II SA/Rz 326/06
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWSA w Rzeszowie uchylił decyzję Wojewody dotyczącą wznowienia postępowania w sprawie pozwolenia na budowę, wskazując na błędy organów w ustaleniu statusu strony i naruszenie przepisów proceduralnych.
Sprawa dotyczyła skargi S. A. na decyzję Wojewody odmawiającą uchylenia pozwolenia na budowę suszarni z 1996 r. Po wielokrotnych postępowaniach i wyrokach sądów, WSA w Rzeszowie uchylił zaskarżoną decyzję, stwierdzając błędy organów w ustaleniu, czy S. A. była stroną w pierwotnym postępowaniu, naruszenie zasady czynnego udziału strony oraz niewłaściwe zastosowanie przepisów proceduralnych.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie rozpoznał skargę S. A. na decyzję Wojewody utrzymującą w mocy decyzję Starosty odmawiającą uchylenia pozwolenia na budowę suszarni z 1996 r. Sprawa była skomplikowana, obejmowała wielokrotne postępowania wznowieniowe i wyroki sądów administracyjnych. Kluczowym problemem było ustalenie, czy S. A. posiadała przymiot strony w pierwotnym postępowaniu, co organy administracji błędnie oceniły, uznając, że nie była właścicielką działki w momencie wydania pozwolenia. Sąd administracyjny wskazał, że nabycie spadku następuje z chwilą śmierci, a nie z datą postanowienia sądu, co oznaczało, że S. A. była właścicielką działki i potencjalnie stroną postępowania. Ponadto, Sąd stwierdził naruszenie zasady czynnego udziału strony oraz niewłaściwe zastosowanie przepisów proceduralnych, w tym art. 145 i 146 k.p.a. Sąd podkreślił, że organy nie wykonały należycie wytycznych z poprzedniego wyroku, nie zbadały wystarczająco kwestii wpływu inwestycji na działkę skarżącej i nie przeprowadziły dowodów zgodnie z prawem. W konsekwencji, Sąd uchylił zaskarżoną decyzję Wojewody.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (4)
Odpowiedź sądu
Tak, nabycie spadku następuje z chwilą śmierci spadkodawcy, a postanowienie sądu ma charakter deklaratoryjny. Strona nabywa prawa i obowiązki spadkodawcy z chwilą jego śmierci.
Uzasadnienie
Sąd wskazał, że zgodnie z Kodeksem cywilnym, spadek otwiera się z chwilą śmierci spadkodawcy, a spadkobierca nabywa spadek z chwilą otwarcia. Data wydania postanowienia o stwierdzeniu nabycia spadku nie ma znaczenia dla ustalenia momentu nabycia praw do nieruchomości.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylono_decyzję
Przepisy (19)
Główne
P.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Pomocnicze
k.p.a. art. 145 § § 1 pkt 4
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 151 § § 1 pkt 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 107 § § 3
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 10 § § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 146 § § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 146 § § 2
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 151 § § 2
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 138 § § 1 pkt 2
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 104
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego
u.p.b.
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
k.c. art. 922 § § 1
Kodeks cywilny
k.c. art. 924
Kodeks cywilny
k.c. art. 925
Kodeks cywilny
P.u.s.a. art. 1
Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych
P.p.s.a. art. 134
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 153
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 145 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 210 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Argumenty
Skuteczne argumenty
Naruszenie zasady czynnego udziału strony w postępowaniu. Błędne ustalenie przez organy daty nabycia spadku przez S. A. i w konsekwencji jej statusu jako strony. Niewykonanie przez organy wytycznych sądu z poprzedniego wyroku dotyczących ustalenia wpływu inwestycji na działkę sąsiednią. Przedawnienie roszczenia o uchylenie decyzji pozwolenia na budowę.
Odrzucone argumenty
Argumenty organów o braku wpływu inwestycji na działkę skarżącej, oparte jedynie na projekcie budowlanym i zachowaniu odległości. Argumenty organów o braku możliwości uchylenia decyzji z uwagi na to, że w sprawie mogłaby zapaść wyłącznie decyzja odpowiadająca w swej istocie decyzji dotychczasowej (art. 146 § 2 k.p.a.).
Godne uwagi sformułowania
Sąd zalecił rozstrzygnięcie kwestii statusu strony w fazie merytorycznej postępowania wznowieniowego i zapewnienie wszystkim stronom postępowania lub ich następcom prawnym udziału w postępowaniu wznowionym. Sąd wskazał, że dla przyjęcia, iż oddziaływanie inwestycji objętej spornym pozwoleniem na budowę zamykało się w granicach działki inwestora, niezbędne jest przeprowadzenie w tej kwestii postępowania dowodowego. Z przełożenia tych unormowań na stan faktyczny sprawy wynika, że S. A. jako jedyny spadkobierca swojej matki A. S. nabyła spadek po niej z chwilą jej śmierci czyli 6 lipca 1992 r. Z tą też datą została jej następcą prawnym czyli właścicielką działki nr 594. Zasada ta sformułowana w art. 10 k.p.a. oznacza prawo strony do czynnego udziału w każdym stadium postępowania i nie ogranicza się do dostępu do akt sprawy, ale obejmuje też prawo do zgłaszania dowodów, obowiązek zawiadamiania strony o terminie i miejscu przeprowadzania dowodów, prawo strony do wypowiadania się przed wydaniem decyzji.
Skład orzekający
Jerzy Solarski
przewodniczący
Joanna Zdrzałka
sprawozdawca
Robert Sawuła
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ustalenie momentu nabycia spadku i jego skutków prawnych w postępowaniu administracyjnym; zasada czynnego udziału strony; prawidłowe stosowanie przepisów o wznowieniu postępowania i przedawnieniu; obowiązek przeprowadzenia postępowania dowodowego w zakresie wpływu inwestycji na sąsiednie nieruchomości."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z nabyciem spadku i postępowaniem administracyjnym w przedmiocie pozwolenia na budowę.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa pokazuje, jak długotrwałe i skomplikowane mogą być postępowania administracyjne, zwłaszcza gdy organy popełniają błędy proceduralne. Podkreśla znaczenie prawidłowego ustalenia statusu strony i przestrzegania praw procesowych.
“Długi bój o pozwolenie na budowę: jak błędy urzędników i zawiłe przepisy mogą latami blokować inwestycje.”
Sektor
budownictwo
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII SA/Rz 326/06 - Wyrok WSA w Rzeszowie Data orzeczenia 2006-12-05 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2006-03-31 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie Sędziowie Jerzy Solarski /przewodniczący/ Joanna Zdrzałka /sprawozdawca/ Robert Sawuła Symbol z opisem 6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części, wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz Hasła tematyczne Budowlane prawo Skarżony organ Wojewoda Treść wyniku Uchylono zaskarżoną decyzję Powołane przepisy Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270 art. 145 § 1 pkt 1 lit. c Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071 art. 151 § 1 pkt 1 i art. 145 § 1 pkt 4, art. 107 § 3, art. 10 Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący NSA Jerzy Solarski Sędziowie WSA Joanna Zdrzałka /spr./ WSA Robert Sawuła Protokolant sekr. sąd. Anna Mazurek-Ferenc po rozpoznaniu w Wydziale II Ogólno-Administracyjnym na rozprawie w dniu 5 grudnia 2006 r. sprawy ze skargi S. A. na decyzję Wojewody z dnia [...] lutego 2006 r. nr [...] w przedmiocie wznowienia postępowania w sprawie pozwolenia na budowę uchyla zaskarżoną decyzję. Uzasadnienie II SA/Rz 326/06 UZASADNIENIE Wnioskiem z dnia 12.10.2000 r. S. A. zwróciła się do Starosty o wznowienie postępowania zakończonego decyzją z dnia [...] października 1996 r. udzielającą D. C. pozwolenia na budowę suszarni na działkach nr 581 i 582 w P., zarzucając, iż bez własnej winy nie uczestniczyła w tym postępowaniu. Ustalając, iż kwestionowana decyzja o Nr [...] wydana została przez Kierownika Urzędu Rejonowego i udzielała E. i D. C. pozwolenia na budowę wiaty konstrukcji stalowej wolno stojącej dla potrzeb suszarni ziarna typu "Drzewicz M 851" oraz odcinka linii energetycznej n/n kablowej ze słupa Nr [...] do proj. złącza licznikowego zasilającego urządzenia technologiczne na działkach nr 581 i 582 w P., Starosta decyzją z dnia [...] listopada 2000 r. odmówił wznowienia postępowania w tej sprawie, z uwagi na to, że S. A. nie przysługiwał przymiot strony. Rozstrzygnięcie to zostało utrzymane w mocy decyzją Wojewody z dnia [...] stycznia 2001 r. Obie te decyzje w następstwie skargi S. A. zostały uchylone wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodek Zamiejscowy w Rzeszowie z dnia 13 maja 2003 r. sygn. akt SA/Rz 377/01. Sąd zalecił rozstrzygnięcie kwestii statusu strony w fazie merytorycznej postępowania wznowieniowego i zapewnienie wszystkim stronom postępowania lub ich następcom prawnym udziału w postępowaniu wznowionym. Realizując te wytyczne, Starosta postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2004 r. wznowił postępowanie zakończone powoływanym wyżej pozwoleniem na budowę. W dalszej kolejności w dniu [...] października 2003 r. wydał decyzję, którą odmówił uchylenia tegoż pozwolenia na budowę z uwagi na okoliczność, iż w wyniku wznowienia postępowania mogłaby zapaść wyłącznie decyzja odpowiadająca w swej istocie decyzji dotychczasowej. Jednocześnie stwierdził, że decyzja dotychczasowa została wydana z naruszeniem prawa, bowiem strona – S. A. bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu nią zakończonym. Oparł się przy tym na przepisach – art. 151 § 2 pkt 1, 145 § 1 pkt 4 i 146 § 2 k.p.a. W następstwie odwołania S. A. Wojewoda decyzją z dnia [...] stycznia 2004 r. zreformował decyzję organu I instancji, tj. uchylił ją w całości i orzekł w następujący sposób: - stwierdził, iż w wyniku wznowienia postępowania nie można uchylić decyzji Kierownika Urzędu Rejonowego w J. z dnia [...] października 1996 r. Nr [...], bowiem w sprawie mogłaby zapaść wyłącznie decyzja odpowiadająca w swej istocie decyzji dotychczasowej i - jednocześnie uznał, że decyzja dotychczasowa posiada wadliwość procesową, bowiem strona S. A. bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu zakończonym ostateczną decyzją Kierownika Urzędu Rejonowego w J., niemniej jednak w całości była pozbawiona wadliwości materialnej. W podstawie prawnej tego orzeczenia Wojewoda powołał art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a., art. 104 i 107 k.p.a. oraz art. 151 § 2 k.p.a. w zw. z art. 145 § 1 pkt 4 i 146 § 2 k.p.a. W jego uzasadnieniu wskazał na wadę formalno-prawną odnoszącą się do interpretacji przyjętej podstawy prawnej oraz sentencji decyzji organu I instancji powodującą konieczność wyłączenia jej z obiegu prawnego. Jeśli natomiast chodzi o kwestie materialno-prawne organ odwoławczy odniósł się do tych zagadnień szczegółowo, konkludując, iż podziela pogląd organu I instancji, że w sprawie mogłaby zapaść wyłącznie decyzja odpowiadająca decyzji dotychczasowej. Wyrokiem z dnia 28 czerwca 2005 r. sygn. akt II SA/Rz 219/04 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie, po rozpoznaniu skargi S. A., stwierdził nieważność decyzji Wojewody z dnia [...] stycznia 2004 r. i poprzedzającej ją decyzji Starosty z [...] października 2003 r. W motywach orzeczenia Sąd powołał się na uprzednio wydany w tej sprawie wyrok NSA z dnia 13 maja 2003 r. SA/Rz 377/01. W wyroku tym Sąd nie przesądził, wbrew twierdzeniom zaskarżonej decyzji, iż S. A. posiadała przymiot strony w znaczeniu materialnoprawnym, wyraził natomiast pogląd prawny, iż w sprawie należało wznowić postępowanie i po jego wznowieniu ów przymiot zbadać w aspekcie stanu faktycznego istniejącego w sprawie i obowiązujących przepisów prawa. W szczególności ocena czy interes taki skarżąca posiadała, wymagała ustalenia sposobu zagospodarowania działki skarżącej i jej usytuowania oraz odległości od działki, na której zrealizowana miała zostać inwestycja objęta pozwoleniem, rodzaju i natężenia emitowanych czynników szkodliwych i ich oddziaływania na działkę skarżącej, w tym także hałasu. Czyniąc ustalenia w tym zakresie należało mieć na uwadze, iż ich ocena musiałaby być ograniczona do emisji czynników szkodliwych, która mogła być następstwem pozwolenia na budowę z dnia 7 października 1996 r., a nie pozostaje rezultatem odstępstw od niego, czy też realizacji innych decyzji. Przedstawiając, w dalszych wywodach uzasadnienia wyroku z 28 czerwca 2005 r. kolejność działań w postępowaniu wznowieniowym, Sąd podkreślił, iż w pierwszej kolejności przepisy obligują do przeprowadzenia postępowania co do przyczyn wznowienia (w rozpatrywanej sprawie co do przyczyny z art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a.), a w dalszej kolejności do rozstrzygnięcia co do istoty sprawy. Rodzaje rozstrzygnięć określa art. 151 § 1 k.p.a., przewidując: - w pkt 1) odmowę uchylenia decyzji dotychczasowej – wobec braku podstaw do jej uchylenia na podstawie art. 145 § 1 lub art. 145 a, - w pkt 2) uchylenie decyzji dotychczasowej przy stwierdzeniu istnienia podstaw z art. 145 § 1 lub art. 145 a k.p.a. i wydanie nowej decyzji rozstrzygającej o istocie sprawy. Sąd wskazał dalej, że art. 146 k.p.a. wyodrębnia dwa rodzaje przesłanek wykluczających uchylenie decyzji dotychczasowej – przedawnienie przewidziane w § 1 oraz okoliczność, że w sprawie mogłaby zapaść wyłącznie decyzja odpowiadająca w swej istocie decyzji dotychczasowej (§ 2). Konstrukcja tego przepisu narzuca tok kolejności działań organu w postępowaniu wznowionym, którą organ I instancji naruszył. Nie poczynił bowiem żadnych ustaleń i rozważań co do statusu skarżącej w postępowaniu zakończonym spornym pozwoleniem, przyjmując niezasadnie, iż o posiadaniu przez nią przymiotu strony przesądził wyrok z 13 maja 2003 r., a tej wady nie dostrzegł również organ II instancji, który dodatkowo przyjął, że oddziaływanie inwestycji objętej spornym pozwoleniem na budowę zamykało się w granicach działki inwestora. Sąd wytknął, że na tę ostatnią okoliczność nie wskazano dowodów a powołano się ogólnikowo na projekt budowlany i zachowanie prawem przewidzianych odległości w sytuacji, gdy z projektu nie wynika jaka odległość dzieli projektowaną inwestycję od działki skarżącej i jaki jest rodzaj zainwestowania jej działki. Sąd podkreślił, że uwadze organów umknęło, iż sporne pozwolenie na budowę doręczone zostało ostatniej ze stron – Z. G. 16.10.1996 r., co oznacza, że 17.10.2001 r. upłynął 5-letni termin przedawnienia z art. 146 § 1 k.p.a. Okoliczność ta w świetle wcześniejszych wywodów Sądu wykluczała zastosowanie art. 146 § 2 k.p.a. Sąd zaznaczył, że nawet gdyby w grę nie wchodziło przedawnieni, to i tak decyzje obu instancji byłyby rażąco wadliwe, bowiem nie zbadano zarzutów skarżącej pod adresem pozwolenia i nie dokonano jego rzetelnej oceny w świetle art. 5 ustawy Prawo budowlane. Naruszony został też art. 10 § 1 k.p.a. na etapie umożliwienia stronom przed wydaniem decyzji wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań. Sad dodatkowo podniósł brak w aktach sprawy postanowienia z dnia 24 grudnia 2003 r. o sprostowaniu decyzji pierwszoinstancyjnej, na które powołuje się organ II instancji. Sąd pozostawił w obrocie postanowienie o wznowieniu postępowania i w wytycznych zalecił przeprowadzenie postępowania wznowieniowego zgodnie z przepisami prawa i poglądami prawnymi przedstawionymi w wyroku. W następstwie tego wyroku decyzją z dnia [...] listopada 2005 r. Nr [...] Starosta, działając w oparciu o art. 145§ 1 pkt 4 k.p.a., art. 151 § 1 k.p.a. w zw. z art. 146 § 1 i art. 149 § 2 k.p.a., odmówił uchylenia decyzji Kierownika Urzędu Rejonowego w J. z dnia [...] października 1996 r.[...]. W uzasadnieniu powołał się na pismo Wydziału Geodezji i Katastru Nieruchomości Starostwa Powiatowego z 28.10.2005 r., z którego wynika, że S. A. została wpisana w ewidencji gruntów jako właścicielka działki nr 594 w dniu 23.10.2000 r. na podstawie postanowienia Sądu Rejonowego w J. z dnia 11.08.2000 r. stwierdzającego nabycie spadku po A. S., następczyni prawnej J. S. Z dokumentów tych wynika, że S. A. w dniu wydania decyzji Kierownika Urzędu Rejonowego w J. z dnia [...] października 1996 r. nie była posiadaczem działki nr 594, stąd też nie mogła zostać uznana za stronę w postępowaniu zakończonym tą decyzją. W konkluzji organ stwierdził, że po przeprowadzeniu postępowania wznowieniowego brak jest podstaw do uchylenia decyzji dotychczasowej z przyczyn określonych w art. 145 § 1 k.p.a., bowiem błędnie przyjęto, że strona nie wzięła udziału w postępowaniu bez własnej winy. W odwołaniu złożonym od tej decyzji S. A. zakwestionowała fakt, iż w 1996 r. nie była właścicielką nieruchomości w P. nr [...]. Prawa do spadku po matce nabyła z chwilą jej śmierci w 1992 r., na dowód czego dołączyła postanowienie o stwierdzeniu nabycia spadku. Wskazała również na brak wykonania wytycznych Sądu zawartych w ostatnim wyroku – w dalszym ciągu nie zbadano zarzutów pod adresem pozwolenia na budowę, nie dokonano pomiarów odległości i oględzin działki odwołującej. Odwołująca twierdzi, że odległość suszarni od jej domu wynosi 20 metrów, a nie 30 jak utrzymują organy. S. A. podtrzymała też prezentowaną wcześniej tezę, iż istnieje podpisana przez wójta decyzja o pozwoleniu na budowę z daty [...].10.1998 r. Nr [...], którą uprzednio widziała i napisała od niej odwołanie. Odwołująca zarzuciła też naruszanie przez organ, w dalszym ciągu, pomimo wytycznych Sądu, zasady czynnego jej udziału w postępowaniu, w tym wypowiedzenia się co do materiałów i dowodów. Wojewoda nie uwzględnił tego odwołania i decyzją z dnia [...] lutego 2006 r. Nr [...] utrzymał w mocy decyzję Starosty, uznając, iż odpowiada ona prawu. Za prawidłowe uznał ustalenia organu I instancji, że w dniu wydania spornej decyzji o pozwoleniu na budowę z [...] października 1996 r. S. A. będąc następcą prawnym nieruchomości określonej jako działka nr ewid. 594 w m. P. nie posiadała przymiotu strony w rozumieniu art. 28 k.p.a. w znaczeniu materialnoprawnym, a w tej sytuacji brak było podstaw prawnych do uchylenia tejże decyzji na podstawie art. 145 § 1 i 145 a k.p.a. w oparciu o art. 151 § 1 pkt 1 k.p.a. Odwołująca nabyła pod względem formalnym prawo własności działki 594 zabudowanej budynkiem mieszkalnym wraz z urządzeniami towarzyszącymi z chwilą przeprowadzenia postępowania spadkowego zakończonego postanowieniem Sądu Rejonowego w J. z dnia 11 sierpnia 2000 r. sygn. akt [...]. Organ odwoławczy stwierdził na podstawie analizy materiału dowodowego, że rozstrzygnięcie Kierownika Urzędu Rejonowego w J. z dnia [...] października 1996 r. podjęte zostało w oparciu o przepisy prawa materialnego – ustawę z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane oraz akty wykonawcze do tej ustawy i inne przepisy obowiązujące przy tego rodzaju inwestycji. Organ wymienił dokumenty jakie inwestorzy złożyli wraz z wnioskiem o zatwierdzenie projektu budowlanego i wydanie pozwolenia na budowę, w tym decyzję Wojewody z dnia [...] września 1996 r. ustalającą emisję dopuszczalną dla projektowanej suszarni ziarna "Drzewicz M 851". Stwierdził, że program inwestycyjny został zawarty i wykazany w formie projektu budowlanego, którego rozwiązania przestrzenno-architektoniczno-budowlane opracowane zostały przez osoby posiadające stosowne uprawnienia projektowe. Suszarnia z zastosowaniem czynnika grzewczego – oleju opałowego jako funkcja zasadnicza przedsięwzięcia służyć miała i w dalszym ciągu dotyczy obsługi produkcji rolnej inwestorów oraz ewentualnie innych rolników w ramach usług. Przyjęto, na podstawie materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie, iż inwestycja nie jest szkodliwą dla środowiska i zdrowia ludzi (w rozumieniu rozporządzenia Ministra Ochrony Środowiska, Zasobów Naturalnych i Leśnictwa z dnia 13 maja 1995 r., obowiązującego w dacie wydania pozwolenia na budowę) i nie narusza prawa miejscowego. Ponadto w wyniku wznowienia postępowania stwierdzono, że przyjęte rozwiązania w projekcie budowlanym nie naruszają interesów osób trzecich. Zamierzenie inwestycyjne, jego oddziaływanie mieści się w granicach działki stanowiącej własność inwestorów. O powyższym stanowią przyjęte odległości poszczególnych elementów naniesionych na planie zagospodarowania terenu tak od granicy działki oraz istniejącej zabudowy na nieruchomościach sąsiednich. W szczególności obiekt suszarni został usytuowany a jego lokalizacja zatwierdzona w odległości 30 m od istniejącego budynku na dz. 594 stanowiącego własność S. A. Reasumując, organ odwoławczy stwierdził, że brak jest przesłanek do wyłączenia z obiegu prawnego decyzji z [...].10.1996 r. na skutek wyżej przytoczonych okoliczności, bowiem stwierdzono brak podstaw do jej uchylenia na podstawie art. 145 § 1 k.p.a. i art. 145 a k.p.a. Natomiast w tej sytuacji bez wpływu na podjęte rozstrzygnięcie pozostaje fakt wskazania i przywołania przez Starostę okoliczności przedawnienia wynikającej z art. 146 § 1 k.p.a. W odniesieniu do zarzutów odwołania Wojewoda wyjaśnił, że eksponowana w nim okoliczność wytwarzania nadmiernego hałasu i zanieczyszczania środowiska przez suszarnię połączona ze zmianą procesu technologicznego nie ma związku z wydanym pozwoleniem na budowę, stanowiącym przedmiot niniejszego postępowania. Może być ona rozpoznawana wyłącznie przez organy nadzoru budowlanego, przy ewentualnym współudziale organów realizujących zadania z zakresu ochrony środowiska, o czym odwołująca była wcześniej informowana. Podobnie poza zakresem niniejszego postępowania wznowieniowego pozostaje kwestia podnoszonego przez odwołującą pominięcia jej jako strony w postępowaniu dotyczącym rozbudowy suszarni, a zakończonym decyzja Starosty z dnia [...] kwietnia 2001 r. Decyzję Wojewody zaskarżyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie S. A., wnosząc o powtórne zbadanie sprawy. Skarżąca podtrzymała prezentowane w odwołaniu stanowisko, że jest jedyną spadkobierczynią swojej matki, zmarłej w 1992 r. Podkreśliła również, że pomimo zaleceń Sądu nie dokonano żadnych pomiarów odległości działek ani budynków, jak również stanu zagospodarowania działki. Kiedy skarżąca podniosła tę okoliczność przed organem I instancji, została poinformowana, że pomiary są zbędne, bo odległości są wiadome. Uważa, że od jej domu stojącego w granicy z działką p. H. do budynku suszarni jest nie więcej niż 20 m. Pas ziemi oddzielający działkę C. od działki skarżącej nie należy zresztą do M. H., lecz jego synowej i wnuków. Skarżąca podkreśliła brak obiektywizmu organów prowadzących postępowanie, celowe mataczenie w sprawie oraz okoliczność, na którą powoływała się już wielokrotnie – istnienie pozwolenia na budowę z 1998 r. Okoliczność ta znana była pracownikom Inspektoratu Nadzoru Budowlanego, którzy zostali zwolnieni z pracy, by nie było niewygodnych świadków. Skarżąca zakwestionował też, by miała możliwość wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów, choć prawo takie miała zagwarantowane zgodnie z wyrokiem Sądu. W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji i podkreślając, że sporne pozwolenie na budowę nie narusza interesów osób trzecich, bowiem oddziaływanie inwestycji mieści się w granicach działki stanowiącej własność inwestorów. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) Sąd sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji, obejmującą badanie zaskarżonych aktów pod względem ich zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Zakres tej kontroli wyznacza art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) – zwanej dalej w skrócie P.p.s.a., stanowiący, że Sąd orzeka w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. W sprawie będącej przedmiotem kontroli Sądu znajduje ponadto zastosowanie przepis art. 153 P.p.s.a., zgodnie z którym ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie było przedmiotem zaskarżenia. W sprawie niniejszej toczyło się już bowiem dwukrotnie postępowanie sądowadministracyjne, ostatnio zakończone wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 28 czerwca 2005 r. sygn. akt II SA/Rz 377/01 stwierdzającym nieważność decyzji Wojewody z dnia [...] stycznia 2005 r. i poprzedzającej ją decyzji Starosty z dnia [...] października 2003 r. Sąd zalecił wówczas zbadanie we wznowionym postępowaniu czy skarżąca posiadała przymiot strony w znaczeniu materialnoprawnym w zakończonym postępowaniu dotyczącym wydania pozwolenia na budowę. W tym celu jako wytyczne do dalszego postępowania wskazał ustalenie sposobu zagospodarowania działki skarżącej i jej usytuowania oraz odległości od działki, na której zrealizowana miała zostać inwestycja objęta pozwoleniem, rodzaju i natężenia emitowanych czynników szkodliwych i ich oddziaływania na działkę skarżącej, w tym także hałasu. Organ I instancji w podstawie prawnej swojej decyzji powołał art. 151 § 1 k.p.a. wskazując, że S. A. nie była stroną postępowania w sprawie wydania pozwolenia na budowę suszarni na działce nr 581 i 582 w P., a w związku z tym brak jest podstaw z art. 145 § 1 k.p.a. do uchylenia decyzji dotychczasowej. Jako zasadniczy motyw takiego rozstrzygnięcia uznał fakt, iż w chwili wydawania decyzji o pozwoleniu na budowę S. A. nie była właścicielką działki nr 594, ponieważ postanowienie Sądu Rejonowego w J. o stwierdzeniu nabycia przez nią spadku po matce A. S. wydane zostało dopiero w dniu 11.08.2000 r., a na jego podstawie dokonane zostały stosowne wpisy w ewidencji gruntów. Jednocześnie organ I instancji powołując się na art. 146 § 1 k.p.a., zgodnie z którym nie uchyla się decyzji z przyczyn określonych w art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. jeśli od dnia doręczenia lub ogłoszenia decyzji upłynęło 5 lat, stwierdził, że sporne pozwolenie zostało doręczone ostatniej ze stron – Z. G. w dniu 16.10.1996 r., co oznacza, że w dniu 17.10.2001 r. upłynął 5-letni termin przedawnienia możliwości jego uchylenia we wznowionym postępowaniu. Organ odwoławczy, utrzymując w mocy decyzję organu I instancji podzielił jego pogląd co do tego, iż w dniu wydania decyzji o pozwolenia na budowę suszarni stanowiącej przedmiot postępowania wznowieniowego, skarżąca nie była właścicielką działki nr 594. Uznał natomiast, że bez wpływu na podjęte rozstrzygnięcie ma wskazanie przez Starostę okoliczności przedawnienia wynikającej z art. 146 § 1 k.p.a. Jednocześnie też stwierdził, że przyjęte w projekcie budowlanym spornego obiektu rozwiązania nie naruszają interesów osób trzecich a jego oddziaływanie mieści się w granicach działki inwestora. Z wywodów uzasadnienia organu wynika zatem, że chociaż stwierdził okoliczność, która w jego ocenie skutkować powinna odmową uchylenia decyzji dotychczasowej w oparciu o art. 151 § 1 pkt 1 k.p.a. (w dacie wydania pozwolenia na budowę skarżąca nie była właścicielką działki nr 594, a w związku z tym nie mogła być stroną), pomimo tego analizował kwestię istnienia interesu prawnego skarżącej w toczącym się postępowaniu zakończonym wydanym w 1996 r. pozwoleniem na budowę. Zasadniczą wadą zaskarżonej decyzji jest błędny pogląd organu co do kwestii następstwa prawnego skarżącej, a konkretnie daty nabycia przez nią spadku . Zgodnie z art. 922 § 1 Kodeksu cywilnego prawa i obowiązki zmarłego przechodzą z chwilą jego śmierci na spadkobierców. Z przepisów art. 924 i 925 k.c. wynika, że spadek otwiera się z chwilą śmierci spadkodawcy, a spadkobierca nabywa spadek z chwilą otwarcia spadku. Z przełożenia tych unormowań na stan faktyczny sprawy wynika, że S. A. jako jedyny spadkobierca swojej matki A. S. nabyła spadek po niej z chwilą jej śmierci czyli 6 lipca 1992 r. Z tą też datą została jej następcą prawnym czyli właścicielką działki nr 594. Nie ma przy tym znaczenia data wydania postanowienia o stwierdzeniu nabycia spadku, które ma charakter deklaratoryjny. Błędnie zatem organy przyjęły, że w dacie wydania spornego pozwolenia na budowę skarżąca jako osoba nie będąca właścicielką działki nr 594 nie mogła być stroną postępowania zakończonego wydaniem tego pozwolenia. Jeśli natomiast chodzi o badanie interesu prawnego S. A. uprawniającego jej udział w postępowaniu, Sąd stwierdza, że kwestia ta nie została wyjaśniona zgodnie z wytycznymi zawartymi w wyroku z dnia 28 czerwca 2005 r. II SA /Rz 219/04, podkreślając raz jeszcze swoje nim związanie. W wyroku tym Sąd wskazał, że dla przyjęcia, iż oddziaływanie inwestycji objętej spornym pozwoleniem na budowę zamykało się w granicach działki inwestora, niezbędne jest przeprowadzenie w tej kwestii postępowania dowodowego. Nie jest przy tym wystarczające powołanie się ogólnikowo na projekt budowlany i zachowanie prawem przewidzianych odległości, gdy z projektu nie wynika, jaka odległość dzieli projektowaną inwestycję od działki skarżącej i jaki jest rodzaj zainwestowania jej działki. Aktualne pozostają też zawarte w uzasadnieniu wymienionego wyroku z dnia 28 czerwca 2005 r. uwagi Sądu dotyczące kolejności rozstrzygania w postępowaniu wznowieniowym. Ujmując je skrótowo przypomnieć należy, że w pierwszym rzędzie rozważenia wymaga kwestia statusu skarżącej jako strony, zgodnie z poczynionymi wyżej uwagami. W przypadku nie uznania jej za stronę - należy wydać decyzję w oparciu o art. 151 § 1 pkt 1 k.p.a., w przypadku uznania za stronę, czyli zaistnienia okoliczności z art. 151 § 1 pkt 2 k.p.a. – niezbędne jest dokonanie analizy pod kątem ewentualnego zaistnienia przesłanek z art. 146 § 1 i § 2 k.p.a. w takiej kolejności, w jakiej zostały one uwzględnione w tym przepisie – tj. najpierw przesłanki formalnej (§ 1), później materialnej (§ 2). Zaistnienie pierwszej z nich, tj. upływ terminu przedawnienia możliwości uchylenia decyzji we wznowionym postępowaniu obligować będzie organ do wydania decyzji zgodnie z art. 151 § 2 k.p.a. czyli stwierdzającej wydanie zaskarżonej decyzji z naruszeniem prawa i wskazanie okoliczności, z powodu których jej nie uchylił. Potwierdził się też zarzut skarżącej, że w postępowaniu przez organami naruszona została zasada czynnego udziału stron . Zasada ta sformułowana w art. 10 k.p.a. oznacza prawo strony do czynnego udziału w każdym stadium postępowania i nie ogranicza się do dostępu do akt sprawy, ale obejmuje też prawo do zgłaszania dowodów, obowiązek zawiadamiania strony o terminie i miejscu przeprowadzania dowodów, prawo strony do wypowiadania się przed wydaniem decyzji. Konkretyzację wymienionej zasady z art. 10 k.p.a. stanowi art. 79 k.pa. Przepis ten nakłada na organ administracji obowiązek zawiadomienia o miejscu i terminie przeprowadzenia dowodu ze świadków, biegłych lub oględzin przynajmniej na siedem dni przed terminem (§ 1). Strona ma prawo brać udział w przeprowadzeniu dowodu, może zadawać pytania świadkom, biegłym i stronom oraz składać wyjaśnienia. Obowiązkowi temu uchybił organ nie powiadamiając skarżącej o terminie przesłuchania w charakterze świadków D. C. i Z. G. W postępowaniu ponownym organ wykona wytyczne Sądu zawarte w wyroku z dnia 28 czerwca 2005 r., tj. oceni czy skarżąca posiadała interes prawny w postępowaniu o wydanie pozwolenia na budowę suszarni poprzez ustalenie sposobu zagospodarowania jej działki, usytuowania tejże działki i odległości względem działki inwestorów oraz rodzaju i natężenia emitowanych czynników szkodliwych i ich oddziaływania, w tym także hałasu na działkę skarżącej przy ograniczeniu tej oceny do emisji tych czynników szkodliwych, które mogły być następstwem pozwolenia z dnia [...] października 1996 r., a nie pozostają rezultatem odstępstw od niego czy też realizacji innych decyzji. Rozważania dotyczące wymienionych kwestii musza być przy tym szczegółowo przedstawione w uzasadnieniu decyzji odpowiadającemu wymogom art. 107 § 3 k.p.a. Mając na uwadze przytoczone wyżej względy, Sąd stwierdził naruszenie przepisów postępowania – art. 151 § 1 pkt 1 k.p.a. i art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a., w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, co skutkowało uwzględnieniem skargi i uchyleniem zaskarżonej decyzji w oparciu o art. 145 § 1 pkt lit. c) P.p.s.a. Z uwagi na charakter zaskarżonej decyzji, która nie przyznaje żadnych praw i obowiązków bezprzedmiotowe było określenie czy i w jakim zakresie nie może być ona wykonana (art. 152 P.p.s.a.). Wobec braku wniosku skarżącej o zwrot kosztów, Sąd, w oparciu o art. 210 § 1 P.p.s.a. odstąpił od ich zasądzenia.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI