeczenie o niewykonalności zaskarżonego postanowienia.

p.p.s.a. art. 200

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 205 § § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

W obrocie prawnym istnieją dwa sprzeczne, ostateczne postanowienia dotyczące tej samej sprawy, co narusza art. 156 § 1 pkt 3 K.p.a. Pierwsze postanowienie o odstąpieniu od obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko zostało wydane z naruszeniem procedury (brak opinii RDOŚ).

Godne uwagi sformułowania

w obrocie prawnym zaistniały dwa, wzajemnie wykluczające się ostateczne postanowienia kwalifikowanym naruszeniem prawa jest ponowne wydanie rozstrzygnięcia w sytuacji gdy sprawa została już ostatecznie rozstrzygnięta postanowienie o odstąpieniu od obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko zbliżony jest do postanowienia dowodowego

Skład orzekający

Arkadiusz Blewązka

przewodniczący

Joanna Sekunda-Lenczewska

członek

Sławomir Wojciechowski

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Naruszenie zasady powagi rzeczy osądzonej w postępowaniu administracyjnym, konsekwencje wydania sprzecznych postanowień, wymogi proceduralne przy ocenie oddziaływania na środowisko."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji powstawania sprzecznych postanowień w ramach jednego postępowania administracyjnego dotyczącego oceny oddziaływania na środowisko.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa pokazuje, jak błędy proceduralne i sprzeczne decyzje organów administracji mogą prowadzić do chaosu prawnego i konieczności interwencji sądu, co jest interesujące z perspektywy praktyki administracyjnej.

Dwa sprzeczne postanowienia w jednej sprawie: Sąd stwierdza nieważność decyzji administracyjnych.

Sektor

ochrona środowiska

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Łd 1370/11 - Wyrok WSA w Łodzi
Data orzeczenia
2012-02-16
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2011-12-14
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Sędziowie
Arkadiusz Blewązka /przewodniczący/
Joanna Sekunda-Lenczewska
Sławomir Wojciechowski /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6139 Inne o symbolu podstawowym 613
Hasła tematyczne
Administracyjne postępowanie
Ochrona środowiska
Sygn. powiązane
II OSK 1558/12 - Wyrok NSA z 2013-11-29
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Stwierdzono nieważność postanowienia I i II instancji
Powołane przepisy
Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
art. 135 art. 145 par. 1 pkt 1 lit. a lit. c pkt 2 art. 200 art. 205 par. 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
Dz.U. 2008 nr 199 poz 1227
art. 63 ust. 1 ust. 2 ust. 4 art. 64 ust. 1 pkt 1
Ustawa z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz  o ocenach oddziaływania na środowisko
Sentencja
Dnia 16 lutego 2012 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Arkadiusz Blewązka Sędziowie Sędzia WSA Joanna Sekunda-Lenczewska Sędzia WSA Sławomir Wojciechowski (spr.) Protokolant p.o. asystenta sędziego Nina Krzemieniewska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 lutego 2012 roku przy udziale --- sprawy ze skargi A Sp. z o.o. z siedzibą w W. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie ustalenia pełnego zakresu raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko 1. stwierdza nieważność zaskarżonego postanowienia i poprzedzającego go postanowienia Prezydenta Miasta Ł. nr [...] z dnia [...]; 2. uchyla postanowienie Prezydenta Miasta Ł. nr [...] z dnia [...]; 3. stwierdza, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu do dnia uprawomocnienia się wyroku; 4. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. na rzecz A Spółki z o.o. w W. kwotę 340 (trzysta czterdzieści) złotych, tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Uzasadnienie
Prezydent Miasta Ł., postanowieniem z dnia [...], nr [...], wydanym na podstawie art. 123 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000r., Nr 98, poz. 1071 ze zm.), w związku z art. 63 ust. 1 i ust. 4, art. 66 i art. 68 ust. 2 pkt 2a) i 2b) ustawy z dnia 3 października 2008r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz. U. z 2008r., Nr 199, poz. 1227 ze zm.), po rozpatrzeniu wniosku A Spółki z o.o. z siedzibą w W. postanowił:
I. ustalić pełny zakres raportu o oddziaływaniu na środowiska przedsięwzięcia, polegającego na budowie zespołu budynków mieszkalnych wielorodzinnych z parkingami podziemnymi i usługami w Ł., przy ul. A 21/23, na działkach o numerach ewidencyjnych [...] i [...], w obrębie geodezyjnym [...], zgodny z art. 66 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku;
II. określić następujące elementy wymagające szczegółowej analizy w zakresie:
1. ochrony wód podziemnych, poprzez określenie:
- występowania pierwszego poziomu wodonośnego w rejonie planowanego
przedsięwzięcia,
- wielkości i położenia zbiornika retencyjnego dla spowolnienia spływu wód opadowych z obszaru inwestycji do kanału deszczowego w Al. B, w związku z niebezpieczeństwem zalewania gruntów sąsiednich (np. ulicy C),
- formy odwodnienia wykopu oraz miejsca zrzutu nadmiaru wody;
2. ochrony przyrody:
- opracowanie i przedłożenie inwentaryzacji przyrodniczej z określeniem gatunków i ilości drzew przeznaczonych do wycięcia z określeniem ewentualnej potrzeby wykonania kompensacji przyrodniczej;
3. analizę możliwych konfliktów społecznych.
Na powyższe postanowienie zażalenie wniosła A Spółka z o.o. z siedzibą w W. zarzucając mu naruszenie: art. 7 K.p.a., czego konsekwencją było naruszenie art. 8 k.p.a., poprzez niedokładne wyjaśnienie stanu faktycznego, w szczególności poprzez nieuwzględnienie w zaskarżonym postanowieniu wytycznych Samorządowego Kolegium Odwoławczego, zawartych w postanowieniu z dnia [...], nr [...] uchylającym poprzednie postanowienie wydane przez Prezydenta Miasta Ł. w dniu [...], nr [...] i przekazującym postępowanie do ponownego rozpatrzenia. W związku z powyższym Spółka wniosła o uchylenie przedmiotowego postanowienia i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji.
W uzasadnieniu Spółka wyjaśniła, iż we wskazanym postanowieniu wydanym przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze, organ ten wskazał, m.in., że w toku ponownego prowadzenia postępowania, Prezydent Miasta Ł. powinien był m.in. dokonać oceny danych zawartych w znajdującym się w aktach dokumencie - "Karta informacyjna o przedsięwzięciu", zawierającym niezbędne dane, które należy wykorzystać przy rozstrzyganiu przedmiotowej sprawy, w tym do ustalenia wpływu sąsiadującego zakładu przemysłowego na planowaną inwestycję, czego organ nie uczynił.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł., postanowieniem z dnia [...],[...], wydanym na podstawie art. 138 § 1 pkt 1, w związku z art. 144 K.p.a. oraz art. 59 ust. 1 pkt 2, art. 63 ust. 1 i 4 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku (...) utrzymało w mocy zaskarżone wskazane na wstępie postanowienie Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...].
W uzasadnieniu wydanego rozstrzygnięcia Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. wskazało, że planowane przedsięwzięcie polegające na budowie zespołu budynków mieszkalnych wielorodzinnych z parkingami podziemnymi i usługami należy do przedsięwzięć mogących potencjalnie szkodliwie oddziaływać na środowisko. Przedsięwzięcia mogące znacząco oddziaływać na środowisko nie są wyodrębniane poprzez wskazanie ogólnych kryteriów, a poprzez indywidualne ich wyliczenia, co zdaniem SKO wynika z treści rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2004r. w sprawie określenia rodzajów przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko oraz szczegółowych uwarunkowań związanych z kwalifikowaniem przedsięwzięcia do sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko (Dz. U. Nr 257, poz. 2573 ze zm.).
Organ odwoławczy wskazał, iż planowane przedsięwzięcie wymienione jest w § 3 ust. 1 pkt 53 tego rozporządzenia - garaże lub parkingi samochodowe, lub zespoły parkingów, dla nie mniej niż 100 samochodów ciężarowych lub 300 samochodów osobowych, który to przepis ten, na mocy § 4 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010r. w sprawie określenia rodzajów przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz. U. Nr 213, poz. 1397), znajduje nadal zastosowanie w rozpatrywanej sprawie, gdyż postępowanie na wniosek inwestora zostało wszczęte w dniu 23 stycznia 2009r. (data złożenia wniosku), tj. przed dniem wejścia w życie tego rozporządzenia. Nie może więc, w ocenie organu, budzić wątpliwości, że planowana budowa zespołu budynków mieszkalnych wielorodzinnych z parkingami podziemnymi i usługami należy do przedsięwzięć mogących potencjalnie szkodliwie oddziaływać na środowisko, dla których obowiązek przeprowadzenia oceny stwierdza, w formie postanowienia wydanego na podstawie art. 63 ust. 1 wskazanej ustawy, organ właściwy do wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach.
Dalej wskazano, iż sprawa dotycząca postępowania w sprawie oceny oddziaływania na środowisko spornego przedsięwzięcia była już przedmiotem postępowania przed Samorządowym Kolegium Odwoławczym w Ł., bowiem postanowieniem z dnia [...] nr [...] Prezydent Miasta Ł., po rozpatrzeniu wniosku A Spółki z o.o. z siedzibą w W., odstąpił od obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko opisanego wyżej przedsięwzięcia. Postanowienie to zostało, po rozpatrzeniu zażaleń D. M. i K. C., uchylone w celu ponownego rozpatrzenia sprawy przez organ pierwszej instancji. Efektem powyższego było wskazane postanowienie z dnia [...], którym Prezydent Miasta Ł. ustalił pełny zakres raportu oddziaływania na środowisko przedmiotowego przedsięwzięcia.
Kolegium rozpatrując zażalenie złożone na to postanowienie przez A Spółka z o.o. z siedzibą w W., po ponownym zapoznaniu się z aktami sprawy, uznało, że w sprawie zachodzi konieczność wszczęcia z urzędu postępowania o stwierdzenie nieważności wydanego wcześniej postanowienia Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...], nr [...]orzekające o chyleniu do ponownego rozpatrzenia postanowienia Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...] o odstąpieniu od obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko przedsięwzięcia, a następnie postanowieniem z dnia [...], nr [...] Kolegium stwierdziło nieważność w/w własnego postanowienia z dnia [...]. Postanowienie o stwierdzeniu nieważności zostało utrzymane w mocy postanowieniem tegoż organu z dnia [...], nr [...]. W wyniku wymienionego postanowienia o stwierdzeniu nieważności postanowienia Kolegium z dnia [...] zasadniczą do wyjaśnienia kwestią pozostała dopuszczalność wydania przez organ pierwszej instancji postanowienia na podstawie art. 63 ust. 1 ustawy, wobec faktu podjęcia wcześniejszego rozstrzygnięcia w trybie art. 63 ust. 2 ustawy, tj. postanowienia z dnia [...] nr [...] o odstąpieniu od obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko dla planowanego przedsięwzięcia.
Kolegium odnosząc się do tego zagadnienia podkreśliło, że postanowienie wydane na podstawie art. 63 ust. 2 ustawy jest postanowieniem niezaskarżalnym, co wynika wprost z art. 65 ust. 2 tej ustawy. Stosownie zaś do brzmienia art. 142 K.p.a., zarzuty przeciwko postanowieniu, na które nie służy zażalenie, można podnieść w odwołaniu od decyzji. W ocenie Kolegium zarówno postanowienia o nałożeniu obowiązku przeprowadzenia postępowania w sprawie ocen oddziaływania na środowisko, jak też o odstąpieniu od tego obowiązku są postanowieniami, które dotyczą kwestii związanej z obowiązkiem sporządzenia raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko, są postanowieniami dotyczącymi jednej kwestii proceduralnej, a mianowicie czy w sprawie ma być sporządzony raport czy też nie ma potrzeby jego sporządzenia. Charakter tych postanowień jest zbliżony do postanowień dowodowych, ponieważ organ rozstrzyga czy dla prawidłowego wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia. W przypadku więc niezaskarżalnego postanowienia o odstąpieniu od obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko możliwa jest jego zmiana przed wydaniem decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach przypadku zmiany okoliczności.
Odnosząc powyższe rozważania do okoliczności faktycznych rozpatrywanej sprawy Kolegium wskazało, że w toku postępowania wyjaśniającego pojawiły się nowe okoliczności uzasadniające zajęcie innego stanowiska przez organ pierwszej instancji, co w ocenie Kolegium, uzasadniało wydanie zaskarżonego postanowienia, tj. postanowienie Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Ł. z dnia [...] nr [...], w którym stwierdzono konieczność przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko i określono pełny zakres raportu. Organ podkreślił, iż konieczność uzyskania opinii Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Ł. zaistniała w związku z upływem, w toku postępowania wszczętego na wniosek A Sp. z o.o., terminu określonego w art. 156 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku, zaś podstawę prawną do wydania tej opinii stanowił art. 64 ust. 1 ustawy. Organ odwoławczy wskazał, iż opinia jest najsłabszą formą współdziałania pomiędzy organami administracji i nie ma ona charakteru wiążącego dla organu wydającego postanowienie w przedmiocie obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko, to jednakże nie oznacza, że stanowisko organu opiniującego można uznać za całkowicie obojętne dla rozstrzygnięcia podejmowanego przez organ właściwy do wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Przeciwnie, organ wydający postanowienie kończące ten etap postępowania, zgodnie z regułami ogólnymi wynikającymi z art. 107 § 3 K.p.a., powinien wskazać, jakimi okolicznościami faktycznymi (znajdującymi potwierdzenie w materiale dowodowym) kierował się zarówno akceptując stanowisko organów opiniujących, jak i odstępując od niego.
W rozpatrywanej sprawie, zdaniem Kolegium, okolicznością uzasadniającą przeprowadzenie postępowania w sprawie oceny oddziaływania na środowisko oraz sporządzenie raportu oddziaływania na środowisko jest nieuzupełnienie przez inwestora karty informacyjnej o przedsięwzięciu w zakresie żądanym przez Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Ł., wskutek wezwań z dnia [...] oraz z dnia [...]. Brak bowiem wyjaśnień w przedmiocie oddziaływania planowanego przedsięwzięcia na środowisko gruntowo-wodne uzasadnia konieczność sporządzenia dla tego przedsięwzięcia raportu, który umożliwi ocenę rzeczywistego wpływu na środowisko tej inwestycji. Dodatkowym argumentem przemawiającym za koniecznością sporządzenia raportu w pełnym zakresie jest możliwość uaktualnienia zmian powstałych na terenie nieruchomości w wyniku działań inwestora dokonanych przed uzyskaniem wnioskowanej decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, w szczególności polegających na podniesieniu terenu inwestycji. W konkluzji organ podkreślił, iż w rozpatrywanej sprawie brak reakcji inwestora na wezwanie do uzupełnienia danych zawartych w złożonej karcie informacyjnej musiał skutkować nałożeniem obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko, w ramach którego zostanie sporządzony raport oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko.
Powyższe postanowienie A Spółka z o.o. z siedzibą w W. zaskarżyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi zarzucając naruszenie:
1) art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a., w zw. z art. 144 K.p.a. i art. 156 § 1 pkt 3 K.p.a., poprzez utrzymanie w mocy postanowienia Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...], które w ocenie skarżącej jest dotknięte wadą nieważności, z uwagi na fakt, iż sprawa będąca przedmiotem rozstrzygnięcia była już wcześniej rozstrzygnięta ostatecznym postanowieniem Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...], nr [...];
2) art. 110 K.p.a., w zw. z art. 126 K.p.a. i art. 77 § 2 K.p.a., poprzez błędne przyjęcie, iż Prezydent Miasta Ł. nie jest związany swoim wcześniejszym, ostatecznym postanowieniem z dnia [...], którym odstąpił od obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko dla tego samego przedsięwzięcia budowlanego.
W ocenie Spółki w wyniku utrzymania w mocy przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze postanowienia organu pierwszej instancji z dnia [...] oraz poprzez stwierdzenie nieważności postanowienia SKO z dnia [...] ([...]) w obrocie prawnym istnieją dwa sprzeczne postanowienia wydane w tej samej sprawie, tj.: ostateczne postanowienie z dnia [...] nr [...], na mocy którego Prezydent Miasta Ł. odstąpił od obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko przedsięwzięcia oraz postanowienie z dnia [...], nr [...], na mocy którego, Prezydent Miasta Ł. ustalił pełny zakres raportu oddziaływania na środowisko dal spornego przedsięwzięcia.
Zdaniem Spółki w przedmiotowej sprawie nie ulega wątpliwości, iż w wyniku wydania zaskarżonego postanowienia Samorządowego Kolegium Odwoławczego utrzymującego w mocy postanowienie organu pierwszej instancji z dnia [...] istnieją w obrocie prawnym dwa ostateczne postanowienia, które dotyczą tożsamego podmiotu oraz tożsamego przedmiotu sprawy (przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko), przy jednoczesnej tożsamości stanu prawnego, jak i faktycznego. Dlatego SKO w swoim postanowieniu z dnia [...] powinno było uchylić postanowienie z dnia [...] w celu wyeliminowania go z obrotu prawnego jako drugie postanowienie wydane w tej samej sprawie i umorzyć postępowanie w tym zakresie.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. w odpowiedzi na skargę wniosło o jej oddalenie.
Odnosząc się do zarzutów skargi Kolegium wyjaśniło, że w przedmiotowej sprawie nie zachodzi powaga rzeczy osądzonej, bowiem w zaskarżonym postanowieniu charakter postanowienia o odstąpieniu od obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko zbliżony jest do postanowienia dowodowego, ponieważ organ rozstrzyga w nim, że ocena wpływu planowanego przedsięwzięcia na może zostać dokonana bez konieczności sporządzenia raportu oddziaływania na środowisko. W przypadku więc niezaskarżalnego postanowienia o odstąpieniu od obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko możliwa jest jego zmiana przed wydaniem decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach przypadku zmiany okoliczności. Skoro zaś taka zmiana okoliczności w tej sprawie nastąpiła, to w tym stadium postępowania, tj. przed wydaniem decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, organ pierwszej instancji mógł zmienić swoje postanowienie, zaś niezaskarżalność postanowienia nie oznacza bezwzględnej niemożności jego zakwestionowania.
Wojewódzki Sad Administracyjny zważył, co następuje:
Tytułem wstępu należy wyjaśnić, iż kontrola sądu administracyjnego, zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) i art. 3 § 1 i § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm), dalej p.p.s.a.) polega na badaniu zgodności z prawem zaskarżonych aktów administracyjnych. Kontrola ta sprowadza się do zbadania, czy w toku rozpoznania sprawy organy administracji publicznej nie naruszyły prawa materialnego i procesowego w stopniu istotnie wpływającym na wynik sprawy. Przy czym ocena ta jest dokonywana według stanu i na podstawie akt sprawy istniejących w dniu wydania zaskarżonego aktu.
Rozpoznając przedmiotową skargę w pierwszej kolejności należy wskazać, iż w myśl art. 156 § 1 K.p.a. organ administracji publicznej stwierdza nieważność decyzji, która:
1) wydana została z naruszeniem przepisów o właściwości,
2) wydana została bez podstawy prawnej lub z rażącym naruszeniem prawa,
3) dotyczy sprawy już poprzednio rozstrzygniętej inną decyzją ostateczną,
4) została skierowana do osoby nie będącej stroną w sprawie,
5) była niewykonalna w dniu jej wydania i jej niewykonalność ma charakter
trwały,
6) w razie jej wykonania wywołałaby czyn zagrożony karą,
7) zawiera wadę powodującą jej nieważność z mocy prawa.
Postępowanie w rozpatrywane sprawie zostało wszczęte wnioskiem inwestora z dnia 23 stycznia 2009r., którym A Spółka z o.o. z siedzibą w W. zwróciła się do Prezydenta Miasta Ł. o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla inwestycji polegającej na budowie zespołu budynków mieszkalnych wielorodzinnych z parkingami podziemnymi i usługami w Ł., przy ul. A 21/23, na działkach o numerach ewidencyjnych [...],w obrębie geodezyjnym [...].
Wynikiem owego wniosku były kolejno:
1. postanowienie Prezydenta Miasta Ł. z [...], nr [...], którym organ, na podstawie art. 63 ust. 2 ustawy z dnia 3 października 2008r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz ocenach oddziaływania na środowisko (Dz. U. Nr 199, poz. 1227 ze zm.), nie stwierdził potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko przedmiotowego przedsięwzięcia;
2. postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...], nr [...], którym na podstawie art. 138 § 2, w związku z art. 144 K.p.a. uchylono w/w postanowienie Prezydenta z dnia [...], przekazując sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi Pierwszej instancji;
3. postanowienie Prezydenta Miasta Ł. z [...], nr [...], którym organ, na podstawie art. 63 ust. 1 i ust. 4, art. 66 i art. 68 ust. 2 pkt 2a) i 2b) ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku (...) ustalił pełen zakres raportu o oddziaływaniu na środowisko spornego przedsięwzięcia.
4. postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławcze z dnia [...], nr [...], utrzymane w mocy ostatecznym postanowieniem tegoż organu z dnia [...], nr [...], którym stwierdzono nieważność wskazanego wcześniej postanowienia Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] nr [...].
W efekcie końcowym, zaś zostało wydane zaskarżone postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...], nr [...], którym utrzymano w mocy postanowienie w/w Prezydenta Miasta Ł. z [...], nr [...], którym ustalono pełen zakres raportu o oddziaływaniu na środowisko spornego przedsięwzięcia.
Powyższe działania organów administracji doprowadziły do sytuacji, w której w obrocie prawnym zaistniały dwa, wzajemnie wykluczające się ostateczne postanowienia Prezydenta Miasta Ł., tj z dnia [...] wydane na podstawie art. 63 ust. 2 ustawy z dnia 3 października 2008r. o udostępnianiu informacji o środowisku (...) o braku potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko przedmiotowego przedsięwzięcia oraz z dnia [...], nr [...], którym organ, na podstawie art. 63 ust. 1 i ust. 4, art. 66 i art. 68 ust. 2 pkt 2a) i 2b) wskazanej ustawy ustalił pełen zakres raportu o oddziaływaniu na środowisko tego samego przedsięwzięcia. Bezspornym w sprawie jest i to, iż postanowienia te wydane zostały w tym samym przedmiocie, przy udziale tych samych stron, w niezmienionym stanie faktycznym i przy zastosowaniu identycznej podstawy prawnej.
Przypomnieć wypada, iż z kwalifikowanym naruszeniem prawa jest ponowne wydanie rozstrzygnięcia w sytuacji gdy sprawa została już ostatecznie rozstrzygnięta (art. 156 par. 1 pkt 3 K.p.a.), zaś wobec wskazanych powyżej okoliczności, należy stwierdzić, iż z taką sytuacją mamy do czynienia w niniejszej sprawie. Skoro bowiem w obrocie prawnym funkcjonowało ostateczne postanowienie z dnia [...] to kolejne postanowienie o obowiązku sporządzenia pełnego raportu o oddziaływaniu inwestycji na środowisko było orzeczeniem odnoszącym się do sprawy już ostatecznie rozstrzygniętej. Nie ma przy tym znaczenia jakie okoliczności legły u podstaw takiego stanu rzeczy..
Mając zaś na uwadze treść art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a., obligującą sąd do stwierdzenia nieważność decyzji jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 K.p.a., oraz regulację zawartą w art. 135 p.p.s.a., która zezwala sądowi zastosować przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów wydanych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, Sąd w oparciu o powołane przepisy stwierdził nieważność zarówno zaskarżonego postanowienia jak i poprzedzającego go postanowienia Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...] o czym orzeczono w punkcie pierwszy wyroku.
W niniejszej sprawie niezbędnym jest odniesienie się także do postanowienia Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...] orzekającym o braku potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko przedmiotowego przedsięwzięcia, które wydane zostało na podstawie art. 63 ust. 2 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku (...).
Stosownie do treści art. 64 ust. 1 pkt 1 owo postanowienie winno być wydane po zasięgnięciu opinii regionalnego dyrektora ochrony środowiska. Na podstawie akt sprawy stwierdzić należy, iż przed wydaniem wskazanego postanowienia organ pierwszej instancji takowej opinii nie zasięgnął, mimo iż był do tego zobligowany treścią art. 64 ust. 1 pkt 1 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku (...). Wprawdzie taka opinia nie jest wiążąca dla organu, ale jest opinią organu wyspecjalizowanego w dziedzinie ochrony środowiska, która winna być sporządzona i wzięta pod uwagę przez organ orzekający w sprawie obowiązku sporządzania raportu oddziaływania na środowisko przedsięwzięcia.
W ocenie Sądu odstąpienie przez Prezydenta Miasta Ł. od zasięgnięcia opinii regionalnego dyrektora ochrony środowiska przed wydawaniem postanowienia z dnia [...] stanowi naruszenie procedury poprzedzającej postanowienie wydawane w trybie art. 63 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku (...), zaś takie działanie organu uzasadnia wyeliminowanie z obrotu prawnego postanowienia Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...].
Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 145 § 1 lit. a) i c), w związku z art. 135 p.p.s.a. orzekł jak w punkcie drugim wyroku.
Nadto wobec uwzględnienia skargi należało orzec o niewykonalności zaskarżonego postanowienia po myśli art. 152 p.p.s.a.. Orzeczenie to traci moc z chwilą uprawomocnienia się niniejszego wyroku.
O kosztach postępowania orzeczono zgodnie z art. 200, art. 205 § 1 p.p.s.a.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI