II SA/Rz 309/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzję o odszkodowaniu za ograniczenie korzystania z nieruchomości pod linię elektroenergetyczną z powodu błędów w operacie szacunkowym.
Sprawa dotyczyła odszkodowania za ograniczenie sposobu korzystania z nieruchomości pod budowę linii elektroenergetycznej. Skarżący zarzucili błędy w operacie szacunkowym, który stanowił podstawę decyzji organów administracji. Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, że operat szacunkowy został sporządzony z naruszeniem przepisów, ponieważ nie uwzględniał wszystkich wymaganych czynników określonych w rozporządzeniu, a także błędnie kwalifikował odszkodowanie jako wynagrodzenie za służebność przesyłu. W konsekwencji sąd uchylił zaskarżoną decyzję.
Przedmiotem sprawy była skarga A. S.A. oraz E. i B. P. na decyzję Wojewody Podkarpackiego utrzymującą w mocy decyzję Starosty w przedmiocie ustalenia odszkodowania z tytułu ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości pod budowę linii elektroenergetycznej. Skarżący podnosili zarzuty dotyczące wadliwości operatu szacunkowego, który stanowił podstawę do ustalenia wysokości odszkodowania. W szczególności zarzucano, że operat nie uwzględniał wszystkich czynników wymaganych przez § 43 rozporządzenia Rady Ministrów w sprawie wyceny nieruchomości, a także błędnie utożsamiał odszkodowanie za zmniejszenie wartości nieruchomości ze służebnością przesyłu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie, po analizie akt sprawy, uznał skargi za zasadne. Sąd stwierdził, że operat szacunkowy, stanowiący kluczowy dowód w sprawie, został sporządzony z naruszeniem przepisów prawa materialnego, w szczególności art. 128 ust. 4 ustawy o gospodarce nieruchomościami w związku z § 43 ust. 3 rozporządzenia w sprawie wyceny nieruchomości. Brak było analizy czynników takich jak zmiana warunków korzystania z nieruchomości, zmiana przydatności użytkowej, trwałe ograniczenie w sposobie korzystania czy skutki udostępnienia nieruchomości. Ponadto, sąd zwrócił uwagę, że operat błędnie kwalifikował odszkodowanie jako wynagrodzenie za współkorzystanie z pasa eksploatacyjnego, co jest charakterystyczne dla służebności przesyłu, a nie dla odszkodowania za ograniczenie sposobu korzystania z nieruchomości. W związku z tym, sąd uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Starosty, zasądzając jednocześnie koszty postępowania.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Tak, operat szacunkowy musi uwzględniać wszystkie czynniki wymienione w § 43 ust. 3 rozporządzenia, takie jak zmiana warunków korzystania z nieruchomości, zmiana przydatności użytkowej, trwałe ograniczenie w sposobie korzystania oraz skutki udostępnienia nieruchomości.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że brak analizy tych czynników w operacie szacunkowym stanowi naruszenie prawa i dyskwalifikuje operat jako dowód.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylono_decyzję
Przepisy (10)
Główne
u.g.n. art. 128 § 4
Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami
rozporządzenie w sprawie wyceny nieruchomości art. 43 § 3
Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 21 września 2004 r. w sprawie wyceny nieruchomości i sporządzania operatu szacunkowego
Określa czynniki, które należy uwzględnić przy ustalaniu zmniejszenia wartości nieruchomości, w tym zmianę warunków korzystania, zmianę przydatności użytkowej, trwałe ograniczenie sposobu korzystania oraz skutki udostępnienia nieruchomości.
Pomocnicze
k.p.a. art. 7
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 77 § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 80
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 138 § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
p.p.s.a. art. 145 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 135
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 134
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
u.p.z.p. art. 36
Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
Argumenty
Skuteczne argumenty
Operat szacunkowy nie uwzględniał wszystkich wymaganych przez prawo czynników przy ustalaniu odszkodowania. Operat błędnie utożsamiał odszkodowanie za ograniczenie sposobu korzystania z nieruchomości z wynagrodzeniem za służebność przesyłu. Organ administracji nie dokonał prawidłowej oceny dowodowej operatu szacunkowego.
Godne uwagi sformułowania
Sąd w zupełności podziela wyrażone w nim stanowisko i przyjętą argumentację, którą posiłkował się w uzasadnieniu swojego rozstrzygnięcia. Operat szacunkowy, sporządzony przez rzeczoznawcę majątkowego będzie więc podstawowym i kluczowym dowodem dla rozstrzygnięcia tego rodzaju sprawy, jako że wpływa bezpośrednio na treść decyzji ustalającej wysokość odszkodowania dla strony ograniczonej w prawie własności. Organ nie jest więc zwolniony z obowiązku dokładnego wyjaśnienia sprawy i podjęcia niezbędnych działań dla prawidłowego ustalenia wartości nieruchomości, a co za tym idzie z oceny wiarygodności sporządzonej opinii.
Skład orzekający
Magdalena Józefczyk
przewodniczący
Karina Gniewek-Berezowska
sprawozdawca
Elżbieta Mazur-Selwa
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Wykładnia przepisów dotyczących ustalania odszkodowania za ograniczenie sposobu korzystania z nieruchomości pod infrastrukturę przesyłową, w szczególności wymogi dotyczące operatu szacunkowego."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości pod linię elektroenergetyczną, ale zasady oceny operatu szacunkowego mają szersze zastosowanie.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia odszkodowań za infrastrukturę przesyłową i błędów w wycenie, co jest istotne dla właścicieli nieruchomości i przedsiębiorstw energetycznych.
“Błędy w operacie szacunkowym uchylają decyzję o odszkodowaniu za linię energetyczną.”
Sektor
energetyka
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII SA/Rz 309/23 - Wyrok WSA w Rzeszowie Data orzeczenia 2023-08-29 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2023-03-02 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie Sędziowie Elżbieta Mazur-Selwa Karina Gniewek-Berezowska /sprawozdawca/ Magdalena Józefczyk /przewodniczący/ Symbol z opisem 6180 Wywłaszczenie nieruchomości i odszkodowanie, w tym wywłaszczenie gruntów pod autostradę Hasła tematyczne Nieruchomości Skarżony organ Wojewoda Treść wyniku Uchylono decyzję I i II instancji Powołane przepisy Dz.U. 2023 poz 1634 art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i lit. c w zw. z art. 135 Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j. Dz.U. 2022 poz 2000 art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i art. 138 § 1 pkt 1 Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j. Dz.U. 2021 poz 1899 art. 128 ust. 4 Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami - t.j. Dz.U. 2021 poz 555 § 43 Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 21 września 2004 r. w sprawie wyceny nieruchomości i sporządzania operatu szacunkowego (t. j.) Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący SWSA Magdalena Józefczyk Sędziowie WSA Elżbieta Mazur - Selwa AWSA Karina Gniewek - Berezowska /spr./ Protokolant starszy specjalista Anna Mazurek–Ferenc po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 sierpnia 2023 r. sprawy ze skarg A. S.A. z/s w [...] Oddział w [...] oraz E. P. i B. P. na decyzję Wojewody Podkarpackiego z dnia 27 grudnia 2022 r. nr N-III.7570.2.47.2022 w przedmiocie ustalenia odszkodowania z tytułu ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości I. uchyla zaskarżoną decyzję i decyzję Starosty [...] z dnia 29 marca 2022 r. nr GN.6821.1.19.2022 ; II. zasądza od Wojewody Podkarpackiego na rzecz strony skarżącej A. S.A. z/s w [....] Oddział w [...] kwotę 4017 zł /słownie: cztery tysiące siedemnaście złotych/ oraz na rzecz skarżących E. P. i B. P. solidarnie kwotę 400 zł /słownie: czterysta złotych/ tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Uzasadnienie Przedmiotem kontroli Sądu jest decyzja Wojewody Podkarpackiego (dalej: "Organ II instancji", "Organ odwoławczy", "Wojewoda") z 27 grudnia 2022 r. nr N-III.7570.2.47.2022 utrzymująca w mocy decyzję Starosty [...] (dalej: "Organ I instancji", "Starosta") z 29 marca 2022 r. nr GN.6821.1.19.2022 w przedmiocie ustalenia odszkodowania z tytułu zmniejszenia wartości nieruchomości. W podstawie prawnej decyzji Organ powołał art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz.U. z 2022 r. poz. 2000 z późn. zm.; dalej: "k.p.a."). Wydanie decyzji poprzedzało postępowanie administracyjne o następującym przebiegu. Starosta [...] decyzją z [...] lipca 2019 r. nr [...] orzekł o ograniczeniu sposobu korzystania z nieruchomości położonej w Ł., gmina [...], oznaczonej jako działka nr [...] i [...], stanowiącej współwłasność E. i B. P., poprzez udzielenie zezwolenia A. S.A. z siedzibą w [...] na realizację inwestycji celu publicznego polegającej na budowie napowietrznej dwutorowej linii elektroenergetycznej 110 kV łączącej GPZ [...] EC z linią 110 kV relacji [...] – [...]. Po rozpoznaniu odwołania od ww. decyzji, Wojewoda Podkarpacki decyzją z [...] listopada 2019 r. nr [...] uchylił zaskarżoną decyzję w całości i orzekł we własnym zakresie o ograniczeniu sposobu korzystania z nieruchomości położonej w Ł., gm. [...], oznaczonej jako działka nr [...] i [...]. Przebieg odcinka trasy ww. dwutorowej linii elektroenergetycznej na terenie gminy [...] został określony zapisami w Miejscowym Planie Zagospodarowania Przestrzennego uchwalonym przez Radę Gminy [...] z dnia [...] lipca 2016 r. nr [...]. Następnie wnioskiem z 4 lutego 2021 r. A. S.A. z siedzibą w [...] wystąpiła do Starosty o wszczęcie postępowania w sprawie ustalenia odszkodowania z tytułu ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości położonej w Ł., oznaczonej jako działki nr [...] i [...]. Z kolei pismem z 26 czerwca 2021 r. Spółka sprecyzowała swój wniosek poprzez wskazanie, że dotyczy on zarówno ustalenia odszkodowanie za zmniejszenie wartości nieruchomości na skutek ograniczenia sposobu z jej korzystania, jak również za szkody powstałe na skutek budowy przedmiotowej napowietrznej linii. Następnie decyzją z 29 marca 2022 r. nr GN.6821.1.19.2022 Starosta w pkt I ustalił odszkodowanie z tytułu zmniejszenia wartości nieruchomości położonej w Ł. gm. [...], oznaczonej jako działki nr [...] o pow. 0,0805 ha i nr [...] o pow. 0,0371 ha, obj. Kw nr [...] stanowiącej współwłasność E. i B. P. z tytułu ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości poprzez udzielenie A. S.A. z siedzibą w [...] zezwolenia na realizację inwestycji celu publicznego polegającej na budowie napowietrznej dwutorowej linii elektroenergetycznej 110 kV łączącej GPZ [...] EC z linią 110 kV relacji [...] – [...], jak również wycenę szkód powstałych na skutek budowy przedmiotowej linii na łączną kwotę 12.772,00 zł; w pkt II orzekł, że odszkodowanie o którym mowa w pkt I, zostanie wypłacone jednorazowo przez A. S.A. w [...] w terminie 14 dni od daty ostateczności przedmiotowej decyzji; w pkt III orzekł, że przedmiotowe odszkodowanie podlega waloryzacji na dzień wypłaty, której dokonuje A. S.A. z siedzibą w [...]. W uzasadnieniu decyzji Starosta wskazał, że rzeczoznawca majątkowy – R. W. – operatem szacunkowym z 30 grudnia 2021 r. ustalił zmniejszenie wartości rynkowej prawa własności działek nr [...] i [...] położonych w Ł. z tytułu ograniczenia sposobu korzystania z niej poprzez udzielenie zezwolenia A. S.A. na realizację inwestycji celu publicznego polegającej na budowie napowietrznej dwutorowej linii elektroenergetycznej na kwotę 12.604,00 zł. W treści operatu biegły rzeczoznawca określił również wysokość odszkodowania za szkody i utracone pożytki znajdujące się na działce nr [...] położonej w T., w związku z budową linii napowietrznej na kwotę 168 zł. W trakcie oględzin w dniu 16 września 2021 r. B. P. oświadczył, że nie posiada wiedzy o ewentualnych szkodach na działce nr [...] natomiast stwierdził, że na działce nr [...] na skutek budowy ww. linii pozostały koleiny. W ocenie Organu I instancji rzeczoznawca majątkowy w sporządzonym operacie szacunkowym prawidłowo ustalił zmniejszenie wartości rynkowej prawa własności nieruchomości na nieruchomości położonej w Ł., oznaczonej jako działki nr [...] i [...] – zgodnie z obowiązującymi przepisami. Operat jest spójny, zawiera wszystkie elementy wymagane przepisami prawa, w związku z czym może stanowić podstawę do ustalenia wysokości odszkodowania. Od powyższej decyzji Prezydenta odwołanie wnieśli: A. S.A., reprezentowana przez pełnomocnika J. W. oraz E. i B. P. W złożonym odwołaniu Spółka powołała się na § 43 rozporządzenia i wskazała, że zmniejszenie wartości nieruchomości, o którym mowa w art. 128 ust. 4 u.g.n. nie powinno być utożsamiane z ograniczeniem możliwości inwestycyjnych, wynikających ze wskazań miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Spółka podniosła, że w przypadku ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości na podstawie art. 124 ust. 1 u.g.n. zmniejszenie wartości nieruchomości powinno uwzględniać negatywne skutki budowy urządzeń przesyłowych. Zmniejszenie wartości nieruchomości jest wynikiem ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości w pasie gruntu wskazanym w decyzji ograniczającej sposób korzystania z nieruchomości. Zmniejszenie wartości nieruchomości powstaje na skutek czynników wymienionych w § 43 ust. 3 p. 1, 2, 3, 4 rozporządzenia. Są to czynniki ograniczające sposób użytkowania nieruchomości w pasie ograniczonego sposobu korzystania z nieruchomości decyzją starosty, wynikające z ograniczeń w użytkowaniu nieruchomości na skutek posadowienia urządzeń. Ograniczenia te są odrębne w stosunku do zakazów zawartych w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego lub decyzji o lokalizacji inwestycji celu publicznego, na podstawie których następuje prawna lokalizacja urządzenia. Zakazy istniejące w miejscowym planie dotyczą strefy oddziaływania urządzenia przesyłowego i są uwzględnione przy określaniu wartości szkody lokalizacyjnej, za którą odszkodowanie jest dochodzone przez właściciela lub użytkownika wieczystego nieruchomości od gminy. Zatem określanie zmniejszenia wartości nieruchomości powinno wynikać z ograniczeń na skutek posadowienia urządzenia podczas jego budowy i należy uwzględnić przy tym obniżenie wartości nieruchomości na skutek prawnej lokalizacji urządzenia w dokumentach planistycznych. Strona skarżąca podniosła również, że określony przez autora operatu współczynnik S=0,30 reprezentuje szkodę na skutek prawnej lokalizacji urządzenia, objętą roszczeniem właściciela o odszkodowanie do Gminy na podstawie art. 36 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. W konsekwencji rzeczoznawca nie określił zmniejszenia wartości nieruchomości, o którym mowa w art. 128 ust. 4 u.g.n., a sumę obniżenia wartości na skutek prawnej lokalizacji urządzenia oraz współkorzystania z nieruchomości. W ocenie Spółki również współczynnik współkorzystania k jest zawyżony. Autor do wyceny przyjął jego wysokość na poziomie 0,3 gdzie dla terenów rolnych zgodnie z przyjętymi zasadami przyjmować się powinno współczynnik w granicach 0,1 do 0,3 natomiast ze względu na uwarunkowania posadowienia linii oraz jej parametry (zawieszenie przewodów na wysokości ok. 15 metrów) nie ogranicza sposobu użytkowania nieruchomości zgodnie z zapisami MPZP i SUiKZP, dlatego przyjęta wartość współczynnika S i K jest zawyżona. Zdaniem strony skarżącej w operatach szacunkowych znajdują się błędy świadczące o tym, że autor nie orientuje się w metodologii określanie zmniejszenia wartości nieruchomości na podstawie § 43 rozporządzenia, które powinno stanowić zakres przedmiotowych operatów. W treści operatów w żadnym miejscu nie zostały przytoczone zapisy ww. rozporządzenia. W ocenie Spółki sporządzony operat nie odpowiada wymogom stawianym przez przepisy prawa, zawiera wady i uchybienia, wpływając tym samym na wiarygodność całego operatu jako podstawy do ustalenia wysokości odszkodowania. Z kolei E. i B. P. zarzucili zaniżenie współczynnika "S" oraz współczynnika "K", które zostały ustalone na poziomie średniej z minimalnej. Zdaniem Skarżących wycena nie uwzględnia aktualnych cen, które obecnie na III 2022 r. kształtują się w okolicy 100-120 zł za m² a inwestycyjnych 150-200 zł za m². W ich ocenie wycena oraz decyzja powinny uwzględniać odszkodowanie za zmianę warunków korzystania z nieruchomości, zmianę przydatności użytkowej nieruchomości, trwałe ograniczenie w sposobie korzystania oraz wynagrodzenie za skutki spowodowane obowiązkiem udostępnienia nieruchomości. E. i B. P. wnieśli o uwzględnienie złożonych zastrzeżeń. Wojewoda Podkarpacki opisaną na wstępie decyzją z 27 grudnia 2022 r. nr N-III.7570.2.47.2022 utrzymał zaskarżone rozstrzygnięcie w mocy. W uzasadnieniu Wojewoda przytoczył treść art. 124, art. 129 ust. 5, art. 130 i art. 154 u.g.n., a także § 43 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 21 września 2004 r. w sprawie wyceny nieruchomości i sporządzania operatu szacunkowego (Dz.U. z 2021 r. poz. 555, dalej: "rozporządzenie w sprawie wyceny nieruchomości"). Wskazał następnie, że przedmiotowe działki częściowo objęte były Miejscowym Planem Zagospodarowania Przestrzennego uchwalonym przez Radę Gminy [...] uchwałą nr [...] z dnia [...] lipca 2016 r., w którym przeznaczona była pod tereny rolnicze (kontur planistyczny "16R") oraz częściowo objęte były obowiązującym studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego Gminy [...] uchwalonym uchwałą nr [...] Rady Gminy [...] z [...] grudnia 1999 r., w którym położone były częściowo w obszarach rolniczych wyłączonych z zabudowy oznaczonych symbolem "Ro", a także w obszarach z możliwością ograniczonej zabudowy produkcyjnej i usługowej oznaczonych symbolem Rpu. Obszary o takim oznaczeniu spełniają kryteria art. 61 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym i mogą zostać zabudowane. Rzeczoznawca określił wartość działek nr [...] o pow. 0,0805 ha i nr [...] o pow. 0,0371 ha podejściem porównawczym, metodą porównywania parami przyjmując rynek niezabudowanych nieruchomości gruntowych przeznaczonych pod zabudowę mieszkaniową z dopuszczeniem usług (w tym produkcji). Rzeczoznawca zbadał rynek gminy [...], w szczególności obr. [...] i [...], natomiast okresem badania objął przedział czasowy od grudnia 2020 r. do chwili opracowania operatu. W wyniku analizy rynku biegły przyjął do wyceny bazę 45 transakcji spełniających w jego opinii kryterium podobieństwa, których zaktualizowane ceny wahały się w zakresie od 42,43 zł/m² do 121,41 zł/m². Zestawienie transakcji biegły zamieścił w tabeli na stronie 10 operatu szacunkowego. Z utworzonego zbioru transakcji biegły wyselekcjonował 3 transakcje nieruchomościami jego zdaniem najbardziej podobnymi do wycenianej nieruchomości, tj. transakcja nr 6 o cenie jednostkowej 59,91 zł/m², transakcja nr 30 o cenie jednostkowej 98,08 zł/m² oraz transakcja nr 40 o cenie jednostkowej 112,01 zł/m². Biegły ustalił, że największy wpływ na wartość nieruchomości ma jej położenie (waga - 20%), otoczenie (waga – 20%), dojazd (waga - 15%), uzbrojenie (waga – 15%) oraz cechy geometryczne (waga - 30%). Biegły scharakteryzował wycenianą nieruchomość jako posiadającą "dobre" położenie, w "średnim" otoczeniu, w którym przeważają grunty niezabudowane stanowiące w terenie użytki rolne oraz rozproszona zabudowa mieszkaniowa. Dojazd określony został jako "dobry" z uwagi na dostępność do drogi publicznej o nawierzchni asfaltowej. Przedmiotowe działki są częściowo uzbrojone, o nieregularnym kształcie, w związku z czym uzbrojenie zostało określone jako "średnie" natomiast cechy geometryczne zostały ocenione jako "gorsze". Obliczając wartość rynkową przedmiotowej nieruchomości biegły określił wartość 1 m² na kwotę 86,71 zł. Ostatecznie łączna wysokość zmniejszenia wartości nieruchomości oznaczonej jako działki nr [...] i nr [...] poł. w Ł. wyniosła 12.604,00 zł. Ponadto biegły oszacował wysokość odszkodowania za szkody powstałe na skutek czynności związanych z przebudową linii elektroenergetycznej zgodnie z art. 135 ust. 7 u.g.n. oraz stosownie do zapisów standardów zawodowych, określając koszt odtworzenia łąki siewem wraz z nawożeniem oraz wartość utraconych pożytków (pokosów siana) w wysokości 168 zł. W ocenie Organu II instancji biegły dokonał wyceny zgodnej z § 43 rozporządzenia w sprawie wyceny nieruchomości i sporządzania operatu szacunkowego. Sporządzona przez rzeczoznawcę wycena nie została przyjęta bez uzasadnienia i nie jest wynikiem przypadkowości, które w ostateczności mogło doprowadzić do niewłaściwego szacunku wartości nieruchomości. Dalszą konsekwencją powyższego jest przyjęcie, że opinia rzeczoznawcy jest prawidłowa i może stanowić podstawę do ustalenia odszkodowania. Odnosząc się natomiast do zarzutów podniesionych w odwołaniu, również w kontekście wyjaśnień udzielonych przez biegłego w pismach z 15 czerwca 2022 r. i 15 lipca 2022 r., Wojewoda przywołał art. 154 ust. 1 u.g.n., zgodnie z którym wyboru właściwego podejścia oraz metody i techniki szacowania nieruchomości dokonuje rzeczoznawca majątkowy, uwzględniając w szczególności cel wyceny, rodzaj i położenie nieruchomości, przeznaczenie w planie miejscowym, stan nieruchomości oraz dostępne dane o cenach, dochodach i cechach nieruchomości podobnych. Brzmienie tego przepisu oznacza, że zakwestionowanie operatu szacunkowego przez organ administracji publicznej jest dopuszczalne, ale wyłącznie w wyjątkowych i oczywistych wypadkach, jeżeli zostanie wykazane, że przy sporządzeniu operatu doszło do naruszenia prawa albo operat zawiera ewidentne błędy, które dyskwalifikują jego walory dowodowe. Zatem, to autor operatu w oparciu o posiadane w tym zakresie wiadomości specjalne dokonuje wyboru podejścia i metody selekcji nieruchomości wybiera te, które stanowią następnie przedmiot jego badań. Odwołujący nie podjęli natomiast próby udowodnienia, że wartość przedmiotowej nieruchomości może być odmienna poprzez przedłożenie takiego operatu szacunkowego, ani innej opinii sporządzonej przez uprawniony podmiot, która podważyłaby wiarygodność operatu szacunkowego będącego podstawą ustalenia odszkodowania w niniejszej sprawie. Odnosząc się z kolei do podniesionej przez E. i B. P. kwestii, że określona w operacie szacunkowym wartość przedmiotowej nieruchomości nie uwzględnia aktualnych cen, Wojewoda podkreślił, że ustawodawca określił w art. 156 ust. 3 u.g.n. cezurę czasową ważności operatu szacunkowego dla danego celu. Zgodnie z ww. przepisem operat szacunkowy może być wykorzystywany do celu, dla którego został sporządzony, przez okres 12 miesięcy od daty jego sporządzenia, chyba że wystąpiły zmiany uwarunkowań prawnych lub istotne zmiany czynników, o których mowa w art. 154. Za przesłanki powodujące dezaktualizację wyceny, wymienione w art. 154 u.g.n. uznaje się zmiany celu wyceny, funkcji nieruchomości, przeznaczenia w planie miejscowym, stanu nieruchomości (w tym jej wyposażenia w urządzenia infrastruktury technicznej). Skoro zatem operat szacunkowy z 15 kwietnia 2022 r. nie stracił ważności, biegły nie ma obowiązku sporządzać nowego operatu, w którym badałby na nowo trend czasowy i uwzględniał ewentualne nowsze transakcje nieruchomościami podobnymi. Od powyższej decyzji, skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie złożyli: A. S.A. reprezentowana przez radcę prawnego oraz E. P. i B. P. Skargę A. S.A. z siedzibą w [...] zarejestrowano pod sygn. II SA/Rz 309/23, natomiast skargę E. P. i B. P. zarejestrowano pod sygn. II SA/Rz 310/23. A. S.A. w swojej skardze zarzuciła naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, a mianowicie: – art. 7 i art. 8, art. 77 § 1 oraz art. 80 k.p.a., poprzez nieprzeprowadzenie prawidłowej analizy okoliczności niniejszej sprawy oraz brak wyczerpującego rozpatrzenia materiału dowodowego, w szczególności operatu szacunkowego, w ramach którego nie uwzględniono wynikających z obowiązujących przepisów prawa wymogów formalnych przy określaniu zmniejszenia wartości nieruchomości, – art. 138 § 2 k.p.a., poprzez utrzymanie w mocy decyzji Starosty i nieprzekazanie sprawy do ponownego rozpoznania pomimo istnienia szeregu istotnych naruszeń przepisów postępowania przed Organem I instancji, co przesądza o wadliwości decyzji. Skarżąca zarzuciła również naruszenie przepisów prawa materialnego, które miały wpływ na wynik sprawy, a to: – art. 80 k.p.a. w zw. z art. 140 k.p.a. w zw. z § 43 ust. 3 rozporządzenia w sprawie wyceny nieruchomości, poprzez oparcie decyzji na operacie w zakresie którego Organ dokonał błędnej oceny wartości dowodowej pod kątem kompletności i prawidłowości, pomimo, iż biegły w ramach operatu szacunkowego nie przeanalizował czynników określonych w § 43 przywołanego rozporządzenia, – art. 134 i 128 ust. 4 w zw. z art. 124 ust. 4 u.g.n., poprzez ustalenie nieprawidłowej wartości odszkodowania z tytułu ograniczenia sposobu korzystania z ww. nieruchomości, oznaczonej jako działki nr [...] o pow. 0,0805 ha oraz [...] o pow. 0,0371 ha, a to w związku z zawyżeniem wysokości przyznanego odszkodowania z uwagi na nieprawidłowy i nieuzasadniony dobór nieruchomości podobnych przyjęty do wybranej metody szacowania wartości nieruchomości. W oparciu o tak postawione zarzuty Spółka wniosła o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Starosty [...] z 29 marca 2022 r. i przekazanie sprawy Staroście do ponownego rozpatrzenia, a także o zasądzenie na jej rzecz kosztów postępowania według norm przepisanych, w tym kosztów zastępstwa w postępowaniu sądowoadministracyjnym. W uzasadnieniu Skarżąca zarzuciła, że rzeczoznawca majątkowy w ramach złożonego w sprawie operatu szacunkowego nie przenalizował czynników wskazanych w § 43 Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 27 września 2004 r. w sprawie wyceny nieruchomości i sporządzania operatu szacunkowego. Jest to uchybienie prawne, dyskwalifikujące operat szacunkowy do wykorzystania w celu ustalenia odszkodowania. Rzeczoznawca majątkowy określił wartość wynagrodzenia z tytułu ustanowienia służebności przesyłu zamiast odszkodowania z tytułu zmniejszenia wartości nieruchomości wskutek budowy infrastruktury technicznej. Skarżąca zarzuciła, że rzeczoznawca nie rozróżnia pojęcia wynagrodzenia za ustanowienie służebności od zmniejszenia wartości nieruchomości, o czym świadczy wprowadzenie w treści operatu współczynnika "k", tj. współczynnika uwzględniającego sposób korzystania z pasa gruntu przez właściciela i przez przedsiębiorstwo przesyłowe. Zdaniem Skarżącej, rzeczoznawca sporządzający operat powinien wykorzystać współczynnik zmniejszenia wartości nieruchomości w pasie ograniczonego sposobu korzystania z nieruchomości, którego wielkość powinna uwzględniać charakter nieruchomości oraz zawierać w sobie wpływ wszystkich czynników określonych w § 43 rozporządzenia w sprawie wyceny nieruchomości. Spółka zwróciła uwagę, że pojęcie służebności przesyłu i odszkodowania za zmniejszenie wartości nieruchomości wskutek budowy infrastruktury technicznej to osobne pojęcia. Metoda ich określenia również jest odmienna. Zdaniem Strony rzeczoznawca określił wartość wynagrodzenia za ustanowienie służebności przesyłu, podczas gdy wartość wynagrodzenia za ustanowienie służebności przesyłu nie była celem operatu szacunkowego, co przesądza o wadliwości sporządzonego operatu szacunkowego oraz jego nieprzydatności w sprawie. Ze względu na powyższe w ocenie Spółki sporządzony operat, stanowiący podstawę do ustalenia wysokości odszkodowania z tytułu ograniczenie sposobu korzystania z nieruchomości został wykonany w sposób rażąco błędny, niezgodnie z celem wyceny oraz sprzecznie z przepisami prawa i standardami wyceny. W rezultacie nie powinien być on wykorzystany do ustalenia odszkodowania nieruchomości z tytułu ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości. Spółka jednocześnie wskazała, że nie może zostać usankcjonowane i uznane za prawidłowe działanie Organu, który uznając sporządzony przez rzeczoznawcę majątkowego operat na równi z dowodem z opinii biegłego, de facto doszedł do przekonania, że nie jest władny do jego zakwestionowania. Skarżąca zarzuciła również, że rzeczoznawca dokonując wyceny działki nr [...] oraz [...] nie uwzględnił faktu, że uchwalenie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego przez Gminę wpłynęło na obniżenie wartości wycenionej nieruchomości, co powinno się przełożyć na wartość ustalonego przez biegłego odszkodowania. E. P. i B. P. w swojej skardze zarzucili zaniżenie współczynnika "S" oraz współczynnika "K", które zostały ustalone na poziomie średniej z minimalnej. Zdaniem Skarżących wycena nie uwzględnia aktualnych cen, które obecnie na III 2022 r. kształtują się w okolicy 100-120 zł za m² a inwestycyjnych 150-200 zł za m². W ocenie Skarżących wycena oraz decyzja powinny uwzględniać odszkodowanie za zmianę warunków korzystania z nieruchomości, zmianę przydatności użytkowej nieruchomości, trwałe ograniczenie w sposobie korzystania oraz wynagrodzenie za skutki spowodowane obowiązkiem udostępnienia nieruchomości. Skarżący zarzucili również brak uwzględnienia argumentacji złożonego przez nich odwołania. W odpowiedzi na skargi Wojewoda Podkarpacki wniósł o ich oddalenie z przyczyn podanych w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Stwierdził, że zarzuty skargi nie stanowią nowych okoliczności w sprawie, lecz były znane organowi w postępowaniu odwoławczym, do których odniósł się w zaskarżonej decyzji. Postanowieniem z 10 maja 2023 r. sygn. akt II SA/Rz 310/23 tut. Sąd działając na podstawie art. 111 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2023 r., poz. 259 ze zm.) zarządził połączenie do wspólnego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy o sygn. akt Il SA/Rz 309/23, Il SA/Rz 310/23 i prowadzić je dalej pod sygn. akt Il SA/Rz 309/23. W dniu 1 czerwca 2023 r. Spółka złożyła do tut. Sądu operat szacunkowy wraz z pismem procesowym z 30 maja 2023 r. W piśmie tym podniosła, że przedkładany operat szacunkowy dotyczy wyceny działek ewidencyjnych nr [...] i [...] zlokalizowanych w obrębie [...], gm. [...], powiat m. [...], dla których Sąd Rejonowy w [...] prowadzi księgę wieczystą nr [...]. Skarżąca podniosła, że z treści sporządzonego przez rzeczoznawcę majątkowego – A. W. operatu szacunkowego wynika, iż zmniejszenie wartości nieruchomości nastąpiło o kwotę 6.078 zł, co koresponduje ze stanowiskiem Skarżącej w zakresie znacznego zawyżenia wartości, o którą nastąpiło zmniejszenie wartości nieruchomości w ramach operatu szacunkowego będącego bazą zaskarżonej decyzji Wojewody Podkarpackiego. Różnica pomiędzy wskazywaną przez Organ wartością a zmniejszeniem wartości nieruchomości wskazaną w ramach operatu szacunkowego sporządzonego przez biegłą A. W. wynosi 6.694 zł, a więc przeszło połowę wartości wskazanej w decyzji. Ponadto, w ramach przedmiotowego opracowania uwzględnione zostały - stanowiące przedmiot zarzutów wobec operatu szacunkowego będącego bazą zaskarżonej decyzji Wojewody kwestie takie jak: – analiza czynników wskazanych w § 43 rozporządzenia w sprawie wyceny nieruchomości i sporządzania operatu szacunkowego, – ustalenie w ramach operatu szacunkowego wartości odszkodowania z tytułu zmniejszenia wartości nieruchomości wskutek budowy infrastruktury technicznej (nie zaś wynagrodzenia z tytułu ustanowienia służebności przesyłu), – właściwe określenie przeznaczenia wycenianej nieruchomości z uwzględnieniem miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Rzeczoznawca majątkowy w ramach przygotowanej opinii zwróciła uwagę, że na zmniejszenie wartości nieruchomości na skutek budowy dwutorowej linii 110 kV nie miały wpływu takie czynniki jak: – zmiana warunków korzystania z nieruchomości, a to ze względu na fakt, że linia elektroenergetyczna nie zmienia warunków korzystania z wycenianej nieruchomości, – zmiana przydatności użytkowej nieruchomości, albowiem wyceniana nieruchomość może być użytkowana w dotychczasowy sposób i nie wystąpiło pogorszenie jej przydatności użytkowej. Skarżąca podniosła, że powyższe wpłynęło w sposób istotny na parametry zmniejszenia wartości nieruchomości. Natomiast przyjęte przez uczestnika wartości na poziomie 100% nie zostały w żaden sposób uzasadnione i wykazane. Co więcej, argumentacja uczestnika stanowi wyraz stanowiska w sprawie bez odniesienia się do obiektywnych czynników oraz wartości. To, że uczestnik uznaje, że współczynniki: S na poziomie 0,3 czy K na poziomie 0,21 są zaniżone nie wynika z żadnych merytorycznych kryteriów lecz jest wyrazem subiektywnej oceny uczestnika. Spółka nie zgodziła się również ze stanowiskiem, jakoby zamontowana instalacja powodowała oddziaływanie na całą powierzchnię działek. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje: W myśl art. 1 ustawy z 25 lipca 2002r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz.U. z 2022 r., poz. 2492) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2023 r., poz. 1634 ze zm., dalej: "p.p.s.a."), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Decyzja administracyjna podlega uchyleniu, jeśli Sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania lub inne naruszenie przepisów postępowania mogące mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c p.p.s.a.). Stosownie zaś do art. 134 § 1 p.p.s.a. rozstrzygając daną sprawę sąd, co do zasady, nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi. Sąd po rozpoznaniu sprawy w wyżej wskazanych granicach doszedł do przekonania, że skarga zasługuje na uwzględnienie. Z urzędu Sad stwierdza, że tożsamego zagadnienia dotyczył wyrok WSA w Rzeszowie z 29 marca 2022 r., o sygn. akt II SA/Rz 1425/22. Sąd w zupełności podziela wyrażone w nim stanowisko i przyjętą argumentację, którą posiłkował się w uzasadnieniu swojego rozstrzygnięcia. W sprawie bezsporne jest, że decyzją z [...] lipca 2019 r. r., Nr [...] Starosta [...] orzekł o ograniczeniu sposobu korzystania z nieruchomości położonej w Ł., oznaczonej jako działki [...] o pow. 0,0805 ha i nr [...] ha o pow. 0,0371 ha, poprzez udzielenie zgody A. S.A. w [...] zezwolenia na realizację inwestycji celu publicznego polegającej na budowie napowietrznej dwutorowej linii elektroenergetycznej 110 kV łączącej GPZ [...] EC z linią 110 kV relacji [...] - [...]. Decyzją z [...] listopada 2019 r., Nr [...] Wojewoda Podkarpacki uchylił ww. decyzję w całości i orzekł we własnym zakresie o ograniczeniu sposobu korzystania z nieruchomości położonej w Ł., oznaczonej jako działki nr [...] o powierzchni 0,0805 ha i nr [...] o pow. 0,0371 ha. Przebieg odcinka trasy dwutorowej linii elektroenergetycznej 110 kV, łączącej GPZ [...] EC z linią 110 kV relacji [...] – [...] na terenie gminy [...] określony został zapisami Miejscowego Planu Zagospodarowania Przestrzennego uchwalonym przez Radę Gminy [...] uchwałą nr [...] z dnia [...] lipca 2016 r. Wątpliwości nie budzi, że z powodu ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości na podstawie art. 124 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 334 z późn. zm., dalej: u.g.n.) przysługuje odszkodowanie, przy czym na podstawie art. 124a u.g.n. przepisy art. 124 ust. 1-2 i 4-7, art. 124b oraz art. 125 i art. 126 stosuje się odpowiednio do nieruchomości o nieuregulowanym stanie prawnym. Do postępowania w sprawie ograniczenia sposobu korzystania z tych nieruchomości stosuje się art. 114 ust. 3 i 4, art. 115 ust. 3 i 4 oraz art. 118a ust. 2 i 3. Aktualnie z wypisów z ewidencji gruntów i wyciągu KW wynika, że prawo własności do działki przysługuje B. i E. P. Podstawę ustalenia odszkodowania w tym przypadku przewiduje art. 128 ust. 4 u.g.n., zgodnie z którym odszkodowanie przysługuje również za szkody powstałe wskutek zdarzeń, o których mowa w art. 120 i 124-126. Odszkodowanie powinno odpowiadać wartości poniesionych szkód. Jeżeli wskutek tych zdarzeń zmniejszy się wartość nieruchomości, odszkodowanie powiększa się o kwotę odpowiadającą temu zmniejszeniu. Zasady wyceny szkód, o których mowa w art. 128 ust. 4 u.g.n. określa § 43 rozporządzenia w sprawie wyceny nieruchomości. Zgodnie z ust. 1 tego przepisu, przy określaniu wartości poniesionych szkód na nieruchomości, o których mowa w art. 128 ust. 4 ustawy, uwzględnia się w szczególności: 1) stan zagospodarowania nieruchomości na dzień wydania decyzji odpowiednio o wywłaszczeniu, ograniczeniu sposobu korzystania albo zezwoleniu na czasowe zajęcie nieruchomości oraz stan zagospodarowania nieruchomości na dzień zakończenia działań uzasadniających wydanie tej decyzji; 2) utratę pożytków w okresie od dnia wydania decyzji do dnia zakończenia działań uzasadniających jej wydanie. Przez stan zagospodarowania w przypadku nieruchomości zabudowanej rozumie się przeznaczenie i sposób wykorzystywania obiektów budowlanych oraz ich stan techniczny, a także cechy tych obiektów, a w szczególności gabaryty, formę architektoniczną, usytuowanie względem linii zabudowy oraz intensywność wykorzystania terenu (tak § 43 ust. 2 ww. rozporządzenia). W niniejszej sprawie istotne znaczenie ma treść § 43 ust. 3 ww. rozporządzenia, zgodnie z którym, przy określaniu zmniejszenia wartości nieruchomości, o którym mowa w art. 128 ust. 4 ustawy, uwzględnia się: 1) zmianę warunków korzystania z nieruchomości; 2) zmianę przydatności użytkowej nieruchomości; 3) trwałe ograniczenie w sposobie korzystania z nieruchomości; 4) skutki spowodowane obowiązkiem udostępnienia nieruchomości w celu wykonania czynności związanych z konserwacją oraz usuwaniem awarii ciągów, przewodów i urządzeń, o których mowa w art. 124 ust. 1 ustawy. Ustalenie wysokości odszkodowania następuje po uzyskaniu opinii rzeczoznawcy majątkowego, określającej wartość nieruchomości, stosownie do art. 130 ust. 2 u.g.n. Operat szacunkowy, sporządzony przez rzeczoznawcę majątkowego będzie więc podstawowym i kluczowym dowodem dla rozstrzygnięcia tego rodzaju sprawy, jako że wpływa bezpośrednio na treść decyzji ustalającej wysokość odszkodowania dla strony ograniczonej w prawie własności. Powinien więc spełniać nie tylko wymogi formalne, lecz określać odszkodowanie w sposób zgodny z wymogami przewidzianymi przepisami prawa, w tym przypadku przede wszystkim z § 43 ww. rozporządzenia w sprawie wyceny nieruchomości. Należy więc pamiętać, że choć operat szacunkowy stanowi opinię biegłego z uwagi na zawarte tam wiadomości specjalne, którymi dysponuje rzeczoznawca majątkowy, to jednak jest on dowodem, który podlega ocenie nie tylko pod względem formalnym, ale również materialnym. Organ nie jest więc zwolniony z obowiązku dokładnego wyjaśnienia sprawy i podjęcia niezbędnych działań dla prawidłowego ustalenia wartości nieruchomości, a co za tym idzie z oceny wiarygodności sporządzonej opinii. Należy pamiętać, że szczegółowe kwestie dotyczące merytorycznej prawidłowości operatu w aspekcie metodologicznym i dokonywania oceny w świetle wiedzy specjalistycznej, w tym w zakresie wyróżnionych cech rynkowych, nadawania im określonych wag czy przyjętych współczynników korygujących, nie podlegają bezpośredniej kontroli organów czy sądów administracyjnych (por. wyrok WSA w Olsztynie z 15 lutego 2022 r., II SA/Ol 1067/21). Jednakże Organ rozpoznający sprawę ma nie tylko prawo, ale i obowiązek zbadać przedstawiony operat pod względem zgodności ze stosowanymi przepisami, logiczności i zupełności (zob. wyrok NSA z 31 stycznia 2012 r., I OSK 2085/11, wyrok NSA z 13 stycznia 2012 r., I OSK 173/11). W niniejszej sprawie zdaniem Sądu zaistniała konieczność zbadania zgodności sporządzonego operatu z przepisem art. 128 ust. 4 u.g.n. w zw. z § 43 ww. rozporządzenia. Problem dotyczący zakresu odszkodowania, jakie przysługuje na podstawie art. 128 ust. 4 u.g.n. był już przedmiotem rozważań sądów administracyjnych. Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 28 czerwca 2022r., I OSK 890/19 wskazał, że zmniejszenie wartości nieruchomości, o którym mowa w art. 128 ust. 4 u.g.n. nie powinno być utożsamiane ze skutkami dla wartości nieruchomości, jakie wynikają z uchwalonych planów miejscowych czy wydanych decyzji lokalizacyjnych. W tych przypadkach właścicielowi nieruchomości służą roszczenia odszkodowawcze, o jakich mowa w ustawie z 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. 2023, poz. 977, dalej: "u.p.z.p."). W szczególności, zgodnie z art. 36 ust. 1 u.p.z.p., jeżeli w związku z uchwaleniem planu miejscowego albo jego zmianą korzystanie z nieruchomości lub jej części w dotychczasowy sposób lub zgodnie z dotychczasowym przeznaczeniem stało się niemożliwe lub istotnie ograniczone, właściciel albo użytkownik wieczysty nieruchomości może, z uwzględnieniem ust. 2 i art. 371 ust. 1, żądać od gminy odszkodowania za poniesioną rzeczywistą szkodę albo wykupienia nieruchomości lub jej części. W przypadku obniżenia wartości nieruchomości oznacza to prawo właściciela do żądania odszkodowania równego obniżeniu wartości nieruchomości, jeżeli zbywa tę nieruchomość (art. 36 ust. 3 u.p.z.p.). Jest to instrument prawny służący ochronie interesów ekonomicznych właścicieli nieruchomości objętych działaniem miejscowego planu. Natomiast przepis art. 128 ust. 4 u.g.n. dotyczy odszkodowań ustalanych w trybie administracyjnym za szkody powstałe wskutek zdarzeń, o których mowa w art. 124 u.g.n. Zdarzeniami mogącymi rodzić szkodę nie są jednak same akty planistyczne, czy też decyzja lokalizacyjna, lecz faktyczne zakładanie i przeprowadzanie ciągów, przewodów i urządzeń. To za skutki tych zdarzeń właścicielowi nieruchomości służą dwa rodzaje roszczeń. Pierwsze dotyczy odszkodowania za szkody, jeżeli takie na nieruchomości powstaną (zgodnie z art. 124 ust. 4 u.g.n. w pierwszej kolejności podmiot występujący o zezwolenie ma bowiem obowiązek przywrócić nieruchomość do stanu poprzedniego). Powinno ono odpowiadać wartości poniesionych szkód. Drugie roszczenie dotyczy natomiast odszkodowania za zmniejszenie wartości nieruchomości. Przysługuje ono w przypadku, gdy wskutek zdarzeń, o których mowa w art. 124 u.g.n., zmniejszy się wartość nieruchomości. Przy czym przepis § 43 ust. 3 ww. rozporządzenia wyraźnie określa czynniki, jakie należy wziąć pod uwagę przy określaniu wysokości tego rodzaju odszkodowania i są to: 1) zmiana warunków korzystania z nieruchomości; 2) zmiana przydatności użytkowej nieruchomości; 3) trwałe ograniczenie w sposobie korzystania z nieruchomości; 4) skutki spowodowane obowiązkiem udostępnienia nieruchomości w celu wykonania czynności związanych z konserwacją oraz usuwaniem awarii ciągów, przewodów i urządzeń, o których mowa w art. 124 ust. 1 ustawy. W analizowanym operacie szacunkowym biegły wskazał na następujące czynniki decydujące o wartości odszkodowania: - odszkodowanie za zmniejszenie się wartości nieruchomości w związku z lokalizacją urządzenia przesyłowego, - wynagrodzenie za współkorzystanie z pasa eksploatacyjnego przez przedsiębiorstwie przesyłowe. Zwraca więc uwagę, że rzeczoznawca ustalając wartość odszkodowania nie odwołał się do czynników wskazanych w § 43 ust. 3 ww. rozporządzenia, lecz przedstawił inne, niewymienione w ww. przepisie, które zostały określone w sposób ogólnikowy, na co słusznie w postępowaniu administracyjnym zwracała uwagę Strona skarżąca –A. S.A. z siedzibą w [...]. Zdaniem Sądu rzeczoznawca w operacie szacunkowym winien był wskazać, czy względem wycenianej działki zachodzą ograniczenia wskazane w § 43 ust. 3 pkt 1-4 ww. rozporządzenia i ile winno wynosić odszkodowanie z przyczyn wskazanych w tym przepisie. W przedmiotowym operacie szacunkowym brak jest informacji w tym zakresie, co świadczy o sporządzeniu operatu z naruszeniem § 43 ust. 3 ww. rozporządzenia i w rezultacie prowadzi do wniosku, że dowód ten nie mógł być podstawą ustaleń co do wysokości odszkodowania, przysługującego na podstawie art. 128 ust. 4 u.g.n. Rzeczoznawca powołał się na czynniki, które zostały sformułowane w taki sposób, że budzą wątpliwości co do zakresu przedmiotowego ustalonego odszkodowania. W szczególności zwraca uwagę, że biegły uznał, że o wartości odszkodowania decydują negatywne skutki związane ze współkorzystaniem z pasa eksploatacyjnego przez przedsiębiorstwo przesyłowe, uwzględniając przyjęty współczynnik k. Należy natomiast wskazać, że ograniczenie sposobu korzystania z nieruchomości nie wiąże się z uprawnieniem po stronie przedsiębiorstwa przesyłowego do współkorzystania z nieruchomości w ramach pasa eksploatacyjnego. Tego rodzaju uprawnienie przedsiębiorstwo przesyłowe może nabyć w ramach służebności przesyłu. W przypadku natomiast ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości przedsiębiorstwo ma prawa do założenia lub przeprowadzenia odpowiedniej sieci oraz wykonania czynności związanych z konserwacją oraz usuwaniem awarii przewodów i urządzeń. W tym zakresie rację więc ma strona Skarżąca, która zarzuca, że rzeczoznawca dokonał wyceny wynagrodzenia z tytułu ustanowienia służebności przesyłki a nie odszkodowania z tytułu zmniejszenia wartości nieruchomości na skutek zastosowania art. 124 u.g.n. Należy bowiem podkreślić, że art. 128 ust. 4 u.g.n. nie przewiduje możliwości przyznania wynagrodzenia za współkorzystanie z obciążonej nieruchomości w przypadku gdy dochodzi do ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości na podstawie art. 124 u.g.n. Wynagrodzenie za współkorzystanie z nieruchomości nie zostało również wymienione w § 43 ust. 3 ww. rozporządzenia, jako jeden z czynników, jakie należy uwzględnić przy obliczaniu zmniejszenia wartości nieruchomości. Możliwość przyznania właścicielowi nieruchomości wynagrodzenia przewidziana jest w ramach służebności przesyłu, jednak jest to odmienna instytucja prawna a zasady dotyczące jej ustanawiania nie mają zastosowania przy ustalaniu odszkodowania za ograniczenie prawa własności na podstawie art. 124 u.g.n. Zwraca również uwagę, że z treści operatu wynika, że rzeczoznawca uwzględniał w ramach odszkodowania obniżenie wartości nieruchomości na skutek lokalizacji urządzenia przesyłowego. Jak już powyżej wskazano, odszkodowanie na skutek prawnej lokalizacji przewodów, czy też urządzeń przesyłowych stanowi przedmiot odrębnej instytucji prawnej, przewidzianej w art. 36 u.p.z.p. natomiast odszkodowanie na podstawie art. 128 ust. 4 u.g.n. należne jest z tytułu samych działań, polegających na zakładaniu i przeprowadzaniu ciągów, przewodów i urządzeń. Nie jest natomiast dopuszczalne rozszerzanie odszkodowania, poza zakres wyznaczony przez art. 128 ust. 4 u.g.n. w zw. z § 43 rozporządzenia w sprawie wyceny nieruchomości. Z tych przyczyn Sąd uznał, że operat szacunkowy z uwagi na niespełnienie wymogów, wynikających z art. 128 ust. 4 u.g.n. w zw. z § 43 ust. 3 rozporządzenia w sprawie wyceny nieruchomości nie mógł stanowić podstawy ustaleń dotyczących wysokości odszkodowania w niniejszej sprawie. Organy nie dostrzegły, że wydały decyzje w przedmiocie ustalenia wartości odszkodowania na podstawie operatu szacunkowego, który nie zawiera wyceny czynników wskazanych w § 43 ust. 3 ww. rozporządzenia. W związku z zakwestionowaniem przez Sąd sposobu dokonanej wyceny, w stanowiącej główny dowód w sprawie opinii biegłego, Sąd uznał za bezzasadne odnoszenie się do zarzutów Skarżących P. Jest to tym bardziej uzasadnione, że Skarżący podważali wysokość przyjętych współczynników, podczas gdy aktualnie kwestionowany jest posłużenie się tymi współczynnikami. W toku ponownie prowadzonego postępowania Organ winien będzie uzyskać operat szacunkowy, spełniający wymogi, wynikające w szczególności z § 43 ww. rozporządzenia. Uznając, że w niniejszej sprawie doszło do istotnego naruszenia art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. oraz art. 128 ust. 4 u.g.n. w zw. z § 43 rozporządzenia w sprawie wyceny nieruchomości, Sąd uchylił zaskarżoną decyzję oraz decyzję Prezydenta Miasta [...] z 30 marca 2022r. na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i lit. c w zw. z art. 135 P.p.s.a. Omówić zarzuty Skarżących odnośnie przyjętej wielkości zajętego pasa. Na podstawie art. 200, art. 205 § 2 P.p.s.a. w zw. z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. a w zw. z § 2 pkt 5 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (t.j. Dz. U. z 2018 r. poz. 265 z późn. zm.) Sąd zasądził na rzecz A. S.A. z siedziba w [...] zwrot kosztów postępowania sądowego w wysokości 4017 zł, na które składa się wpis od skargi (400 zł), opłata skarbowa od pełnomocnictw (17 zł) oraz koszty zastępstwa procesowego (3600 zł) oraz na rzecz E. i B. P. solidarnie kwotę 400 zł tytułem uiszczonego wpisu od skargi.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI